Furosemide

Furosemide là thuốc lợi tiểu quai tác dụng nhanh và mạnh. Thuốc ức chế đồng vận chuyển natri–kali–chloride tại nhánh lên dày của quai Henle, làm tăng bài tiết natri, chloride và nước qua thận. Furosemide được dùng để điều trị phù liên quan đến suy tim, xơ gan và bệnh thận, bao gồm hội chứng thận hư. Dạng uống còn có thể được dùng điều trị tăng huyết áp; dạng tiêm được sử dụng khi cần lợi tiểu nhanh hoặc trong phù phổi cấp. Thuốc có nhiều dạng như viên nén, dung dịch uống, dung dịch tiêm tĩnh mạch hoặc tiêm bắp và hệ thống truyền dưới da chuyên biệt. Furosemide có thể gây mất nước, hạ huyết áp, hạ kali, hạ natri, suy giảm chức năng thận và tổn thương thính giác. Liều phải được cá thể hóa theo tình trạng dịch, chức năng thận, đáp ứng và xét nghiệm điện giải.

✍️ Chịu trách nhiệm chuyên môn: DS. Tuấn (Dược sĩ lâm sàng)🕘 Rà soát chuyên môn lần cuối: 10/07/2026

Nội dung chính

  • Nhóm thuốc: Thuốc lợi tiểu quai tác dụng mạnh
  • Cơ chế: Ức chế đồng vận chuyển Na-K-2Cl tại nhánh lên dày quai Henle
  • Chỉ định chính: Phù do suy tim, xơ gan, bệnh thận; tăng huyết áp; phù phổi cấp với dạng tiêm
  • Dạng dùng: Viên nén, dung dịch uống, tiêm tĩnh mạch, tiêm bắp và truyền dưới da chuyên biệt
  • Nguy cơ quan trọng: Mất nước, hạ kali, hạ natri, hạ magnesi, hạ huyết áp, suy thận và độc tính trên tai
  • Tương tác đáng chú ý: Lithium, aminoglycoside, cisplatin, NSAID, ACEI/ARB, digoxin và thuốc làm giảm kali
  • Theo dõi: Cân nặng, huyết áp, lượng nước tiểu, điện giải, creatinin, urê, glucose và acid uric
  • Cảnh báo: Là thuốc lợi tiểu mạnh; dùng quá liều có thể gây mất nước và điện giải nghiêm trọng

Hoạt chất Furosemide là gì?

Furosemide là thuốc lợi tiểu quai làm tăng nhanh lượng nước tiểu bằng cách giảm tái hấp thu natri và chloride tại thận. Thuốc giúp giảm lượng dịch dư thừa và áp lực tuần hoàn nhưng không điều trị trực tiếp nguyên nhân nền của suy tim, xơ gan hoặc bệnh thận.

CHUYÊN LUẬN DƯỢC CHẤT

Furosemide

CAS 54-31-9 Công thức C12H11ClN2O5S

Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển

Danh pháp

Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất

Tên hoạt chất

Furosemide

Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN)

Furosemide

Tên IUPAC

4-chloro-2-(furan-2-ylmethylamino)-5-sulfamoylbenzoic acid

Tên khác / tên đồng nghĩa

Frusemide; furosemid; acid 4-chloro-N-furfuryl-5-sulfamoylanthranilic.

Tên viết tắt

FUR

Tên Latinh / tên dược điển

Furosemidum

Tên USAN

furosemide

Định danh & cấu trúc phân tử

Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử

Số đăng ký CAS

54-31-9

UNII

7LXU5N7ZO5

PubChem CID

3440

RxNorm CUI

4603

Công thức phân tử

C12H11ClN2O5S

Dược động học của Furosemide

Furosemide được hấp thu nhanh nhưng không hoàn toàn qua đường tiêu hóa, liên kết mạnh với albumin huyết tương và được vận chuyển tích cực vào lòng ống thận. Thuốc được thải chủ yếu qua thận dưới dạng không đổi; một phần được glucuronid hóa. Dược động học thay đổi đáng kể theo dạng bào chế, thức ăn, suy tim, hội chứng thận hư, suy thận, suy gan, tuổi và nồng độ albumin.

Giai đoạn I: Hấp thu

Sau khi uống, Furosemide thường đạt nồng độ đỉnh trong khoảng 1–1,5 giờ, nhưng thức ăn và tình trạng bệnh có thể làm chậm hoặc giảm hấp thu. Tác dụng lợi tiểu đường uống thường bắt đầu trong khoảng một giờ và kéo dài khoảng 4–8 giờ tùy sản phẩm và người bệnh. Sau tiêm tĩnh mạch, tác dụng bắt đầu trong khoảng 5 phút, đạt đỉnh trong 30 phút đầu và kéo dài khoảng 2 giờ.

Các thông số hấp thu và phơi nhiễm
F · Sinh khả dụng

Sinh khả dụng của viên Furosemide thường khoảng 50–70% ở người khỏe mạnh nhưng biến thiên lớn giữa các cá thể và có thể giảm còn khoảng 30% trong một số bệnh lý như hội chứng thận hư. Dạng tĩnh mạch có sinh khả dụng 100%. Hệ thống truyền dưới da FUROSCIX có sinh khả dụng được ghi nhận khoảng 99,6% so với liều tĩnh mạch tham chiếu.

Giai đoạn II: Phân bố

Furosemide liên kết mạnh với protein huyết tương, chủ yếu là albumin. Tỷ lệ liên kết thường khoảng 91–99% và có thể trên 98% ở nồng độ điều trị. Suy giảm albumin trong hội chứng thận hư hoặc bệnh gan làm tăng phần thuốc tự do, đồng thời có thể làm giảm lượng thuốc đến lòng ống thận và tăng nguy cơ độc tính trên tai. Thuốc đi qua nhau thai và được phát hiện trong sữa mẹ.

Giai đoạn III: Chuyển hóa

Phần lớn Furosemide được đào thải dưới dạng không đổi. Furosemide glucuronide là chất chuyển hóa chính được xác định ở người và có thể chiếm khoảng 10–20% lượng chất liên quan thuốc thu hồi trong nước tiểu. Chuyển hóa tại gan không phải con đường thải trừ chủ yếu.

Giai đoạn IV: Thải trừ

Furosemide được bài tiết chủ yếu qua thận bằng lọc cầu thận và bài tiết chủ động tại ống lượn gần. Sau tiêm tĩnh mạch, khoảng 60–70% liều có thể được thải qua nước tiểu theo cơ chế này. Phần còn lại được bài tiết dưới dạng chất chuyển hóa hoặc qua mật và phân. Thuốc được lọc máu kém.

Các thông số và đường thải trừ
t½ · Thời gian bán thải

Thời gian bán thải cuối thường khoảng 1–2 giờ ở người có chức năng gan, thận bình thường. Thời gian bán thải có thể kéo dài đáng kể ở trẻ sơ sinh, người cao tuổi và người suy gan hoặc suy thận; trong suy thận nặng có thể lên đến khoảng 24 giờ.

CL · Độ thanh thải toàn phần

Không có một giá trị độ thanh thải duy nhất áp dụng cho mọi dạng thuốc và quần thể. Độ thanh thải qua thận giảm ở người cao tuổi và người suy thận. Suy tim, bệnh gan, giảm albumin máu và thuốc cạnh tranh bài tiết tại ống thận cũng có thể làm thay đổi khả năng thải trừ và đáp ứng lợi tiểu.

Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học

Các yếu tố có thể làm thay đổi phơi nhiễm hoặc đáp ứng gồm:

  • Suy thận hoặc giảm tưới máu thận.
  • Suy tim sung huyết.
  • Xơ gan hoặc suy gan.
  • Hội chứng thận hư và giảm albumin máu.
  • Tuổi cao hoặc trẻ sinh non.
  • Thức ăn và dạng bào chế.
  • NSAID làm giảm tác dụng lợi tiểu.
  • Phenytoin làm giảm đáp ứng với Furosemide.
  • Cholestyramine hoặc colestipol làm giảm hấp thu đường uống.
  • Thuốc cạnh tranh bài tiết tại ống thận như methotrexate.
  • Liều cao hoặc tiêm tĩnh mạch quá nhanh làm tăng nguy cơ độc tính trên tai.

Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Dược lý và cơ chế của Furosemide

Furosemide thuộc nhóm thuốc lợi tiểu quai sulfonamide. Đây là nhóm thuốc có khả năng gây bài tiết một tỷ lệ natri lọc qua cầu thận lớn hơn thuốc lợi tiểu thiazide, vì tác động tại nhánh lên dày của quai Henle. Thuốc làm tăng bài tiết natri, chloride, kali, calci và magnesi.

Phần III: Cơ chế tác dụng

Furosemide ức chế đồng vận chuyển Na+-K+-2Cl− trên màng lòng ống của tế bào nhánh lên dày quai Henle. Sự ức chế này làm giảm tái hấp thu natri và chloride, phá vỡ gradient thẩm thấu tủy thận và làm tăng bài tiết nước. Lượng natri đến ống lượn xa tăng cũng làm tăng bài tiết kali và ion hydro. Thuốc đồng thời làm tăng bài tiết calci và magnesi.

Phần IV: Dược lực học và đáp ứng

Furosemide gây bài niệu và thải natri phụ thuộc liều. Ở người suy tim, thuốc còn có thể làm giảm nhanh tiền gánh thông qua tăng sức chứa tĩnh mạch trước khi xuất hiện bài niệu rõ. Tác dụng hạ huyết áp liên quan đến giảm natri, giảm thể tích tuần hoàn và thay đổi đáp ứng của cơ trơn mạch với chất co mạch.

Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Chỉ định của Furosemide

Liều dùng và cách sử dụng

Cảnh báo và lưu ý về Furosemide

Đối tượng đặc biệt

Tương tác thuốc của Furosemide

Tương tácMức độCơ chế / ảnh hưởngKhuyến nghị / xử tríTheo dõiBằng chứng / nguồn
Codeine

Codeine và các opioid có thể làm giảm hiệu quả của thuốc lợi tiểu, dẫn đến giảm bài niệu hoặc kiểm soát huyết áp kém.

Kế thừa từ nhóm:
Mức 2: Tương tác cần thận trọng
Cơ chế:

Tương tác dược lực học/sinh lý. Opioid có thể kích thích giải phóng hormone chống bài niệu, làm giảm đáp ứng lợi tiểu.

Ảnh hưởng:

Giảm lượng nước tiểu, giữ dịch, phù hoặc huyết áp không được kiểm soát như mong đợi.

Khuyến nghị:

monitor

Xử trí:

Đánh giá dấu hiệu giảm bài niệu và ảnh hưởng lên huyết áp. Điều chỉnh thuốc lợi tiểu chỉ khi có chỉ định lâm sàng và theo dõi phù hợp.

Lượng nước tiểu; cân nặng; phù; huyết áp; chức năng thận và điện giải khi phù hợp với loại thuốc lợi tiểu.

Bằng chứng: high
Nguồn:

[DailyMed/FDA] | Codeine Sulfate Tablets, USP | Mục 7 Drug Interactions — Diuretics | https://dailymed.nlm.nih.gov/dailymed/drugInfo.cfm?setid=010905f9-3bcb-4b50-9fe8-a3ad0010f14c | Kiểm tra ngày 2026-08-03

Chlorpromazine

Chlorpromazine có thể tăng tác dụng hạ huyết áp của nhiều thuốc hạ huyết áp và làm tăng hạ huyết áp tư thế.

Kế thừa từ nhóm:
Mức 2: Tương tác cần thận trọng
Cơ chế:

Dược lực học: giãn mạch và phong bế alpha-adrenergic cộng hợp.

Ảnh hưởng:

Chóng mặt, ngất, té ngã hoặc hạ huyết áp có triệu chứng.

Khuyến nghị:

monitor_closely

Xử trí:

Theo dõi khi bắt đầu hoặc tăng liều; cân nhắc giảm liều một hoặc cả hai thuốc.

Huyết áp nằm/đứng, mạch, triệu chứng chóng mặt và té ngã.

Bằng chứng: high
Nguồn:

[eMC SmPC] | Chlorpromazine 100mg Tablets | Mục 4.5 – Interactions | https://www.medicines.org.uk/emc/product/3476/smpc | Kiểm tra ngày 2026-08-01
[DailyMed] | Chlorpromazine Hydrochloride Tablets, USP | Warnings/Precautions – CNS depressants, anticoagulants, phenytoin, propranolol, thiazides, metrizamide, lithium, alcohol, guanethidine | https://dailymed.nlm.nih.gov/dailymed/drugInfo.cfm?setid=5ae79c1e-f523-4358-9f8b-7382a03d59bc | Kiểm tra ngày 2026-08-01

Rituximab

Thuốc hạ huyết áp có thể làm tăng mức độ hạ huyết áp xảy ra trong hoặc quanh thời điểm truyền rituximab.

Kế thừa từ nhóm:
Mức 2: Tương tác cần thận trọng
Cơ chế:

Tác dụng hạ huyết áp của thuốc dùng nền có thể cộng hợp với hạ huyết áp liên quan phản ứng truyền rituximab.

Ảnh hưởng:

Có thể xuất hiện hạ huyết áp có triệu chứng, chóng mặt, ngất hoặc mất ổn định huyết động trong truyền.

Khuyến nghị:

separate_timing

Xử trí:

Đối với rituximab truyền tĩnh mạch, SmPC khuyến cáo cân nhắc tạm ngừng thuốc hạ huyết áp 12 giờ trước truyền; quyết định cần cá thể hóa theo nguy cơ tim mạch.

Huyết áp trước truyền và định kỳ trong truyền; theo dõi chóng mặt, ngất và dấu hiệu mất ổn định huyết động.

Bằng chứng: high
Nguồn:

eMC | MabThera SmPC | Consider withholding antihypertensive medicines 12 hours before rituximab infusion because hypotension may occur | https://www.medicines.org.uk/emc/product/3801/smpc | Kiểm tra ngày 2026-08-01

Thắc mắc về hoạt chất Furosemide

Lưu ý: Nội dung chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo về hoạt chất/dược chất, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của bác sĩ. Người bệnh không tự ý dùng, ngừng thuốc hoặc thay đổi liều khi chưa có hướng dẫn từ nhân viên y tế.
Đã có 4 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *