Formoterol là thuốc chủ vận chọn lọc thụ thể beta-2 adrenergic tác dụng kéo dài, thường viết tắt là LABA. Thuốc làm giãn cơ trơn phế quản, khởi phát tác dụng nhanh trong vài phút và duy trì hiệu quả khoảng 12 giờ. Formoterol được bào chế dưới dạng dung dịch khí dung, bột hít đơn chất và nhiều chế phẩm phối hợp với corticosteroid dạng hít hoặc thuốc kháng muscarinic. Dung dịch khí dung Formoterol đơn chất tại Hoa Kỳ được chỉ định điều trị duy trì co thắt phế quản ở người lớn mắc COPD và không dùng cho hen. Một số bột hít đơn chất tại châu Âu có thể được dùng bổ sung cho corticosteroid dạng hít ở bệnh nhân hen. LABA không được dùng đơn trị trong hen vì làm tăng nguy cơ biến cố nghiêm trọng liên quan đến hen. Formoterol không thay thế thuốc xử trí cấp cứu trừ khi người bệnh đang sử dụng đúng một chế phẩm phối hợp ICS–Formoterol có chỉ định làm thuốc cắt triệu chứng.
Nội dung chính
- Nhóm thuốc: Thuốc chủ vận beta-2 tác dụng kéo dài – LABA
- Tác dụng: Làm giãn cơ trơn phế quản, khởi phát nhanh và kéo dài khoảng 12 giờ
- Dạng đơn chất: Dung dịch khí dung 20 microgam/2 mL; bột hít định liều 6 hoặc 12 microgam tùy thiết bị
- Chỉ định chính: Điều trị duy trì COPD; dùng bổ sung corticosteroid dạng hít trong hen theo từng nhãn
- Hen phế quản: Không được dùng Formoterol đơn trị mà không có corticosteroid dạng hít
- Cơn khó thở cấp: Dung dịch khí dung đơn chất không phải thuốc cắt cơn
- Nguy cơ quan trọng: Co thắt phế quản nghịch thường, nhịp tim nhanh, loạn nhịp, hạ kali và tăng glucose máu
- Lưu ý thiết bị: Liều định lượng và liều thực sự phát ra khỏi đầu hít có thể khác nhau
- Khuyến cáo: Không tự tăng số nhát hít hoặc phối hợp nhiều thuốc cùng chứa LABA
Hoạt chất Formoterol là gì?
Formoterol là thuốc giãn phế quản LABA có khởi phát tác dụng nhanh. Thuốc làm giãn cơ trơn quanh đường thở, giúp giảm co thắt phế quản, khò khè và khó thở. Formoterol không điều trị tình trạng viêm đường thở nếu sử dụng đơn độc và không được dùng thay thế corticosteroid dạng hít trong bệnh hen.
Formoterol
Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển
Danh pháp
Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất
| Tên hoạt chất | Formoterol |
|---|---|
| Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN) | Formoterol |
| Tên IUPAC | N-[2-hydroxy-5-[1-hydroxy-2-[1-(4-methoxyphenyl)propan-2-ylamino]ethyl]phenyl]formamide |
| Tên khác / tên đồng nghĩa | Formoterol fumarate; Formoterol fumarate dihydrate; Formoterol fumarat dihydrat; eformoterol trong một số hệ thống tên gọi. |
| Tên viết tắt | FORM |
| Tên Latinh / tên dược điển | Formoterolum |
Định danh & cấu trúc phân tử
Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử
| Số đăng ký CAS | 73573-87-2 |
|---|---|
| UNII | 5ZZ84GCW8B |
| PubChem CID | 3410 |
| RxNorm CUI | 25255 |
| Công thức phân tử | C19H24N2O4 |
Dược động học của Formoterol
Sau khi hít, Formoterol được hấp thu nhanh từ đường hô hấp và phần thuốc bị nuốt. Nồng độ huyết tương ở liều điều trị thường rất thấp hoặc khó định lượng. Thuốc liên kết protein huyết tương ở mức trung bình, được chuyển hóa chủ yếu bằng glucuronid hóa trực tiếp và O-demethyl hóa, sau đó được đào thải qua nước tiểu dưới dạng hoạt chất không đổi và các chất chuyển hóa.
Giai đoạn I: Hấp thu
Formoterol được hấp thu nhanh:
- Với bột hít, nồng độ đỉnh sau một liều cao hơn điều trị được ghi nhận khoảng 5 phút sau hít.
- Với dung dịch khí dung, liều cao hơn nhiều lần liều điều trị đạt nồng độ đỉnh huyết tương sau khoảng 12 phút.
- Ở liều điều trị 10–20 microgam khí dung hoặc 12 microgam bột hít, nồng độ huyết tương thường không phát hiện được hoặc chỉ xuất hiện rải rác ở mức rất thấp.
Tác dụng giãn phế quản có thể bắt đầu trong khoảng 1–3 phút với một số bột hít và được duy trì khoảng 12 giờ.
| F · Sinh khả dụng | Sinh khả dụng tuyệt đối của Formoterol sau khi hít chưa được xác lập đầy đủ và không có một giá trị áp dụng chung cho mọi thiết bị. Một tỷ lệ lớn liều bột hít có thể bị nuốt và hấp thu qua đường tiêu hóa, nhưng phơi nhiễm toàn thân ở liều hít điều trị vẫn thấp. Giá trị sinh khả dụng tuyệt đối đáng tin cậy. |
|---|
Giai đoạn II: Phân bố
Formoterol liên kết khoảng 61–64% với protein huyết tương và khoảng 31–38% với albumin theo dữ liệu in vitro. Chưa xác định được thể tích phân bố toàn thân có thể áp dụng chung sau khi hít.
Giai đoạn III: Chuyển hóa
Formoterol được chuyển hóa qua:
- Glucuronid hóa trực tiếp tại nhóm hydroxyl phenolic hoặc aliphatic.
- O-demethyl hóa, sau đó liên hợp glucuronide.
- Một phần nhỏ qua liên hợp sulfate và deformyl hóa.
Các enzym tham gia gồm UGT1A1, UGT1A8, UGT1A9, UGT2B7, UGT2B15, CYP2D6, CYP2C19, CYP2C9 và CYP2A6. Formoterol không ức chế đáng kể các enzym CYP450 ở nồng độ điều trị.
Giai đoạn IV: Thải trừ
Formoterol và các chất chuyển hóa được bài tiết qua nước tiểu. Sau khi hít bột khô, khoảng 8–13% liều thực sự phát ra có thể được thải qua nước tiểu dưới dạng không đổi. Với dung dịch khí dung, khoảng 1,1–1,7% liều khí dung được tìm thấy dưới dạng Formoterol không đổi trong nước tiểu ở nghiên cứu liều đơn.
| t½ · Thời gian bán thải | Thời gian bán thải phụ thuộc dạng thuốc và phương pháp xác định:
Sự khác biệt phản ánh dạng bào chế, liều, quần thể và phương pháp phân tích; thời gian bán thải không đồng nghĩa với thời gian giãn phế quản, thường khoảng 12 giờ. |
|---|---|
| CL · Độ thanh thải toàn phần | Tổng độ thanh thải huyết tương và thể tích phân bố chưa được xác định đầy đủ. Độ thanh thải qua thận sau khi khí dung trong một nghiên cứu nhỏ ở người COPD khoảng 157 mL/phút. Giá trị này không được sử dụng để điều chỉnh liều thường quy. |
Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học
Các yếu tố có thể ảnh hưởng đến phơi nhiễm hoặc lượng thuốc đến phổi gồm:
- Loại dụng cụ hít và sự khác biệt giữa liều định lượng với liều phát ra.
- Lưu lượng hít vào của người bệnh.
- Kỹ thuật sử dụng thiết bị.
- Hệ thống máy khí dung, máy nén khí và mặt nạ hoặc đầu ngậm.
- Liều, tần suất sử dụng và phối hợp nhiều sản phẩm chứa LABA.
- Chức năng gan: phơi nhiễm có thể tăng ở người xơ gan nặng.
- Kiểu hình chuyển hóa CYP2D6 hoặc CYP2C19 có thể ảnh hưởng chuyển hóa, nhưng ý nghĩa lâm sàng chưa được xác định.
- Dược động học ở người suy thận, người cao tuổi và một số nhóm trẻ em chưa được nghiên cứu đầy đủ.
Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Dược lý và cơ chế của Formoterol
Formoterol là chất chủ vận tương đối chọn lọc thụ thể beta-2 adrenergic. Hoạt tính chủ vận beta-2 in vitro cao hơn trên 200 lần so với beta-1. Tuy nhiên, thụ thể beta-2 cũng hiện diện tại tim, vì vậy liều cao hoặc phơi nhiễm toàn thân có thể gây nhịp tim nhanh, đánh trống ngực và thay đổi điện tâm đồ.
Phần III: Cơ chế tác dụng
Formoterol kích thích thụ thể beta-2 trên cơ trơn phế quản, hoạt hóa adenyl cyclase và làm tăng cyclic AMP nội bào. Nồng độ cyclic AMP tăng gây giãn cơ trơn đường thở và có thể ức chế giải phóng một số chất trung gian quá mẫn tức thì từ tế bào mast.
Formoterol có khởi phát nhanh hơn một số LABA khác nhưng vẫn có thời gian tác dụng khoảng 12 giờ.
Phần IV: Dược lực học và đáp ứng
Tác dụng giãn phế quản có thể bắt đầu trong 1–3 phút và còn có ý nghĩa sau 12 giờ đối với một số bột hít. Ở người COPD dùng dung dịch khí dung 20 microgam, thời gian trung vị đạt mức tăng FEV1 có ý nghĩa sau liều đầu khoảng 11,7–13,1 phút và hiệu quả đỉnh trung vị khoảng 2 giờ.
Kích thích beta-2 toàn thân có thể làm giảm kali huyết, tăng glucose máu, tăng nhịp tim và kéo dài QTc, đặc biệt khi dùng quá liều.
Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Chỉ định của Formoterol
Chỉ định phụ thuộc dạng bào chế và nhãn sản phẩm:
- Dung dịch khí dung Formoterol đơn chất: điều trị duy trì co thắt phế quản hai lần mỗi ngày ở người lớn mắc COPD, bao gồm viêm phế quản mạn và khí phế thũng. Không dùng điều trị đợt cấp COPD hoặc hen.
- Bột hít Formoterol đơn chất: điều trị bổ sung cho corticosteroid dạng hít ở người bệnh hen cần thêm LABA theo một số nhãn châu Âu.
- Một số bột hít đơn chất: phòng ngừa triệu chứng do gắng sức ở người hen đang được điều trị duy trì bằng corticosteroid dạng hít.
- COPD: điều trị giãn phế quản duy trì ở người trưởng thành.
- Chế phẩm ICS–Formoterol: điều trị hen hoặc COPD theo đúng chỉ định của từng sản phẩm; một số nhãn cho phép dùng duy trì và cắt triệu chứng hoặc dùng khi cần trong hen nhẹ.
Việc dùng phối hợp ICS–Formoterol theo chế độ duy trì và cắt triệu chứng hoặc chỉ dùng khi cần đã được phê duyệt cho một số sản phẩm và quốc gia, nên không mặc nhiên là ứng dụng đang nghiên cứu. Tuy nhiên:
- Không phải mọi thuốc phối hợp ICS–Formoterol đều có cùng chỉ định cắt triệu chứng.
- Dung dịch Formoterol khí dung đơn chất không được dùng làm thuốc cắt cơn hen.
- Dùng Formoterol đơn chất thường xuyên hoặc khi cần mà không có corticosteroid dạng hít trong hen không được khuyến khích và có thể làm tăng biến cố nghiêm trọng.
Các ứng dụng ngoài chỉ định khác chưa có đủ căn cứ để trình bày như một khuyến nghị chung; .
Liều dùng và cách sử dụng
Liều dưới đây chỉ phản ánh một số nhãn quốc tế và không được tự áp dụng:
- Dung dịch khí dung đơn chất điều trị duy trì COPD ở người lớn: 20 microgam/2 mL qua máy khí dung, hai lần mỗi ngày vào sáng và tối, cách nhau khoảng 12 giờ. Không vượt quá 40 microgam/ngày.
- Formoterol Easyhaler 12 microgam ở người lớn và thanh thiếu niên trên 12 tuổi mắc hen: một nhát hít hai lần mỗi ngày. Trường hợp nặng, nhãn cho phép hai nhát hít hai lần mỗi ngày; tối đa bốn nhát/ngày. Thuốc phải được dùng cùng corticosteroid dạng hít.
- Formoterol Easyhaler ở trẻ 6–12 tuổi mắc hen: một nhát 12 microgam hai lần mỗi ngày; tối đa 24 microgam/ngày.
- Formoterol Easyhaler điều trị COPD ở người lớn: một nhát 12 microgam hai lần mỗi ngày; tối đa hai nhát/ngày.
- Oxis Turbohaler có liều định lượng 12 microgam nhưng liều phát ra khỏi đầu hít khoảng 9 microgam; cách dùng và liều tối đa phải tuân theo đúng hàm lượng của thiết bị.
- Liều của các sản phẩm phối hợp ICS–Formoterol được tính theo cả hai thành phần và khác nhau giữa từng thiết bị. Không tự quy đổi dựa riêng vào lượng Formoterol.
Formoterol phải được dùng ở liều thấp nhất kiểm soát được triệu chứng. Việc cần dùng nhiều hơn liều kê đơn có thể là dấu hiệu bệnh mất kiểm soát và cần được đánh giá y tế.
Với dung dịch khí dung:
- Dùng toàn bộ một ống đơn liều với máy khí dung tia chuẩn nối máy nén khí.
- Không pha loãng nếu nhãn không yêu cầu.
- Không uống hoặc tiêm dung dịch.
- Không trộn thuốc khác trong cùng cốc khí dung vì tính tương hợp, hiệu quả và an toàn chưa được xác lập.
- Mở túi và ống thuốc ngay trước khi dùng; bỏ phần dung dịch còn dư.
Với bột hít:
- Đọc đúng hướng dẫn của thiết bị.
- Hít vào mạnh và sâu qua đầu ngậm.
- Không thở ra vào dụng cụ vì độ ẩm có thể làm hỏng bột thuốc.
- Không rửa dụng cụ bằng nước nếu hướng dẫn yêu cầu làm sạch bằng khăn khô.
- Đóng nắp và giữ dụng cụ tránh ẩm sau mỗi lần dùng.
Trong hen:
- Tiếp tục corticosteroid dạng hít theo chỉ định.
- Không tự ngừng corticosteroid khi bắt đầu Formoterol.
- Không phối hợp thêm thuốc khác chứa LABA.
- Chỉ dùng ICS–Formoterol làm thuốc cắt triệu chứng khi đúng sản phẩm và phác đồ được bác sĩ kê.
Có thể cần theo dõi:
- Mức độ khó thở, khò khè, ho và thức giấc ban đêm.
- Số lần phải dùng thuốc cắt triệu chứng.
- FEV1, lưu lượng đỉnh hoặc chức năng hô hấp theo tình trạng bệnh.
- Kỹ thuật sử dụng máy khí dung hoặc dụng cụ hít.
- Nhịp tim, huyết áp và triệu chứng đánh trống ngực.
- Điện tâm đồ ở người có loạn nhịp, kéo dài QT hoặc bệnh tim.
- Kali huyết trong hen cấp nặng, khi dùng liều cao hoặc phối hợp thuốc làm giảm kali.
- Glucose máu ở người đái tháo đường.
- Dấu hiệu co thắt phế quản nghịch thường ngay sau liều thuốc.
- Việc sử dụng đồng thời các thuốc khác chứa LABA.
Cảnh báo và lưu ý về Formoterol
Các chống chỉ định hoặc trường hợp không được sử dụng gồm:
- Quá mẫn với Formoterol fumarate hoặc tá dược của chế phẩm.
- Dùng LABA đơn trị không kèm corticosteroid dạng hít ở người bệnh hen theo nhãn Hoa Kỳ.
- Dung dịch khí dung Formoterol đơn chất không được chỉ định cho hen.
- Một số bột hít chứa lactose có thể chống chỉ định ở người quá mẫn với protein sữa.
- Không sử dụng làm điều trị chính cho trạng thái hen hoặc đợt hen, COPD cấp cần can thiệp tích cực.
- Không dùng đồng thời với một thuốc khác chứa LABA do nguy cơ quá liều.
Các tác dụng không mong muốn có thể gồm:
- Đau đầu.
- Run tay.
- Đánh trống ngực hoặc nhịp tim nhanh.
- Bồn chồn, lo âu hoặc kích động.
- Khó ngủ.
- Chóng mặt.
- Chuột rút hoặc đau cơ.
- Khô miệng.
- Buồn nôn, nôn hoặc tiêu chảy.
- Kích ứng miệng, họng.
- Viêm mũi họng.
- Thay đổi vị giác.
- Thay đổi huyết áp.
- Tăng glucose hoặc giảm kali huyết, thường liên quan liều.
Các phản ứng nghiêm trọng cần được đánh giá y tế gồm:
- Co thắt phế quản nghịch thường xuất hiện ngay sau khi hít.
- Phản vệ, phù mạch, mày đay hoặc phản ứng quá mẫn nặng.
- Cơn hen nặng, nhập viện, đặt nội khí quản hoặc tử vong khi dùng LABA đơn trị trong hen.
- Nhịp tim nhanh rõ, rung nhĩ, nhịp nhanh trên thất hoặc ngoại tâm thu.
- Đau thắt ngực.
- Kéo dài khoảng QTc hoặc loạn nhịp thất.
- Hạ kali máu nghiêm trọng.
- Tăng glucose máu có ý nghĩa.
- Tăng hoặc hạ huyết áp rõ.
- Co giật hoặc ngừng tim khi quá liều.
- Tình trạng khó thở tiến triển hoặc thuốc cắt triệu chứng không còn hiệu quả.
Thận trọng ở người:
- Mắc bệnh tim thiếu máu cục bộ, suy tim, loạn nhịp hoặc tăng huyết áp.
- Có khoảng QT kéo dài hoặc đang dùng thuốc kéo dài QT.
- Cường giáp hoặc nhiễm độc giáp.
- Đái tháo đường hoặc nhiễm toan ceton.
- Động kinh hoặc rối loạn co giật.
- Hạ kali máu hoặc có nguy cơ giảm kali.
- Hen cấp nặng kèm thiếu oxy.
- Phình động mạch hoặc bệnh tim phì đại tắc nghẽn.
- Xơ gan nặng.
- Nhạy cảm bất thường với thuốc cường giao cảm.
- Dị ứng protein sữa khi dùng bột hít chứa lactose.
- Đang dùng nhiều thuốc hô hấp và có nguy cơ trùng lặp LABA.
Không bắt đầu Formoterol đơn chất trong đợt hen hoặc COPD đang xấu đi nhanh. Việc phải tăng số lần dùng thuốc giãn phế quản là dấu hiệu cần đánh giá lại bệnh, không phải lý do để tự tăng liều.
Quá liều có thể gây:
- Run, đau đầu, bồn chồn và mất ngủ.
- Đánh trống ngực, nhịp tim nhanh có thể đến khoảng 200 lần/phút.
- Tăng hoặc hạ huyết áp.
- Đau thắt ngực và loạn nhịp.
- Kéo dài QTc.
- Hạ kali máu.
- Tăng glucose máu.
- Co giật.
- Toan chuyển hóa.
- Ngừng tim hoặc tử vong trong trường hợp nặng.
Xử trí gồm ngừng Formoterol, theo dõi tim, điện tâm đồ, kali và glucose, đồng thời điều trị triệu chứng và hỗ trợ. Thuốc chẹn beta chọn lọc tim có thể được cân nhắc rất thận trọng tại cơ sở y tế vì có nguy cơ gây co thắt phế quản. Chưa có đủ bằng chứng cho thấy lọc máu có lợi.
Điều kiện bảo quản phụ thuộc sản phẩm:
- Dung dịch khí dung 20 microgam/2 mL: bảo quản lạnh 2–8°C trong túi nhôm, tránh ánh sáng và nhiệt. Một số nhãn cho phép bảo quản ở 20–25°C tối đa 3 tháng; bỏ thuốc nếu quá thời gian này hoặc quá hạn dùng.
- Chỉ mở túi và ống đơn liều ngay trước khi dùng.
- Bỏ dung dịch nếu không trong, không màu hoặc có tiểu phân.
- Formoterol Easyhaler: giữ trong túi nhôm chưa mở; sau khi mở bảo quản không quá 30°C, tránh ẩm và sử dụng trong thời hạn sản phẩm quy định.
- Oxis Turbohaler: giữ nắp kín và tuân theo điều kiện ghi trên bao bì.
- Không bảo quản bột hít trong phòng tắm hoặc nơi ẩm.
- Để xa tầm tay trẻ em.
Đối tượng đặc biệt
Việc sử dụng ở trẻ em phụ thuộc sản phẩm:
- Dung dịch khí dung Formoterol đơn chất tại Hoa Kỳ không được chỉ định cho trẻ em; an toàn và hiệu quả chưa được xác lập.
- Một số bột hít Formoterol đơn chất được chỉ định bổ sung cho corticosteroid dạng hít ở trẻ từ 6 tuổi mắc hen.
- Formoterol Easyhaler ở trẻ 6–12 tuổi có liều duy trì 12 microgam hai lần mỗi ngày theo SmPC được trích dẫn.
- Formoterol đơn chất không được dùng thay corticosteroid dạng hít ở trẻ mắc hen.
- Một số chế phẩm phối hợp budesonide–Formoterol được phê duyệt điều trị hen từ 6 tuổi, nhưng độ tuổi, hàm lượng và chế độ dùng khi cần khác nhau giữa các nhãn.
- Không ngoại suy chỉ định của một dụng cụ hít sang sản phẩm khác.
Nhãn dung dịch khí dung không ghi nhận khác biệt tổng thể về an toàn hoặc hiệu quả giữa người từ 65 tuổi và người trẻ hơn. Một số SmPC không yêu cầu chỉnh liều chỉ dựa vào tuổi.
Tuy nhiên, người cao tuổi có thể nhạy cảm hơn với nhịp tim nhanh, loạn nhịp, hạ kali và tương tác thuốc. Cần rà soát bệnh tim mạch, thuốc lợi tiểu, thuốc kéo dài QT và các thuốc hô hấp đang sử dụng.
Dữ liệu sử dụng Formoterol ở phụ nữ mang thai còn hạn chế và chưa đủ để xác định chắc chắn nguy cơ dị tật hoặc kết cục bất lợi. Nghiên cứu động vật ghi nhận tác dụng bất lợi chủ yếu ở mức phơi nhiễm cao hơn nhiều lần liều hít ở người.
Formoterol có thể được cân nhắc khi cần kiểm soát hen nếu lợi ích dự kiến cho người mẹ vượt trội nguy cơ tiềm ẩn. Hen không kiểm soát cũng có thể gây nguy hiểm cho mẹ và thai. Do thuốc chủ vận beta có thể ảnh hưởng co bóp tử cung, việc dùng gần thời điểm chuyển dạ cần được bác sĩ đánh giá riêng. Không tự ngừng thuốc kiểm soát hen khi phát hiện mang thai.
Chưa có dữ liệu công bố trực tiếp về nồng độ Formoterol trong sữa mẹ hoặc máu trẻ bú mẹ. Nhãn thuốc ghi nhận Formoterol được bài tiết vào sữa chuột.
LactMed cập nhật ngày 15 tháng 1 năm 2026 nhận định lượng Formoterol dạng hít đi vào sữa được dự đoán rất thấp do sinh khả dụng và nồng độ huyết thanh của mẹ thấp. Nhiều hướng dẫn chuyên môn xem thuốc giãn phế quản dạng hít là có thể chấp nhận trong thời gian cho con bú. Quyết định vẫn cần cân nhắc nhu cầu điều trị của mẹ, tuổi và tình trạng của trẻ.
Chưa có nghiên cứu dược động học đầy đủ ở người suy gan. Vì Formoterol được thải trừ chủ yếu thông qua chuyển hóa, phơi nhiễm có thể tăng ở người xơ gan nặng. Không có chế độ chỉnh liều chuẩn; cần dùng đúng liều thấp nhất của sản phẩm và theo dõi tác dụng tim mạch, kali cùng đáp ứng lâm sàng.
Dược động học Formoterol chưa được nghiên cứu đầy đủ ở người suy thận. Chỉ một tỷ lệ nhỏ liều hít được đào thải qua nước tiểu dưới dạng hoạt chất không đổi và các nhãn đơn chất không đưa ra chế độ chỉnh liều chuẩn theo mức lọc cầu thận. Cần tuân theo tờ hướng dẫn của đúng sản phẩm và thận trọng nếu người bệnh có rối loạn điện giải hoặc dùng thuốc lợi tiểu.
Formoterol không có hoặc chỉ có ảnh hưởng không đáng kể đến khả năng lái xe và vận hành máy. Tuy nhiên, không nên lái xe nếu xuất hiện chóng mặt, run nhiều, hồi hộp, nhìn không rõ hoặc cảm giác choáng do thay đổi huyết áp.
Tương tác thuốc của Formoterol
Các tương tác quan trọng gồm:
- Thuốc cường giao cảm hoặc beta-2 agonist khác: làm tăng tác dụng và độc tính tim mạch.
- Thuốc khác chứa LABA: không phối hợp do nguy cơ quá liều.
- Dẫn xuất xanthine như theophylline, corticosteroid và thuốc lợi tiểu: có thể làm tăng hạ kali máu.
- Thuốc lợi tiểu quai hoặc thiazide không giữ kali: có thể làm nặng hạ kali và thay đổi điện tâm đồ.
- Digoxin: hạ kali do Formoterol có thể làm tăng nguy cơ loạn nhịp liên quan digitalis.
- Thuốc ức chế monoamine oxidase và thuốc chống trầm cảm ba vòng: có thể làm tăng tác dụng tim mạch; một số SmPC khuyến cáo tránh Formoterol trong vòng 14 ngày sau khi ngừng MAOI.
- Thuốc kéo dài QTc như một số thuốc chống loạn nhịp, kháng histamin, macrolide và thuốc chống trầm cảm: tăng nguy cơ loạn nhịp thất.
- Thuốc chẹn beta, kể cả thuốc nhỏ mắt: làm giảm tác dụng giãn phế quản và có thể gây co thắt phế quản. Khi bắt buộc, bác sĩ có thể cân nhắc thuốc chọn lọc beta-1 với theo dõi chặt chẽ.
- Thuốc gây mê hydrocarbon halogen hóa: có thể làm tăng nguy cơ loạn nhịp.
- Levodopa, levothyroxine, oxytocin và rượu có thể làm giảm khả năng dung nạp của tim với thuốc chủ vận beta-2.
- Thuốc kháng muscarinic dạng hít có thể làm tăng tác dụng giãn phế quản; việc phối hợp phải theo đúng chế phẩm và đơn thuốc.
Thắc mắc về hoạt chất Formoterol
Formoterol là thuốc giãn phế quản LABA. Thuốc kích thích thụ thể beta-2, làm tăng cyclic AMP và giãn cơ trơn đường thở. Tác dụng có thể bắt đầu trong vài phút và duy trì khoảng 12 giờ.
Formoterol đơn chất không nên được tự dùng để cắt cơn hen và không được dùng mà thiếu corticosteroid dạng hít. Một số chế phẩm phối hợp ICS–Formoterol có chỉ định dùng khi cần hoặc dùng duy trì kết hợp cắt triệu chứng, nhưng chỉ được áp dụng khi đúng sản phẩm, hàm lượng và phác đồ được bác sĩ kê.
LABA đơn trị làm giãn phế quản nhưng không kiểm soát tình trạng viêm nền của hen. Các thử nghiệm với nhóm LABA cho thấy đơn trị làm tăng nguy cơ nhập viện và tử vong liên quan đến hen. Vì vậy, người bệnh hen dùng Formoterol phải đồng thời có điều trị chống viêm bằng corticosteroid dạng hít.
Có thể. Formoterol có thể gây đánh trống ngực, nhịp tim nhanh, thay đổi huyết áp hoặc loạn nhịp, đặc biệt khi dùng quá liều, phối hợp thuốc cường giao cảm hoặc có bệnh tim từ trước. Đau ngực, ngất hoặc tim đập nhanh kéo dài cần được đánh giá y tế.
Không nên tự phối hợp. Dùng đồng thời nhiều thuốc chứa Formoterol hoặc LABA khác có thể gây quá liều, nhịp tim nhanh, loạn nhịp, hạ kali và biến cố tim mạch nghiêm trọng. Cần kiểm tra thành phần của mọi bình hít, đặc biệt các thuốc phối hợp điều trị hen hoặc COPD.

