Viêm phổi quá mẫn (Hypersensitivity pneumonitis)

Viêm phổi quá mẫn là bệnh viêm của nhu mô phổi và đường thở nhỏ do hệ miễn dịch phản ứng với một kháng nguyên hít vào ở người nhạy cảm. Nguồn gây bệnh thường gặp gồm protein từ chim, nấm mốc trong nhà hoặc nông nghiệp, máy tạo ẩm, bồn nước nóng và một số aerosol tại nơi làm việc. Sau tiếp xúc, người bệnh có thể ho, khó thở, sốt nhẹ, rét run và mệt; nếu tiếp xúc kéo dài, triệu chứng tiến triển âm thầm và có thể dẫn tới xơ phổi. Bệnh không lây và không phải viêm phổi nhiễm khuẩn thông thường. Chẩn đoán thường cần khai thác phơi nhiễm chi tiết, CT độ phân giải cao, chức năng hô hấp, xét nghiệm IgG đặc hiệu, rửa phế quản và hội chẩn đa chuyên khoa khi cần. Loại bỏ kháng nguyên là bước điều trị quan trọng nhất; thuốc chống viêm hoặc chống xơ chỉ được cân nhắc theo kiểu bệnh và mức tiến triển.

Chịu trách nhiệm chuyên môn: BS. Dung (BSCKI - Chuyên ngành Cơ xương khớp) Cập nhật lần cuối: 17/07/2026

Viêm phổi quá mẫn là bệnh gì?

Viêm phổi quá mẫn là bệnh viêm và/hoặc xơ hóa của nhu mô phổi cùng đường thở nhỏ, do đáp ứng miễn dịch với kháng nguyên hít vào ở cá thể nhạy cảm. Bệnh không phải dị ứng IgE đơn thuần như viêm mũi dị ứng, cũng không phải viêm phổi nhiễm khuẩn mặc dù có thể sốt và rét run. Một người có kháng thể IgG với kháng nguyên chỉ chứng minh từng tiếp xúc, chưa đủ xác nhận bệnh. Nhiều tác nhân được biết như protein chim, nấm mốc, vi khuẩn ưa nhiệt, bồn nước, máy tạo ẩm và chất trong môi trường nghề nghiệp; ở một tỷ lệ đáng kể, nguồn không được nhận diện. Phân biệt với xơ phổi vô căn, sarcoidosis, bệnh mô liên kết, hen và nhiễm trùng là phần quan trọng của chẩn đoán.

Tổng quan về Viêm phổi quá mẫn (Hypersensitivity pneumonitis)
Tổng quan về Viêm phổi quá mẫn (Hypersensitivity pneumonitis)

 

Tên bệnh

Viêm phổi quá mẫn

Tên tiếng Anh

Hypersensitivity pneumonitis

Tên khác / tên đồng nghĩa

Viêm phế nang dị ứng ngoại sinh; hypersensitivity pneumonia; HP

Mã ICD-10

J67.9 – Viêm phổi quá mẫn do bụi hữu cơ không xác định; mã J67 cụ thể hơn được dùng khi xác định tác nhân

Nhóm bệnh / chuyên khoa

Bệnh phổi kẽ miễn dịch; viêm phế nang và đường thở nhỏ do kháng nguyên hít vào; có thể liên quan nghề nghiệp hoặc môi trường

Cơ quan ảnh hưởng

Nhu mô phổi và tiểu phế quản; thể xơ hóa có thể ảnh hưởng mạch phổi, trao đổi khí và tim phải

Tính chất bệnh

Bệnh không lây, do phản ứng miễn dịch ở người nhạy cảm; có thể không xơ hóa hoặc xơ hóa tiến triển tùy thời gian và mức tiếp xúc

Mức độ phổ biến

Ít gặp và thường bị bỏ sót; tỷ lệ thay đổi theo nguồn kháng nguyên, nghề, khí hậu, tập quán nuôi chim và khả năng nhận diện tác nhân

Bệnh có lây không?

Không

Đường lây

Không áp dụng về lây truyền; bệnh phát sinh khi hít lặp lại kháng nguyên như protein chim, nấm mốc, vi khuẩn hoặc aerosol hữu cơ

Tổng quan chuyên môn về Viêm phổi quá mẫn

Nguyên nhân và yếu tố nguy cơ của Viêm phổi quá mẫn

Triệu chứng và dấu hiệu của Viêm phổi quá mẫn

Chẩn đoán Viêm phổi quá mẫn

Điều trị Viêm phổi quá mẫn

Biến chứng, tiên lượng và phòng ngừa

Chăm sóc và sinh hoạt khi mắc Viêm phổi quá mẫn

Lưu ý cho các nhóm đối tượng đặc biệt

Câu hỏi thường gặp về Viêm phổi quá mẫn

Thông tin trong bài viết chỉ nhằm mục đích cung cấp kiến thức tham khảo, không thay thế cho việc thăm khám, chẩn đoán hoặc điều trị của bác sĩ và nhân viên y tế có chuyên môn. Người đọc không nên tự ý dùng thuốc, thay đổi liều dùng hoặc trì hoãn việc đi khám dựa trên nội dung của bài viết. Khi có dấu hiệu nghiêm trọng hoặc tình trạng sức khỏe diễn biến xấu, hãy liên hệ cơ sở y tế hoặc gọi cấp cứu 115.

Đã có 1 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *