Bệnh phổi kẽ liên quan mô liên kết (CTD-ILD)

Bệnh phổi kẽ liên quan mô liên kết là tổn thương viêm hoặc xơ hóa nhu mô phổi xuất hiện trong các bệnh tự miễn hệ thống như xơ cứng bì, viêm khớp dạng thấp, viêm cơ tự miễn, hội chứng Sjögren và bệnh mô liên kết hỗn hợp. Người bệnh thường ho khan, khó thở khi gắng sức, giảm sức bền; đôi khi bất thường HRCT hoặc chức năng hô hấp xuất hiện trước triệu chứng khớp, da hay cơ. Bệnh không lây nhưng có thể tiến triển thành xơ phổi, giảm oxy và tăng áp động mạch phổi. Chẩn đoán cần kết hợp đánh giá hô hấp, dấu hiệu tự miễn, kháng thể, HRCT và hội chẩn đa chuyên khoa. Điều trị được cá thể hóa theo bệnh nền, mức độ viêm, kiểu xơ hóa và tốc độ tiến triển, có thể gồm thuốc điều hòa miễn dịch, thuốc chống xơ hóa trong một số trường hợp, oxy và phục hồi chức năng.

Chịu trách nhiệm chuyên môn: BS. Dung (BSCKI - Chuyên ngành Cơ xương khớp) Cập nhật lần cuối: 17/07/2026

Bệnh phổi kẽ liên quan mô liên kết là bệnh gì?

Bệnh phổi kẽ liên quan mô liên kết là thuật ngữ chung cho tổn thương lan tỏa ở phế nang và mô kẽ do một bệnh tự miễn hệ thống đã xác định. Đây không phải một bệnh duy nhất và không đồng nghĩa với “xơ phổi”: giai đoạn đầu có thể thiên về viêm, còn giai đoạn muộn mới xuất hiện sẹo và biến dạng cấu trúc.

Tổng quan về Bệnh phổi kẽ liên quan mô liên kết (CTD-ILD)
Tổng quan về Bệnh phổi kẽ liên quan mô liên kết (CTD-ILD)

CTD-ILD có thể xuất hiện sau nhiều năm mắc bệnh khớp–da, cùng lúc với chẩn đoán bệnh nền hoặc hiếm hơn là biểu hiện đầu tiên. Một số người có đặc điểm tự miễn nhưng chưa đủ tiêu chuẩn cho bệnh mô liên kết cụ thể; nhóm đó có thể được xếp vào viêm phổi kẽ có đặc điểm tự miễn sau đánh giá chuyên khoa, không nên tự gán là CTD-ILD.

Tên bệnh

Bệnh phổi kẽ liên quan mô liên kết

Tên tiếng Anh

Connective tissue disease-associated interstitial lung disease

Tên khác / tên đồng nghĩa

CTD-ILD; SARD-ILD; bệnh phổi kẽ do bệnh tự miễn hệ thống; bệnh phổi kẽ liên quan bệnh thấp khớp tự miễn

Mã ICD-10

Không có một mã ICD-10 duy nhất cho toàn bộ CTD-ILD. Thực hành thường dùng J84.89 hoặc J84.9 cho bệnh phổi kẽ và mã bổ sung của bệnh mô liên kết nguyên nhân, tùy hồ sơ lâm sàng và quy định mã hóa.

Nhóm bệnh / chuyên khoa

Bệnh phổi kẽ thứ phát do bệnh mô liên kết; chuyên khoa Hô hấp phối hợp Cơ xương khớp, Miễn dịch lâm sàng và các chuyên khoa cơ quan.

Cơ quan ảnh hưởng

Nhu mô phổi là cơ quan chính; bệnh nền có thể đồng thời ảnh hưởng da, khớp, cơ, mạch máu, thực quản, tim, thận và nhiều cơ quan khác.

Tính chất bệnh

Bệnh viêm–xơ hóa, thường mạn tính và không lây; diễn tiến có thể ổn định, tiến triển chậm hoặc tiến triển nhanh, tùy loại bệnh mô liên kết và kiểu tổn thương phổi.

Mức độ phổ biến

Tần suất thay đổi rõ theo bệnh nền. Nguy cơ đặc biệt đáng lưu ý ở xơ cứng bì hệ thống, viêm cơ tự miễn, bệnh mô liên kết hỗn hợp, viêm khớp dạng thấp và hội chứng Sjögren; dữ liệu Việt Nam còn hạn chế.

Bệnh có lây không?

Không

Đường lây

Không áp dụng

Tổng quan chuyên môn về Bệnh phổi kẽ liên quan mô liên kết

Nguyên nhân và yếu tố nguy cơ của Bệnh phổi kẽ liên quan mô liên kết

Triệu chứng và dấu hiệu của Bệnh phổi kẽ liên quan mô liên kết

Chẩn đoán Bệnh phổi kẽ liên quan mô liên kết

Điều trị Bệnh phổi kẽ liên quan mô liên kết

Biến chứng, tiên lượng và phòng ngừa

Chăm sóc và sinh hoạt khi mắc Bệnh phổi kẽ liên quan mô liên kết

Lưu ý cho các nhóm đối tượng đặc biệt

Câu hỏi thường gặp về Bệnh phổi kẽ liên quan mô liên kết

Thông tin trong bài viết chỉ nhằm mục đích cung cấp kiến thức tham khảo, không thay thế cho việc thăm khám, chẩn đoán hoặc điều trị của bác sĩ và nhân viên y tế có chuyên môn. Người đọc không nên tự ý dùng thuốc, thay đổi liều dùng hoặc trì hoãn việc đi khám dựa trên nội dung của bài viết. Khi có dấu hiệu nghiêm trọng hoặc tình trạng sức khỏe diễn biến xấu, hãy liên hệ cơ sở y tế hoặc gọi cấp cứu 115.

Đã có 2 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *