Rối loạn lipid máu (Dyslipidemia)

Rối loạn lipid máu là tình trạng một hoặc nhiều thành phần lipid và lipoprotein trong máu nằm ngoài mức phù hợp với nguy cơ sức khỏe, thường gặp nhất là LDL-cholesterol tăng, triglyceride tăng, HDL-cholesterol thấp hoặc lipoprotein(a) cao. Bất thường này thường không gây triệu chứng nhưng có thể thúc đẩy xơ vữa động mạch, dẫn đến bệnh mạch vành, nhồi máu cơ tim, đột quỵ và bệnh động mạch ngoại biên; triglyceride rất cao còn làm tăng nguy cơ viêm tụy cấp. Chẩn đoán dựa trên bộ lipid và đánh giá nguy cơ tim mạch tổng thể, đồng thời tìm nguyên nhân thứ phát như đái tháo đường, suy giáp, bệnh thận, bệnh gan hoặc thuốc. Điều trị không chỉ nhằm “đưa mỡ máu về bình thường” mà còn giảm biến cố tim mạch, bằng lối sống phù hợp và thuốc hạ lipid được cá thể hóa.

Chịu trách nhiệm chuyên môn: BS. Dung (BSCKI - Chuyên ngành Cơ xương khớp) Cập nhật lần cuối: 20/07/2026

Rối loạn lipid máu là bệnh gì?

Rối loạn lipid máu là thuật ngữ rộng mô tả nồng độ hoặc chất lượng lipoprotein bất thường. Kiểu thường gặp gồm tăng LDL-C, tăng triglyceride, tăng non-HDL-C hoặc apoB, HDL-C thấp và lipoprotein(a) tăng. “Mỡ máu cao” chỉ phản ánh một phần vì có trường hợp tổng cholesterol không quá cao nhưng số hạt gây xơ vữa vẫn nhiều. Rối loạn lipid máu nguyên phát liên quan gene, còn dạng thứ phát xuất hiện do bệnh hoặc thuốc. Chẩn đoán không tự động đồng nghĩa phải dùng thuốc; quyết định dựa trên nguy cơ tim mạch, mức LDL-C, bệnh xơ vữa đã có, đái tháo đường, bệnh thận và các yếu tố điều chỉnh nguy cơ.

Tên bệnh

Rối loạn lipid máu

Tên tiếng Anh

Dyslipidemia

Tên khác / tên đồng nghĩa

Rối loạn mỡ máu; rối loạn lipoprotein máu; hyperlipidemia khi chủ yếu tăng lipid

Mã ICD-10

E78.5 khi rối loạn lipid máu chưa xác định loại; cần dùng mã E78 cụ thể hơn nếu đã biết kiểu rối loạn.

Nhóm bệnh / chuyên khoa

Nội tiết - Chuyển hóa; rối loạn lipoprotein và nguy cơ xơ vữa tim mạch.

Cơ quan ảnh hưởng

Máu và chuyển hóa lipoprotein là trọng tâm; thành động mạch, tim, não, động mạch ngoại biên, gan và tụy có thể chịu ảnh hưởng do biến chứng.

Tính chất bệnh

Tình trạng mạn, không lây; có thể nguyên phát do di truyền hoặc thứ phát do bệnh, thuốc và lối sống.

Mức độ phổ biến

Thường gặp, đặc biệt ở người lớn tuổi, đái tháo đường, béo phì, bệnh thận hoặc có chế độ ăn và vận động chưa phù hợp.

Bệnh có lây không?

Không.

Đường lây

Không áp dụng.

Tổng quan chuyên môn về Rối loạn lipid máu

Nguyên nhân và yếu tố nguy cơ của Rối loạn lipid máu

Triệu chứng và dấu hiệu của Rối loạn lipid máu

Chẩn đoán Rối loạn lipid máu

Điều trị Rối loạn lipid máu

Biến chứng, tiên lượng và phòng ngừa

Chăm sóc và sinh hoạt khi mắc Rối loạn lipid máu

Lưu ý cho các nhóm đối tượng đặc biệt

Câu hỏi thường gặp về Rối loạn lipid máu

Thông tin trong bài viết chỉ nhằm mục đích cung cấp kiến thức tham khảo, không thay thế cho việc thăm khám, chẩn đoán hoặc điều trị của bác sĩ và nhân viên y tế có chuyên môn. Người đọc không nên tự ý dùng thuốc, thay đổi liều dùng hoặc trì hoãn việc đi khám dựa trên nội dung của bài viết. Khi có dấu hiệu nghiêm trọng hoặc tình trạng sức khỏe diễn biến xấu, hãy liên hệ cơ sở y tế hoặc gọi cấp cứu 115.

Đã có 1 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *