Hydralazin

Hydralazin, tên tiếng Anh là Hydralazine, là thuốc hạ huyết áp giãn mạch trực tiếp, tác động chủ yếu lên cơ trơn tiểu động mạch. Sự giãn động mạch làm giảm sức cản mạch ngoại vi và huyết áp nhưng có thể kích hoạt hệ giao cảm cùng hệ renin–angiotensin–aldosterone, dẫn đến nhịp tim nhanh phản xạ và giữ natri, nước. Thuốc uống được chỉ định điều trị tăng huyết áp; dạng tiêm được sử dụng trong bệnh viện khi cần hạ huyết áp khẩn cấp hoặc không thể dùng đường uống.

Hydralazin có thể gây đau đầu, hồi hộp, nhịp tim nhanh, hạ huyết áp và đau thắt ngực. Dùng kéo dài, đặc biệt với liều cao, có thể gây hội chứng giống lupus, đôi khi kèm viêm cầu thận. Người điều trị lâu dài có thể cần kiểm tra công thức máu, kháng thể kháng nhân và đánh giá các triệu chứng như đau khớp, sốt, đau ngực hoặc mệt mỏi kéo dài.

✍️ Chịu trách nhiệm chuyên môn: DS. Tuấn (Dược sĩ lâm sàng)🕘 Rà soát chuyên môn lần cuối: 10/07/2026

Nội dung chính

  • Hydralazin là thuốc giãn mạch trực tiếp, ưu tiên làm giãn tiểu động mạch và giảm sức cản ngoại vi.
  • Dạng uống được ghi nhãn để điều trị tăng huyết áp thiết yếu; dạng tiêm dùng cho tăng huyết áp nặng khi không thể uống thuốc hoặc cần hạ huyết áp khẩn cấp.
  • Thuốc có thể gây nhịp tim nhanh phản xạ, tăng hoạt tính renin, giữ natri và nước; vì vậy bác sĩ có thể cần phối hợp thuốc khác tùy tình trạng.
  • Tác dụng thường gặp gồm đau đầu, buồn nôn, hồi hộp, nhịp tim nhanh và đau thắt ngực.
  • Biến cố quan trọng khi dùng kéo dài là hội chứng lupus do thuốc, có thể kèm tổn thương thận.
  • Viêm dây thần kinh ngoại biên với tê, châm chích có thể liên quan đến tác dụng đối kháng pyridoxine.
  • Hydralazin tiêm tĩnh mạch là một lựa chọn trong điều trị ngay tăng huyết áp nặng ở thai phụ tại cơ sở hồi sức theo NICE.
  • Không tự dùng Hydralazin để xử trí huyết áp tăng đột ngột và không tự ngừng thuốc khi chưa được bác sĩ hướng dẫn.

Hoạt chất Hydralazin là gì?

Hydralazin là thuốc làm giãn trực tiếp cơ trơn của tiểu động mạch, nhờ đó giảm sức cản mạch ngoại vi và hạ huyết áp. Thuốc tác động chủ yếu lên động mạch hơn tĩnh mạch.

Do cơ thể phản ứng lại sự giảm sức cản mạch bằng cách tăng hoạt động giao cảm và renin, Hydralazin có thể làm tăng nhịp tim, cung lượng tim và giữ nước.

CHUYÊN LUẬN DƯỢC CHẤT

Hydralazin

INN Hydralazine

CAS 86-54-4 Công thức C8H8N4

Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển

Danh pháp

Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất

Tên hoạt chất

Hydralazin

Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN)

Hydralazine

Tên IUPAC

phthalazin-1-ylhydrazine

Tên hóa học khác

1(2H)-Phthalazinone, hydrazone | Phthalazine, 1-hydrazino- | 1-Hydrazinophthalazine

Tên khác / tên đồng nghĩa

Hydralazine hydrochloride; Hydralazin hydrochlorid; Hydralazine HCl; 1-hydrazinophthalazine monohydrochloride. Trong dược phẩm, hoạt chất thường được sử dụng dưới dạng muối Hydralazine hydrochloride.

Tên viết tắt

HDZ

Tên Latinh / tên dược điển

Hydralazinum

Định danh & cấu trúc phân tử

Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử

Số đăng ký CAS

86-54-4

UNII

26NAK24LS8

PubChem CID

3637

RxNorm CUI

5470

Công thức phân tử

C8H8N4

Dược động học của Hydralazin

Hydralazin được hấp thu nhanh sau khi uống và đạt nồng độ đỉnh trong huyết tương sau khoảng 1–2 giờ. Thuốc gắn với protein huyết tương khoảng 87%, được chuyển hóa mạnh tại gan và bài tiết chủ yếu qua nước tiểu dưới dạng chất chuyển hóa. Nồng độ thuốc biến thiên lớn giữa các cá thể do hiện tượng acetyl hóa đa hình.

Người acetyl hóa chậm thường có nồng độ Hydralazin cao hơn và có thể cần liều thấp hơn để kiểm soát huyết áp.

Sau tiêm, huyết áp có thể bắt đầu giảm trong vài phút; mức giảm tối đa trung bình xảy ra sau khoảng 10–80 phút.

Giai đoạn I: Hấp thu

Hydralazin được hấp thu nhanh qua đường tiêu hóa, với nồng độ đỉnh huyết tương thường đạt sau 1–2 giờ.

Dùng thuốc cùng thức ăn làm nồng độ Hydralazin trong huyết tương cao hơn theo nhãn DailyMed. Người bệnh nên duy trì cách uống nhất quán so với bữa ăn và tuân theo hướng dẫn của bác sĩ hoặc dược sĩ.

Các thông số hấp thu và phơi nhiễm
F · Sinh khả dụng

Tỷ lệ sinh khả dụng tuyệt đối của Hydralazin đường uống không được cung cấp trong nhãn chính được đối chiếu.

Hydralazin chịu chuyển hóa bước đầu và nồng độ huyết tương biến thiên đáng kể theo kiểu hình acetyl hóa. Thức ăn có thể làm tăng nồng độ thuốc trong huyết tương.

Giai đoạn II: Phân bố

Hydralazin gắn với protein huyết tương khoảng 87%. Thuốc duy trì hoặc làm tăng lưu lượng máu thận và não trong một số điều kiện huyết động.

Thể tích phân bố định lượng của Hydralazin đơn thành phần trong nhãn được đối chiếu.

Giai đoạn III: Chuyển hóa

Hydralazin được chuyển hóa mạnh tại gan. Quá trình acetyl hóa có tính đa hình tạo khác biệt lớn về nồng độ thuốc giữa các cá thể; người acetyl hóa chậm thường phơi nhiễm cao hơn.

Các con đường và tỷ lệ từng chất chuyển hóa cụ thể trong nhãn hiện hành.

Giai đoạn IV: Thải trừ

Hydralazin được bài tiết chủ yếu qua nước tiểu dưới dạng các chất chuyển hóa. Tỷ lệ thuốc nguyên dạng được thải qua nước tiểu chưa được xác minh trong nhãn chính.

Các thông số và đường thải trừ
t½ · Thời gian bán thải

Nhãn viên uống ghi nhận thời gian bán thải biểu kiến khoảng 3–7 giờ.

Trong nhãn viên phối hợp isosorbide dinitrate–Hydralazin, thời gian bán thải Hydralazin sau một liều phối hợp được báo cáo khoảng 4 giờ. Giá trị này không nhất thiết áp dụng cho mọi chế phẩm và nhóm người bệnh.

CL · Độ thanh thải toàn phần

Giá trị độ thanh thải toàn thân chuẩn của Hydralazin đơn thành phần.

Độ thanh thải và mức phơi nhiễm chịu ảnh hưởng đáng kể bởi kiểu hình acetyl hóa, chức năng gan, chức năng thận và tuổi.

Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học

Các yếu tố có thể ảnh hưởng đến phơi nhiễm và đáp ứng gồm:

  • Kiểu hình acetyl hóa: người acetyl hóa chậm thường có nồng độ cao hơn.
  • Thức ăn có thể làm tăng nồng độ thuốc.
  • Tuổi cao có thể làm thuốc được loại bỏ chậm hơn.
  • Suy gan có thể ảnh hưởng chuyển hóa.
  • Suy thận nặng có thể làm tăng nguy cơ tích lũy chất chuyển hóa hoặc biến cố; dạng tiêm có thể cần liều thấp hơn.
  • Liều cao và thời gian dùng kéo dài làm tăng nguy cơ độc tính, đặc biệt hội chứng lupus do thuốc.

Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Dược lý và cơ chế của Hydralazin

Hydralazin thuộc nhóm thuốc giãn mạch trực tiếp tác động lên cơ trơn tiểu động mạch, phân nhóm dẫn xuất hydrazinophthalazine. Mã ATC là C02DB02.

Thuốc khác với thuốc chẹn kênh calci, thuốc ức chế men chuyển hoặc thuốc đối kháng thụ thể angiotensin vì không tác động chủ yếu thông qua các thụ thể hoặc enzym này.

Phần III: Cơ chế tác dụng

Cơ chế chính xác chưa được xác định hoàn toàn. Hydralazin được cho là làm giãn trực tiếp cơ trơn mạch máu bằng cách thay đổi chuyển hóa calci trong tế bào và cản trở dòng di chuyển calci cần thiết để khởi phát hoặc duy trì co cơ trơn mạch.

Giãn tiểu động mạch làm giảm huyết áp và sức cản ngoại vi nhưng đồng thời gây phản xạ tăng nhịp tim, thể tích nhát bóp, cung lượng tim và hoạt tính renin. Renin làm tăng angiotensin II và aldosterone, từ đó thúc đẩy giữ natri và nước.

Phần IV: Dược lực học và đáp ứng

Hydralazin làm giảm huyết áp tâm trương nhiều hơn huyết áp tâm thu trong mô tả dược lực học của nhãn, giảm sức cản ngoại vi và làm tăng nhịp tim cùng cung lượng tim. Việc giãn động mạch ưu thế hơn tĩnh mạch giúp hạ huyết áp tư thế ít nổi bật hơn một số thuốc giãn mạch khác, nhưng chóng mặt và hạ huyết áp tư thế vẫn có thể xảy ra.

Dạng tiêm có thể bắt đầu hạ huyết áp trong vài phút, với đáp ứng tối đa trung bình sau 10–80 phút; mức giảm có thể khó dự đoán giữa các cá thể nên phải đo huyết áp thường xuyên.

Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Chỉ định của Hydralazin

Liều dùng và cách sử dụng

Cảnh báo và lưu ý về Hydralazin

Đối tượng đặc biệt

Tương tác thuốc của Hydralazin

Tương tácMức độCơ chế / ảnh hưởngKhuyến nghị / xử tríTheo dõiBằng chứng / nguồn
Chlorpromazine

Chlorpromazine có thể tăng tác dụng hạ huyết áp của nhiều thuốc hạ huyết áp và làm tăng hạ huyết áp tư thế.

Kế thừa từ nhóm:
Mức 2: Tương tác cần thận trọng
Cơ chế:

Dược lực học: giãn mạch và phong bế alpha-adrenergic cộng hợp.

Ảnh hưởng:

Chóng mặt, ngất, té ngã hoặc hạ huyết áp có triệu chứng.

Khuyến nghị:

monitor_closely

Xử trí:

Theo dõi khi bắt đầu hoặc tăng liều; cân nhắc giảm liều một hoặc cả hai thuốc.

Huyết áp nằm/đứng, mạch, triệu chứng chóng mặt và té ngã.

Bằng chứng: high
Nguồn:

[eMC SmPC] | Chlorpromazine 100mg Tablets | Mục 4.5 – Interactions | https://www.medicines.org.uk/emc/product/3476/smpc | Kiểm tra ngày 2026-08-01
[DailyMed] | Chlorpromazine Hydrochloride Tablets, USP | Warnings/Precautions – CNS depressants, anticoagulants, phenytoin, propranolol, thiazides, metrizamide, lithium, alcohol, guanethidine | https://dailymed.nlm.nih.gov/dailymed/drugInfo.cfm?setid=5ae79c1e-f523-4358-9f8b-7382a03d59bc | Kiểm tra ngày 2026-08-01

Rituximab

Thuốc hạ huyết áp có thể làm tăng mức độ hạ huyết áp xảy ra trong hoặc quanh thời điểm truyền rituximab.

Kế thừa từ nhóm:
Mức 2: Tương tác cần thận trọng
Cơ chế:

Tác dụng hạ huyết áp của thuốc dùng nền có thể cộng hợp với hạ huyết áp liên quan phản ứng truyền rituximab.

Ảnh hưởng:

Có thể xuất hiện hạ huyết áp có triệu chứng, chóng mặt, ngất hoặc mất ổn định huyết động trong truyền.

Khuyến nghị:

separate_timing

Xử trí:

Đối với rituximab truyền tĩnh mạch, SmPC khuyến cáo cân nhắc tạm ngừng thuốc hạ huyết áp 12 giờ trước truyền; quyết định cần cá thể hóa theo nguy cơ tim mạch.

Huyết áp trước truyền và định kỳ trong truyền; theo dõi chóng mặt, ngất và dấu hiệu mất ổn định huyết động.

Bằng chứng: high
Nguồn:

eMC | MabThera SmPC | Consider withholding antihypertensive medicines 12 hours before rituximab infusion because hypotension may occur | https://www.medicines.org.uk/emc/product/3801/smpc | Kiểm tra ngày 2026-08-01

Thắc mắc về hoạt chất Hydralazin

Lưu ý: Nội dung chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo về hoạt chất/dược chất, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của bác sĩ. Người bệnh không tự ý dùng, ngừng thuốc hoặc thay đổi liều khi chưa có hướng dẫn từ nhân viên y tế.
Đã có 2 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *