Xơ gan còn bù là giai đoạn gan đã hình thành sẹo xơ lan tỏa nhưng vẫn duy trì được phần lớn chức năng và chưa xuất hiện các biến cố mất bù điển hình như cổ trướng, xuất huyết tiêu hóa do giãn tĩnh mạch thực quản hoặc bệnh não gan rõ. Nhiều người gần như không có triệu chứng; một số chỉ mệt mỏi, chán ăn, giảm sức bền hoặc được phát hiện qua men gan, tiểu cầu, siêu âm và đo độ đàn hồi gan. Giai đoạn này vẫn có nguy cơ tiến triển, đặc biệt khi còn viêm gan B, viêm gan C, bệnh gan do rượu hoặc viêm gan nhiễm mỡ do chuyển hóa. Xác định nguyên nhân, đánh giá tăng áp lực tĩnh mạch cửa, tầm soát ung thư biểu mô tế bào gan và theo dõi định kỳ có thể giúp giảm nguy cơ mất bù và phát hiện biến chứng sớm.
Xơ gan còn bù là bệnh gì?
Xơ gan còn bù (Compensated cirrhosis) là giai đoạn của xơ gan trong đó cấu trúc gan đã bị thay thế một phần bởi mô sẹo và các nốt tái tạo, nhưng cơ thể vẫn bù trừ đủ để chưa xuất hiện biến cố mất bù rõ. Khái niệm này không đồng nghĩa hoàn toàn với Child-Pugh A: nhiều người còn bù thuộc Child-Pugh A, song phân loại còn bù chủ yếu dựa vào việc chưa có cổ trướng, xuất huyết do tăng áp cửa, bệnh não gan hoặc các biểu hiện mất chức năng gan trên lâm sàng.

Giai đoạn còn bù cũng không có nghĩa là bệnh nhẹ hoặc đã ổn định vĩnh viễn. Khi tăng áp lực tĩnh mạch cửa có ý nghĩa lâm sàng xuất hiện, nguy cơ cổ trướng và các biến cố khác tăng lên. Vì vậy, mục tiêu chăm sóc là điều trị nguyên nhân, nhận diện người nguy cơ cao, ngăn mất bù và theo dõi ung thư gan.
| Tên bệnh | Xơ gan còn bù |
|---|---|
| Tên tiếng Anh | Compensated cirrhosis |
| Tên khác / tên đồng nghĩa | Xơ gan giai đoạn còn bù; xơ gan chưa mất bù |
| Mã ICD-10 | K74.6 – Xơ gan khác và không xác định; còn bù là giai đoạn lâm sàng, không có mã ICD-10 riêng |
| Nhóm bệnh / chuyên khoa | Gan - Mật - Tụy; bệnh gan mạn tính; chuyên khoa Gan mật |
| Cơ quan ảnh hưởng | Gan là cơ quan bị ảnh hưởng chính; tăng áp lực tĩnh mạch cửa có thể tác động đến lách, thực quản, dạ dày và hệ tuần hoàn dù chưa xuất hiện biến chứng mất bù rõ. |
| Tính chất bệnh | Bệnh mạn tính, không lây; mô gan đã xơ hóa nhưng chức năng bù trừ vẫn duy trì và chưa có cổ trướng, xuất huyết do giãn tĩnh mạch hoặc bệnh não gan rõ. |
| Mức độ phổ biến | Xơ gan là hậu quả thường gặp của nhiều bệnh gan mạn. Tỷ lệ xơ gan còn bù tại Việt Nam chưa có số liệu đại diện toàn quốc được cập nhật đồng nhất. |
| Bệnh có lây không? | Không. Xơ gan không lây, nhưng một số nguyên nhân nền như viêm gan B hoặc viêm gan C có thể lây. |
| Đường lây | Không áp dụng với xơ gan; cần đánh giá riêng đường lây của nguyên nhân nền nếu là viêm gan vi rút. |
Tổng quan chuyên môn về Xơ gan còn bù
Tổn thương gan kéo dài kích hoạt tế bào hình sao và quá trình lắng đọng collagen, làm biến dạng xoang gan, tăng sức cản dòng máu qua gan và tạo các nốt tái tạo. Ở giai đoạn còn bù, phần nhu mô còn hoạt động, tăng cung lượng tuần hoàn và các cơ chế nội tiết giúp duy trì chức năng tổng hợp, thải độc và cân bằng dịch. Tuy nhiên, áp lực cửa có thể tăng dần, lách to và tiểu cầu giảm trước khi có triệu chứng. Khi tổn thương tiếp diễn hoặc gặp yếu tố thúc đẩy như nhiễm trùng, uống rượu, chảy máu, thuốc gây độc gan hay viêm hoạt động, khả năng bù trừ suy giảm và bệnh chuyển sang mất bù.
Trong thực hành, xơ gan còn bù có thể được phân tầng thành chưa có tăng áp lực tĩnh mạch cửa có ý nghĩa lâm sàng và đã có tăng áp lực cửa có ý nghĩa lâm sàng. Phân tầng này quan trọng vì nhóm thứ hai có nguy cơ mất bù cao hơn và có thể cần chiến lược dự phòng bằng thuốc chẹn beta không chọn lọc khi phù hợp. Ngoài ra, bác sĩ đánh giá theo nguyên nhân, mức độ xơ hóa, Child-Pugh, MELD và nguy cơ ung thư gan; các thang điểm bổ sung cho nhau chứ không thay thế đánh giá lâm sàng.
Xơ gan còn bù thường được chẩn đoán ở người trưởng thành có bệnh gan mạn nhiều năm. Phân bố thay đổi theo nguyên nhân: viêm gan B vẫn quan trọng tại châu Á, trong khi bệnh gan do rượu và bệnh gan nhiễm mỡ do chuyển hóa ngày càng phổ biến. Nhiều trường hợp không được phát hiện vì ít triệu chứng, do đó số liệu dựa trên hồ sơ bệnh viện có thể thấp hơn thực tế. Chưa có ước tính quốc gia thống nhất cho riêng giai đoạn còn bù tại Việt Nam.
Xơ gan còn bù hình thành qua quá trình tổn thương gan lặp lại trong nhiều năm. Viêm, độc tính chuyển hóa hoặc tắc mật làm chết tế bào gan; phản ứng sửa chữa kéo dài tạo mô xơ, co kéo vi mạch và cản trở dòng máu. Đây không phải bệnh hình thành do một lần phơi nhiễm đơn lẻ và không truyền trực tiếp giữa người với người.
Nguyên nhân và yếu tố nguy cơ của Xơ gan còn bù
Nguyên nhân gồm viêm gan B hoặc C mạn; sử dụng rượu kéo dài; viêm gan nhiễm mỡ do chuyển hóa; viêm gan tự miễn; bệnh đường mật mạn; ứ sắt, bệnh Wilson, thiếu alpha-1 antitrypsin và một số bệnh mạch máu gan. Một người có thể đồng thời có nhiều nguyên nhân, chẳng hạn viêm gan B kèm rượu hoặc béo phì. Yếu tố thúc đẩy tiến triển gồm viêm chưa kiểm soát, tiếp tục uống rượu, tăng cân, đái tháo đường kiểm soát kém và dùng thuốc gây tổn thương gan.
Yếu tố có thể thay đổi gồm uống rượu, thừa cân, ít vận động, đái tháo đường và rối loạn lipid chưa kiểm soát, dùng thuốc hoặc thảo dược không rõ thành phần, bỏ điều trị viêm gan. Yếu tố khó thay đổi gồm tuổi, thời gian mắc bệnh gan, tiền sử gia đình, giới trong một số bệnh và rối loạn di truyền. Đồng nhiễm vi rút hoặc nhiều nguyên nhân cùng lúc làm nguy cơ tiến triển cao hơn.
Người nhiễm viêm gan B hoặc C mạn, người uống rượu kéo dài, người có béo phì hoặc đái tháo đường, bệnh gan tự miễn hay bệnh đường mật mạn là nhóm cần đánh giá xơ hóa. Người có tiểu cầu giảm, lách to, gan bờ không đều, độ cứng gan tăng hoặc chỉ số xơ hóa cao cũng cần khám chuyên khoa dù chưa có triệu chứng.
Triệu chứng và dấu hiệu của Xơ gan còn bù
Phần lớn người bệnh không có triệu chứng đặc hiệu và vẫn sinh hoạt bình thường. Khi có biểu hiện, triệu chứng thường nhẹ, tiến triển chậm và dễ nhầm với mệt mỏi thông thường. Dấu hiệu tăng áp lực cửa như lách to hoặc tiểu cầu giảm có thể xuất hiện trước cổ trướng. Sự xuất hiện lần đầu của bụng to do dịch, nôn máu, lú lẫn hoặc vàng da tăng gợi ý bệnh đã chuyển sang mất bù.
- Mệt mỏi hoặc giảm sức bền: thường không đặc hiệu nhưng có thể kéo dài.
- Chán ăn, đầy bụng hoặc khó chịu vùng hạ sườn phải: mức độ thường nhẹ.
- Giảm khối cơ hoặc sút cân không chủ ý: cần đánh giá dinh dưỡng và nguyên nhân khác.
- Ngứa, chuột rút hoặc rối loạn giấc ngủ: có thể gặp tùy nguyên nhân bệnh gan.
- Dấu sao mạch, lòng bàn tay đỏ hoặc tiểu cầu giảm: là gợi ý bệnh gan mạn, không tự đủ để chẩn đoán.
- Vàng da nhẹ hoặc nước tiểu sẫm: cần đánh giá sớm vì có thể báo hiệu chức năng gan suy giảm.
- Dễ bầm tím hoặc chảy máu kéo dài: có thể liên quan giảm tiểu cầu hay rối loạn tổng hợp yếu tố đông máu.
- Giãn tĩnh mạch thành bụng hoặc lách to rõ: gợi ý tăng áp lực tĩnh mạch cửa đáng kể.
Nên đặt lịch khám khi có bệnh gan mạn, tiểu cầu giảm, siêu âm gan bất thường, mệt kéo dài hoặc chưa từng được đánh giá mức độ xơ hóa. Cần khám trong ngày nếu vàng da tăng, phù chân mới xuất hiện, bụng chướng, sốt, đau bụng hoặc ăn uống giảm rõ. Cần tái khám sớm khi xét nghiệm chức năng gan xấu đi, bỏ thuốc điều trị nguyên nhân, tiếp tục uống rượu hoặc xuất hiện tác dụng không mong muốn của thuốc.
Gọi 115 hoặc đến cơ sở cấp cứu khi nôn ra máu, đi ngoài phân đen hoặc đỏ, lú lẫn hay ngủ gà, khó thở, ngất, bụng to nhanh kèm đau hoặc sốt, vàng da tăng nhanh, tiểu ít rõ hoặc yếu liệt đột ngột. Không tự lái xe khi chóng mặt, lơ mơ hoặc đang chảy máu; không trì hoãn để thử thuốc nam hay mẹo dân gian.
Chẩn đoán Xơ gan còn bù
Chẩn đoán phối hợp tiền sử bệnh gan, lượng rượu, thuốc đang dùng, khám lâm sàng, xét nghiệm máu và hình ảnh. Bác sĩ xác định có xơ gan, tìm nguyên nhân, đánh giá chức năng gan và xem đã có tăng áp lực cửa hay biến chứng chưa. Nhiều trường hợp có thể chẩn đoán bằng dữ liệu không xâm lấn; sinh thiết gan chỉ cần khi kết quả chưa rõ hoặc cần phân biệt nguyên nhân.
Bác sĩ hỏi về viêm gan, rượu, cân nặng, đái tháo đường, thuốc và thảo dược; đồng thời tìm vàng da, sao mạch, teo cơ, phù, gan lách to, dịch ổ bụng và thay đổi thần kinh. Huyết áp, mạch, cân nặng và tình trạng dinh dưỡng được ghi nhận để làm mốc theo dõi. Không nên tự ấn bụng hoặc thực hiện nghiệm pháp gây đau tại nhà.
Các xét nghiệm thường gồm công thức máu để đánh giá thiếu máu và tiểu cầu; AST, ALT, bilirubin, phosphatase kiềm; albumin, INR và creatinin để ước tính chức năng gan-thận; đường huyết, lipid và xét nghiệm nguyên nhân như HBsAg, anti-HCV, tự kháng thể hoặc chuyển hóa sắt khi phù hợp. Chỉ số APRI, FIB-4 và các thang điểm Child-Pugh, MELD hỗ trợ phân tầng nhưng không được dùng riêng lẻ để tự chẩn đoán.
Siêu âm có thể thấy bờ gan không đều, nhu mô thô, lách to, tuần hoàn bàng hệ và tổn thương khu trú. Đo đàn hồi gan giúp ước tính xơ hóa và kết hợp tiểu cầu để đánh giá nguy cơ tăng áp cửa. CT hoặc MRI được dùng khi siêu âm không đủ, nghi khối u hoặc cần lập bản đồ mạch máu. Nội soi tiêu hóa trên được chỉ định tùy nguy cơ và việc người bệnh có phù hợp dùng thuốc dự phòng hay không.
Không có một xét nghiệm duy nhất xác định mọi trường hợp. Chẩn đoán xơ gan dựa trên bằng chứng lâm sàng, xét nghiệm, hình ảnh, đo đàn hồi hoặc mô bệnh học. Giai đoạn còn bù được xác định khi chưa có biến cố mất bù rõ như cổ trướng, xuất huyết do tăng áp cửa hoặc bệnh não gan. Tăng áp lực cửa có ý nghĩa lâm sàng được xác định bằng chênh áp tĩnh mạch gan từ 10 mmHg trở lên hoặc bằng tiêu chí không xâm lấn đã được hướng dẫn chấp nhận trong bối cảnh phù hợp.
Điều trị Xơ gan còn bù
Mục tiêu là loại bỏ hoặc kiểm soát nguyên nhân, ngăn mất bù, giảm nguy cơ ung thư gan, duy trì dinh dưỡng và phát hiện biến chứng sớm. Kế hoạch phụ thuộc nguyên nhân, mức tăng áp cửa, chức năng gan, bệnh kèm và khả năng theo dõi. Nhập viện khi có chảy máu, nhiễm trùng, rối loạn ý thức, suy thận hoặc biến cố cấp; người còn ổn định thường được quản lý ngoại trú bởi chuyên khoa Gan mật.
Thuốc điều trị nguyên nhân có thể gồm thuốc kháng vi rút cho viêm gan B hoặc C, thuốc điều hòa miễn dịch cho bệnh tự miễn và thuốc đặc hiệu cho một số bệnh chuyển hóa hay đường mật. Thuốc chẹn beta không chọn lọc có thể được cân nhắc ở người có tăng áp lực cửa có ý nghĩa lâm sàng để giảm nguy cơ mất bù hoặc chảy máu, nhưng phải đánh giá huyết áp, mạch, bệnh phổi và chức năng thận. Không tự dùng thuốc lợi tiểu, thuốc ngủ, giảm đau hay thảo dược.
Đa số người xơ gan còn bù chưa cần thủ thuật. Nội soi thắt giãn tĩnh mạch được cân nhắc khi có tĩnh mạch nguy cơ cao và thuốc chẹn beta không phù hợp. Sinh thiết gan, can thiệp mạch hoặc thủ thuật khác chỉ thực hiện khi có chỉ định chẩn đoán hay biến chứng cụ thể.
Ghép gan không phải lựa chọn thường quy khi bệnh còn bù ổn định. Phẫu thuật ngoài gan cần đánh giá nguy cơ kỹ vì xơ gan và tăng áp lực cửa làm tăng nguy cơ chảy máu, nhiễm trùng và mất bù sau mổ. Nếu xuất hiện ung thư gan hoặc chức năng gan xấu, hội đồng chuyên khoa sẽ cân nhắc ghép gan hay phương án khác.
Hỗ trợ gồm tư vấn ngừng rượu, tiêm chủng phù hợp, dinh dưỡng đủ năng lượng và đạm, luyện tập sức mạnh nhẹ đến vừa, chăm sóc răng miệng, sàng lọc loãng xương và hỗ trợ cai nghiện khi cần. Người bệnh nên mang danh sách thuốc, kết quả xét nghiệm và lịch tầm soát để phối hợp giữa các cơ sở y tế.
Theo dõi định kỳ triệu chứng, cân nặng, huyết áp, dấu hiệu phù hoặc bụng to, công thức máu, bilirubin, albumin, INR, creatinin và xét nghiệm nguyên nhân. Tầm soát ung thư gan thường được thực hiện mỗi 6 tháng theo hướng dẫn; đánh giá giãn tĩnh mạch dựa trên nguy cơ và chiến lược dự phòng. Liên hệ bác sĩ khi chóng mặt, tụt huyết áp, nhịp chậm, tiểu ít, xuất huyết hoặc thay đổi ý thức.
Xơ gan còn bù là tình trạng cần quản lý lâu dài. Điều trị nguyên nhân có thể kéo dài vài tháng đến suốt đời tùy bệnh; theo dõi biến chứng và ung thư gan thường tiếp tục ngay cả khi nguyên nhân đã được kiểm soát. Mức xơ hóa có thể cải thiện ở một số người, nhưng không nên xem một lần xét nghiệm tốt là đã khỏi bệnh.
Biến chứng, tiên lượng và phòng ngừa
Biến chứng quan trọng là chuyển sang xơ gan mất bù với cổ trướng, chảy máu do giãn tĩnh mạch, bệnh não gan, vàng da hoặc suy thận. Các nguy cơ khác gồm ung thư biểu mô tế bào gan, huyết khối tĩnh mạch cửa, nhiễm trùng, suy dinh dưỡng, giảm khối cơ và loãng xương. Thuốc điều trị có thể gây tụt huyết áp, rối loạn điện giải hoặc độc tính tùy nhóm.
Tiên lượng thường tốt hơn rõ so với xơ gan mất bù và có thể duy trì ổn định nhiều năm nếu nguyên nhân được kiểm soát. Nguy cơ thay đổi theo tăng áp lực cửa, tuổi, chức năng gan-thận, ung thư gan, dinh dưỡng và việc tiếp tục uống rượu. Không thể dự đoán thời gian sống của một cá nhân chỉ từ tên giai đoạn.
Xơ gan là bệnh mạn nên không dùng khái niệm tái phát như nhiễm trùng cấp. Điều cần phòng là hoạt hóa lại nguyên nhân, tiến triển xơ hóa và lần mất bù đầu tiên. Tuân thủ điều trị viêm gan, kiêng rượu, kiểm soát chuyển hóa, tránh thuốc độc gan và tái khám đúng lịch giúp giảm nguy cơ.
Phòng mắc xơ gan bằng tiêm vaccine viêm gan B, phòng lây viêm gan, hạn chế hoặc tránh rượu, duy trì cân nặng và kiểm soát đái tháo đường. Khi đã xơ gan, cần phòng mất bù bằng điều trị nguyên nhân, dự phòng biến chứng tăng áp cửa khi có chỉ định, tầm soát ung thư gan và tiêm chủng cúm, phế cầu, viêm gan A hoặc B theo tình trạng miễn dịch.
Chăm sóc và sinh hoạt khi mắc Xơ gan còn bù
Ưu tiên bữa ăn đa dạng, đủ đạm từ cá, thịt nạc, trứng, sữa hoặc đạm thực vật; chia bữa và tránh nhịn đói kéo dài. Không tự kiêng đạm vì có thể làm mất cơ. Hạn chế natri chỉ khi bác sĩ chỉ định, nhất là có phù hoặc cổ trướng; không uống rượu và tránh hải sản sống, thực phẩm chưa chín. Nhu cầu năng lượng phải cá thể hóa theo cân nặng và bệnh chuyển hóa.
Người còn bù ổn định nên duy trì đi bộ, tập sức bền và bài tập kháng lực phù hợp để bảo vệ khối cơ. Tăng dần cường độ, tránh tập nặng khi chóng mặt, thiếu máu, huyết áp thấp hoặc có giãn tĩnh mạch nguy cơ cao chưa kiểm soát. Ngủ đủ, làm việc theo sức và ngừng rượu hoàn toàn.
Có thể ghi cân nặng hàng tuần, mức ăn uống, khả năng vận động, phù chân, chu vi bụng và màu da mắt. Theo dõi huyết áp, mạch khi đang dùng thuốc ảnh hưởng tuần hoàn theo hướng dẫn bác sĩ. Theo dõi tại nhà không thay thế xét nghiệm và siêu âm; không tự kết luận chức năng gan chỉ dựa vào cảm giác khỏe.
- Không uống rượu hoặc dùng chất kích thích với quan niệm lượng ít là an toàn cho gan xơ.
- Không tự mua thuốc giảm đau, thuốc ngủ, thuốc lợi tiểu, thuốc nam hoặc thực phẩm bổ sung không rõ thành phần.
- Không bỏ thuốc kháng vi rút hay thuốc điều trị nguyên nhân khi xét nghiệm tạm thời cải thiện.
- Không nhịn ăn, kiêng đạm kéo dài hoặc dùng chế độ thải độc cực đoan.
- Không bỏ qua lịch tầm soát ung thư gan và đánh giá tăng áp lực tĩnh mạch cửa.
Lưu ý cho các nhóm đối tượng đặc biệt
Xơ gan còn bù ở trẻ em ít gặp hơn người lớn và thường liên quan bệnh gan bẩm sinh, tắc mật, rối loạn chuyển hóa hoặc viêm gan tự miễn. Dấu hiệu có thể là chậm lớn, lách to hoặc tiểu cầu giảm hơn là triệu chứng điển hình của người lớn. Trẻ cần được theo dõi tại chuyên khoa Gan mật nhi; liều thuốc và dinh dưỡng không được suy từ người lớn.
Người cao tuổi có thể biểu hiện mệt, giảm ăn, mất cơ hoặc lú lẫn nhẹ dễ nhầm với lão hóa. Cần rà soát đa thuốc, nguy cơ té ngã, chức năng thận và huyết áp trước khi dùng thuốc chẹn beta hay thuốc an thần. Mục tiêu điều trị cân bằng giữa phòng biến chứng, chất lượng sống và bệnh nền tim mạch, hô hấp.
Thai kỳ ở người xơ gan còn bù cần được quản lý phối hợp Gan mật và Sản nguy cơ cao. Thể tích tuần hoàn tăng có thể làm nặng tăng áp cửa và nguy cơ chảy máu do giãn tĩnh mạch. Cần đánh giá thuốc trước khi mang thai và trong thai kỳ; không tự ngừng thuốc kháng vi rút hoặc thuốc dự phòng vì lợi ích-nguy cơ khác nhau theo từng trường hợp.
Khả năng cho con bú phụ thuộc nguyên nhân bệnh gan và thuốc đang dùng. Nhiều thuốc có dữ liệu an toàn khác nhau theo hoạt chất, liều và tuổi trẻ; quyết định nên được bác sĩ Sản, Gan mật và Nhi đánh giá. Không mặc định ngừng cho bú, cũng không tự dùng thảo dược lợi sữa vì có thể gây độc gan.
Người suy giảm miễn dịch có nguy cơ nhiễm trùng, tái hoạt viêm gan vi rút và biểu hiện không điển hình. Ngưỡng đi khám nên thấp hơn khi sốt, mệt tăng, vàng da hoặc xét nghiệm gan thay đổi. Trước hóa trị, thuốc sinh học hoặc ghép tạng cần sàng lọc viêm gan B, C và lập kế hoạch dự phòng chuyên khoa.
Đái tháo đường, béo phì, bệnh tim, bệnh thận và rối loạn lipid có thể thúc đẩy tiến triển hoặc giới hạn lựa chọn thuốc. Điều trị cần phối hợp để tránh hạ đường huyết, suy thận, tụt huyết áp và tương tác thuốc. Kiểm soát bệnh nền là một phần của phòng mất bù, không tách rời điều trị gan.
Sau phẫu thuật, người xơ gan còn bù vẫn có nguy cơ nhiễm trùng, chảy máu, suy thận và mất bù cao hơn người không xơ gan. Cần theo dõi tri giác, lượng nước tiểu, bilirubin, INR, creatinin và dịch ổ bụng; giảm đau phải do bác sĩ lựa chọn. Đánh giá nguy cơ trước mổ quan trọng hơn việc chỉ dựa vào men gan.
Câu hỏi thường gặp về Xơ gan còn bù
Có. Giai đoạn còn bù thường ổn định hơn và ít triệu chứng, nhưng mô gan đã tổn thương mạn tính. Người bệnh vẫn có nguy cơ tăng áp lực tĩnh mạch cửa, ung thư gan và chuyển sang mất bù. Nguy cơ không giống nhau ở mọi người; nó phụ thuộc nguyên nhân, độ cứng gan, tiểu cầu, chức năng gan-thận, rượu và bệnh chuyển hóa. Theo dõi đúng lịch, điều trị nguyên nhân và nhận biết dấu hiệu cảnh báo giúp giảm biến cố.
Một phần xơ hóa có thể giảm khi nguyên nhân được kiểm soát tốt, chẳng hạn ức chế viêm gan vi rút, ngừng rượu hoặc cải thiện bệnh chuyển hóa. Tuy nhiên, xơ gan đã hình thành không nên được xem là chắc chắn hồi phục hoàn toàn. Dù xét nghiệm hoặc độ cứng gan cải thiện, người bệnh thường vẫn cần theo dõi ung thư gan và biến chứng theo đánh giá chuyên khoa. Không dùng sản phẩm “giải độc gan” để thay thế điều trị nguyên nhân.
Thời gian phụ thuộc nguyên nhân. Một số liệu trình viêm gan C có thời hạn, trong khi viêm gan B hoặc bệnh tự miễn có thể cần điều trị kéo dài. Các biện pháp như tránh rượu, kiểm soát cân nặng, dinh dưỡng, tầm soát ung thư gan và đánh giá biến chứng thường phải duy trì lâu dài. Bác sĩ chỉ giảm hoặc ngừng thuốc khi có tiêu chí phù hợp; tự ngừng có thể làm bệnh hoạt hóa và mất bù.
Đa số người ổn định có thể và nên vận động vì mất cơ làm tiên lượng xấu hơn. Đi bộ, đạp xe nhẹ và bài tập kháng lực mức vừa thường phù hợp khi tăng dần theo khả năng. Cần giảm cường độ và hỏi bác sĩ nếu có thiếu máu, chóng mặt, bệnh tim, huyết áp thấp, đau ngực hoặc giãn tĩnh mạch nguy cơ cao. Không tập đến kiệt sức và không dùng chất bổ sung thể hình không rõ nguồn gốc.
Nên ăn đủ năng lượng, đủ đạm, nhiều nhóm thực phẩm và chia bữa để hạn chế mất cơ. Ưu tiên thực phẩm chín, nguồn đạm nạc, rau quả và ngũ cốc phù hợp với đái tháo đường hoặc béo phì. Kiêng rượu hoàn toàn; tránh hải sản sống và sản phẩm thảo dược không rõ thành phần. Không tự hạn chế nước, muối hoặc đạm quá mức khi chưa có cổ trướng hay chỉ định cá thể hóa.
Thông tin trong bài viết chỉ nhằm mục đích cung cấp kiến thức tham khảo, không thay thế cho việc thăm khám, chẩn đoán hoặc điều trị của bác sĩ và nhân viên y tế có chuyên môn. Người đọc không nên tự ý dùng thuốc, thay đổi liều dùng hoặc trì hoãn việc đi khám dựa trên nội dung của bài viết. Khi có dấu hiệu nghiêm trọng hoặc tình trạng sức khỏe diễn biến xấu, hãy liên hệ cơ sở y tế hoặc gọi cấp cứu 115.

