Ketoprofen là thuốc chống viêm không steroid thuộc nhóm dẫn xuất acid propionic, có tác dụng giảm đau, chống viêm và hạ sốt. Thuốc tác động chủ yếu bằng cách làm giảm quá trình tổng hợp prostaglandin, các chất trung gian tham gia phản ứng viêm và cảm nhận đau. Dạng uống giải phóng tức thì có thể được sử dụng để điều trị triệu chứng viêm khớp dạng thấp, thoái hóa khớp, đau mức độ nhẹ đến vừa và đau bụng kinh; dạng giải phóng kéo dài chủ yếu dùng trong bệnh khớp mạn tính và không phù hợp với đau cấp. Gel Ketoprofen được dùng tại chỗ cho một số tình trạng đau, viêm mô mềm nhưng có nguy cơ gây phản ứng nhạy cảm ánh sáng. Giống các NSAID khác, Ketoprofen có thể làm tăng nguy cơ xuất huyết tiêu hóa, tổn thương thận, nhồi máu cơ tim, đột quỵ và phản ứng dị ứng nghiêm trọng.
Nội dung chính
- Thuốc chống viêm không steroid, dẫn xuất acid propionic
- Giảm đau, chống viêm và hạ sốt
- Ức chế cyclooxygenase, làm giảm tổng hợp prostaglandin
- Viên nang giải phóng tức thì, viên nang giải phóng kéo dài và gel bôi da
- Viêm khớp dạng thấp, thoái hóa khớp, đau nhẹ đến vừa, đau bụng kinh và đau do tổn thương mô mềm
- Xuất huyết tiêu hóa, biến cố huyết khối tim mạch, suy thận, phản vệ và phản ứng da nghiêm trọng
- Phải che vùng bôi khỏi ánh nắng trong thời gian điều trị và 2 tuần sau khi ngừng
- Sử dụng liều thấp nhất có hiệu quả trong thời gian ngắn nhất cần thiết
Hoạt chất Ketoprofen là gì?
Ketoprofen là một NSAID có tác dụng giảm đau, chống viêm và hạ sốt. Thuốc không điều trị nguyên nhân của bệnh viêm khớp và không làm thay đổi tiến triển cơ bản của bệnh; vai trò chính là giảm triệu chứng đau, sưng và cứng khớp.
Dạng gel tác dụng chủ yếu tại vùng bôi nhưng vẫn có thể gây phản ứng dị ứng, nhạy cảm ánh sáng hoặc hiếm gặp tác dụng toàn thân.
Ketoprofen
Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển
Danh pháp
Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất
| Tên hoạt chất | Ketoprofen |
|---|---|
| Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN) | Ketoprofen |
| Tên IUPAC | 2-(3-benzoylphenyl)propanoic acid |
| Tên hóa học khác | Benzeneacetic acid, 3-benzoyl-alpha-methyl- | Propionic acid, 2-(3-benzoylphenyl)- | m-Benzoylhydratropic acid |
| Tên khác / tên đồng nghĩa | 2-(3-Benzoylphenyl)propionic acid. (±)-m-Benzoylhydratropic acid. Ketoprofène là cách viết tiếng Pháp. Không được nhầm Ketoprofen với Dexketoprofen. Dexketoprofen là đồng phân S có hoạt tính của Ketoprofen và là một hoạt chất riêng. |
| Tên Latinh / tên dược điển | Ketoprofenum |
| Tên USAN | ketoprofen |
Định danh & cấu trúc phân tử
Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử
| Số đăng ký CAS | 22071-15-4 |
|---|---|
| UNII | 90Y4QC304K |
| PubChem CID | 3825 |
| RxNorm CUI | 6142 |
Dược động học của Ketoprofen
Ketoprofen đường uống có sinh khả dụng khoảng 90%, liên kết trên 99% với protein huyết tương, chủ yếu là albumin. Viên giải phóng tức thì đạt nồng độ đỉnh trong khoảng 0,5–2 giờ; viên giải phóng kéo dài thường đạt đỉnh sau 6–7 giờ. Thuốc chủ yếu được chuyển hóa bằng liên hợp glucuronide và khoảng 80% liều được bài tiết qua nước tiểu, phần lớn dưới dạng chất chuyển hóa liên hợp.
Dạng gel được hấp thu từ từ qua da. Mức thuốc vào tuần hoàn toàn thân từ gel được ước tính khoảng 5% so với dạng uống, nhưng việc bôi lượng lớn, diện rộng hoặc kéo dài vẫn có thể gây tác dụng toàn thân.
Giai đoạn I: Hấp thu
Viên giải phóng tức thì được hấp thu nhanh và đạt nồng độ đỉnh trong huyết tương sau khoảng 0,5–2 giờ. Khi dùng cùng thức ăn, nồng độ đỉnh giảm và thời gian đạt đỉnh kéo dài, nhưng tổng lượng thuốc hấp thu nhìn chung không thay đổi.
Viên giải phóng kéo dài bắt đầu làm tăng nồng độ huyết tương sau khoảng 2–3 giờ và thường đạt đỉnh sau 6–7 giờ; bữa ăn nhiều chất béo có thể làm chậm thời gian đạt đỉnh khoảng 2 giờ.
Gel Ketoprofen được hấp thu dần qua da và không có xu hướng tích lũy đáng kể khi sử dụng theo hướng dẫn.
| F · Sinh khả dụng | Sinh khả dụng đường uống của Ketoprofen khoảng 90% so với đường tiêm tĩnh mạch. Thức ăn làm chậm tốc độ hấp thu nhưng không làm giảm đáng kể tổng mức phơi nhiễm, được đánh giá bằng diện tích dưới đường cong. Mức hấp thu toàn thân của gel Ketoprofen được ước tính bằng khoảng 5% mức phơi nhiễm của dạng uống. |
|---|
Giai đoạn II: Phân bố
Giai đoạn III: Chuyển hóa
Ketoprofen chủ yếu được chuyển hóa bằng liên hợp với acid glucuronic, tạo acyl-glucuronide không ổn định. Chất liên hợp này có thể được chuyển trở lại thành Ketoprofen ban đầu và có thể tích lũy ở người suy thận. Không ghi nhận chất chuyển hóa có hoạt tính đã biết.
Giai đoạn IV: Thải trừ
Khoảng 80% liều Ketoprofen được bài tiết qua nước tiểu trong vòng 24 giờ, chủ yếu dưới dạng chất chuyển hóa glucuronide. Một phần nhỏ được thải dưới dạng thuốc không đổi. Chu trình gan–ruột đã được giả định nhưng chưa được xác nhận đầy đủ bằng đo nồng độ thuốc trong mật.
| t½ · Thời gian bán thải |
|
|---|---|
| CL · Độ thanh thải toàn phần | Độ thanh thải Ketoprofen trong huyết tương sau tiêm tĩnh mạch khoảng 0,08 L/kg/giờ. Độ thanh thải biểu kiến sau khi uống viên giải phóng tức thì được ghi nhận khoảng 6,9 L/giờ. Độ thanh thải giảm ở người cao tuổi và người suy thận. |
Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học
- Thức ăn làm chậm hấp thu nhưng không làm giảm đáng kể tổng sinh khả dụng.
- Tuổi cao làm giảm độ thanh thải, tăng nồng độ đỉnh và tăng mức phơi nhiễm với thuốc tự do.
- Suy thận làm giảm độ thanh thải và kéo dài thời gian bán thải.
- Xơ gan kèm giảm albumin có thể làm tỷ lệ Ketoprofen tự do tăng khoảng gấp đôi.
- Giảm albumin máu kết hợp suy thận làm tăng nguy cơ tác dụng không mong muốn.
- Probenecid có thể làm giảm độ thanh thải Ketoprofen còn khoảng một phần ba và làm tăng nồng độ thuốc tự do.
- Bôi gel trên diện rộng, dùng lượng lớn hoặc kéo dài có thể làm tăng hấp thu toàn thân.
Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Dược lý và cơ chế của Ketoprofen
Ketoprofen thuộc nhóm NSAID không chọn lọc cyclooxygenase và nhóm hóa học dẫn xuất acid propionic. Thuốc có đặc tính giảm đau, chống viêm và hạ sốt nhưng không phải corticosteroid, opioid hoặc thuốc điều trị nền làm thay đổi diễn tiến bệnh thấp khớp.
Phần III: Cơ chế tác dụng
Ketoprofen ức chế hoạt động của enzym cyclooxygenase, qua đó làm giảm quá trình hình thành prostaglandin từ acid arachidonic. Prostaglandin tham gia gây đau, sốt, giãn mạch và phản ứng viêm. Việc giảm prostaglandin giúp giảm đau và viêm nhưng đồng thời làm suy giảm một số chức năng bảo vệ niêm mạc dạ dày, duy trì tưới máu thận và điều hòa kết tập tiểu cầu.
Tài liệu nhãn còn ghi nhận Ketoprofen có thể ảnh hưởng đến tổng hợp leukotriene, hoạt tính bradykinin và sự ổn định màng lysosome; tuy nhiên cơ chế lâm sàng đầy đủ chưa được xác định hoàn toàn.
Phần IV: Dược lực học và đáp ứng
Ketoprofen là hỗn hợp racemic, trong đó đồng phân S chịu trách nhiệm chính cho hoạt tính dược lý. Sau liều uống giải phóng tức thì, một số người bệnh bắt đầu cảm nhận giảm đau trong khoảng 30 phút và tác dụng có thể kéo dài đến khoảng 6 giờ, tùy liều và tình trạng đau.
Ketoprofen làm giảm kết tập và độ bám dính tiểu cầu, đồng thời có thể kéo dài thời gian chảy máu. Tác dụng này có thể làm tăng nguy cơ xuất huyết khi phối hợp thuốc chống đông, thuốc chống kết tập tiểu cầu hoặc các NSAID khác.
Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Chỉ định của Ketoprofen
Viên giải phóng tức thì:
- Điều trị triệu chứng viêm khớp dạng thấp.
- Điều trị triệu chứng thoái hóa khớp.
- Giảm đau mức độ nhẹ đến vừa.
- Điều trị đau bụng kinh nguyên phát.
Viên giải phóng kéo dài:
- Điều trị các dấu hiệu và triệu chứng của viêm khớp dạng thấp.
- Điều trị các dấu hiệu và triệu chứng của thoái hóa khớp.
- Không được khuyến cáo cho đau cấp vì khởi phát tác dụng chậm hơn dạng giải phóng tức thì.
Gel Ketoprofen 2,5%:
- Giảm triệu chứng đau do chấn thương mô mềm.
- Bong gân và căng cơ.
- Chấn thương thể thao.
- Viêm gân cơ.
- Sưng đau, đau lưng và đau do bệnh thấp khớp theo nhãn sản phẩm cụ thể.
Liều dùng và cách sử dụng
Thông tin liều dưới đây được trích từ các nhãn cụ thể, chỉ dùng để tham khảo chuyên môn và không được tự áp dụng.
Viêm khớp dạng thấp hoặc thoái hóa khớp:
- Viên giải phóng tức thì: liều khởi đầu tham khảo 75 mg, ngày 3 lần hoặc 50 mg, ngày 4 lần.
- Liều tối đa được ghi trong nhãn: 300 mg/ngày.
- Viên giải phóng kéo dài: liều khởi đầu tham khảo 200 mg, ngày một lần.
- Liều tối đa của dạng giải phóng kéo dài: 200 mg/ngày.
Đau nhẹ đến vừa hoặc đau bụng kinh:
- Viên giải phóng tức thì: 25–50 mg mỗi 6–8 giờ khi cần.
- Liều đơn trên 75 mg chưa cho thấy tăng thêm hiệu quả giảm đau trong các nghiên cứu được trình bày trên nhãn.
- Tổng liều trên 300 mg/ngày không được khuyến cáo.
- Dạng giải phóng kéo dài không được khuyến cáo để xử trí đau cấp.
Gel Ketoprofen 2,5%:
- Bôi khoảng 2–4 g gel, tương đương dải gel dài khoảng 5–10 cm, từ 2–4 lần mỗi ngày.
- Liều thông thường tối đa theo SmPC đã tra cứu là 15 g/ngày.
- Thời gian sử dụng tối đa theo nhãn này là 7 ngày.
- Trẻ dưới 15 tuổi không được khuyến cáo sử dụng.
Luôn dùng liều thấp nhất có hiệu quả trong thời gian ngắn nhất cần thiết. Liều thực tế phải dựa trên dạng bào chế, tuổi, chức năng thận, chức năng gan, bệnh kèm và thuốc đang dùng.
Đối với dạng uống:
- Uống nguyên viên với nước và dùng đúng dạng thuốc đã được kê.
- Không nghiền, nhai hoặc mở viên giải phóng kéo dài nếu nhãn sản phẩm không cho phép.
- Có thể dùng cùng thức ăn hoặc sữa để giảm khó chịu đường tiêu hóa; thức ăn làm chậm hấp thu nhưng không làm giảm đáng kể tổng sinh khả dụng.
- Không phối hợp với một NSAID khác nếu chưa có chỉ định.
- Không tự tăng liều khi giảm đau chưa đạt mong muốn.
- Dạng giải phóng kéo dài không phù hợp để xử trí đau cấp.
Đối với gel:
- Chỉ bôi ngoài da lên vùng nguyên vẹn.
- Xoa nhẹ và kéo dài trên vùng đau hoặc viêm.
- Rửa tay kỹ sau mỗi lần bôi, trừ khi bàn tay là vùng đang điều trị.
- Không bôi lên vết thương hở, vùng nhiễm trùng, eczema, mụn trứng cá, mắt, niêm mạc hoặc vùng sinh dục.
- Không băng kín vùng bôi.
- Che vùng bôi bằng quần áo để tránh ánh nắng trong suốt quá trình điều trị và hai tuần sau khi ngừng.
- Ngừng ngay nếu xuất hiện phát ban hoặc phản ứng da.
Khi dùng Ketoprofen đường uống, tùy thời gian và nguy cơ của người bệnh, bác sĩ có thể theo dõi:
- Huyết áp trước và trong điều trị.
- Dấu hiệu đau thượng vị, phân đen, nôn ra máu hoặc thiếu máu.
- Công thức máu ở người điều trị kéo dài hoặc có dấu hiệu thiếu máu.
- Creatinine, mức lọc cầu thận, lượng nước tiểu và điện giải.
- Men gan khi điều trị kéo dài hoặc xuất hiện triệu chứng tổn thương gan.
- Phù, tăng cân nhanh, khó thở hoặc biểu hiện suy tim.
- Dấu hiệu nhồi máu cơ tim hoặc đột quỵ.
- Phản ứng dị ứng, co thắt phế quản và phản ứng da nghiêm trọng.
- Nồng độ lithium, methotrexate hoặc hiệu quả chống đông khi phối hợp có chỉ định.
Khi dùng gel, theo dõi đỏ da, ngứa, bỏng rát, phồng rộp, eczema, phát ban hoặc phản ứng xuất hiện sau khi tiếp xúc ánh sáng.
Cảnh báo và lưu ý về Ketoprofen
Đối với Ketoprofen đường uống:
- Quá mẫn với Ketoprofen hoặc thành phần của thuốc.
- Tiền sử hen, nổi mề đay hoặc phản ứng dị ứng sau khi dùng aspirin hay NSAID khác.
- Sử dụng trong bối cảnh phẫu thuật bắc cầu động mạch vành.
- Tiền sử phản ứng da nghiêm trọng với NSAID theo nhãn cập nhật của sản phẩm.
- Các chống chỉ định bổ sung có thể khác nhau theo sản phẩm và quốc gia.
Đối với gel Ketoprofen:
- Dị ứng với Ketoprofen, aspirin hoặc NSAID khác.
- Tiền sử phản ứng nhạy cảm ánh sáng.
- Tiền sử dị ứng da với Ketoprofen, acid tiaprofenic, fenofibrate, chất lọc tia UV hoặc nước hoa.
- Tiếp xúc ánh nắng hoặc tia UV tại vùng điều trị trong thời gian dùng và hai tuần sau khi ngừng.
- Ba tháng cuối thai kỳ.
- Da bị eczema, mụn, nhiễm trùng, tổn thương hoặc có vết thương hở.
- Dùng trên mắt, niêm mạc, vùng hậu môn hoặc sinh dục.
- Dùng dưới băng kín.
Tác dụng không mong muốn thường gặp của dạng uống:
- Khó tiêu, buồn nôn, đau bụng.
- Tiêu chảy, táo bón, đầy hơi.
- Nôn hoặc viêm miệng.
- Đau đầu, chóng mặt, buồn ngủ.
- Ù tai hoặc rối loạn thị giác.
- Phát ban.
- Phù và tăng chỉ số chức năng thận.
Tác dụng không mong muốn của gel:
- Đỏ da, phát ban, eczema.
- Ngứa, bỏng rát hoặc cảm giác nóng tại vị trí bôi.
- Viêm da tiếp xúc.
- Mụn nước, phồng rộp hoặc phù da.
- Phản ứng nhạy cảm ánh sáng hoặc quang dị ứng.
Nguy cơ tác dụng phụ tăng khi dùng liều cao, kéo dài, phối hợp nhiều NSAID hoặc dùng ở người cao tuổi, suy thận, suy gan, suy tim hay có tiền sử bệnh tiêu hóa.
- Nhồi máu cơ tim, đột quỵ hoặc biến cố huyết khối khác có thể gây tử vong.
- Xuất huyết, loét hoặc thủng dạ dày và ruột.
- Suy tim nặng hơn, giữ nước và phù.
- Suy thận cấp, viêm thận kẽ hoặc hội chứng thận hư.
- Viêm gan, hoại tử gan hoặc suy gan.
- Phản vệ, phù mạch và co thắt phế quản.
- Hội chứng Stevens–Johnson, hoại tử thượng bì nhiễm độc hoặc phản ứng thuốc kèm tăng bạch cầu ái toan và triệu chứng toàn thân.
- Giảm tiểu cầu, mất bạch cầu hạt hoặc thiếu máu tán huyết.
- Viêm màng não vô khuẩn hiếm gặp.
- Phản ứng quang dị ứng nghiêm trọng khi dùng dạng bôi.
Cần cấp cứu nếu xuất hiện đau ngực, khó thở, yếu liệt một bên, nói khó, nôn ra máu, phân đen, giảm lượng nước tiểu, sưng mặt hoặc họng, phồng rộp da hay phát ban lan rộng.
- Chỉ sử dụng liều thấp nhất có hiệu quả trong thời gian ngắn nhất cần thiết.
- Nguy cơ nhồi máu cơ tim hoặc đột quỵ có thể xuất hiện sớm và tăng theo liều hoặc thời gian dùng.
- Không sử dụng quanh thời điểm phẫu thuật bắc cầu động mạch vành.
- Tránh dùng sau nhồi máu cơ tim gần đây nếu lợi ích không vượt trội nguy cơ.
- Người có tiền sử loét hoặc xuất huyết tiêu hóa có nguy cơ xuất huyết cao hơn rõ rệt.
- Thận trọng ở người tăng huyết áp, suy tim, phù, suy thận, suy gan, hen hoặc rối loạn đông máu.
- Ketoprofen có thể che lấp sốt và đau do nhiễm trùng, làm chậm chẩn đoán.
- Ngừng thuốc và đánh giá y tế khi xuất hiện phát ban, sốt, phù mặt, khó thở, vàng da, giảm lượng nước tiểu hoặc dấu hiệu xuất huyết.
- Không dùng đồng thời nhiều NSAID nếu chưa được bác sĩ chỉ định.
- Dạng gel có thể gây quang dị ứng ngay cả khi tiếp xúc với nắng nhẹ; cần che vùng bôi trong thời gian điều trị và hai tuần sau đó.
- Không bôi gel diện rộng, kéo dài hoặc dưới băng kín.
Quá liều Ketoprofen có thể gây:
- Buồn ngủ hoặc li bì.
- Buồn nôn, nôn và đau vùng thượng vị.
- Xuất huyết tiêu hóa.
- Tụt hoặc tăng huyết áp.
- Suy thận cấp.
- Ức chế hô hấp, hôn mê hoặc co giật khi quá liều lớn.
Không có thuốc giải độc đặc hiệu. Xử trí chủ yếu là điều trị triệu chứng và hỗ trợ. Nhân viên y tế có thể cân nhắc than hoạt tính trong những trường hợp đến sớm, có triệu chứng hoặc uống lượng lớn. Lợi tiểu cưỡng bức, kiềm hóa nước tiểu, thẩm tách máu hoặc lọc máu thường ít hiệu quả do Ketoprofen liên kết protein rất cao.
Quá liều gel ít xảy ra khi bôi ngoài da. Nếu nuốt phải, thuốc có thể gây tác dụng toàn thân và cần được đánh giá y tế; xử trí là hỗ trợ và điều trị triệu chứng.
- Viên Ketoprofen: bảo quản ở 20–25°C, trong bao bì kín, tránh ánh sáng, nhiệt độ quá cao và độ ẩm.
- Gel Ketoprofen 2,5% theo SmPC đã tra cứu: không bảo quản trên 25°C.
- Đậy kín nắp sau khi sử dụng.
- Để thuốc ngoài tầm nhìn và tầm với của trẻ em.
- Tuân theo điều kiện bảo quản trên bao bì của sản phẩm cụ thể.
Đối tượng đặc biệt
Tính an toàn và hiệu quả của viên Ketoprofen ở người dưới 18 tuổi chưa được thiết lập trong nhãn DailyMed đã tra cứu.
Gel Ketoprofen 2,5% không được khuyến cáo cho trẻ dưới 15 tuổi trong SmPC đã tra cứu vì dữ liệu an toàn chưa đầy đủ. Độ tuổi được phép sử dụng có thể khác theo từng sản phẩm; phải kiểm tra đúng nhãn thuốc được cấp phát.
Không tự tính liều Ketoprofen cho trẻ em dựa trên liều người lớn.
Người cao tuổi có nguy cơ cao hơn đối với xuất huyết tiêu hóa, suy thận, phù, suy tim và biến cố tim mạch do NSAID. Độ thanh thải Ketoprofen giảm theo tuổi; ở người trên 75 tuổi, mức phơi nhiễm với thuốc tự do và nồng độ đỉnh có thể tăng đáng kể.
Nhãn khuyến cáo giảm liều khởi đầu ở người trên 75 tuổi, đánh giá chức năng thận và tăng liều thận trọng. Cần đặc biệt lưu ý ở người đang dùng thuốc chống đông, thuốc lợi tiểu, thuốc hạ huyết áp hoặc nhiều thuốc cùng lúc.
Ketoprofen và các NSAID khác có thể gây rối loạn chức năng thận của thai, dẫn đến thiểu ối và suy thận sơ sinh khi sử dụng từ khoảng tuần thai thứ 20. Nếu thật sự cần dùng từ khoảng tuần 20 đến trước tuần 30, phải dùng liều thấp nhất trong thời gian ngắn nhất; bác sĩ có thể cân nhắc siêu âm theo dõi nước ối nếu điều trị kéo dài trên 48 giờ.
Tránh dùng Ketoprofen từ khoảng tuần thai thứ 30 trở đi do nguy cơ đóng sớm ống động mạch thai nhi. Gel Ketoprofen chống chỉ định trong ba tháng cuối thai kỳ theo SmPC đã tra cứu. Trong ba tháng đầu và thứ hai, gel chỉ nên được cân nhắc khi thật sự cần thiết, với liều thấp và thời gian ngắn nhất.
NSAID có thể ảnh hưởng đến rụng trứng và khả năng thụ thai; cần cân nhắc ngừng thuốc ở phụ nữ gặp khó khăn khi mang thai hoặc đang đánh giá vô sinh.
Ketoprofen xuất hiện trong sữa mẹ với lượng thấp. Tuy nhiên, LactMed ghi nhận báo cáo về tác dụng không mong muốn trên thận và tiêu hóa ở một số trẻ bú mẹ; vì vậy nên ưu tiên thuốc khác, đặc biệt khi trẻ sơ sinh hoặc sinh non.
Nhãn viên uống cũ khuyến cáo không sử dụng Ketoprofen ở phụ nữ cho con bú. SmPC của gel 2,5% đã tra cứu cũng khuyến cáo không dùng gel trong thời gian cho con bú. Quyết định sử dụng phải do bác sĩ đánh giá giữa lợi ích điều trị và nguy cơ đối với trẻ.
Người bị xơ gan hoặc giảm albumin máu có thể có tỷ lệ Ketoprofen tự do tăng, làm tăng nguy cơ độc tính. Nhãn khuyến cáo dùng liều thấp nhất có hiệu quả và theo dõi chặt.
Với dạng giải phóng kéo dài, liều khởi đầu tối đa được nhãn đề cập cho người suy chức năng gan kèm albumin dưới 3,5 g/dL là 100 mg/ngày. Tuy nhiên, việc áp dụng phụ thuộc sản phẩm và phải do bác sĩ quyết định.
Ngừng thuốc và đi khám nếu xuất hiện vàng da, nước tiểu sẫm, ngứa toàn thân, đau hạ sườn phải, mệt bất thường hoặc tăng men gan kéo dài.
Ketoprofen và chất chuyển hóa chủ yếu được đào thải qua thận. Suy thận làm giảm độ thanh thải và kéo dài thời gian bán thải.
Theo nhãn dạng giải phóng kéo dài:
- Suy thận nhẹ: tổng liều tối đa được khuyến cáo là 150 mg/ngày.
- Mức lọc cầu thận dưới 25 mL/phút/1,73 m² hoặc suy thận giai đoạn cuối: tổng liều tối đa không vượt quá 100 mg/ngày.
- Dạng giải phóng kéo dài được lưu hành trong nhãn là viên 200 mg, do đó việc điều chỉnh có thể cần dạng bào chế khác và phải do bác sĩ quyết định.
Không khuyến cáo điều trị ở người bệnh thận tiến triển nếu không có lợi ích vượt trội nguy cơ. Nếu buộc phải sử dụng, cần theo dõi chức năng thận chặt chẽ.
Ketoprofen đường uống có thể gây chóng mặt, buồn ngủ, mệt mỏi, rối loạn thị giác hoặc ù tai. Không lái xe, vận hành máy hoặc làm việc trên cao nếu xuất hiện những triệu chứng này.
SmPC của gel Ketoprofen ghi nhận dạng bôi không có ảnh hưởng đáng kể đến khả năng lái xe và vận hành máy.
Tương tác thuốc của Ketoprofen
| Tương tác | Mức độ | Cơ chế / ảnh hưởng | Khuyến nghị / xử trí | Theo dõi | Bằng chứng / nguồn |
|---|---|---|---|---|---|
|
Cidofovir
NSAID được nhãn cidofovir liệt kê trong nhóm thuốc có khả năng gây độc thận chống chỉ định dùng đồng thời. Kế thừa từ nhóm: | Mức 4: Phối hợp nguy hiểm | Cơ chế: Tương tác dược lực học theo nhóm: NSAID có thể giảm tưới máu thận và gây tổn thương thận, cộng hợp với độc tính ống thận gần của cidofovir. Ảnh hưởng: Tăng nguy cơ suy thận cấp, tăng creatinine, giảm độ thanh thải và làm nặng độc tính cidofovir. | Khuyến nghị: avoid_combination Xử trí: Tránh NSAID trong và quanh thời điểm dùng cidofovir; ngừng ít nhất 7 ngày trước cidofovir và dùng thuốc giảm đau/hạ sốt thay thế phù hợp. | Creatinine, CrCl/eGFR, protein niệu, huyết áp, tình trạng dịch và lượng nước tiểu. | Bằng chứng: high Nguồn: DailyMed | Cidofovir dihydrate injection, solution | Contraindications/Warnings/Drug Interactions: nephrotoxic agents | https://dailymed.nlm.nih.gov/dailymed/drugInfo.cfm?setid=44966a7e-d777-40fb-956f-d0f31f737848 | Kiểm tra ngày 2026-08-02 |
|
Valacyclovir
Phối hợp valacyclovir với NSAID có thể làm tăng nguy cơ tổn thương thận cấp, đặc biệt ở người cao tuổi, nữ, tăng huyết áp, mất nước, suy thận hoặc đồng dùng thuốc ức chế hệ renin–angiotensin. Kế thừa từ nhóm: | Mức 3: Cân nhắc nguy cơ/lợi ích | Cơ chế: Cơ chế chưa được chứng minh hoàn toàn. NSAID làm giảm prostaglandin và tưới máu thận; mất nước/giảm mức lọc cầu thận có thể làm tăng nồng độ acyclovir trong ống thận. Một số NSAID có thể ảnh hưởng chất vận chuyển anion hữu cơ. Ảnh hưởng: Hai phân tích hệ thống báo cáo tự phát cho thấy tín hiệu AKI tăng khi phối hợp valacyclovir–NSAID. Trong một phân tích, AKI xuất hiện trong 19,4% báo cáo valacyclovir/NSAID so với 10,5% báo cáo acyclovir/NSAID; không thể dùng các tỷ lệ này để ước tính nguy cơ tuyệt đối. | Khuyến nghị: use_alternative Xử trí: Ưu tiên acetaminophen hoặc lựa chọn không NSAID khi phù hợp. Nếu cần NSAID, đánh giá chức năng thận, tránh mất nước, hạn chế thời gian dùng và tránh phối hợp thêm thuốc độc thận/RAS inhibitor khi có thể. | Creatinine/eGFR, lượng nước tiểu và tình trạng hydrat hóa; theo dõi sớm trong tuần đầu, đặc biệt mùa nóng hoặc khi nôn/tiêu chảy; đánh giá triệu chứng độc thần kinh do tích lũy acyclovir. | Bằng chứng: low Nguồn: J-STAGE | Association between concomitant use of acyclovir or valacyclovir with NSAIDs and increased risk of acute kidney injury | Class-level FAERS analysis | https://www.jstage.jst.go.jp/article/bpb/41/2/41_b17-00547/_html/-char/en | Kiểm tra ngày 2026-08-02 |
|
Perindopril
NSAID có thể làm giảm tác dụng hạ huyết áp của perindopril và tăng nguy cơ suy giảm chức năng thận, kể cả suy thận cấp, đồng thời có thể làm tăng kali huyết. Kế thừa từ nhóm: | Mức 2: Tương tác cần thận trọng | Cơ chế: NSAID làm giảm prostaglandin thận và có thể làm giảm tưới máu cầu thận; khi kết hợp ACE inhibitor, cơ chế này có thể làm giảm GFR và đối kháng một phần tác dụng hạ áp. Ảnh hưởng: Giảm hiệu quả hạ huyết áp; tăng creatinine, giảm chức năng thận/AKI và tăng kali, nhất là người cao tuổi hoặc có chức năng thận nền kém. | Khuyến nghị: monitor_closely Xử trí: Phối hợp thận trọng, đặc biệt ở người cao tuổi; bảo đảm tình trạng dịch phù hợp và đánh giá nguy cơ thận. Dùng NSAID liều thấp nhất/thời gian ngắn nhất khi cần theo chỉ định. | Kiểm tra chức năng thận sau khi bắt đầu phối hợp và định kỳ; theo dõi huyết áp và kali ở bệnh nhân nguy cơ. | Bằng chứng: high |
Thắc mắc về hoạt chất Ketoprofen
Ketoprofen là thuốc chống viêm không steroid thuộc nhóm dẫn xuất acid propionic. Thuốc giúp giảm đau, chống viêm và hạ sốt thông qua việc làm giảm tổng hợp prostaglandin. Ketoprofen có dạng uống và dạng bôi ngoài da.
Dạng uống có thể được chỉ định để giảm triệu chứng viêm khớp dạng thấp, thoái hóa khớp, đau nhẹ đến vừa và đau bụng kinh. Gel Ketoprofen được dùng tại chỗ cho đau do bong gân, căng cơ, chấn thương thể thao, viêm gân cơ và một số đau mô mềm. Chỉ định cụ thể phải theo nhãn của từng sản phẩm.
Có. Vùng bôi phải được che khỏi ánh nắng, kể cả nắng nhẹ và tia UV từ thiết bị làm rám da, trong suốt thời gian điều trị và hai tuần sau khi ngừng. Ketoprofen bôi có thể gây phản ứng nhạy cảm ánh sáng hoặc quang dị ứng nghiêm trọng.
Không nên tự phối hợp. Ketoprofen, ibuprofen và diclofenac đều là NSAID. Dùng cùng nhau có thể làm tăng nguy cơ loét, xuất huyết tiêu hóa, tổn thương thận, giữ nước và biến cố tim mạch mà không bảo đảm tăng hiệu quả giảm đau.
Không tự dùng Ketoprofen trong thai kỳ. NSAID có thể gây thiểu ối từ khoảng tuần thai thứ 20 và đóng sớm ống động mạch từ khoảng tuần 30. Gel Ketoprofen chống chỉ định trong ba tháng cuối thai kỳ theo SmPC đã tra cứu. Người mang thai cần hỏi bác sĩ trước khi dùng bất kỳ dạng Ketoprofen nào.

