Meloxicam là thuốc chống viêm không steroid thuộc nhóm oxicam, có tác dụng giảm đau, chống viêm và hạ sốt thông qua ức chế enzym cyclooxygenase, làm giảm tổng hợp prostaglandin. Thuốc được sử dụng để giảm triệu chứng đau, sưng và cứng khớp trong thoái hóa khớp, viêm khớp dạng thấp và, theo một số nhãn thuốc, viêm cột sống dính khớp hoặc viêm khớp tự phát thiếu niên.
Meloxicam không chữa khỏi nguyên nhân của bệnh khớp và không phải lựa chọn phù hợp cho mọi loại đau cấp. Giống các NSAID khác, thuốc có thể gây xuất huyết hoặc thủng đường tiêu hóa, nhồi máu cơ tim, đột quỵ, tổn thương thận, giữ nước, tăng huyết áp và phản ứng da nghiêm trọng. Nên sử dụng liều thấp nhất có hiệu quả trong thời gian ngắn nhất cần thiết và không tự phối hợp với ibuprofen, diclofenac, naproxen hoặc NSAID khác.
Nội dung chính
- Meloxicam là gì?: Thuốc chống viêm không steroid thuộc nhóm oxicam.
- Công dụng: Giảm triệu chứng đau, viêm và cứng khớp; không làm thay đổi tiến triển nền của bệnh khớp.
- Liều người lớn thường gặp: 7,5 mg một lần mỗi ngày; một số chỉ định có thể dùng tối đa 15 mg mỗi ngày theo nhãn và chỉ định chuyên môn.
- Cảnh báo nổi bật: Nguy cơ huyết khối tim mạch, xuất huyết hoặc thủng tiêu hóa, tổn thương thận, gan và phản ứng da nghiêm trọng.
- Tương tác cần lưu ý: Thuốc chống đông, aspirin, NSAID khác, corticosteroid, SSRI/SNRI, thuốc lợi tiểu, ACEI/ARB, lithium, methotrexate và ciclosporin.
- Thai kỳ: Hạn chế nghiêm ngặt từ khoảng tuần 20 và tránh sử dụng từ khoảng tuần 30; SmPC Anh chống chỉ định trong ba tháng cuối thai kỳ.
- Nguyên tắc sử dụng: Liều thấp nhất có hiệu quả, thời gian ngắn nhất và được đánh giá định kỳ.
Hoạt chất Meloxicam là gì?
Meloxicam là thuốc chống viêm không steroid có tác dụng giảm đau, chống viêm và hạ sốt. Thuốc làm giảm sản xuất prostaglandin, các chất trung gian góp phần gây đau, viêm và sốt.
Meloxicam chỉ giúp kiểm soát triệu chứng. Thuốc không phục hồi sụn khớp đã tổn thương, không chữa khỏi viêm khớp dạng thấp và không thay thế thuốc điều trị nền trong bệnh viêm khớp tự miễn.
Meloxicam
Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển
Danh pháp
Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất
| Tên hoạt chất | Meloxicam |
|---|---|
| Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN) | Meloxicam |
| Tên IUPAC | 4-hydroxy-2-methyl-N-(5-methyl-1,3-thiazol-2-yl)-1,1-dioxo-1λ6,2-benzothiazine-3-carboxamide |
| Tên khác / tên đồng nghĩa | Meloxicamum; Meloxicam USP.; Không nhầm Meloxicam dùng cho người với các chế phẩm thú y chứa cùng hoạt chất. |
| Tên Latinh / tên dược điển | Meloxicamum |
| Tên USAN | meloxicam |
Định danh & cấu trúc phân tử
Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử
| Số đăng ký CAS | 71125-38-7 |
|---|---|
| UNII | VG2QF83CGL |
| PubChem CID | 54677470 |
| RxNorm CUI | 41493 |
Dược động học của Meloxicam
Meloxicam có sinh khả dụng đường uống cao, đạt nồng độ tối đa chậm và có thời gian bán thải dài, phù hợp với chế độ dùng một lần mỗi ngày. Sau dùng lặp lại, trạng thái ổn định thường đạt trong khoảng 3–5 ngày.
Thuốc gắn mạnh với protein huyết tương, chuyển hóa rộng tại gan, chủ yếu qua CYP2C9 với đóng góp nhỏ hơn của CYP3A4. Các chất chuyển hóa không có hoạt tính được đào thải với tỷ lệ gần tương đương qua nước tiểu và phân.
Giai đoạn I: Hấp thu
Meloxicam được hấp thu tốt qua đường tiêu hóa.
- Viên nén 7,5 mg đạt nồng độ tối đa trung bình sau khoảng 4–5 giờ khi dùng lúc đói theo nhãn DailyMed.
- SmPC ghi nhận thời gian đạt nồng độ tối đa khoảng 2 giờ với hỗn dịch và 5–6 giờ với dạng uống rắn.
- Trạng thái ổn định đạt sau khoảng 3–5 ngày dùng hằng ngày.
- Bữa ăn nhiều chất béo có thể tăng nồng độ đỉnh nhưng không làm thay đổi đáng kể tổng mức hấp thu.
| F · Sinh khả dụng | Sinh khả dụng tuyệt đối của Meloxicam đường uống được báo cáo khoảng 89–90% khi so với đường tiêm tĩnh mạch. Dữ liệu sinh khả dụng phụ thuộc dạng bào chế; không nên mặc định mọi viên nang, hỗn dịch hoặc công thức mới đều tương đương với viên nén thông thường. |
|---|
Giai đoạn II: Phân bố
Thể tích phân bố trung bình của Meloxicam khoảng 10–16 lít, tùy nghiên cứu và đường dùng. Khoảng 99–99,4% thuốc gắn với protein huyết tương, chủ yếu là albumin.
Nồng độ trong dịch khớp đạt khoảng 40–50% nồng độ huyết tương; phần thuốc tự do trong dịch khớp có thể cao hơn tương đối do hàm lượng albumin thấp hơn.
Giai đoạn III: Chuyển hóa
Meloxicam được chuyển hóa rộng tại gan thành bốn chất chuyển hóa không có hoạt tính dược lý đã biết.
Chất chuyển hóa chính là 5’-carboxymeloxicam, chiếm khoảng 60% liều. CYP2C9 giữ vai trò quan trọng trong con đường chuyển hóa này, CYP3A4 đóng góp ở mức thấp hơn; hoạt tính peroxidase có thể tham gia tạo hai chất chuyển hóa khác.
Giai đoạn IV: Thải trừ
Meloxicam được đào thải chủ yếu dưới dạng chất chuyển hóa với tỷ lệ gần tương đương trong nước tiểu và phân. Chỉ một lượng rất nhỏ hoạt chất không đổi được tìm thấy trong nước tiểu và phân.
Thuốc có bài tiết qua mật hoặc đường ruột; cholestyramine có thể làm gián đoạn tuần hoàn ruột–gan và tăng thải trừ Meloxicam.
| t½ · Thời gian bán thải | Thời gian bán thải trung bình của Meloxicam thường khoảng 15–20 giờ theo nhãn DailyMed; SmPC ghi nhận khoảng dao động 13–25 giờ tùy đường dùng và quần thể nghiên cứu. Thời gian bán thải dài không đồng nghĩa thuốc an toàn để tự dùng kéo dài. |
|---|---|
| CL · Độ thanh thải toàn phần | Độ thanh thải huyết tương trung bình được báo cáo khoảng 7–12 ml/phút. Giá trị có thể thay đổi theo tuổi, giới, tình trạng gan thận và tỷ lệ thuốc không gắn protein. |
Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học
Các yếu tố có thể ảnh hưởng đến dược động học hoặc mức phơi nhiễm Meloxicam gồm:
- Dạng bào chế.
- Tuổi cao; phụ nữ cao tuổi có thể có AUC cao hơn và thời gian bán thải dài hơn.
- Suy thận giai đoạn cuối làm giảm gắn protein và tăng phần thuốc tự do.
- Suy gan nặng chưa được nghiên cứu đầy đủ.
- Thuốc ảnh hưởng CYP2C9 hoặc CYP3A4.
- Cholestyramine làm tăng độ thanh thải và rút ngắn thời gian bán thải.
- Mất nước hoặc giảm thể tích tuần hoàn làm tăng nguy cơ độc tính thận dù không nhất thiết làm tăng nồng độ toàn phần.
Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Dược lý và cơ chế của Meloxicam
Meloxicam thuộc nhóm NSAID oxicam, mã ATC M01AC06. Đây không phải corticosteroid và cũng không thuộc nhóm coxib chọn lọc đặc hiệu.
Thuốc ức chế cả COX-1 và COX-2. Mức độ ức chế prostaglandin tạo ra hiệu quả giảm viêm nhưng đồng thời liên quan đến nguy cơ tổn thương tiêu hóa, thận, tim mạch và ảnh hưởng tiểu cầu.
Phần III: Cơ chế tác dụng
Cơ chế đầy đủ của Meloxicam chưa được xác định hoàn toàn. Tác dụng chính liên quan đến ức chế cyclooxygenase COX-1 và COX-2, từ đó giảm sinh tổng hợp prostaglandin tại mô ngoại vi.
Prostaglandin làm tăng nhạy cảm của dây thần kinh cảm giác với các chất gây đau và tham gia phản ứng viêm. Việc giảm prostaglandin giúp giảm đau và viêm nhưng cũng làm suy yếu các cơ chế bảo vệ niêm mạc tiêu hóa, duy trì tưới máu thận và điều hòa chức năng tim mạch.
Phần IV: Dược lực học và đáp ứng
Meloxicam có tác dụng:
- Chống viêm.
- Giảm đau.
- Hạ sốt.
Thuốc không có tác dụng giảm đau tức thì như thuốc tiêm gây tê hoặc opioid. SmPC viên uống lưu ý Meloxicam không phù hợp với người cần giảm đau cấp nhanh.
Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Chỉ định của Meloxicam
Chỉ định thay đổi theo nhãn và thị trường:
- Nhãn DailyMed viên nén: giảm triệu chứng thoái hóa khớp, viêm khớp dạng thấp và viêm khớp tự phát thiếu niên ở trẻ cân nặng từ 60 kg.
- Nhãn hỗn dịch uống tại Hoa Kỳ: thoái hóa khớp, viêm khớp dạng thấp và viêm khớp tự phát thiếu niên thể ít khớp hoặc đa khớp ở trẻ từ hai tuổi.
- SmPC Anh: điều trị triệu chứng ngắn hạn đợt cấp thoái hóa khớp và điều trị triệu chứng dài hạn viêm khớp dạng thấp hoặc viêm cột sống dính khớp ở người từ 16 tuổi.
Chỉ định của sản phẩm cụ thể tại Việt Nam phải căn cứ tờ hướng dẫn sử dụng được phê duyệt.
Meloxicam đã được nghiên cứu trong nhiều tình trạng đau và viêm ngoài các chỉ định viêm khớp truyền thống, bao gồm đau sau phẫu thuật và các công thức giải phóng hoặc đường dùng mới.
Những dữ liệu này không có nghĩa viên Meloxicam đường uống thông thường được phê duyệt cho mọi loại đau cấp. Chỉ định đau cấp của dạng tiêm tĩnh mạch hoặc công thức đặc biệt không được tự động áp dụng cho viên nén, viên nang hoặc hỗn dịch.
Các ứng dụng nghiên cứu chưa được xác lập khác.
Liều dùng và cách sử dụng
Liều sau được trích từ các nhãn cụ thể và không được tự áp dụng:
- Thoái hóa khớp và viêm khớp dạng thấp theo nhãn DailyMed viên nén: khởi đầu và duy trì 7,5 mg một lần mỗi ngày; một số người có thể được tăng đến 15 mg một lần mỗi ngày.
- Đợt cấp thoái hóa khớp theo SmPC Anh: 7,5 mg mỗi ngày; có thể tăng đến 15 mg mỗi ngày nếu cần.
- Viêm khớp dạng thấp hoặc viêm cột sống dính khớp theo SmPC Anh: 15 mg mỗi ngày; có thể giảm còn 7,5 mg tùy đáp ứng.
- Liều tối đa đường uống ở người lớn: 15 mg mỗi ngày.
- Viêm khớp tự phát thiếu niên với hỗn dịch ở trẻ từ hai tuổi: 0,125 mg/kg một lần mỗi ngày, tối đa 7,5 mg.
- Viên nén cho trẻ cân nặng từ 60 kg theo nhãn Hoa Kỳ: 7,5 mg một lần mỗi ngày.
- Người chạy thận nhân tạo: không vượt quá 7,5 mg mỗi ngày.
Dùng liều thấp nhất có hiệu quả trong thời gian ngắn nhất cần thiết.
- Uống toàn bộ liều hằng ngày một lần, đúng giờ theo đơn.
- Uống với nước.
- Nhãn Hoa Kỳ cho phép dùng không phụ thuộc bữa ăn; SmPC Anh hướng dẫn dùng trong bữa ăn. Cần tuân theo nhãn của sản phẩm thực tế.
- Lắc nhẹ hỗn dịch trước khi đo liều và sử dụng dụng cụ định liều phù hợp.
- Không tự bẻ viên nếu đường rãnh chỉ phục vụ nhận diện và không được nhà sản xuất cho phép chia liều.
- Không tự đổi giữa viên nén, viên nang và hỗn dịch vì một số công thức không có mức phơi nhiễm tương đương.
- Nếu quên liều, không dùng gấp đôi.
- Không tự dùng thêm ibuprofen, diclofenac, naproxen, celecoxib hoặc NSAID khác.
Cần theo dõi lâm sàng:
- Mức độ đau, sưng và cứng khớp.
- Huyết áp.
- Phù, tăng cân nhanh hoặc khó thở.
- Đau thượng vị, phân đen, nôn ra máu.
- Lượng nước tiểu và dấu hiệu mất nước.
- Phát ban, sốt, phù mặt hoặc khó thở.
- Vàng da, ngứa, mệt nhiều hoặc đau vùng hạ sườn phải.
Ở người điều trị NSAID kéo dài, nhãn khuyến nghị cân nhắc định kỳ công thức máu và xét nghiệm hóa sinh để phát hiện xuất huyết tiêu hóa, độc tính gan hoặc tổn thương thận có thể xảy ra mà không có triệu chứng báo trước.
Cảnh báo và lưu ý về Meloxicam
Các chống chỉ định nhất quán hoặc được ghi nhận theo nhãn gồm:
- Quá mẫn với Meloxicam hoặc tá dược.
- Tiền sử hen, mề đay hoặc phản ứng dị ứng sau aspirin hay NSAID khác.
- Sử dụng trong bối cảnh phẫu thuật bắc cầu động mạch vành.
SmPC Anh còn chống chỉ định:
- Ba tháng cuối thai kỳ.
- Trẻ dưới 16 tuổi đối với sản phẩm viên nén cụ thể.
- Tiền sử xuất huyết hoặc thủng tiêu hóa liên quan NSAID.
- Loét hoặc xuất huyết tiêu hóa đang hoạt động hay tái diễn.
- Suy gan nặng.
- Suy thận nặng không lọc máu.
- Xuất huyết tiêu hóa, xuất huyết não hoặc rối loạn chảy máu khác.
- Suy tim nặng.
Chống chỉ định phải được kiểm tra theo đúng tờ hướng dẫn của sản phẩm đang dùng.
Các tác dụng không mong muốn thường gặp hoặc đáng chú ý gồm:
- Khó tiêu, đau bụng.
- Buồn nôn, nôn.
- Tiêu chảy, táo bón, đầy hơi.
- Đau đầu.
- Chóng mặt hoặc buồn ngủ.
- Phù, tăng huyết áp.
- Phát ban hoặc ngứa.
- Tăng men gan.
- Tăng creatinine hoặc thay đổi chức năng thận.
Trong các thử nghiệm ở người lớn, nhãn DailyMed ghi nhận tiêu chảy, khó tiêu, nhiễm khuẩn đường hô hấp trên và triệu chứng giống cúm thuộc nhóm biến cố thường gặp.
Các phản ứng nghiêm trọng có thể xảy ra gồm:
- Nhồi máu cơ tim, đột quỵ hoặc huyết khối tim mạch.
- Xuất huyết, loét hoặc thủng thực quản, dạ dày hay ruột.
- Suy tim nặng hơn, giữ nước và phù.
- Tổn thương thận cấp, viêm thận kẽ, hoại tử nhú thận hoặc tăng kali máu.
- Viêm gan, vàng da hoặc suy gan.
- Phản vệ, phù mạch và co thắt phế quản.
- Hội chứng Stevens–Johnson, hoại tử thượng bì nhiễm độc, viêm da tróc vảy hoặc phản ứng thuốc kèm tăng bạch cầu ái toan và triệu chứng toàn thân, tức DRESS.
- Giảm bạch cầu, giảm tiểu cầu hoặc mất bạch cầu hạt.
Ngừng thuốc và cấp cứu nếu có đau ngực, yếu liệt, nói khó, khó thở, nôn ra máu, phân đen, giảm lượng nước tiểu, phù mặt hoặc phát ban kèm sốt.
- Nguy cơ tim mạch có thể xuất hiện sớm và tăng khi dùng liều cao hoặc kéo dài.
- Xuất huyết hoặc thủng tiêu hóa có thể xảy ra bất kỳ lúc nào, đôi khi không có dấu hiệu báo trước.
- Nguy cơ tiêu hóa cao hơn ở người từng loét, xuất huyết tiêu hóa, người cao tuổi, người hút thuốc, uống rượu hoặc dùng corticosteroid, aspirin, thuốc chống đông, SSRI hay SNRI.
- Thận trọng ở người tăng huyết áp, suy tim, bệnh mạch vành, tiền sử đột quỵ hoặc mới bị nhồi máu cơ tim.
- Bù đủ dịch trước khi dùng ở người mất nước hoặc giảm thể tích tuần hoàn.
- Theo dõi thận ở người suy gan, suy thận, suy tim, người cao tuổi hoặc đang dùng lợi tiểu, ACEI hay ARB.
- Meloxicam có thể che lấp sốt và dấu hiệu viêm do nhiễm trùng.
- Ngừng ngay khi xuất hiện phát ban hoặc dấu hiệu phản ứng quá mẫn.
Quá liều NSAID cấp thường gây:
- Lơ mơ hoặc buồn ngủ.
- Buồn nôn, nôn.
- Đau vùng thượng vị.
- Xuất huyết tiêu hóa.
Ngộ độc nặng có thể gây tăng huyết áp, suy thận cấp, rối loạn chức năng gan, suy hô hấp, co giật, hôn mê, trụy tim mạch hoặc ngừng tim.
Không có thuốc giải độc đặc hiệu. Xử trí chủ yếu là hỗ trợ và điều trị triệu chứng tại cơ sở y tế. Than hoạt hoặc các biện pháp khử độc tiêu hóa chỉ được cân nhắc bởi nhân viên y tế trong tình huống thích hợp. Thẩm tách máu thường ít hiệu quả vì Meloxicam gắn protein rất cao. Cholestyramine có thể làm tăng thải trừ Meloxicam trong một số trường hợp.
Không tự gây nôn khi dùng quá liều.
Điều kiện bảo quản phụ thuộc sản phẩm:
- Một nhãn viên nén DailyMed hướng dẫn bảo quản ở 20–25°C, nơi khô, trong bao bì kín.
- SmPC Anh hướng dẫn không bảo quản trên 25°C và giữ trong bao bì gốc.
- Hỗn dịch uống được tra cứu bảo quản ở 25°C, cho phép dao động 15–30°C và giữ chai đóng kín.
Ưu tiên điều kiện bảo quản ghi trên bao bì sản phẩm thực tế và để thuốc ngoài tầm với của trẻ em.
Đối tượng đặc biệt
Chỉ định và liều dùng ở trẻ phụ thuộc dạng bào chế:
- Hỗn dịch uống theo nhãn Hoa Kỳ được chỉ định cho viêm khớp tự phát thiếu niên ở trẻ từ hai tuổi, liều 0,125 mg/kg một lần mỗi ngày, tối đa 7,5 mg.
- Viên nén theo một nhãn Hoa Kỳ chỉ dùng cho trẻ cân nặng từ 60 kg với liều 7,5 mg một lần mỗi ngày.
- SmPC viên 15 mg tại Anh chống chỉ định cho người dưới 16 tuổi.
Không tự tính liều theo cân nặng hoặc cho trẻ dùng viên của người lớn. Các giới hạn tuổi khác nhau phản ánh sản phẩm và phê duyệt khác nhau.
Người cao tuổi có nguy cơ cao hơn đối với xuất huyết hoặc thủng tiêu hóa, biến cố tim mạch và tổn thương thận do NSAID.
Nếu lợi ích được đánh giá lớn hơn nguy cơ, nên bắt đầu ở giới hạn thấp của khoảng liều và theo dõi chặt chẽ. SmPC Anh khuyến nghị 7,5 mg mỗi ngày khi điều trị dài hạn viêm khớp dạng thấp hoặc viêm cột sống dính khớp ở người cao tuổi.
Cần xem xét nguy cơ té ngã, mất nước, đa bệnh lý và việc dùng đồng thời thuốc chống đông, thuốc hạ huyết áp hoặc lợi tiểu.
Meloxicam và các NSAID có thể gây rối loạn chức năng thận thai nhi, thiểu ối và suy thận sơ sinh khi sử dụng từ khoảng tuần thai 20. Từ khoảng tuần 30, thuốc còn làm tăng nguy cơ đóng sớm ống động mạch thai nhi.
FDA khuyến cáo tránh NSAID từ tuần 20 trở đi trừ khi nhân viên y tế xác định cần thiết. Nếu phải dùng trong khoảng tuần 20–30, nên dùng liều thấp nhất trong thời gian ngắn nhất; cân nhắc siêu âm theo dõi nước ối nếu điều trị kéo dài quá 48 giờ.
SmPC Anh chống chỉ định Meloxicam trong ba tháng cuối thai kỳ. Trong ba tháng đầu và thứ hai, chỉ sử dụng khi thật sự cần thiết, với liều thấp và thời gian ngắn.
Meloxicam có thể làm chậm rụng trứng và gây giảm khả năng sinh sản có thể hồi phục; nên cân nhắc ngừng ở người khó thụ thai.
Nhãn Hoa Kỳ cho biết chưa có dữ liệu trên người về sự hiện diện của Meloxicam trong sữa mẹ, tác động lên trẻ bú hoặc lượng sữa. Cần cân nhắc lợi ích của việc cho con bú, nhu cầu điều trị của người mẹ và nguy cơ tiềm ẩn đối với trẻ.
SmPC Anh không khuyến cáo sử dụng Meloxicam khi cho con bú vì NSAID có thể đi vào sữa và chưa có kinh nghiệm đầy đủ với hoạt chất này.
Không tự dùng khi đang cho con bú; bác sĩ có thể lựa chọn thuốc có dữ liệu an toàn phù hợp hơn.
Theo nhãn Hoa Kỳ, không cần hiệu chỉnh liều ở người suy gan nhẹ đến trung bình; người suy gan nặng chưa được nghiên cứu đầy đủ. Do Meloxicam được chuyển hóa chủ yếu tại gan và có nguy cơ độc gan, cần sử dụng thận trọng.
SmPC Anh chống chỉ định ở người suy gan nặng.
Theo dõi triệu chứng lâm sàng và xét nghiệm gan khi có chỉ định, đặc biệt nếu điều trị kéo dài.
Không cần hiệu chỉnh liều thường quy ở người suy thận nhẹ đến trung bình theo nhãn Hoa Kỳ. Meloxicam không được khuyến cáo ở suy thận nặng do thiếu dữ liệu và nguy cơ làm xấu chức năng thận.
Ở người chạy thận nhân tạo, liều tối đa là 7,5 mg mỗi ngày; Meloxicam không được loại bỏ đáng kể bằng thẩm tách máu.
SmPC Anh chống chỉ định ở suy thận nặng không lọc máu. Cần điều chỉnh tình trạng mất nước trước khi dùng và theo dõi chức năng thận.
Meloxicam thường không ảnh hưởng đáng kể đến khả năng lái xe. Tuy nhiên, người xuất hiện chóng mặt, buồn ngủ, mệt, rối loạn thị giác hoặc triệu chứng thần kinh trung ương không nên lái xe hay vận hành máy.
Không sử dụng rượu hoặc thuốc an thần để xử lý khó chịu do Meloxicam.
Tương tác thuốc của Meloxicam
| Tương tác | Mức độ | Cơ chế / ảnh hưởng | Khuyến nghị / xử trí | Theo dõi | Bằng chứng / nguồn |
|---|---|---|---|---|---|
|
Cidofovir
NSAID được nhãn cidofovir liệt kê trong nhóm thuốc có khả năng gây độc thận chống chỉ định dùng đồng thời. Kế thừa từ nhóm: | Mức 4: Phối hợp nguy hiểm | Cơ chế: Tương tác dược lực học theo nhóm: NSAID có thể giảm tưới máu thận và gây tổn thương thận, cộng hợp với độc tính ống thận gần của cidofovir. Ảnh hưởng: Tăng nguy cơ suy thận cấp, tăng creatinine, giảm độ thanh thải và làm nặng độc tính cidofovir. | Khuyến nghị: avoid_combination Xử trí: Tránh NSAID trong và quanh thời điểm dùng cidofovir; ngừng ít nhất 7 ngày trước cidofovir và dùng thuốc giảm đau/hạ sốt thay thế phù hợp. | Creatinine, CrCl/eGFR, protein niệu, huyết áp, tình trạng dịch và lượng nước tiểu. | Bằng chứng: high Nguồn: DailyMed | Cidofovir dihydrate injection, solution | Contraindications/Warnings/Drug Interactions: nephrotoxic agents | https://dailymed.nlm.nih.gov/dailymed/drugInfo.cfm?setid=44966a7e-d777-40fb-956f-d0f31f737848 | Kiểm tra ngày 2026-08-02 |
|
Valacyclovir
Phối hợp valacyclovir với NSAID có thể làm tăng nguy cơ tổn thương thận cấp, đặc biệt ở người cao tuổi, nữ, tăng huyết áp, mất nước, suy thận hoặc đồng dùng thuốc ức chế hệ renin–angiotensin. Kế thừa từ nhóm: | Mức 3: Cân nhắc nguy cơ/lợi ích | Cơ chế: Cơ chế chưa được chứng minh hoàn toàn. NSAID làm giảm prostaglandin và tưới máu thận; mất nước/giảm mức lọc cầu thận có thể làm tăng nồng độ acyclovir trong ống thận. Một số NSAID có thể ảnh hưởng chất vận chuyển anion hữu cơ. Ảnh hưởng: Hai phân tích hệ thống báo cáo tự phát cho thấy tín hiệu AKI tăng khi phối hợp valacyclovir–NSAID. Trong một phân tích, AKI xuất hiện trong 19,4% báo cáo valacyclovir/NSAID so với 10,5% báo cáo acyclovir/NSAID; không thể dùng các tỷ lệ này để ước tính nguy cơ tuyệt đối. | Khuyến nghị: use_alternative Xử trí: Ưu tiên acetaminophen hoặc lựa chọn không NSAID khi phù hợp. Nếu cần NSAID, đánh giá chức năng thận, tránh mất nước, hạn chế thời gian dùng và tránh phối hợp thêm thuốc độc thận/RAS inhibitor khi có thể. | Creatinine/eGFR, lượng nước tiểu và tình trạng hydrat hóa; theo dõi sớm trong tuần đầu, đặc biệt mùa nóng hoặc khi nôn/tiêu chảy; đánh giá triệu chứng độc thần kinh do tích lũy acyclovir. | Bằng chứng: low Nguồn: J-STAGE | Association between concomitant use of acyclovir or valacyclovir with NSAIDs and increased risk of acute kidney injury | Class-level FAERS analysis | https://www.jstage.jst.go.jp/article/bpb/41/2/41_b17-00547/_html/-char/en | Kiểm tra ngày 2026-08-02 |
|
Perindopril
NSAID có thể làm giảm tác dụng hạ huyết áp của perindopril và tăng nguy cơ suy giảm chức năng thận, kể cả suy thận cấp, đồng thời có thể làm tăng kali huyết. Kế thừa từ nhóm: | Mức 2: Tương tác cần thận trọng | Cơ chế: NSAID làm giảm prostaglandin thận và có thể làm giảm tưới máu cầu thận; khi kết hợp ACE inhibitor, cơ chế này có thể làm giảm GFR và đối kháng một phần tác dụng hạ áp. Ảnh hưởng: Giảm hiệu quả hạ huyết áp; tăng creatinine, giảm chức năng thận/AKI và tăng kali, nhất là người cao tuổi hoặc có chức năng thận nền kém. | Khuyến nghị: monitor_closely Xử trí: Phối hợp thận trọng, đặc biệt ở người cao tuổi; bảo đảm tình trạng dịch phù hợp và đánh giá nguy cơ thận. Dùng NSAID liều thấp nhất/thời gian ngắn nhất khi cần theo chỉ định. | Kiểm tra chức năng thận sau khi bắt đầu phối hợp và định kỳ; theo dõi huyết áp và kali ở bệnh nhân nguy cơ. | Bằng chứng: high |
Thắc mắc về hoạt chất Meloxicam
Meloxicam có cả tác dụng giảm đau, chống viêm và hạ sốt. Đây là thuốc chống viêm không steroid thuộc nhóm oxicam, không phải corticosteroid.
Hướng dẫn phụ thuộc sản phẩm. Nhãn Hoa Kỳ cho phép dùng không phụ thuộc bữa ăn, trong khi SmPC Anh hướng dẫn uống một lần mỗi ngày trong bữa ăn với nước. Thức ăn không làm thay đổi đáng kể tổng lượng thuốc hấp thu nhưng có thể thay đổi tốc độ hấp thu.
Cần làm theo đơn và tờ hướng dẫn của sản phẩm đang sử dụng, không tự thay đổi cách dùng.
Không nên tự phối hợp. Dùng Meloxicam cùng NSAID khác, bao gồm ibuprofen, diclofenac, naproxen hoặc thuốc ức chế COX-2, làm tăng nguy cơ loét, xuất huyết và độc tính tiêu hóa nhưng hầu như không làm tăng hiệu quả điều trị.
Một số chỉ định viêm khớp mạn tính có thể cần điều trị dài hơn, nhưng phải được bác sĩ đánh giá định kỳ. Nguyên tắc là dùng liều thấp nhất có hiệu quả trong thời gian ngắn nhất và theo dõi huyết áp, công thức máu, chức năng gan, thận cùng dấu hiệu xuất huyết tiêu hóa.
Không tự duy trì thuốc chỉ vì triệu chứng tái phát.
Liều 15 mg tạo mức phơi nhiễm cao hơn và có thể mang lại thêm lợi ích cho một số người, nhưng cũng có thể tăng nguy cơ tác dụng không mong muốn. Liều tối đa đường uống thường là 15 mg mỗi ngày; không được tự tăng từ 7,5 mg lên 15 mg.
Liều phù hợp phụ thuộc chẩn đoán, tuổi, nguy cơ tim mạch–tiêu hóa, chức năng gan thận và thuốc dùng kèm.

