Fenspiride

Fenspiride là thuốc đường uống từng được sử dụng để điều trị triệu chứng ho và khạc đờm trong một số bệnh viêm đường hô hấp. Thuốc có đặc tính chống viêm, kháng histamin H1 và chống co thắt phế quản, từng được lưu hành dưới dạng viên 80 mg hoặc siro 2 mg/mL với các tên như Pneumorel và Eurespal. Tuy nhiên, năm 2019, Cơ quan Dược phẩm châu Âu kết luận Fenspiride có khả năng kéo dài khoảng QT và gây rối loạn nhịp nghiêm trọng, bao gồm xoắn đỉnh. Nguy cơ có thể xuất hiện đột ngột và không thể xác định trước chính xác người dễ gặp biến cố. Do thuốc chỉ dùng điều trị triệu chứng của các bệnh thường không nghiêm trọng, lợi ích không được xem là vượt trội nguy cơ. Giấy phép lưu hành tại Liên minh châu Âu đã bị thu hồi; Việt Nam cũng ban hành công văn thu hồi Pneumorel. Fenspiride hiện không nên được kê đơn, mua hoặc tự sử dụng.

✍️ Chịu trách nhiệm chuyên môn: DS. Tuấn (Dược sĩ lâm sàng)🕘 Rà soát chuyên môn lần cuối: 10/07/2026

Nội dung chính

  • Nhóm thuốc lịch sử: Thuốc chống viêm và chống co thắt phế quản dùng toàn thân
  • Công dụng trước đây: Điều trị triệu chứng ho và khạc đờm trong bệnh phế quản – phổi
  • Dạng từng lưu hành: Viên 80 mg và siro 2 mg/mL
  • Vấn đề an toàn: Kéo dài khoảng QT và nguy cơ xoắn đỉnh
  • Cơ chế độc tính tim: Khả năng ức chế kênh kali hERG và gây loạn nhịp
  • Quyết định tại EU: Thu hồi giấy phép lưu hành từ năm 2019
  • Quyết định tại Pháp: Đình chỉ, thu hồi toàn bộ Pneumorel từ ngày 8/2/2019
  • Tình trạng tại Việt Nam: Pneumorel đã bị Cục Quản lý Dược yêu cầu thu hồi năm 2019
  • Liều hiện tại: Không có liều sử dụng được khuyến cáo
  • Khuyến cáo: Không dùng thuốc còn tồn; đưa đến nhà thuốc hoặc cơ sở y tế để xử lý
  • Các liều được trình bày trong bài chỉ là dữ liệu lịch sử, không phải hướng dẫn điều trị hiện hành.

Hoạt chất Fenspiride là gì?

Fenspiride là thuốc đường uống từng được sử dụng để giảm ho, khạc đờm và các biểu hiện viêm trong một số bệnh đường hô hấp.

Thuốc không phải kháng sinh và không điều trị được nguyên nhân nhiễm khuẩn. Thông tin sản phẩm lịch sử nhấn mạnh việc dùng Fenspiride không được làm chậm chỉ định kháng sinh khi kháng sinh cần thiết.

Fenspiride hiện không nên sử dụng do nguy cơ rối loạn nhịp tim nghiêm trọng.

CHUYÊN LUẬN DƯỢC CHẤT

Fenspiride

CAS 5053-06-5 Công thức C15H20N2O2

Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển

Danh pháp

Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất

Tên hoạt chất

Fenspiride

Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN)

Fenspiride

Tên IUPAC

8-(2-phenylethyl)-1-oxa-3,8-diazaspiro[4.5]decan-2-one

Tên khác / tên đồng nghĩa

Fenspiride hydrochloride; Fenspiride HCl; chlorhydrate de Fenspiride; JP-428; NAT-333; NDR-5998A.

Các tên thương mại lịch sử gồm Pneumorel, Eurespal, Elofen, Epistat, Eurefin, Fenspogal, Fosidal, Kudorp và Pulneo.

Tên Latinh / tên dược điển

Fenspiridum

Định danh & cấu trúc phân tử

Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử

Số đăng ký CAS

5053-06-5

UNII

S983QC7HKM

PubChem CID

3344

RxNorm CUI

4335

Công thức phân tử

C15H20N2O2

Dược động học của Fenspiride

Dữ liệu dược động học của Fenspiride còn hạn chế và phần lớn được công bố trước khi thuốc bị thu hồi.

Trong một nghiên cứu pha I liều đơn, Fenspiride hydrochloride dạng viên được hấp thu tương đối chậm, đạt nồng độ đỉnh sau khoảng 6 giờ, có sinh khả dụng gần hoàn toàn và thời gian bán thải khoảng 14–16 giờ.

Giai đoạn I: Hấp thu

Fenspiride được hấp thu qua đường tiêu hóa.

Trong nghiên cứu pha I sử dụng dạng viên, nồng độ tối đa trung bình khoảng 206 ng/mL đạt được sau khoảng 6 giờ. Dạng viên được mô tả có đặc điểm giải phóng tương đối chậm.

Thời gian đạt nồng độ đỉnh có thể khác giữa viên và siro.

Các thông số hấp thu và phơi nhiễm
F · Sinh khả dụng

Sinh khả dụng tuyệt đối của viên Fenspiride hydrochloride được báo cáo khoảng 90% trong một nghiên cứu pha I liều đơn.

Dữ liệu này chỉ mô tả đặc tính dược động học, không làm thay đổi kết luận rằng thuốc có tỷ lệ lợi ích – nguy cơ bất lợi.

Giai đoạn II: Phân bố

Tỷ lệ gắn protein huyết tương và thể tích phân bố ở người.

Không có đủ dữ liệu hiện hành để đưa ra khuyến cáo lâm sàng dựa trên đặc điểm phân bố của thuốc.

Giai đoạn III: Chuyển hóa

Fenspiride có thể được chuyển hóa thành các chất chuyển hóa phenolic và các dạng liên hợp, nhưng các con đường enzym cụ thể cùng ý nghĩa lâm sàng chưa được xác định đầy đủ.

Dữ liệu chuyển hóa chuẩn hóa từ nhãn quản lý hiện hành.

Giai đoạn IV: Thải trừ

Fenspiride và các chất chuyển hóa được thải trừ chủ yếu qua nước tiểu theo thông tin sản phẩm lịch sử.

Tỷ lệ chính xác thải qua nước tiểu và phân ở người từ nguồn quản lý hiện hành.

Các thông số và đường thải trừ
t½ · Thời gian bán thải

Thời gian bán thải của Fenspiride được báo cáo khoảng 14–16 giờ trong một nghiên cứu pha I và không khác biệt rõ theo đường sử dụng được nghiên cứu.

Một số tài liệu sản phẩm lịch sử ghi nhận thời gian bán thải xấp xỉ 12 giờ; sự khác biệt có thể liên quan dạng bào chế và thiết kế nghiên cứu.

CL · Độ thanh thải toàn phần

Giá trị độ thanh thải toàn thân và độ thanh thải qua thận được xác lập đầy đủ ở người.

Suy thận nặng từng được liệt kê là tình trạng cần thận trọng trong thông tin sản phẩm lịch sử.

Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học

Các yếu tố ảnh hưởng dược động học chưa được nghiên cứu đầy đủ.

Các tình trạng có thể làm tăng nguy cơ an toàn gồm:

  • Suy thận nặng.
  • Rối loạn điện giải.
  • Nhịp tim chậm.
  • Hội chứng QT dài bẩm sinh.
  • Bệnh tim cấu trúc.
  • Sử dụng đồng thời thuốc kéo dài QT.

Không có chế độ điều chỉnh liều an toàn đã được xác lập cho các nhóm này vì Fenspiride không còn được khuyến cáo sử dụng.

Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Dược lý và cơ chế của Fenspiride

Fenspiride từng được phân loại là thuốc dùng toàn thân trong hội chứng tắc nghẽn đường thở.

Thuốc được mô tả có các đặc tính:

  • Kháng histamin H1.
  • Chống co thắt cơ trơn kiểu papaverine.
  • Giảm hoạt động của một số chất trung gian gây viêm.
  • Chống co thắt phế quản.

Các đặc tính dược lý này không bù đắp được nguy cơ kéo dài QT và xoắn đỉnh đã được xác nhận trong đánh giá an toàn của EMA.

Phần III: Cơ chế tác dụng

Cơ chế tác dụng được đề xuất gồm:

  • Đối kháng thụ thể histamin H1.
  • Giảm tác dụng co thắt phế quản của histamin.
  • Tác dụng chống co thắt trực tiếp lên cơ trơn.
  • Giảm sản xuất hoặc giải phóng cytokine, yếu tố hoại tử khối u alpha, các dẫn xuất acid arachidonic và gốc tự do.

Cơ chế gây độc tính tim liên quan khả năng tương tác với kênh kali hERG, làm chậm quá trình tái cực tâm thất, kéo dài khoảng QT và tạo điều kiện xuất hiện xoắn đỉnh.

Phần IV: Dược lực học và đáp ứng

Fenspiride từng được ghi nhận có tác dụng chống viêm và chống co thắt phế quản trong các nghiên cứu tiền lâm sàng và lâm sàng cũ.

Đánh giá an toàn sau lưu hành xác định thuốc có khả năng kéo dài khoảng QT và có tiềm năng gây loạn nhịp. Các biến cố có thể xảy ra đột ngột và không có phương pháp đáng tin cậy để xác định trước người bệnh có nguy cơ.

Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Chỉ định của Fenspiride

Liều dùng và cách sử dụng

Cảnh báo và lưu ý về Fenspiride

Đối tượng đặc biệt

Tương tác thuốc của Fenspiride

Thông tin tương tác lịch sử không ghi nhận nhiều tương tác dược động học có ý nghĩa lâm sàng.

Tuy nhiên, xét theo nguy cơ kéo dài QT, Fenspiride có thể tạo nguy cơ cộng hợp khi dùng cùng:

  • Thuốc chống loạn nhịp nhóm IA hoặc III.
  • Một số kháng sinh macrolide hoặc fluoroquinolone.
  • Thuốc chống loạn thần.
  • Một số thuốc chống trầm cảm.
  • Methadone.
  • Thuốc chống nôn có khả năng kéo dài QT.
  • Thuốc gây hạ kali hoặc hạ magnesi máu.

Đây là đánh giá thận trọng dựa trên nguy cơ dược lực học. Không có phác đồ quản lý tương tác nào làm cho Fenspiride trở nên an toàn để tiếp tục sử dụng.

Rượu và các thuốc an thần có thể làm tăng buồn ngủ.

Thắc mắc về hoạt chất Fenspiride

Lưu ý: Nội dung chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo về hoạt chất/dược chất, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của bác sĩ. Người bệnh không tự ý dùng, ngừng thuốc hoặc thay đổi liều khi chưa có hướng dẫn từ nhân viên y tế.
Đã có 0 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *