Lamotrigine là thuốc chống động kinh thuộc nhóm phenyltriazine, đồng thời được sử dụng để điều trị duy trì rối loạn lưỡng cực I ở người lớn. Thuốc được cho là ức chế các kênh natri phụ thuộc điện thế, ổn định màng tế bào thần kinh và điều biến giải phóng các chất dẫn truyền kích thích như glutamate. Lamotrigine phải được bắt đầu với liều thấp và tăng rất chậm. Khởi đầu liều quá cao, tăng liều quá nhanh hoặc phối hợp valproate có thể làm tăng nguy cơ phát ban nặng, bao gồm hội chứng Stevens–Johnson và hoại tử thượng bì nhiễm độc. Nhãn thuốc cập nhật năm 2025 cũng ghi nhận HLA-B*1502 là yếu tố nguy cơ ở một số người có nguồn gốc châu Á. Liều Lamotrigine thay đổi đáng kể theo bệnh, tuổi và các thuốc dùng cùng. Người bệnh không được tự bắt đầu lại thuốc sau khi bỏ nhiều ngày, tự tăng liều hoặc ngừng đột ngột.
Nội dung chính
- Thuốc chống động kinh nhóm phenyltriazine
- Một số thể động kinh; điều trị duy trì rối loạn lưỡng cực I ở người lớn
- Ức chế kênh natri phụ thuộc điện thế, điều biến giải phóng glutamate
- Khởi đầu liều thấp và tăng liều chậm
- SJS, TEN, DRESS, HLH và tổn thương đa cơ quan
- Valproate, liều khởi đầu cao, tăng liều nhanh, HLA-B1502
- Valproate làm tăng nồng độ; thuốc cảm ứng enzym và estrogen làm giảm nồng độ
- Thường phải giảm liều từ từ, không ngừng đột ngột
- Nồng độ có thể giảm khi mang thai và tăng trở lại sau sinh
- Thuốc đi vào sữa; cần theo dõi trẻ bú mẹ
Hoạt chất Lamotrigine là gì?
Lamotrigine là thuốc chống động kinh dùng để kiểm soát một số cơn động kinh khởi phát khu trú và toàn thể. Thuốc cũng được dùng trong điều trị duy trì rối loạn lưỡng cực I ở người lớn nhằm kéo dài thời gian đến khi xuất hiện một đợt khí sắc mới. Lamotrigine không chữa khỏi động kinh hoặc rối loạn lưỡng cực và không có hiệu quả đã được xác lập để điều trị cơn hưng cảm cấp.
Lamotrigine
Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển
Danh pháp
Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất
| Tên hoạt chất | Lamotrigine |
|---|---|
| Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN) | Lamotrigine |
| Tên IUPAC | 3,5-diamino-6-(2,3-dichlorophenyl)-1,2,4-triazine |
| Tên khác / tên đồng nghĩa | Tên Latin có thể gặp: Lamotriginum. Tên viết tắt không có một quy ước lâm sàng phổ biến tương đương với tên hoạt chất. Tên hóa học là 3,5-diamino-6-(2,3-dichlorophenyl)-as-triazine. |
| Tên viết tắt | LTG |
| Tên Latinh / tên dược điển | Lamotriginum |
| Tên USAN | lamotrigine |
Định danh & cấu trúc phân tử
Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử
| Số đăng ký CAS | 84057-84-1 |
|---|---|
| UNII | U3H27498KS |
| PubChem CID | 3878 |
| RxNorm CUI | 28439 |
Dược động học của Lamotrigine
Lamotrigine được hấp thu nhanh và gần như hoàn toàn sau khi uống, với sinh khả dụng tuyệt đối khoảng 98%. Nồng độ đỉnh thường đạt trong khoảng 1,4–4,8 giờ. Thuốc gắn protein huyết tương khoảng 55%, có thể tích phân bố biểu kiến khoảng 0,9–1,3 lít/kg và được chuyển hóa chủ yếu bằng liên hợp glucuronic acid. Phần lớn chất phóng xạ sau một liều đánh dấu được thu hồi trong nước tiểu. Thời gian bán thải thay đổi rõ rệt theo thuốc phối hợp: kéo dài khi dùng valproate và rút ngắn khi dùng thuốc cảm ứng glucuronid hóa.
Giai đoạn I: Hấp thu
Lamotrigine được hấp thu nhanh và hoàn toàn, gần như không có chuyển hóa bước đầu đáng kể. Nồng độ đỉnh trong huyết tương xuất hiện khoảng 1,4–4,8 giờ sau khi uống; thức ăn không làm thay đổi sinh khả dụng tổng thể.
| F · Sinh khả dụng | Sinh khả dụng tuyệt đối khoảng 98%. Thức ăn không làm giảm mức hấp thu tổng thể có ý nghĩa lâm sàng. Viên phân tán hoặc dùng để pha hỗn dịch và viên phân rã trong miệng được ghi nhận tương đương với viên nén thông thường về mức độ hấp thu trong các nghiên cứu của nhãn thuốc. |
|---|
Giai đoạn II: Phân bố
Thể tích phân bố biểu kiến trung bình khoảng 0,9–1,3 lít/kg. Khoảng 55% Lamotrigine gắn với protein huyết tương. Do mức gắn protein không cao, tương tác do cạnh tranh vị trí gắn protein được cho là ít có ý nghĩa lâm sàng.
Giai đoạn III: Chuyển hóa
Lamotrigine được chuyển hóa chủ yếu bằng liên hợp glucuronic acid qua các enzym UGT. Chất chuyển hóa chính là liên hợp 2-N-glucuronide không có hoạt tính. Thuốc không được chuyển hóa chủ yếu qua CYP450, nhưng các thuốc đồng thời có khả năng cảm ứng hoặc ức chế glucuronid hóa vẫn có thể làm thay đổi mạnh nồng độ Lamotrigine.
Giai đoạn IV: Thải trừ
Sau một liều Lamotrigine đánh dấu phóng xạ, khoảng 94% lượng phóng xạ được thu hồi trong nước tiểu và khoảng 2% trong phân. Trong nước tiểu, khoảng 10% là Lamotrigine không đổi, phần lớn còn lại là các chất chuyển hóa glucuronide.
| t½ · Thời gian bán thải | Thời gian bán thải phụ thuộc thuốc phối hợp:
Không được suy ra lịch uống chỉ từ thời gian bán thải. |
|---|---|
| CL · Độ thanh thải toàn phần | Ở người khỏe mạnh không dùng thuốc phối hợp, độ thanh thải biểu kiến trung bình được ghi nhận khoảng 0,44 ml/phút/kg sau một liều và khoảng 0,58 ml/phút/kg sau nhiều liều. Valproate có thể giảm độ thanh thải xuống khoảng 0,18 ml/phút/kg, trong khi carbamazepine, phenytoin, phenobarbital hoặc primidone có thể làm tăng độ thanh thải lên khoảng 1,1–1,21 ml/phút/kg. Các giá trị này chỉ mô tả dược động học, không dùng để tự tính liều. |
Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học
Các yếu tố ảnh hưởng đáng kể gồm:
- Valproate ức chế glucuronid hóa, làm tăng nồng độ và kéo dài thời gian bán thải Lamotrigine.
- Carbamazepine, phenytoin, phenobarbital và primidone cảm ứng chuyển hóa, làm giảm nồng độ.
- Rifampicin, lopinavir/ritonavir và atazanavir/ritonavir có thể tăng độ thanh thải Lamotrigine.
- Sản phẩm chứa estrogen, gồm thuốc tránh thai phối hợp, có thể làm tăng độ thanh thải đến khoảng hai lần.
- Ngừng estrogen có thể làm nồng độ Lamotrigine tăng trở lại.
- Thai kỳ thường làm tăng độ thanh thải và giảm nồng độ; sau sinh nồng độ có thể tăng nhanh.
- Suy gan và suy thận có thể làm giảm độ thanh thải.
Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Dược lý và cơ chế của Lamotrigine
Lamotrigine thuộc nhóm thuốc chống động kinh “khác” theo ATC. Khác với benzodiazepine hoặc barbiturate, thuốc không phát huy tác dụng chính bằng tăng cường trực tiếp GABA. Tác dụng chống động kinh được cho là liên quan đến ổn định màng tế bào thần kinh và giảm giải phóng chất dẫn truyền kích thích. Cơ chế tạo tác dụng duy trì khí sắc trong rối loạn lưỡng cực vẫn chưa được xác lập đầy đủ.
Phần III: Cơ chế tác dụng
Cơ chế chính xác chưa được xác định hoàn toàn. Các nghiên cứu in vitro cho thấy Lamotrigine ức chế kênh natri phụ thuộc điện thế, ổn định màng tế bào thần kinh và điều biến giải phóng trước synap của các acid amin kích thích như glutamate và aspartate. Cơ chế điều trị rối loạn lưỡng cực chưa được xác lập.
Phần IV: Dược lực học và đáp ứng
Lamotrigine làm giảm sự lan truyền phóng điện bất thường trong các mô hình động kinh. Thuốc cũng có hoạt tính chẹn kênh natri tim tương tự thuốc chống loạn nhịp nhóm IB trong thử nghiệm in vitro. Ở người khỏe mạnh dùng liều điều trị, thuốc không làm rộng QRS trong nghiên cứu QT chuyên biệt; tuy nhiên, người có bệnh tim cấu trúc hoặc chức năng quan trọng có thể có nguy cơ dẫn truyền chậm, loạn nhịp thất hoặc tử vong đột ngột.
Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Chỉ định của Lamotrigine
Theo nhãn Hoa Kỳ, Lamotrigine được chỉ định:
- Điều trị phối hợp từ 2 tuổi trở lên đối với cơn động kinh khởi phát khu trú, cơn co cứng–co giật toàn thể nguyên phát và cơn toàn thể trong hội chứng Lennox–Gastaut.
- Chuyển sang đơn trị liệu ở người từ 16 tuổi có cơn khởi phát khu trú đang dùng một thuốc gồm carbamazepine, phenytoin, phenobarbital, primidone hoặc valproate.
- Điều trị duy trì rối loạn lưỡng cực I ở người lớn để trì hoãn các đợt trầm cảm, hưng cảm, hưng cảm nhẹ hoặc hỗn hợp sau khi đợt cấp đã được điều trị bằng liệu pháp tiêu chuẩn.
SmPC tại Vương quốc Anh còn ghi nhận đơn trị liệu cơn vắng ý thức điển hình ở trẻ 2–12 tuổi và sử dụng trong các cơn động kinh khu trú hoặc toàn thể theo nhóm tuổi cụ thể. Chỉ định có thể khác giữa quốc gia và sản phẩm.
Lamotrigine được nghiên cứu hoặc sử dụng ngoài chỉ định trong một số tình trạng như trầm cảm lưỡng cực cấp, rối loạn lưỡng cực II, trầm cảm kháng trị, đau thần kinh và một số rối loạn tâm thần khác. Bằng chứng không đồng nhất và không được phép suy rộng từ điều trị duy trì rối loạn lưỡng cực I.
NICE cho phép cân nhắc Lamotrigine trong một số trường hợp trầm cảm lưỡng cực vừa hoặc nặng, nhưng đồng thời ghi rõ đây từng là sử dụng ngoài chỉ định tại Vương quốc Anh. NICE không khuyến nghị Lamotrigine để điều trị hưng cảm.
Liều dùng và cách sử dụng
Liều Lamotrigine phải dựa trên chỉ định, tuổi và thuốc dùng đồng thời. Lịch dưới đây chỉ là dữ liệu tham khảo từ nhãn LAMICTAL giải phóng tức thời tại Hoa Kỳ.
Điều trị phối hợp động kinh ở người trên 12 tuổi:
| Giai đoạn | Đang dùng valproate | Không dùng valproate hoặc thuốc cảm ứng | Dùng carbamazepine, phenytoin, phenobarbital hoặc primidone và không dùng valproate |
|---|---|---|---|
| Tuần 1–2 | 25 mg cách ngày | 25 mg mỗi ngày | 50 mg/ngày |
| Tuần 3–4 | 25 mg mỗi ngày | 50 mg/ngày | 100 mg/ngày, chia 2 lần |
| Từ tuần 5 | Tăng 25–50 mg/ngày mỗi 1–2 tuần | Tăng 50 mg/ngày mỗi 1–2 tuần | Tăng 100 mg/ngày mỗi 1–2 tuần |
| Liều duy trì thường dùng | 100–200 mg/ngày khi chỉ phối hợp valproate | 225–375 mg/ngày, chia 2 lần | 300–500 mg/ngày, chia 2 lần |
Khi dùng đồng thời valproate và thuốc cảm ứng, liều duy trì trong nhãn có thể là 100–400 mg/ngày.
Điều trị duy trì rối loạn lưỡng cực I ở người lớn:
| Giai đoạn | Đang dùng valproate | Không dùng valproate hoặc thuốc cảm ứng | Dùng thuốc cảm ứng và không dùng valproate |
|---|---|---|---|
| Tuần 1–2 | 25 mg cách ngày | 25 mg/ngày | 50 mg/ngày |
| Tuần 3–4 | 25 mg/ngày | 50 mg/ngày | 100 mg/ngày, chia liều |
| Tuần 5 | 50 mg/ngày | 100 mg/ngày | 200 mg/ngày |
| Tuần 6 | 100 mg/ngày | 200 mg/ngày | 300 mg/ngày |
| Tuần 7 trở đi | 100 mg/ngày | 200 mg/ngày | Tối đa mục tiêu 400 mg/ngày khi còn thuốc cảm ứng |
Liều mục tiêu thông thường là 200 mg/ngày; khoảng 100 mg/ngày khi dùng valproate và khoảng 400 mg/ngày khi dùng thuốc cảm ứng mạnh. Trong các thử nghiệm đơn trị liệu rối loạn lưỡng cực, 400 mg/ngày không đem lại lợi ích bổ sung so với 200 mg/ngày.
Liều trẻ em được tính theo cân nặng và thuốc phối hợp. Không tự áp dụng bảng liều người lớn cho trẻ em.
Có thể uống Lamotrigine cùng hoặc không cùng thức ăn. Viên nén thông thường cần được nuốt theo hướng dẫn của sản phẩm. Viên nhai hoặc phân tán có thể được nhai, nuốt nguyên hoặc phân tán trong lượng nước phù hợp nếu tờ hướng dẫn cho phép. Viên giải phóng kéo dài phải được dùng theo đúng hướng dẫn riêng.
Các lưu ý bắt buộc:
- Không vượt quá liều khởi đầu hoặc tốc độ tăng liều.
- Báo ngay cho bác sĩ khi xuất hiện phát ban, sốt, loét miệng, sưng mặt hoặc nổi hạch.
- Không tự bắt đầu lại với liều cũ nếu đã ngừng thuốc nhiều ngày.
- Không dùng viên thuốc còn lại của một đợt điều trị cũ để tự khởi động lại.
- Không tự thay đổi thuốc tránh thai chứa estrogen khi chưa trao đổi với bác sĩ.
- Không tự thêm hoặc ngừng valproate, carbamazepine, phenytoin hay thuốc cảm ứng enzym.
- Không ngừng Lamotrigine đột ngột.
Theo dõi lâm sàng gồm:
- Phát ban, phỏng nước, bong da, loét miệng hoặc tổn thương niêm mạc.
- Sốt, nổi hạch, phù mặt, đau họng hoặc dấu hiệu tổn thương đa cơ quan.
- Thay đổi tần suất và loại cơn động kinh.
- Chóng mặt, song thị, mất điều hòa, buồn ngủ hoặc run.
- Khí sắc, ý nghĩ tự sát, hành vi bất thường hoặc xuất hiện hưng cảm.
- Dấu hiệu viêm màng não vô khuẩn.
- Công thức máu và chức năng gan, thận khi có biểu hiện nghi ngờ độc tính.
- Nhịp tim, ngất hoặc đánh trống ngực ở người có bệnh tim.
- Nồng độ Lamotrigine khi mang thai, thay đổi estrogen, nghi ngờ tương tác, độc tính hoặc mất hiệu quả.
Không có khoảng nồng độ điều trị trong huyết tương được xác lập chung. NICE không khuyến nghị định lượng thường quy nếu không có dấu hiệu kém hiệu quả, tuân thủ kém hoặc độc tính.
Cảnh báo và lưu ý về Lamotrigine
Chống chỉ định ở người có tiền sử quá mẫn với Lamotrigine hoặc bất kỳ thành phần nào của chế phẩm.
Không nên tự dùng lại Lamotrigine sau khi đã phải ngừng vì phát ban, trừ khi bác sĩ chuyên khoa đánh giá lợi ích vượt trội nguy cơ. SmPC cũng khuyến cáo không dùng lại ở người từng viêm màng não vô khuẩn liên quan Lamotrigine.
Các tác dụng không mong muốn thường gặp trong điều trị động kinh gồm:
- Chóng mặt.
- Mất điều hòa.
- Buồn ngủ.
- Đau đầu.
- Song thị hoặc nhìn mờ.
- Buồn nôn và nôn.
- Run.
- Mất ngủ.
- Phát ban.
- Viêm mũi hoặc triệu chứng hô hấp trên.
Trong các thử nghiệm duy trì rối loạn lưỡng cực, các phản ứng thường gặp gồm buồn nôn, mất ngủ, buồn ngủ, đau lưng, mệt mỏi, đau bụng, khô miệng và phát ban. Nhiều phản ứng thần kinh có liên quan đến liều và có thể tăng khi dùng cùng carbamazepine.
Các biến cố nghiêm trọng gồm:
- Hội chứng Stevens–Johnson và hoại tử thượng bì nhiễm độc.
- Phản ứng thuốc kèm tăng bạch cầu ái toan và triệu chứng toàn thân – DRESS.
- Hội chứng hoạt hóa đại thực bào hoặc thực bào máu – HLH.
- Phản ứng quá mẫn đa cơ quan, viêm gan, suy gan, viêm thận hoặc viêm cơ tim.
- Rối loạn tế bào máu như giảm bạch cầu, giảm tiểu cầu, giảm toàn thể huyết cầu và hiếm khi thiếu máu bất sản.
- Viêm màng não vô khuẩn.
- Ý nghĩ hoặc hành vi tự sát.
- Loạn nhịp nghiêm trọng ở người có bệnh tim cấu trúc hoặc rối loạn dẫn truyền.
- Tăng cơn động kinh hoặc trạng thái động kinh nếu ngừng đột ngột.
- Viêm tụy, tiêu cơ vân hoặc viêm thận kẽ được báo cáo sau lưu hành.
Cần cấp cứu nếu có phát ban kèm sốt, phỏng nước, bong da, loét miệng, khó thở, sưng mặt, ngất, đau ngực, lú lẫn hoặc co giật kéo dài.
Cần đặc biệt thận trọng trong các trường hợp:
- Đang dùng valproate.
- Có tiền sử phát ban với thuốc chống động kinh.
- Người có HLA-B*1502, đặc biệt một số nhóm nguồn gốc châu Á.
- Có bệnh tim cấu trúc, suy tim, bệnh van tim, bệnh dẫn truyền, hội chứng Brugada, loạn nhịp thất hoặc bệnh tim thiếu máu cục bộ quan trọng.
- Có bệnh gan hoặc thận.
- Có tiền sử ý nghĩ hoặc hành vi tự sát.
- Đang mang thai, dự định mang thai hoặc mới sinh.
- Đang dùng hoặc dự định thay đổi thuốc tránh thai chứa estrogen.
- Dùng dạng thuốc hoặc hàm lượng dễ nhầm lẫn.
- Đã ngừng Lamotrigine đủ lâu để mất khả năng dung nạp liều hiện tại.
Hầu hết phát ban đe dọa tính mạng xuất hiện trong 2–8 tuần đầu, nhưng trường hợp muộn vẫn có thể xảy ra. Không thể phân biệt chắc chắn phát ban lành tính với phát ban nguy hiểm ở giai đoạn sớm.
Quá liều tới 15 g đã được báo cáo và có trường hợp tử vong. Biểu hiện có thể gồm:
- Mất điều hòa.
- Rung giật nhãn cầu.
- Song thị.
- Giảm ý thức hoặc hôn mê.
- Co giật, kể cả cơn co cứng–co giật.
- Chậm dẫn truyền trong thất, rộng QRS hoặc rối loạn nhịp.
- Tử vong.
Không có thuốc giải độc đặc hiệu. Người quá liều cần nhập viện, theo dõi đường thở, hô hấp, tuần hoàn, điện tâm đồ và điều trị hỗ trợ. Khoảng 20% lượng Lamotrigine trong cơ thể được loại bỏ trong một phiên lọc máu bốn giờ ở một nghiên cứu nhỏ; hiệu quả lâm sàng của lọc máu trong quá liều chưa được xác lập. Không tự gây nôn.
Theo nhãn LAMICTAL tại Hoa Kỳ, bảo quản ở 25°C; cho phép dao động 15–30°C. Giữ thuốc ở nơi khô ráo và bảo vệ khỏi ánh sáng theo hướng dẫn của từng dạng thuốc.
Điều kiện bảo quản có thể khác giữa sản phẩm. Để thuốc trong bao bì gốc, tránh ẩm và để xa tầm nhìn, tầm với của trẻ em.
Đối tượng đặc biệt
Nhãn Hoa Kỳ cho phép Lamotrigine điều trị phối hợp một số thể động kinh ở trẻ từ 2 tuổi. Liều trẻ em được tính theo cân nặng và phụ thuộc việc dùng valproate hoặc thuốc cảm ứng enzym. Cần theo dõi cân nặng và tính lại liều khi trẻ phát triển.
Nguy cơ phát ban nghiêm trọng ở trẻ cao hơn người lớn. Dữ liệu nhãn Hoa Kỳ ước tính tỷ lệ phát ban nghiêm trọng khoảng 0,3–0,8% ở trẻ, so với khoảng 0,08–0,3% ở người lớn.
Hiệu quả điều trị duy trì rối loạn lưỡng cực chưa được xác lập ở trẻ em trong nhãn Hoa Kỳ. Không tự sử dụng Lamotrigine cho trẻ.
Các thử nghiệm không có đủ người từ 65 tuổi để xác định chắc chắn sự khác biệt về đáp ứng hoặc độ an toàn. Nên lựa chọn liều thận trọng, thường bắt đầu ở mức thấp của lịch phù hợp, đồng thời đánh giá chức năng gan, thận, tim, bệnh đồng mắc và các thuốc đang sử dụng.
Dữ liệu từ các sổ đăng ký thai kỳ và nghiên cứu dịch tễ chưa phát hiện sự gia tăng nhất quán của tổng số dị tật bẩm sinh lớn khi dùng Lamotrigine so với dân số chung. Một sổ đăng ký từng ghi nhận tín hiệu tăng nguy cơ khe hở miệng đơn độc, nhưng kết quả này không được tái hiện nhất quán trong các sổ đăng ký lớn khác và các phân tích tổng hợp.
Những thay đổi sinh lý trong thai kỳ có thể làm tăng độ thanh thải Lamotrigine và giảm nồng độ, dẫn đến mất kiểm soát cơn động kinh hoặc tái phát triệu chứng. Sau sinh, nồng độ có thể tăng nhanh và gây độc nếu liều đã được tăng trong thai kỳ. Cần xây dựng nồng độ nền trước thai kỳ khi có thể, theo dõi đáp ứng hoặc nồng độ trong thai kỳ và giảm liều phù hợp sau sinh. Không ngừng thuốc đột ngột vì cơn co giật không kiểm soát có thể nguy hiểm cho mẹ và thai.
Phụ nữ mang thai cần trao đổi với bác sĩ về bổ sung acid folic, liều thấp nhất vẫn kiểm soát được bệnh và đăng ký theo dõi thai kỳ khi có chương trình phù hợp.
Lamotrigine đi vào sữa mẹ và có thể tạo nồng độ đo được trong huyết thanh trẻ bú mẹ. LactMed cập nhật tháng 3 năm 2026 cho biết phần lớn trẻ bú mẹ khi người mẹ dùng Lamotrigine đơn trị không ghi nhận ảnh hưởng bất lợi đến tăng trưởng hoặc phát triển, nhưng đã có một số phản ứng không mong muốn riêng lẻ.
Cần theo dõi trẻ về:
- Ngủ nhiều bất thường.
- Bú kém.
- Phát ban.
- Ngừng thở.
- Tăng cân kém.
- Vàng da hoặc biểu hiện độc tính.
Có thể cân nhắc kiểm tra nồng độ, chức năng gan hoặc tiểu cầu ở trẻ khi có triệu chứng hoặc khi liều của mẹ tăng. Nồng độ của mẹ có thể tăng sau sinh nên cũng cần theo dõi độc tính ở người mẹ.
Theo nhãn Hoa Kỳ:
- Suy gan nhẹ: thường không cần điều chỉnh.
- Suy gan vừa hoặc nặng không có cổ trướng: giảm khoảng 25% liều khởi đầu, liều tăng dần và liều duy trì.
- Suy gan nặng có cổ trướng: giảm khoảng 50%.
Liều tiếp theo phải được điều chỉnh theo đáp ứng lâm sàng và khả năng dung nạp.
Lamotrigine được chuyển hóa tại gan nhưng phần lớn chất chuyển hóa được bài tiết qua nước tiểu. Ở suy thận mạn, thời gian bán thải có thể kéo dài gần gấp đôi. Liều khởi đầu vẫn phụ thuộc thuốc chống động kinh dùng cùng; liều duy trì thấp hơn có thể đủ ở người suy thận đáng kể. Dữ liệu điều trị kéo dài trong suy thận nặng còn hạn chế nên cần thận trọng.
Khoảng 20% Lamotrigine được loại bỏ qua một phiên lọc máu bốn giờ trong một nghiên cứu nhỏ. Chưa có bảng điều chỉnh liều phổ quát cho mọi chế độ lọc máu.
Lamotrigine có thể gây chóng mặt, song thị, nhìn mờ, buồn ngủ, mất điều hòa, run hoặc giảm phối hợp vận động. Không lái xe, vận hành máy, làm việc trên cao hoặc thực hiện công việc nguy hiểm cho đến khi biết thuốc ảnh hưởng như thế nào. Nguy cơ có thể tăng trong giai đoạn tăng liều hoặc khi phối hợp thuốc khác.
Tương tác thuốc của Lamotrigine
| Tương tác | Mức độ | Cơ chế / ảnh hưởng | Khuyến nghị / xử trí | Theo dõi | Bằng chứng / nguồn |
|---|---|---|---|---|---|
|
Trimethoprim
Trimethoprim có thể gây thiếu folate ở bệnh nhân dễ thiếu folate đang dùng thuốc chống co giật; nguy cơ không nhất thiết đồng đều cho mọi thuốc trong nhóm. Kế thừa từ nhóm: | Mức 2: Tương tác cần thận trọng | Cơ chế: Tương tác dược lực học có điều kiện do giảm dự trữ folate trên nền tác dụng kháng folate của trimethoprim. Ảnh hưởng: Có thể tăng nguy cơ thiếu máu hồng cầu khổng lồ hoặc các giảm dòng tế bào máu, đặc biệt khi điều trị kéo dài hoặc có yếu tố nguy cơ thiếu folate. | Khuyến nghị: monitor_closely Xử trí: Đánh giá nguy cơ folate và theo dõi huyết học ở bệnh nhân nguy cơ; không suy rộng mức độ tương tác giống nhau cho mọi thuốc chống co giật. | CBC, biểu hiện thiếu máu, viêm lưỡi/loét miệng và folate khi có chỉ định. | Bằng chứng: high Nguồn: [eMC/SmPC] | Trimethoprim 50 mg/5 ml Suspension — SmPC | Section 4.5 Drug interactions | https://www.medicines.org.uk/emc/product/4566/smpc | Kiểm tra ngày 2026-08-02 |
|
Chlorpromazine
Chlorpromazine có thể hạ ngưỡng co giật và làm thay đổi đáp ứng với thuốc chống co giật. Kế thừa từ nhóm: | Mức 2: Tương tác cần thận trọng | Cơ chế: Dược lực học: hạ ngưỡng co giật; một số tương tác dược động học riêng biệt có thể xảy ra tùy hoạt chất. Ảnh hưởng: Tăng nguy cơ co giật hoặc thay đổi kiểm soát động kinh. | Khuyến nghị: monitor_closely Xử trí: Không tự động giảm liều thuốc chống co giật; đánh giá từng hoạt chất và chỉnh theo đáp ứng/nồng độ khi có chỉ định. | Tần suất co giật, dấu hiệu độc tính và nồng độ thuốc chống co giật khi có khoảng điều trị hẹp. | Bằng chứng: high Nguồn: [eMC SmPC] | Chlorpromazine 100mg Tablets | Mục 4.5 – Interactions | https://www.medicines.org.uk/emc/product/3476/smpc | Kiểm tra ngày 2026-08-01 |
Thắc mắc về hoạt chất Lamotrigine
Lamotrigine là thuốc chống động kinh nhóm phenyltriazine. Thuốc được dùng cho một số cơn động kinh khởi phát khu trú và toàn thể, đồng thời dùng để duy trì ổn định khí sắc ở người lớn mắc rối loạn lưỡng cực I. Thuốc không được xem là điều trị hiệu quả cho cơn hưng cảm cấp.
Khởi đầu liều cao hoặc tăng liều quá nhanh làm tăng nguy cơ phát ban nghiêm trọng, gồm hội chứng Stevens–Johnson và hoại tử thượng bì nhiễm độc. Nguy cơ còn cao hơn khi dùng cùng valproate. Vì vậy, lịch tăng liều phải được tuân thủ chính xác.
Có thể nguy hiểm. Không thể dự đoán chắc chắn phát ban nào sẽ tiến triển thành SJS, TEN hoặc DRESS. Người bệnh cần liên hệ bác sĩ ngay khi có phát ban, đặc biệt nếu kèm sốt, phỏng nước, bong da, loét miệng, đỏ mắt, phù mặt hoặc nổi hạch. Không tự uống tiếp để theo dõi tại nhà.
Có thể phối hợp khi bác sĩ chỉ định, nhưng valproate làm giảm độ thanh thải và làm nồng độ Lamotrigine tăng hơn hai lần. Vì vậy, liều khởi đầu, tốc độ tăng liều và liều duy trì Lamotrigine phải thấp hơn nhiều so với khi không dùng valproate. Tự phối hợp có thể làm tăng nguy cơ phát ban nghiêm trọng.
Không nên tự uống lại liều cũ. Khi đã ngừng đủ lâu, cơ thể có thể mất khả năng dung nạp liều hiện tại và việc bắt đầu lại ở liều cao làm tăng nguy cơ phát ban nghiêm trọng. Bác sĩ có thể yêu cầu khởi động lại từ liều thấp tùy thời gian ngừng, liều trước đó, thuốc phối hợp và lý do ngừng thuốc.

