Hội chứng hoạt hóa đại thực bào

Hội chứng hoạt hóa đại thực bào là cơn tăng viêm toàn thân cấp do hệ miễn dịch hoạt động mất kiểm soát, thường gặp trên nền viêm khớp thiếu niên thể hệ thống, bệnh Still người lớn hoặc lupus. MAS thuộc phổ hội chứng thực bào máu thứ phát nhưng có bối cảnh và hướng xử trí riêng. Người bệnh có thể sốt dai dẳng, mệt lả, gan lách to, bầm chảy máu, rối loạn ý thức hoặc suy cơ quan; xét nghiệm thường biến đổi theo hướng ferritin tăng nhanh, tiểu cầu giảm, men gan tăng, fibrinogen giảm và đông máu rối loạn. Bệnh có thể tiến triển trong vài giờ đến vài ngày và dễ nhầm với đợt bùng phát bệnh thấp khớp hoặc nhiễm trùng huyết. Theo dõi xu hướng xét nghiệm, tìm tác nhân khởi phát và kiểm soát tăng viêm sớm bằng đội ngũ đa chuyên khoa giúp hạn chế suy đa cơ quan.

Chịu trách nhiệm chuyên môn: BS. Dung (BSCKI - Chuyên ngành Cơ xương khớp) Cập nhật lần cuối: 23/07/2026

Hội chứng hoạt hóa đại thực bào là bệnh gì?

Hội chứng hoạt hóa đại thực bào là một dạng HLH thứ phát xảy ra trong bối cảnh bệnh tự viêm hoặc tự miễn. Tế bào T gây độc, tế bào NK và đại thực bào không được “tắt” đúng lúc, tạo bão cytokine và tổn thương nhiều cơ quan. Thuật ngữ MAS được dùng nhiều nhất cho viêm khớp thiếu niên thể hệ thống và bệnh Still người lớn, đồng thời có thể gặp trong lupus, viêm mạch và bệnh thấp khớp khác.

MAS không đồng nghĩa với mọi HLH. HLH liên quan EBV, lymphoma hoặc đột biến di truyền thuộc nhóm rộng hơn và có thể cần chiến lược khác. Hiện tượng đại thực bào ăn tế bào máu trong tủy không bắt buộc phải xuất hiện sớm và không đủ để tự xác nhận chẩn đoán.

Tên bệnh

Hội chứng hoạt hóa đại thực bào

Tên tiếng Anh

Macrophage Activation Syndrome

Tên khác / tên đồng nghĩa

MAS; MAS-HLH; hội chứng thực bào máu liên quan bệnh thấp khớp

Mã ICD-10

D76.1 (mã nhóm HLH phù hợp; ICD-10 WHO chưa có mã riêng đặc hiệu cho MAS)

Nhóm bệnh / chuyên khoa

Hội chứng tăng viêm toàn thân; giao thoa Huyết học, Thấp khớp học, Miễn dịch học và Hồi sức

Cơ quan ảnh hưởng

Hệ miễn dịch và máu; thường ảnh hưởng gan, lách, đông máu, não, phổi, tim, thận và nhiều cơ quan

Tính chất bệnh

Biến chứng cấp, không lây, có thể đe dọa tính mạng; thường xuất hiện trên nền bệnh tự viêm hoặc tự miễn

Mức độ phổ biến

Hiếm trong dân số chung nhưng là biến chứng được biết của viêm khớp thiếu niên thể hệ thống, bệnh Still người lớn và một số bệnh mô liên kết

Bệnh có lây không?

Không

Đường lây

Không áp dụng; nhiễm trùng có thể khởi phát đợt bệnh nhưng MAS không truyền giữa người với người

Tổng quan chuyên môn về Hội chứng hoạt hóa đại thực bào

Nguyên nhân và yếu tố nguy cơ của Hội chứng hoạt hóa đại thực bào

Triệu chứng và dấu hiệu của Hội chứng hoạt hóa đại thực bào

Chẩn đoán Hội chứng hoạt hóa đại thực bào

Điều trị Hội chứng hoạt hóa đại thực bào

Biến chứng, tiên lượng và phòng ngừa

Chăm sóc và sinh hoạt khi mắc Hội chứng hoạt hóa đại thực bào

Lưu ý cho các nhóm đối tượng đặc biệt

Câu hỏi thường gặp về Hội chứng hoạt hóa đại thực bào

Thông tin trong bài viết chỉ nhằm mục đích cung cấp kiến thức tham khảo, không thay thế cho việc thăm khám, chẩn đoán hoặc điều trị của bác sĩ và nhân viên y tế có chuyên môn. Người đọc không nên tự ý dùng thuốc, thay đổi liều dùng hoặc trì hoãn việc đi khám dựa trên nội dung của bài viết. Khi có dấu hiệu nghiêm trọng hoặc tình trạng sức khỏe diễn biến xấu, hãy liên hệ cơ sở y tế hoặc gọi cấp cứu 115.

Đã có 1 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *