Xơ phổi vô căn (IPF)

Xơ phổi vô căn (IPF) là bệnh phổi kẽ mạn tính trong đó mô quanh các phế nang bị sẹo hóa ngày càng nhiều mà không tìm được nguyên nhân xác định. Phổi trở nên cứng, trao đổi oxy kém và người bệnh thường ho khan dai dẳng, khó thở tăng dần khi gắng sức, mệt hoặc có ran nổ ở đáy phổi. Bệnh chủ yếu gặp ở người lớn tuổi và có thể tiến triển chậm, nhanh hoặc xuất hiện đợt nặng cấp khó dự đoán. Chẩn đoán cần loại trừ phơi nhiễm nghề nghiệp, thuốc, bệnh tự miễn và các bệnh phổi kẽ khác; CT ngực độ phân giải cao cùng hội chẩn đa chuyên khoa giữ vai trò trung tâm. Sẹo phổi đã hình thành thường không đảo ngược, nhưng thuốc chống xơ hóa, phục hồi chức năng phổi, oxy khi cần và đánh giá ghép phổi có thể làm chậm suy giảm hoặc cải thiện chất lượng sống.

Chịu trách nhiệm chuyên môn: BS. Dung (BSCKI - Chuyên ngành Cơ xương khớp) Cập nhật lần cuối: 17/07/2026

Xơ phổi vô căn là bệnh gì?

Xơ phổi vô căn (IPF) là một dạng viêm phổi kẽ xơ hóa mạn tính, giới hạn chủ yếu ở phổi và có kiểu mô học hoặc hình ảnh viêm phổi kẽ thông thường. “Vô căn” nghĩa là chưa xác định được nguyên nhân sau khi đã đánh giá kỹ thuốc, nghề nghiệp, môi trường, bệnh mô liên kết và các dạng viêm phổi kẽ khác. Quá trình lành thương bất thường làm nguyên bào sợi tạo quá nhiều chất nền, khiến vách phế nang dày và cấu trúc phổi bị biến dạng. Bệnh khác với xơ phổi do bụi nghề nghiệp, sau xạ trị, do thuốc hoặc bệnh tự miễn; cũng không phải xơ nang di truyền ở trẻ em. Chẩn đoán không chỉ dựa vào từ “xơ” trên CT vì nhiều bệnh có thể gây sẹo phổi. Việc xác định đúng IPF quan trọng do tiên lượng và lựa chọn thuốc khác với các bệnh phổi kẽ viêm có thể đáp ứng ức chế miễn dịch.

Tổng quan về Xơ phổi vô căn (IPF)
Tổng quan về Xơ phổi vô căn (IPF)
Tên bệnh

Xơ phổi vô căn

Tên tiếng Anh

Idiopathic Pulmonary Fibrosis

Tên khác / tên đồng nghĩa

IPF; viêm phổi kẽ thông thường vô căn khi nói về tương quan mô bệnh học cần đúng bối cảnh

Mã ICD-10

J84.1 trong ICD-10 WHO, nhóm bệnh phổi kẽ khác có xơ hóa; một số hệ thống sửa đổi quốc gia có mã chi tiết hơn cho xơ phổi vô căn.

Nhóm bệnh / chuyên khoa

Bệnh phổi kẽ xơ hóa tiến triển; chuyên khoa hô hấp và bệnh phổi kẽ

Cơ quan ảnh hưởng

Mô kẽ và đơn vị trao đổi khí của cả hai phổi; giai đoạn tiến triển có thể ảnh hưởng tim phải do tăng áp phổi và gây thiếu oxy toàn thân.

Tính chất bệnh

Mạn tính, tiến triển, không lây; nguyên nhân chưa xác định, không phải ung thư và không phải xơ nang.

Mức độ phổ biến

Bệnh hiếm, chủ yếu được chẩn đoán ở người lớn tuổi; số liệu mắc tại Việt Nam chưa đầy đủ.

Bệnh có lây không?

Không

Đường lây

Không áp dụng

Tổng quan chuyên môn về Xơ phổi vô căn

Nguyên nhân và yếu tố nguy cơ của Xơ phổi vô căn

Triệu chứng và dấu hiệu của Xơ phổi vô căn

Chẩn đoán Xơ phổi vô căn

Điều trị Xơ phổi vô căn

Biến chứng, tiên lượng và phòng ngừa

Chăm sóc và sinh hoạt khi mắc Xơ phổi vô căn

Lưu ý cho các nhóm đối tượng đặc biệt

Câu hỏi thường gặp về Xơ phổi vô căn

Thông tin trong bài viết chỉ nhằm mục đích cung cấp kiến thức tham khảo, không thay thế cho việc thăm khám, chẩn đoán hoặc điều trị của bác sĩ và nhân viên y tế có chuyên môn. Người đọc không nên tự ý dùng thuốc, thay đổi liều dùng hoặc trì hoãn việc đi khám dựa trên nội dung của bài viết. Khi có dấu hiệu nghiêm trọng hoặc tình trạng sức khỏe diễn biến xấu, hãy liên hệ cơ sở y tế hoặc gọi cấp cứu 115.

Đã có 1 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *