Amisulpride

Amisulpride là hoạt chất đối kháng chọn lọc thụ thể dopamine D2/D3, được xếp trong nhóm thuốc chống loạn thần benzamide. Ở dạng uống, Amisulpride được ghi nhận trong SmPC để điều trị rối loạn tâm thần phân liệt cấp và mạn, gồm triệu chứng dương tính và/hoặc âm tính. Ở Hoa Kỳ, dạng tiêm tĩnh mạch amisulpride được phê duyệt cho người lớn để dự phòng hoặc điều trị buồn nôn và nôn sau phẫu thuật. Đây là hoạt chất thường thuộc nhóm thuốc kê đơn, có nguy cơ kéo dài khoảng QT, tăng prolactin, triệu chứng ngoại tháp và một số phản ứng nghiêm trọng khác. Nội dung dưới đây chỉ nhằm cung cấp thông tin y khoa trung lập, không thay thế chẩn đoán, kê đơn hoặc theo dõi của bác sĩ/dược sĩ. Người bệnh không tự ý dùng, đổi liều hoặc ngừng thuốc.

✍️ Chịu trách nhiệm chuyên môn: DS. Tuấn (Dược sĩ lâm sàng)🕘 Rà soát chuyên môn lần cuối: 09/07/2026

Nội dung chính

  • Amisulpride là gì?; Tóm tắt nhanh: Hoạt chất đối kháng chọn lọc dopamine D2/D3; thuộc nhóm thuốc chống loạn thần/psycholeptics, ATC N05AL05.
  • Chỉ định dạng uống; Tóm tắt nhanh: Điều trị rối loạn tâm thần phân liệt cấp và mạn với triệu chứng dương tính và/hoặc âm tính, theo SmPC.
  • Chỉ định dạng tiêm IV tại Hoa Kỳ; Tóm tắt nhanh: Dự phòng hoặc điều trị buồn nôn và nôn sau phẫu thuật ở người lớn, theo nhãn DailyMed/FDA.
  • Phân loại; Tóm tắt nhanh: Thuốc kê đơn trong các nhãn/sản phẩm tham chiếu: eMC ghi “Prescription only medicine”; DailyMed ghi “Rx ONLY/Human Prescription Drug”.
  • Nguy cơ cần lưu ý; Tóm tắt nhanh: Có thể kéo dài khoảng QT; cần thận trọng với thuốc kéo dài QT, rối loạn điện giải, bệnh tim và một số tương tác.
  • Dược động học nổi bật; Tóm tắt nhanh: Dạng uống có sinh khả dụng tuyệt đối khoảng 48%, bán thải khoảng 12 giờ; dạng IV có bán thải trung bình khoảng 4–5 giờ.

Hoạt chất Amisulpride là gì?

Amisulpride là hoạt chất đối kháng chọn lọc thụ thể dopamine D2 và D3. Ở dạng uống, thuốc được dùng trong điều trị rối loạn tâm thần phân liệt theo SmPC; ở dạng IV tại Hoa Kỳ, thuốc được dùng cho dự phòng/điều trị buồn nôn và nôn sau phẫu thuật ở người lớn theo nhãn DailyMed.

CHUYÊN LUẬN DƯỢC CHẤT

Amisulpride

CAS 71675-85-9 Công thức C17H27N3O4S

Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển

Danh pháp

Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất

Tên hoạt chất

Amisulpride

Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN)

Amisulpride

Tên IUPAC

4-amino-N-[(1-ethylpyrrolidin-2-yl)methyl]-5-ethylsulfonyl-2-methoxybenzamide

Tên hóa học khác

4-Amino-N-((1-ethyl-2-pyrrolidinyl)methyl)-5-(ethylsulfonyl)-2-methoxybenzamide

Tên khác / tên đồng nghĩa

Tên hóa học được DailyMed ghi: 4-Amino-N-[(1-ethyl-2-pyrrolidinyl)methyl]-5-(ethylsulfonyl)-o-anisamide. Các tên đồng nghĩa khác.

Tên Latinh / tên dược điển

Amisulpridum

Tên USAN

amisulpride

Định danh & cấu trúc phân tử

Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử

Số đăng ký CAS

71675-85-9

UNII

8110R61I4U

PubChem CID

2159

RxNorm CUI

46303

Công thức phân tử

C17H27N3O4S

Dược động học của Amisulpride

Dược động học khác nhau theo đường dùng. Dạng uống có sinh khả dụng tuyệt đối khoảng 48%, hấp thu có hai đỉnh nồng độ sau uống, chuyển hóa yếu và thải trừ chủ yếu dưới dạng không đổi qua nước tiểu. Dạng IV đạt nồng độ đỉnh khi kết thúc truyền, sau đó nồng độ giảm nhanh trong giai đoạn đầu; thuốc không được chuyển hóa đáng kể bởi các enzyme CYP chính in vitro.

Giai đoạn I: Hấp thu

Sau uống, Amisulpride có hai đỉnh hấp thu: một đỉnh khoảng 1 giờ sau dùng và đỉnh thứ hai khoảng 3–4 giờ sau dùng; bữa ăn giàu carbohydrate có thể làm giảm AUC, Tmax và Cmax, nhưng ý nghĩa lâm sàng thường quy chưa rõ.

Các thông số hấp thu và phơi nhiễm
F · Sinh khả dụng

Dạng uống: sinh khả dụng tuyệt đối khoảng 48%. Dạng IV: không áp dụng khái niệm sinh khả dụng đường uống vì thuốc được đưa trực tiếp vào tuần hoàn.

Giai đoạn II: Phân bố

Dạng uống: thể tích phân bố khoảng 5,8 L/kg, gắn protein huyết tương thấp khoảng 16%. Dạng IV: thể tích phân bố trung bình ước tính 127–144 L ở bệnh nhân phẫu thuật và 171 L ở người khỏe mạnh; gắn protein huyết tương khoảng 25–30% trong khoảng nồng độ được khảo sát.

Giai đoạn III: Chuyển hóa

Amisulpride chuyển hóa yếu. Với dạng uống, hai chất chuyển hóa bất hoạt chiếm khoảng 4% liều được ghi nhận; với dạng IV, nghiên cứu cân bằng khối lượng không phát hiện chất chuyển hóa trong huyết tương và mỗi chất chuyển hóa trong nước tiểu/phân chiếm dưới 7% liều. DailyMed cũng ghi nhận in vitro Amisulpride không được chuyển hóa bởi các CYP chính.

Giai đoạn IV: Thải trừ

Dạng uống: thải trừ dưới dạng không đổi qua nước tiểu; 50% liều IV được thải qua nước tiểu, trong đó 90% trong 24 giờ đầu theo SmPC dạng uống. Dạng IV theo DailyMed: 74% liều thu hồi trong nước tiểu và 23% trong phân; 58% liều thải dưới dạng Amisulpride không đổi trong nước tiểu.

Các thông số và đường thải trừ
t½ · Thời gian bán thải

Dạng uống: khoảng 12 giờ sau một liều uống. Dạng IV: trung bình khoảng 4–5 giờ.

CL · Độ thanh thải toàn phần

SmPC dạng uống ghi độ thanh thải thận khoảng 20 L/giờ hoặc 330 mL/phút. DailyMed dạng IV ước tính độ thanh thải huyết tương khoảng 20,6 L/giờ ở bệnh nhân phẫu thuật và 24,1 L/giờ ở người khỏe mạnh; độ thanh thải thận khoảng 20,5 L/giờ ở người khỏe mạnh.

Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học

Suy thận làm tăng thời gian bán thải và giảm thanh thải toàn thân; SmPC ghi AUC tăng khoảng 2 lần ở suy thận nhẹ và gần 10 lần ở suy thận vừa, dữ liệu còn hạn chế. Người trên 65 tuổi có dữ liệu dược động học hạn chế, sau một liều 50 mg có thể tăng Cmax, T1/2 và AUC khoảng 10–30%. Bữa ăn giàu carbohydrate có thể ảnh hưởng AUC, Tmax, Cmax của dạng uống.

Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Dược lý và cơ chế của Amisulpride

Psycholeptics, antipsychotics; ATC N05AL05. DailyMed mô tả Amisulpride là chất đối kháng dopamine-2; SmPC ghi thuốc gắn chọn lọc với ái lực cao trên thụ thể dopamine D2/D3.

Phần III: Cơ chế tác dụng

Amisulpride gắn chọn lọc vào thụ thể dopamine D2/D3. Trong chống nôn sau phẫu thuật, nhãn DailyMed giải thích D2 ở vùng kích hoạt thụ thể hóa học liên quan đến đường dẫn truyền gây nôn; đối kháng D2/D3 góp phần ức chế tín hiệu gây nôn.

Phần IV: Dược lực học và đáp ứng

SmPC ghi Amisulpride không có ái lực với các thụ thể D1, D4, D5 và không có ái lực đáng kể với thụ thể serotonin, alpha-adrenergic, histamine H1 hoặc cholinergic trong mô tả của sản phẩm uống. DailyMed ghi có mối liên hệ nồng độ–đáp ứng với kéo dài QTcF ở nghiên cứu điện sinh lý tim.

Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Chỉ định của Amisulpride

Liều dùng và cách sử dụng

Cảnh báo và lưu ý về Amisulpride

Đối tượng đặc biệt

Tương tác thuốc của Amisulpride

Tương tác đáng chú ý gồm: thuốc kéo dài QT hoặc gây xoắn đỉnh; levodopa và thuốc chủ vận dopamine; thuốc an thần/ức chế thần kinh trung ương, rượu; thuốc hạ huyết áp; thuốc gây chậm nhịp tim; thuốc làm giảm kali; một số kháng sinh macrolide/fluoroquinolone; ondansetron; clozapine có thể làm tăng nồng độ Amisulpride; orlistat có nguy cơ làm thất bại điều trị. Người bệnh cần báo đầy đủ thuốc, thực phẩm bổ sung và bệnh nền cho bác sĩ/dược sĩ trước khi dùng.

Thắc mắc về hoạt chất Amisulpride

Lưu ý: Nội dung chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo về hoạt chất/dược chất, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của bác sĩ. Người bệnh không tự ý dùng, ngừng thuốc hoặc thay đổi liều khi chưa có hướng dẫn từ nhân viên y tế.
Đã có 4 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *