U tuyến yên

U tuyến yên là khối u phát triển tại tuyến yên, tuyến nội tiết nhỏ nằm ở nền não và kiểm soát nhiều hormone quan trọng. Phần lớn u tuyến yên lành tính, nhưng có thể gây bệnh do tiết quá nhiều prolactin, hormone tăng trưởng, ACTH hoặc do chèn ép tuyến yên và giao thoa thị giác. Người bệnh có thể đau đầu, giảm thị lực ngoại vi, rối loạn kinh nguyệt, tiết sữa bất thường, giảm ham muốn, thay đổi hình thể hoặc biểu hiện hội chứng Cushing. Một số u không gây triệu chứng và được phát hiện tình cờ trên MRI. Chẩn đoán cần kết hợp xét nghiệm hormone, khám mắt và hình ảnh hố yên. Điều trị có thể là theo dõi, thuốc, phẫu thuật hoặc xạ trị tùy loại u, kích thước, mức tiết hormone và ảnh hưởng đến thị lực.

Chịu trách nhiệm chuyên môn: BS. Dung (BSCKI - Chuyên ngành Cơ xương khớp) Cập nhật lần cuối: 20/07/2026

U tuyến yên là bệnh gì?

U tuyến yên là nhóm khối u phát sinh từ tế bào tuyến yên trước hoặc hiếm hơn từ các thành phần khác vùng hố yên. Phần lớn là adenoma hoặc u thần kinh nội tiết tuyến yên lành tính. U được gọi là có chức năng khi tiết hormone gây hội chứng lâm sàng, và không chức năng khi không gây tăng hormone rõ. Kích thước thường chia thành vi u và đại u, nhưng ảnh hưởng thực tế còn phụ thuộc hướng phát triển và vị trí gần giao thoa thị giác. U tuyến yên khác với u não ác tính điển hình vì hiếm di căn, song vẫn có thể gây biến chứng nghiêm trọng do hormone hoặc chèn ép.

Tên bệnh

U tuyến yên

Tên tiếng Anh

Pituitary tumor

Tên khác / tên đồng nghĩa

Khối u tuyến yên; u hố yên; adenoma tuyến yên khi là u tuyến lành

Mã ICD-10

D35.2 đối với u lành tuyến yên; C75.1 đối với u ác tuyến yên, cần xác định theo mô bệnh học

Nhóm bệnh / chuyên khoa

Nội tiết - Chuyển hóa; bệnh lý tuyến nội tiết

Cơ quan ảnh hưởng

Tuyến yên, giao thoa thị giác và các cấu trúc nền sọ; có thể ảnh hưởng tuyến giáp, thượng thận, tuyến sinh dục, tăng trưởng và cân bằng nước.

Tính chất bệnh

Phần lớn là u lành, phát triển chậm; có thể tiết hormone hoặc không tiết hormone; không lây.

Mức độ phổ biến

Không hiếm trên hình ảnh và khám nghiệm, nhưng chỉ một phần gây triệu chứng cần điều trị.

Bệnh có lây không?

Không

Đường lây

Không áp dụng

Tổng quan chuyên môn về U tuyến yên

Nguyên nhân và yếu tố nguy cơ của U tuyến yên

Triệu chứng và dấu hiệu của U tuyến yên

Chẩn đoán U tuyến yên

Điều trị U tuyến yên

Biến chứng, tiên lượng và phòng ngừa

Chăm sóc và sinh hoạt khi mắc U tuyến yên

Lưu ý cho các nhóm đối tượng đặc biệt

Câu hỏi thường gặp về U tuyến yên

Thông tin trong bài viết chỉ nhằm mục đích cung cấp kiến thức tham khảo, không thay thế cho việc thăm khám, chẩn đoán hoặc điều trị của bác sĩ và nhân viên y tế có chuyên môn. Người đọc không nên tự ý dùng thuốc, thay đổi liều dùng hoặc trì hoãn việc đi khám dựa trên nội dung của bài viết. Khi có dấu hiệu nghiêm trọng hoặc tình trạng sức khỏe diễn biến xấu, hãy liên hệ cơ sở y tế hoặc gọi cấp cứu 115.

Đã có 6 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *