Bệnh não gan (Hepatic encephalopathy)

Bệnh não gan là rối loạn chức năng não xảy ra khi gan suy giảm khả năng chuyển hóa độc chất hoặc khi máu từ hệ tĩnh mạch cửa đi vòng qua gan. Người bệnh có thể thay đổi giấc ngủ, giảm tập trung, nói chậm, run vỗ bàn tay, lú lẫn, buồn ngủ hoặc hôn mê. Tình trạng này thường xuất hiện trên nền xơ gan mất bù, chảy máu tiêu hóa, nhiễm trùng, táo bón, mất nước, rối loạn điện giải, suy thận hoặc sau đặt TIPS. Bệnh não gan có thể diễn tiến nhanh và làm tăng nguy cơ té ngã, sặc, tai nạn và nhập viện. Chẩn đoán chủ yếu dựa vào lâm sàng sau khi loại trừ đột quỵ, hạ đường huyết, nhiễm độc thuốc và các nguyên nhân khác. Phát hiện sớm yếu tố thúc đẩy, điều trị phù hợp và theo dõi sát có thể giúp cải thiện ý thức, giảm tái phát và hỗ trợ đánh giá ghép gan khi cần.

Chịu trách nhiệm chuyên môn: BS. Dung (BSCKI - Chuyên ngành Cơ xương khớp) Cập nhật lần cuối: 18/07/2026

Bệnh não gan là bệnh gì?

Bệnh não gan (Hepatic encephalopathy) là hội chứng rối loạn thần kinh và tâm thần do gan không còn xử lý hiệu quả các chất độc sinh ra trong cơ thể, hoặc do máu từ ruột đi qua các đường nối cửa-chủ mà không được gan “lọc”. Khái niệm này bao gồm một phổ rộng: từ bệnh não gan kín đáo, chỉ biểu hiện bằng giảm tốc độ xử lý thông tin hoặc rối loạn chú ý, đến bệnh não gan rõ với mất định hướng, thay đổi hành vi, run vỗ và hôn mê.

Tổng quan về Bệnh não gan (Hepatic encephalopathy)
Tổng quan về Bệnh não gan (Hepatic encephalopathy)

Bệnh không đồng nghĩa với mọi trường hợp tăng amoniac máu; một người có amoniac cao chưa chắc có bệnh não gan, và mức amoniac không phản ánh chính xác độ nặng ở từng cá nhân. Bệnh cũng cần được phân biệt với mê sảng do nhiễm trùng, đột quỵ, hạ đường huyết, cai rượu, suy thận, tác dụng thuốc hoặc rối loạn tâm thần. Trong xơ gan, bệnh não gan là dấu hiệu mất bù quan trọng và thường đòi hỏi đánh giá toàn diện nguyên nhân thúc đẩy cũng như khả năng ghép gan.

Tên bệnh

Bệnh não gan

Tên tiếng Anh

Hepatic encephalopathy

Tên khác / tên đồng nghĩa

Hội chứng não gan; bệnh não cửa-chủ; portosystemic encephalopathy; hôn mê gan là biểu hiện nặng của bệnh não gan

Mã ICD-10

K76.82 theo ICD-10-CM; trong một số hệ thống ICD-10 của WHO, bệnh não gan có thể được mã hóa cùng nguyên nhân suy gan hoặc bệnh gan nền

Nhóm bệnh / chuyên khoa

Gan - Mật - Tụy; biến chứng của bệnh gan mạn và tăng áp lực tĩnh mạch cửa

Cơ quan ảnh hưởng

Não và hệ thần kinh trung ương bị ảnh hưởng trực tiếp; gan, hệ tuần hoàn cửa-chủ, ruột và thận thường liên quan đến cơ chế hoặc yếu tố thúc đẩy

Tính chất bệnh

Biến chứng thần kinh-tâm thần do suy chức năng gan hoặc luồng thông cửa-chủ; có thể thoáng qua, tái diễn hoặc dai dẳng; không phải bệnh truyền nhiễm

Mức độ phổ biến

Khá thường gặp ở người xơ gan mất bù hoặc có shunt cửa-chủ; tần suất tăng khi bệnh gan nặng và sau các đợt mất bù

Bệnh có lây không?

Không, bệnh não gan không lây từ người sang người

Đường lây

Không áp dụng vì đây là biến chứng chuyển hóa-thần kinh của bệnh gan, không phải nhiễm trùng lây truyền

Tổng quan chuyên môn về Bệnh não gan

Nguyên nhân và yếu tố nguy cơ của Bệnh não gan

Triệu chứng và dấu hiệu của Bệnh não gan

Chẩn đoán Bệnh não gan

Điều trị Bệnh não gan

Biến chứng, tiên lượng và phòng ngừa

Chăm sóc và sinh hoạt khi mắc Bệnh não gan

Lưu ý cho các nhóm đối tượng đặc biệt

Câu hỏi thường gặp về Bệnh não gan

Thông tin trong bài viết chỉ nhằm mục đích cung cấp kiến thức tham khảo, không thay thế cho việc thăm khám, chẩn đoán hoặc điều trị của bác sĩ và nhân viên y tế có chuyên môn. Người đọc không nên tự ý dùng thuốc, thay đổi liều dùng hoặc trì hoãn việc đi khám dựa trên nội dung của bài viết. Khi có dấu hiệu nghiêm trọng hoặc tình trạng sức khỏe diễn biến xấu, hãy liên hệ cơ sở y tế hoặc gọi cấp cứu 115.

Đã có 2 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *