Viêm đường mật nguyên phát (PBC)

Viêm đường mật nguyên phát (primary biliary cholangitis, PBC) là bệnh gan ứ mật mạn tính trong đó hệ miễn dịch tấn công các ống mật nhỏ nằm trong gan. Quá trình viêm làm ống mật mất dần, acid mật tích tụ và có thể gây ngứa, mệt mỏi, vàng da, khô mắt miệng, tăng lipid hoặc tổn thương xương. Nhiều người chưa có triệu chứng và được phát hiện khi phosphatase kiềm tăng hoặc xét nghiệm kháng thể kháng ty thể dương tính.

PBC trước đây được gọi là “xơ gan mật nguyên phát”, nhưng tên cũ dễ khiến người đọc hiểu nhầm rằng mọi trường hợp đều đã xơ gan. Điều trị sớm bằng ursodeoxycholic acid và đánh giá đáp ứng sinh hóa giúp làm chậm tiến triển ở nhiều người. Trường hợp đáp ứng chưa đạt có thể cần thuốc hàng hai được chuyên gia lựa chọn; ngứa, loãng xương và biến chứng xơ gan cũng phải được điều trị riêng.

Chịu trách nhiệm chuyên môn: BS. Dung (BSCKI - Chuyên ngành Cơ xương khớp) Cập nhật lần cuối: 18/07/2026

Viêm đường mật nguyên phát là bệnh gì?

Viêm đường mật nguyên phát (PBC) là bệnh tự miễn mạn tính nhắm chủ yếu vào các ống mật nhỏ nằm giữa các khoảng cửa của gan. Tổn thương viêm phá hủy dần biểu mô ống mật, làm dòng mật chậm, acid mật tích tụ và kích hoạt xơ hóa. Bệnh có thể được chẩn đoán từ giai đoạn rất sớm, trước khi xuất hiện xơ gan.

Tổng quan về Viêm đường mật nguyên phát (PBC)
Tổng quan về Viêm đường mật nguyên phát (PBC)

Tên tiếng Anh hiện nay là primary biliary cholangitis. Thuật ngữ cũ primary biliary cirrhosis vẫn xuất hiện trong ICD-10 và tài liệu cũ nhưng không phản ánh đầy đủ phổ bệnh. PBC khác với viêm đường mật xơ hóa nguyên phát ở vị trí ống mật bị tổn thương, liên quan với bệnh viêm ruột và hình ảnh đường mật. PBC cũng không phải nhiễm trùng đường mật cấp.

Tên bệnh

Viêm đường mật nguyên phát

Tên tiếng Anh

Primary biliary cholangitis

Tên khác / tên đồng nghĩa

PBC; xơ gan mật nguyên phát (tên cũ); primary biliary cirrhosis (tên cũ)

Mã ICD-10

K74.3 – Xơ gan mật nguyên phát/Primary biliary cirrhosis trong ICD-10; thuật ngữ lâm sàng hiện dùng là primary biliary cholangitis.

Nhóm bệnh / chuyên khoa

Gan - Mật - Tụy; bệnh gan mật và rối loạn dòng mật

Cơ quan ảnh hưởng

Các ống mật nhỏ trong gan bị tổn thương trước tiên; về sau ảnh hưởng nhu mô gan, hệ tĩnh mạch cửa, xương, chuyển hóa lipid và hấp thu vitamin tan trong dầu.

Tính chất bệnh

Bệnh gan ứ mật mạn tính, không lây, có cơ chế tự miễn và tiến triển không đồng đều; không phải mọi người bệnh đều đã xơ gan khi được chẩn đoán.

Mức độ phổ biến

Bệnh hiếm, gặp nhiều hơn rõ rệt ở nữ và thường được phát hiện ở tuổi trung niên, nhưng nam giới và người trẻ vẫn có thể mắc. Tỷ lệ thay đổi giữa quốc gia và dữ liệu Việt Nam còn hạn chế.

Bệnh có lây không?

Không

Đường lây

Không áp dụng

Tổng quan chuyên môn về Viêm đường mật nguyên phát

Nguyên nhân và yếu tố nguy cơ của Viêm đường mật nguyên phát

Triệu chứng và dấu hiệu của Viêm đường mật nguyên phát

Chẩn đoán Viêm đường mật nguyên phát

Điều trị Viêm đường mật nguyên phát

Biến chứng, tiên lượng và phòng ngừa

Chăm sóc và sinh hoạt khi mắc Viêm đường mật nguyên phát

Lưu ý cho các nhóm đối tượng đặc biệt

Câu hỏi thường gặp về Viêm đường mật nguyên phát

Thông tin trong bài viết chỉ nhằm mục đích cung cấp kiến thức tham khảo, không thay thế cho việc thăm khám, chẩn đoán hoặc điều trị của bác sĩ và nhân viên y tế có chuyên môn. Người đọc không nên tự ý dùng thuốc, thay đổi liều dùng hoặc trì hoãn việc đi khám dựa trên nội dung của bài viết. Khi có dấu hiệu nghiêm trọng hoặc tình trạng sức khỏe diễn biến xấu, hãy liên hệ cơ sở y tế hoặc gọi cấp cứu 115.

Đã có 0 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *