Fenofibrate là thuốc điều chỉnh lipid máu thuộc nhóm fibrate. Sau khi uống, thuốc nhanh chóng được chuyển thành fenofibric acid có hoạt tính, giúp hoạt hóa thụ thể PPAR-alpha, tăng phân giải các lipoprotein giàu triglyceride và làm giảm sản xuất apolipoprotein C-III. Thuốc được sử dụng kết hợp chế độ ăn, vận động và kiểm soát các nguyên nhân thứ phát để điều trị tăng triglyceride máu nặng hoặc một số trường hợp tăng lipid máu nguyên phát. Fenofibrate không thay thế statin trong phòng ngừa tim mạch và không được chứng minh làm giảm bệnh suất hoặc tử vong do bệnh mạch vành trong hai thử nghiệm lớn ở người mắc đái tháo đường type 2. Các nguy cơ quan trọng gồm tổn thương gan, tăng creatinin, sỏi mật, viêm tụy, bệnh cơ và tiêu cơ vân; nguy cơ tổn thương cơ tăng khi phối hợp statin, Colchicine, ở người cao tuổi, suy thận hoặc suy giáp. Liều dùng phụ thuộc dạng bào chế nên các hàm lượng 145 mg, 160 mg và 200 mg không được tự ý thay thế cho nhau.
Nội dung chính
- Nhóm thuốc: Thuốc điều chỉnh lipid máu nhóm fibrate
- Chất có hoạt tính: Fenofibric acid
- Cơ chế chính: Hoạt hóa PPAR-alpha
- Chỉ định nổi bật: Tăng triglyceride máu nặng và một số trường hợp tăng lipid máu nguyên phát
- Liều Tricor theo FDA: 48–145 mg một lần mỗi ngày
- Liều dạng vi hạt tại châu Âu: Thường 160 mg hoặc 200 mg mỗi ngày tùy chế phẩm
- Theo dõi: Lipid máu, gan, thận và triệu chứng tổn thương cơ
- Cảnh báo chính: Độc tính gan, tiêu cơ vân, tăng creatinin, sỏi mật và viêm tụy
- Tương tác quan trọng: Statin, Colchicine, Warfarin, Cyclosporine và Tacrolimus
- Suy thận nặng: Chống chỉ định khi eGFR dưới 30 mL/phút/1,73 m²
- Các dạng Fenofibrate có sinh khả dụng khác nhau. Không được quy đổi hàm lượng hoặc đổi nhãn thuốc nếu chưa có hướng dẫn chuyên môn.
Hoạt chất Fenofibrate là gì?
Fenofibrate là thuốc giúp điều chỉnh nồng độ lipid trong máu, đặc biệt là triglyceride. Thuốc được chuyển thành fenofibric acid và hoạt hóa PPAR-alpha, qua đó tăng quá trình loại bỏ các hạt lipoprotein giàu triglyceride.
Fenofibrate không phải thuốc giảm cân, không thay thế chế độ ăn và không phải lựa chọn đầu tay để giảm LDL-C khi người bệnh có thể sử dụng statin phù hợp.
Fenofibrate
Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển
Danh pháp
Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất
| Tên hoạt chất | Fenofibrate |
|---|---|
| Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN) | Fenofibrate |
| Tên IUPAC | propan-2-yl 2-[4-(4-chlorobenzoyl)phenoxy]-2-methylpropanoate |
| Tên hóa học khác | Propanoic acid, 2-[4-(4-chlorobenzoyl)phenoxy]-2-methyl-, 1-methylethyl ester | Isopropyl 2-(4-(4-chlorobenzoyl)phenoxy)-2-methylpropionate |
| Tên khác / tên đồng nghĩa | Fenofibrat; Fenofibrate micronized; Fenofibrate nanoparticles; Fenofibrate nanonized. Fenofibric acid là chất chuyển hóa có hoạt tính của Fenofibrate, không hoàn toàn đồng nghĩa với hoạt chất Fenofibrate trong tên sản phẩm. |
| Tên viết tắt | FENO |
| Tên Latinh / tên dược điển | Fenofibratum |
| Tên USAN | fenofibrate |
Định danh & cấu trúc phân tử
Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử
| Số đăng ký CAS | 49562-28-9 |
|---|---|
| UNII | U202363UOS |
| PubChem CID | 3339 |
| RxNorm CUI | 221100 |
| Công thức phân tử | C20H21ClO4 |
Dược động học của Fenofibrate
Fenofibrate được hấp thu qua đường tiêu hóa và nhanh chóng bị thủy phân bởi esterase thành fenofibric acid. Fenofibrate nguyên dạng không được phát hiện đáng kể trong huyết tương. Fenofibric acid gắn protein rất cao, đạt trạng thái ổn định sau khoảng 9 ngày và có thời gian bán thải khoảng 20 giờ, cho phép dùng một lần mỗi ngày.
Giai đoạn I: Hấp thu
Fenofibrate được hấp thu tốt qua đường tiêu hóa. Với viên Tricor, nồng độ fenofibric acid trong huyết tương đạt đỉnh sau khoảng 6–8 giờ. Với một số viên vi hạt 160 mg, nồng độ đỉnh có thể đạt sau khoảng 4–5 giờ.
| F · Sinh khả dụng | Không xác định được sinh khả dụng tuyệt đối vì Fenofibrate gần như không tan trong môi trường nước phù hợp để tạo chế phẩm tiêm đối chiếu. Ảnh hưởng của thức ăn phụ thuộc dạng bào chế:
Do đó phải tuân thủ hướng dẫn dùng cùng hoặc không cùng thức ăn của đúng sản phẩm đang sử dụng. |
|---|
Giai đoạn II: Phân bố
Fenofibric acid liên kết khoảng 99% với protein huyết tương, chủ yếu là albumin. Trạng thái ổn định đạt sau khoảng 9 ngày và nồng độ ở trạng thái ổn định xấp xỉ gấp đôi sau liều đơn.
Thể tích phân bố biểu kiến chuẩn hóa.
Giai đoạn III: Chuyển hóa
Sau khi uống, Fenofibrate được các esterase thủy phân nhanh thành fenofibric acid có hoạt tính. Fenofibric acid chủ yếu được liên hợp với acid glucuronic; một lượng nhỏ được khử thành chất chuyển hóa benzhydrol rồi tiếp tục liên hợp glucuronide.
Fenofibrate và fenofibric acid không trải qua chuyển hóa oxy hóa đáng kể qua hệ cytochrome P450.
Giai đoạn IV: Thải trừ
Fenofibrate được thải chủ yếu qua nước tiểu dưới dạng fenofibric acid và fenofibric acid glucuronide. Sau liều đánh dấu phóng xạ, khoảng 60% liều được tìm thấy trong nước tiểu và khoảng 25% trong phân.
Fenofibric acid gắn protein mạnh nên thẩm tách máu không được dự kiến loại bỏ thuốc hiệu quả.
| t½ · Thời gian bán thải | Thời gian bán thải thải trừ của fenofibric acid khoảng 20 giờ, cho phép sử dụng Fenofibrate một lần mỗi ngày. |
|---|---|
| CL · Độ thanh thải toàn phần | Độ thanh thải đường uống của fenofibric acid được ghi nhận khoảng 1,1 L/giờ ở người trẻ và 1,2 L/giờ ở người cao tuổi có chức năng thận phù hợp. Độ thanh thải giảm và thời gian bán thải kéo dài khi chức năng thận suy giảm. |
Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học
Các yếu tố ảnh hưởng gồm:
- Dạng bào chế và kích thước tiểu phân: viên hạt nano, vi hạt và viên nang thông thường có mức hấp thu khác nhau.
- Thức ăn: làm tăng hấp thu ở một số dạng vi hạt nhưng ít ảnh hưởng đến Tricor 145 mg.
- Suy thận: làm kéo dài thời gian bán thải; suy thận nặng làm tăng mức phơi nhiễm fenofibric acid khoảng 2,7 lần.
- Tuổi cao: bản thân tuổi không ảnh hưởng đáng kể nếu chức năng thận bình thường.
- Suy gan: chưa có nghiên cứu dược động học đầy đủ.
Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Dược lý và cơ chế của Fenofibrate
Fenofibrate thuộc nhóm dẫn xuất acid fibric. Chất chuyển hóa fenofibric acid là chất chủ vận PPAR-alpha, một thụ thể nhân tham gia điều hòa chuyển hóa acid béo và lipoprotein.
So với statin, Fenofibrate có tác dụng nổi bật hơn lên triglyceride, trong khi hiệu quả giảm LDL-C và bằng chứng phòng ngừa biến cố tim mạch không tương đương statin.
Phần III: Cơ chế tác dụng
Fenofibric acid hoạt hóa thụ thể PPAR-alpha, dẫn đến:
- Tăng biểu hiện và hoạt tính lipoprotein lipase.
- Tăng phân giải và loại bỏ các hạt giàu triglyceride.
- Giảm sản xuất apolipoprotein C-III, một chất ức chế lipoprotein lipase.
- Tăng oxy hóa acid béo.
- Giảm tổng hợp và bài tiết lipoprotein tỷ trọng rất thấp, gọi là VLDL.
- Có thể làm tăng apolipoprotein A-I, A-II và HDL-C.
Các tác động này giúp giảm triglyceride, VLDL và trong một số trường hợp làm giảm LDL-C hoặc tăng HDL-C.
Phần IV: Dược lực học và đáp ứng
Fenofibric acid làm giảm cholesterol toàn phần, triglyceride và các lipoprotein giàu triglyceride. Mức thay đổi cụ thể phụ thuộc kiểu rối loạn lipid, nồng độ ban đầu, chế độ ăn và dạng bào chế.
Ở người tăng triglyceride máu nặng, LDL-C đôi khi có thể tăng khi VLDL được chuyển hóa thành LDL. Vì vậy cần theo dõi đầy đủ LDL-C, non-HDL-C và triglyceride thay vì chỉ đánh giá một chỉ số.
Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Chỉ định của Fenofibrate
Theo nhãn FDA cập nhật năm 2025, Tricor được chỉ định bổ trợ chế độ ăn để:
- Giảm triglyceride ở người lớn bị tăng triglyceride máu nặng, từ 500 mg/dL trở lên.
- Giảm LDL-C ở người lớn bị tăng lipid máu nguyên phát khi không thể sử dụng liệu pháp giảm LDL-C được khuyến cáo.
Theo SmPC châu Âu, một số chế phẩm Fenofibrate được chỉ định trong:
- Tăng triglyceride máu nặng, có hoặc không kèm HDL-C thấp.
- Rối loạn lipid máu hỗn hợp khi statin bị chống chỉ định hoặc không dung nạp.
- Rối loạn lipid máu hỗn hợp ở người có nguy cơ tim mạch cao, dùng bổ sung statin khi triglyceride và HDL-C chưa được kiểm soát đầy đủ.
Fenofibrate chỉ được dùng sau khi đã đánh giá và xử trí các nguyên nhân thứ phát như đái tháo đường chưa kiểm soát, suy giáp, uống nhiều rượu, béo phì hoặc thuốc làm tăng triglyceride.
Fenofibrate đang được nghiên cứu hoặc sử dụng ngoài chỉ định trong một số lĩnh vực như bệnh võng mạc do đái tháo đường, bệnh gan chuyển hóa và các biến chứng vi mạch.
Các ứng dụng này không phải chỉ định điều trị lipid được FDA phê duyệt cho Tricor và không nên tự áp dụng. Phạm vi phê duyệt có thể khác nhau giữa các quốc gia.
Liều dùng và cách sử dụng
Liều phụ thuộc hoàn toàn vào dạng bào chế.
Theo nhãn Tricor của FDA:
| Chỉ định hoặc nhóm người bệnh | Liều tham khảo |
|---|---|
| Tăng triglyceride máu nặng | 48 mg hoặc 145 mg một lần mỗi ngày |
| Tăng lipid máu nguyên phát | 145 mg một lần mỗi ngày |
| eGFR từ 30 đến dưới 60 mL/phút/1,73 m² | Khởi đầu 48 mg một lần mỗi ngày |
| eGFR dưới 30 mL/phút/1,73 m² | Chống chỉ định |
Đánh giá lại lipid sau khoảng 4–8 tuần. Ngừng thuốc nếu không đạt đáp ứng phù hợp sau 2 tháng điều trị.
Theo một số SmPC châu Âu:
- Viên vi hạt 160 mg: một viên mỗi ngày trong bữa ăn.
- Viên nang vi hạt 200 mg: một viên mỗi ngày trong bữa ăn.
- Khi eGFR 30–59 mL/phút/1,73 m²: không vượt quá 100 mg dạng chuẩn hoặc 67 mg dạng vi hạt mỗi ngày.
Không tự quy đổi hoặc thay thế các hàm lượng 48 mg, 145 mg, 160 mg, 200 mg hay 267 mg vì mức hấp thu của các chế phẩm không giống nhau.
Trước và trong điều trị:
- Tiếp tục chế độ ăn giảm lipid, vận động và kiểm soát cân nặng.
- Kiểm soát đường huyết ở người đái tháo đường.
- Hạn chế hoặc tránh rượu khi triglyceride tăng cao.
- Điều trị suy giáp và xem xét các thuốc có thể làm tăng lipid.
Cách dùng:
- Tricor 48 mg hoặc 145 mg có thể dùng cùng hoặc không cùng thức ăn.
- Nhiều viên vi hạt 160 mg hoặc viên nang 200 mg phải uống trong bữa ăn.
- Nuốt nguyên viên; không nghiền, bẻ, hòa tan hoặc nhai nếu nhãn không cho phép.
- Uống một lần mỗi ngày vào thời điểm tương đối cố định.
- Không uống gấp đôi khi quên liều.
- Nhựa gắn acid mật phải dùng cách Fenofibrate ít nhất 1 giờ trước hoặc 4–6 giờ sau.
Cần theo dõi:
- Triglyceride, LDL-C, HDL-C và non-HDL-C trước điều trị và sau khoảng 4–8 tuần.
- ALT, AST và bilirubin trước điều trị, sau đó định kỳ.
- Creatinin và eGFR trước điều trị, trong vài tháng đầu và định kỳ.
- Đau, yếu, căng cơ hoặc nước tiểu sẫm màu.
- Creatine kinase khi nghi ngờ bệnh cơ.
- Đau hạ sườn phải, sốt, vàng da hoặc dấu hiệu sỏi mật.
- Đau bụng dữ dội lan ra sau lưng, gợi ý viêm tụy.
- Công thức máu trong thời gian đầu hoặc khi có biểu hiện bất thường.
- HDL-C vì đã có báo cáo giảm HDL-C nghịch lý nghiêm trọng.
- PT/INR khi dùng Warfarin hoặc thuốc chống đông coumarin.
Cảnh báo và lưu ý về Fenofibrate
Theo nhãn Tricor, chống chỉ định trong:
- Suy thận nặng, eGFR dưới 30 mL/phút/1,73 m².
- Bệnh thận giai đoạn cuối hoặc đang lọc máu.
- Bệnh gan đang hoạt động hoặc bất thường chức năng gan kéo dài không giải thích được.
- Bệnh túi mật có từ trước.
- Quá mẫn với Fenofibrate, fenofibric acid hoặc tá dược của sản phẩm.
Một số SmPC châu Âu còn chống chỉ định trong:
- Xơ gan mật.
- Tiền sử dị ứng ánh sáng hoặc độc tính ánh sáng do fibrate hoặc Ketoprofen.
- Viêm tụy cấp hoặc mạn, trừ viêm tụy cấp do tăng triglyceride máu nặng.
- Trẻ em và thanh thiếu niên dưới 18 tuổi.
Các tác dụng không mong muốn thường gặp hoặc bất thường xét nghiệm gồm:
- Đau bụng.
- Táo bón.
- Buồn nôn hoặc tiêu chảy.
- Đau đầu.
- Tăng ALT hoặc AST.
- Bất thường xét nghiệm chức năng gan.
- Tăng creatine phosphokinase.
- Tăng creatinin.
- Đau cơ hoặc đau khớp.
- Phát ban, mày đay hoặc ngứa.
- Viêm mũi.
Trong các thử nghiệm đối chứng, bất thường xét nghiệm gan được ghi nhận ở khoảng 8% người dùng Fenofibrate so với 1% nhóm giả dược.
Các phản ứng nghiêm trọng gồm:
- Tổn thương gan do thuốc, suy gan, ghép gan hoặc tử vong.
- Bệnh cơ, viêm cơ và tiêu cơ vân.
- Suy thận cấp thứ phát do tiêu cơ vân.
- Tăng creatinin đáng kể.
- Sỏi mật và viêm túi mật.
- Viêm tụy.
- Chảy máu khi dùng thuốc chống đông coumarin.
- Giảm hemoglobin, bạch cầu hoặc tiểu cầu.
- Mất bạch cầu hạt.
- Phản vệ, phù mạch và phản ứng da nặng.
- Phản ứng nhạy cảm ánh sáng.
- Huyết khối tĩnh mạch sâu hoặc thuyên tắc phổi.
- Bệnh phổi kẽ.
- Giảm HDL-C nghịch lý nghiêm trọng.
Ngừng thuốc và đi khám ngay khi xuất hiện đau hoặc yếu cơ không giải thích được, sốt, nước tiểu sẫm, vàng da, phù mặt, khó thở, phát ban phồng rộp hoặc đau bụng dữ dội.
Các lưu ý quan trọng:
- Fenofibrate không thay thế statin khi statin có thể sử dụng và được khuyến cáo.
- Chưa xác định được thuốc có làm giảm nguy cơ viêm tụy ở triglyceride rất cao hay không.
- Không chứng minh được lợi ích giảm bệnh suất hoặc tử vong mạch vành ở hai thử nghiệm lớn trên người mắc đái tháo đường type 2.
- Nguy cơ tiêu cơ vân tăng khi phối hợp statin, Colchicine, ở người từ 65 tuổi, suy thận hoặc suy giáp chưa kiểm soát.
- Tạm ngừng thuốc khi có nhiễm trùng huyết, sốc, mất nước nặng, đại phẫu, chấn thương hoặc tình trạng làm tăng nguy cơ suy thận do tiêu cơ vân.
- Theo dõi gan trong toàn bộ thời gian điều trị.
- Theo dõi creatinin ở người suy thận, người cao tuổi và người mắc đái tháo đường.
- Ngừng thuốc khi phát hiện sỏi mật hoặc HDL-C giảm nghịch lý nghiêm trọng.
Chưa có thuốc giải độc đặc hiệu cho quá liều Fenofibrate.
Xử trí gồm:
- Ngừng thuốc.
- Theo dõi dấu hiệu sinh tồn và tình trạng lâm sàng.
- Theo dõi chức năng gan, thận, điện giải và CK.
- Điều trị triệu chứng và hỗ trợ.
- Có thể cân nhắc loại bỏ thuốc chưa hấp thu nếu người bệnh đến rất sớm và có chỉ định chuyên môn.
Fenofibric acid gắn mạnh với protein huyết tương nên thẩm tách máu không được xem là biện pháp loại bỏ thuốc hiệu quả.
Theo nhãn Tricor:
- Bảo quản ở 25°C.
- Cho phép dao động từ 15–30°C.
- Bảo vệ khỏi ẩm.
- Giữ ngoài tầm với của trẻ em.
Một số chế phẩm châu Âu không yêu cầu điều kiện bảo quản đặc biệt. Luôn tuân thủ nhãn của đúng sản phẩm đang sử dụng.
Đối tượng đặc biệt
Độ an toàn và hiệu quả của Tricor chưa được xác lập ở trẻ em bị tăng triglyceride máu nặng hoặc tăng lipid máu nguyên phát.
Một số SmPC châu Âu không khuyến cáo hoặc chống chỉ định Fenofibrate cho người dưới 18 tuổi. Không tự dùng thuốc cho trẻ em mắc rối loạn lipid di truyền nếu chưa được bác sĩ chuyên khoa đánh giá.
Mức phơi nhiễm fenofibric acid không thay đổi đáng kể chỉ do tuổi. Tuy nhiên, người cao tuổi có nguy cơ suy giảm chức năng thận cao hơn và đây là yếu tố làm tăng tích lũy, bệnh cơ và tiêu cơ vân.
Cần:
- Đánh giá eGFR trước điều trị.
- Chọn liều theo chức năng thận.
- Theo dõi creatinin định kỳ.
- Thận trọng khi phối hợp statin hoặc Colchicine.
Dữ liệu sử dụng Fenofibrate ở phụ nữ mang thai còn hạn chế và chưa đủ để xác định nguy cơ dị tật, sảy thai hoặc biến cố bất lợi.
Nhãn FDA khuyến cáo chỉ dùng trong thai kỳ khi lợi ích tiềm năng vượt trội nguy cơ đối với thai. Các nghiên cứu động vật không cho thấy độc tính phôi thai ở mức phơi nhiễm tương đương hoặc thấp hơn liều lâm sàng, nhưng ghi nhận biến cố sinh sản ở liều cao gây độc cho mẹ.
Rối loạn lipid máu đơn thuần thường không cần điều trị bằng Fenofibrate trong thai kỳ. Mọi quyết định phải do bác sĩ sản khoa và chuyên khoa lipid đánh giá.
Không có dữ liệu đầy đủ về Fenofibrate trong sữa mẹ hoặc ảnh hưởng lên trẻ bú. Thuốc hiện diện trong sữa chuột và có khả năng ảnh hưởng chuyển hóa lipid của trẻ.
Theo nhãn Tricor, không cho con bú trong thời gian điều trị và trong 5 ngày sau liều cuối.
Fenofibrate chưa được nghiên cứu đầy đủ ở người suy gan.
Thuốc chống chỉ định ở:
- Bệnh gan đang hoạt động.
- Xơ gan mật theo một số SmPC.
- Tăng men gan kéo dài không giải thích được.
Cần định lượng ALT, AST và bilirubin trước điều trị, sau đó định kỳ. Ngừng thuốc nếu có dấu hiệu tổn thương gan hoặc men gan tăng kéo dài theo tiêu chí chuyên môn.
Theo nhãn Tricor:
- eGFR từ 30 đến dưới 60 mL/phút/1,73 m²: khởi đầu 48 mg một lần mỗi ngày; chỉ tăng sau khi đánh giá chức năng thận và lipid.
- eGFR dưới 30 mL/phút/1,73 m²: chống chỉ định.
- Bệnh thận giai đoạn cuối hoặc đang lọc máu: chống chỉ định.
Theo SmPC của viên vi hạt:
- eGFR 30–59 mL/phút/1,73 m²: không vượt quá 100 mg dạng chuẩn hoặc 67 mg dạng vi hạt mỗi ngày.
- Nếu eGFR giảm kéo dài xuống dưới 30 mL/phút/1,73 m²: ngừng thuốc.
Người suy thận có nguy cơ bệnh cơ và tiêu cơ vân cao hơn.
Fenofibrate thường không ảnh hưởng hoặc ảnh hưởng không đáng kể đến khả năng lái xe và vận hành máy.
Không nên lái xe khi xuất hiện chóng mặt, mệt mỏi, yếu cơ hoặc phản ứng bất lợi ảnh hưởng khả năng tập trung.
Tương tác thuốc của Fenofibrate
| Tương tác | Mức độ | Cơ chế / ảnh hưởng | Khuyến nghị / xử trí | Theo dõi | Bằng chứng / nguồn |
|---|---|---|---|---|---|
|
Colchicine
Phối hợp colchicine với Fenofibrate có thể làm tăng nguy cơ bệnh cơ và tiêu cơ vân, đôi khi nặng hoặc cần nhập viện. | Mức 2: Tương tác cần thận trọng | Cơ chế: Chủ yếu là tương tác dược lực học do độc tính cơ cộng hợp; với một số thuốc còn có thể có thành phần dược động học liên quan CYP3A4/P-gp hoặc các chất vận chuyển khác. Ảnh hưởng: Đau cơ, yếu cơ, tăng CK, bệnh cơ–thần kinh và tiêu cơ vân; nguy cơ cao hơn khi suy thận/suy gan, tuổi cao, liều colchicine cao hoặc có thêm chất ức chế CYP3A4/P-gp. Nhãn fenofibrate hiện hành cảnh báo nguy cơ myopathy/rhabdomyolysis khi dùng cùng colchicine. | Khuyến nghị: monitor_closely Xử trí: Cân nhắc lợi ích–nguy cơ và lựa chọn thuốc hạ lipid ít nguy cơ hơn khi phù hợp. Dùng liều thấp nhất có hiệu quả, tránh thêm chất ức chế CYP3A4/P-gp và hướng dẫn bệnh nhân báo ngay đau cơ, yếu cơ hoặc nước tiểu sẫm. | Theo dõi triệu chứng cơ và chức năng thận; định lượng CK khi có triệu chứng hoặc nguy cơ cao. Ngừng thuốc nghi ngờ và đánh giá tiêu cơ vân nếu đau/yếu cơ rõ, CK tăng hoặc nước tiểu sẫm. | Bằng chứng: moderate Nguồn: DailyMed | Fenofibrate – Full Prescribing Information | Drug interactions: concomitant colchicine may increase myopathy/rhabdomyolysis risk | https://www.dailymed.nlm.nih.gov/dailymed/drugInfo.cfm?audience=professional&setid=3a69e15a-eda6-4a6e-8934-6881e4370521 | Kiểm tra ngày 2026-08-02 |
|
Colchicine
Colchicine phối hợp fibrate có thể làm tăng nguy cơ myopathy và rhabdomyolysis. Kế thừa từ nhóm: | Mức 2: Tương tác cần thận trọng | Cơ chế: Tương tác dược lực học do độc tính cơ cộng hợp; nguy cơ tăng khi suy thận hoặc có thuốc tương tác khác. Ảnh hưởng: Đau/yếu cơ, tăng CK, tiêu cơ vân và tổn thương thận cấp thứ phát. | Khuyến nghị: monitor_closely Xử trí: Cân nhắc lợi ích–nguy cơ, dùng lựa chọn khác khi phù hợp và theo dõi triệu chứng cơ; ưu tiên rule exact-pair cho gemfibrozil/fenofibrate. | Triệu chứng cơ, CK khi có triệu chứng và chức năng thận. | Bằng chứng: moderate Nguồn: DailyMed | Colchicine tablets, USP – Full Prescribing Information | Sections 2.4, 4, 5.3, 7 and 12.3: CYP3A4/P-gp inhibitors, dose modification and toxicity | https://dailymed.nlm.nih.gov/dailymed/drugInfo.cfm?setid=cc0e205a-697e-d47e-e053-2995a90a154e | Kiểm tra ngày 2026-08-02 |
Thắc mắc về hoạt chất Fenofibrate
Fenofibrate là thuốc điều chỉnh lipid máu nhóm fibrate. Thuốc được chuyển thành fenofibric acid, hoạt hóa PPAR-alpha và giúp tăng loại bỏ các lipoprotein giàu triglyceride.
Fenofibrate chủ yếu được dùng kết hợp chế độ ăn để điều trị tăng triglyceride máu nặng. Một số dạng còn được dùng trong tăng lipid máu nguyên phát hoặc rối loạn lipid hỗn hợp khi statin không phù hợp, không dung nạp hoặc cần điều trị bổ sung theo nhãn sản phẩm.
Có thể phối hợp trong một số trường hợp được bác sĩ lựa chọn, nhưng nguy cơ bệnh cơ và tiêu cơ vân tăng lên. Người cao tuổi, suy thận, suy giáp hoặc đang dùng thêm Colchicine có nguy cơ cao hơn. Cần báo ngay khi đau, yếu cơ, sốt hoặc nước tiểu sẫm màu.
Không thể mặc nhiên xem là giống nhau. Hàm lượng tương đương phụ thuộc dạng vi hạt, hạt nano, công nghệ bào chế và ảnh hưởng của thức ăn. Không tự đổi giữa viên 145 mg, 160 mg, viên nang 200 mg hoặc nhãn thuốc khác.
Người suy thận nhẹ đến trung bình có thể sử dụng liều giảm tùy chế phẩm. Với Tricor, eGFR 30 đến dưới 60 mL/phút/1,73 m² dùng khởi đầu 48 mg/ngày. Thuốc chống chỉ định khi eGFR dưới 30 mL/phút/1,73 m² hoặc đang lọc máu.

