Nifedipine là thuốc chẹn kênh calci thuộc nhóm dihydropyridine, có tác dụng ưu thế trên cơ trơn động mạch. Thuốc làm giảm dòng calci đi vào tế bào, từ đó giãn động mạch, giảm sức cản ngoại vi, hạ huyết áp và giảm nhu cầu oxy của cơ tim. Các chế phẩm giải phóng kéo dài được phê duyệt để điều trị tăng huyết áp, đau thắt ngực ổn định và đau thắt ngực do co thắt mạch vành, tùy nhãn sản phẩm. [1][3] Viên nang giải phóng ngay chủ yếu có chỉ định chống đau thắt ngực và không được dùng để hạ huyết áp cấp hoặc kiểm soát tăng huyết áp thường quy vì có thể gây tụt huyết áp sâu, nhồi máu cơ tim hoặc tử vong. [2] Nifedipine là thuốc kê đơn. Người bệnh không được tự chuyển đổi giữa các dạng bào chế, tự nghiền viên giải phóng kéo dài, dùng ngậm dưới lưỡi hoặc tự tăng liều.
Nội dung chính
- Nifedipine là thuốc chẹn kênh calci dihydropyridine có tác dụng giãn động mạch. [1][3]
- Mã ATC: C08CA05. [4]
- Chỉ định chính của dạng giải phóng kéo dài: tăng huyết áp, đau thắt ngực ổn định và đau thắt ngực do co thắt mạch vành, tùy nhãn. [1][3]
- Viên nang giải phóng ngay không được dùng để hạ huyết áp cấp, không ngậm dưới lưỡi và không dùng thường quy để kiểm soát tăng huyết áp. [2]
- Liều và cách dùng thay đổi đáng kể giữa chế phẩm giải phóng ngay, giải phóng biến đổi và hệ giải phóng thẩm thấu.
- Viên giải phóng kéo dài phải được nuốt nguyên; có thể thấy lớp vỏ rỗng trong phân ở một số hệ giải phóng thẩm thấu. [1][3]
- Tác dụng không mong muốn thường gặp gồm phù ngoại biên, đau đầu, đỏ bừng, chóng mặt, hồi hộp và táo bón. [1][3]
- Tránh nước bưởi; rifampicin làm giảm mạnh nồng độ nifedipine và bị chống chỉ định với một số sản phẩm. [1][3]
- NICE khuyến nghị cân nhắc nifedipine trong một số trường hợp tăng huyết áp thai kỳ, nhưng tình trạng cấp phép phụ thuộc từng sản phẩm. [5]
- Không tự mua, tự đổi dạng thuốc, tự điều chỉnh liều hoặc tự ngừng thuốc.
Hoạt chất Nifedipine là gì?
Nifedipine là thuốc chẹn kênh calci dihydropyridine dùng đường uống. Thuốc làm giãn động mạch ngoại vi và động mạch vành, nhờ đó hạ huyết áp, giảm hậu gánh và hỗ trợ kiểm soát một số dạng đau thắt ngực. [1][3]
Nifedipine
Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển
Danh pháp
Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất
| Tên hoạt chất | Nifedipine |
|---|---|
| Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN) | Nifedipine |
| Tên IUPAC | dimethyl 2,6-dimethyl-4-(2-nitrophenyl)-1,4-dihydropyridine-3,5-dicarboxylate |
| Tên khác / tên đồng nghĩa | Nifedipin; Nifedipinum. |
| Tên Latinh / tên dược điển | Nifedipinum |
| Tên USAN | nifedipine |
Định danh & cấu trúc phân tử
Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử
| Số đăng ký CAS | 21829-25-4 |
|---|---|
| UNII | I9ZF7L6G2L |
| PubChem CID | 4485 |
| RxNorm CUI | 7417 |
Dược động học của Nifedipine
Nifedipine được hấp thu gần như hoàn toàn sau khi uống nhưng chịu chuyển hóa bước đầu tại ruột và gan. Thuốc gắn protein huyết tương cao, được chuyển hóa chủ yếu qua CYP3A4 thành các chất không còn hoạt tính đáng kể và được thải chủ yếu dưới dạng chất chuyển hóa qua thận. Dược động học thay đổi theo hệ giải phóng, tuổi và chức năng gan. [1][2][3]
Giai đoạn I: Hấp thu
Nifedipine giải phóng ngay được hấp thu nhanh, có thể phát hiện trong huyết thanh sau khoảng 10 phút và đạt nồng độ đỉnh khoảng 30 phút. Với hệ giải phóng kéo dài PROCARDIA XL, nồng độ tăng từ từ và đạt vùng bình nguyên sau khoảng sáu giờ, sau đó được duy trì tương đối ổn định trong 24 giờ. [1][2]
| F · Sinh khả dụng | Sinh khả dụng toàn thân của dạng giải phóng ngay khoảng 45–56% do chuyển hóa bước đầu. Ở trạng thái ổn định, sinh khả dụng của Adalat LA được ghi nhận khoảng 68–86% so với viên nang giải phóng ngay. Các số liệu phụ thuộc dạng bào chế và không dùng để tự chuyển đổi liều. [3] |
|---|
Giai đoạn II: Phân bố
Khoảng 92–98% nifedipine gắn với protein huyết thanh; SmPC Adalat LA ghi nhận tỷ lệ khoảng 95%, chủ yếu với albumin. Mức gắn protein có thể giảm ở người suy gan hoặc suy thận. [1][2][3]
Giai đoạn III: Chuyển hóa
Nifedipine được chuyển hóa tại niêm mạc ruột và gan, chủ yếu qua hệ enzym CYP3A4, bằng các quá trình oxy hóa. Các chất chuyển hóa chính không có hoạt tính dược lực học đáng kể. [3]
Giai đoạn IV: Thải trừ
Nifedipine được thải gần như hoàn toàn dưới dạng chất chuyển hóa, chủ yếu qua thận. Khoảng 5–15% được thải qua mật và phân; dưới 0,1% liều được phát hiện trong nước tiểu dưới dạng thuốc không đổi. [3]
| t½ · Thời gian bán thải | Thời gian bán thải cuối của dạng giải phóng ngay khoảng 1,7–3,4 giờ theo SmPC và khoảng hai giờ theo nhãn viên nang Hoa Kỳ. Với dạng giải phóng kéo dài, nồng độ được duy trì bởi cơ chế giải phóng thuốc nên thời gian tác dụng không thể suy luận chỉ từ thời gian bán thải của hoạt chất. [2][3] |
|---|---|
| CL · Độ thanh thải toàn phần | Không có một giá trị độ thanh thải chung áp dụng cho mọi dạng bào chế. Độ thanh thải giảm ở người cao tuổi và người suy gan; nhãn PROCARDIA XL ghi nhận độ thanh thải sau tiêm tĩnh mạch ở người cao tuổi khỏe mạnh thấp hơn khoảng 33% so với người trẻ. [1] |
Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học
- Suy gan làm tăng sinh khả dụng, kéo dài thời gian bán thải và giảm độ thanh thải. [1][3]
- Người cao tuổi có thể có độ thanh thải thấp và AUC cao hơn. [1][2]
- Nước bưởi có thể làm AUC và Cmax tăng khoảng hai lần. [2]
- Thuốc ức chế CYP3A4 làm tăng mức phơi nhiễm nifedipine.
- Thuốc cảm ứng CYP3A4 làm giảm mức phơi nhiễm và hiệu quả.
- Suy thận thường không làm thay đổi đáng kể dược động học, nhưng mức gắn protein có thể giảm và vẫn cần theo dõi lâm sàng. [1][3]
Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Dược lý và cơ chế của Nifedipine
Nifedipine thuộc nhóm thuốc chẹn kênh calci chọn lọc có tác dụng chủ yếu trên mạch máu, phân nhóm dẫn chất dihydropyridine, mã ATC C08CA05. Thuốc gây giãn mạch mạnh hơn tác dụng trực tiếp lên dẫn truyền nhĩ thất và không được dùng thay thế tùy ý cho verapamil hoặc diltiazem. [1][3][4]
Phần III: Cơ chế tác dụng
Nifedipine ức chế dòng ion calci đi qua các kênh calci chậm phụ thuộc điện thế ở cơ trơn mạch máu và cơ tim mà không làm thay đổi nồng độ calci huyết thanh. Việc giảm calci nội bào làm giãn tiểu động mạch, giảm sức cản ngoại vi và giảm huyết áp. Thuốc đồng thời làm giãn động mạch vành và ức chế co thắt mạch vành. [1][2]
Phần IV: Dược lực học và đáp ứng
Nifedipine làm giảm huyết áp tâm thu và tâm trương thông qua giãn động mạch. Dạng giải phóng ngay có thể gây tăng nhịp tim phản xạ rõ hơn do nồng độ thuốc tăng nhanh. Dạng giải phóng kéo dài tạo nồng độ ổn định hơn, thường không gây thay đổi nhịp tim đáng kể trong các nghiên cứu của nhãn PROCARDIA XL. [1][2]
Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Chỉ định của Nifedipine
Theo nhãn PROCARDIA XL tại Hoa Kỳ, nifedipine giải phóng kéo dài được phê duyệt cho:
- Đau thắt ngực do co thắt mạch vành hoặc đau thắt ngực Prinzmetal.
- Đau thắt ngực ổn định mạn tính ở người còn triệu chứng dù đã dùng nitrate hoặc thuốc chẹn beta phù hợp, hoặc không dung nạp các thuốc đó.
- Điều trị tăng huyết áp, dùng đơn độc hoặc phối hợp với thuốc hạ huyết áp khác. [1]
SmPC Adalat LA tại Anh phê duyệt điều trị mọi mức độ tăng huyết áp và dự phòng đau thắt ngực ổn định mạn tính. [3]
Viên nang giải phóng ngay được phê duyệt cho đau thắt ngực do co thắt mạch vành và một số trường hợp đau thắt ngực ổn định; không được phê duyệt để điều trị tăng huyết áp. [2]
Liều dùng và cách sử dụng
Các liều dưới đây phản ánh nhãn hoặc SmPC cụ thể, không phải liều cá nhân hóa và không được tự áp dụng:
- PROCARDIA XL cho tăng huyết áp hoặc đau thắt ngực: khởi đầu 30 mg hoặc 60 mg một lần mỗi ngày; thường tăng liều sau 7–14 ngày. Không khuyến cáo liều trên 120 mg/ngày. Với đau thắt ngực, kinh nghiệm ở liều trên 90 mg còn hạn chế. [1]
- Adalat LA cho tăng huyết áp nhẹ đến trung bình: khởi đầu 20 mg một lần mỗi ngày; tăng huyết áp nặng: 30 mg một lần mỗi ngày; tối đa 90 mg/ngày. [3]
- Adalat LA dự phòng đau thắt ngực: khởi đầu 30 mg một lần mỗi ngày; tối đa 90 mg/ngày. [3]
- Viên nang giải phóng ngay cho đau thắt ngực: khởi đầu 10 mg, ba lần mỗi ngày; khoảng liều thường có hiệu quả 10–20 mg, ba lần mỗi ngày. Một số trường hợp co thắt mạch vành có thể cần liều cao hơn dưới giám sát; không khuyến cáo vượt 180 mg/ngày. [2]
Viên nang giải phóng ngay không được dùng để hạ huyết áp cấp hoặc điều trị tăng huyết áp thường quy. [2]
- Viên giải phóng kéo dài phải được nuốt nguyên; không cắn, nhai, nghiền hoặc bẻ. [1][3]
- Uống vào cùng thời điểm mỗi ngày theo hướng dẫn của đúng sản phẩm.
- Một số sản phẩm cho phép dùng cùng hoặc không cùng thức ăn; sản phẩm khác có yêu cầu riêng. Không ngoại suy hướng dẫn giữa các biệt dược.
- Tránh nước bưởi và bưởi chùm trong thời gian điều trị. [1][3]
- Với viên giải phóng thẩm thấu, lớp vỏ không tiêu hóa có thể xuất hiện trong phân; đây không nhất thiết là viên thuốc chưa giải phóng hoạt chất. [1][3]
- Không ngậm dưới lưỡi, chọc thủng hoặc cắn viên nang giải phóng ngay để hạ huyết áp nhanh.
- Không tự ngừng thuốc chẹn beta khi bắt đầu nifedipine.
- Không tự chuyển đổi hàm lượng hoặc dạng giải phóng.
Tùy chỉ định và nguy cơ, bác sĩ có thể theo dõi:
- Huyết áp và nhịp tim, đặc biệt khi bắt đầu hoặc tăng liều.
- Đau ngực mới xuất hiện hoặc tăng lên.
- Phù chân, tăng cân nhanh, khó thở hoặc dấu hiệu suy tim.
- Chóng mặt, ngất hoặc biểu hiện hạ huyết áp tư thế.
- Chức năng gan ở người có bệnh gan hoặc xuất hiện vàng da.
- Chức năng thận ở người có suy thận mạn hoặc creatinin tăng.
- Tình trạng lợi và vệ sinh răng miệng khi điều trị dài ngày.
- Tương tác với thuốc ức chế hoặc cảm ứng CYP3A4.
- Huyết áp của mẹ và tình trạng thai khi dùng trong thai kỳ. [1][3][5]
Cảnh báo và lưu ý về Nifedipine
Chống chỉ định phụ thuộc từng sản phẩm:
Theo nhãn và SmPC được tham khảo:
- Quá mẫn với nifedipine hoặc, với một số sản phẩm, với dẫn chất dihydropyridine.
- Sốc tim.
- Hẹp van động mạch chủ có ý nghĩa lâm sàng theo SmPC Adalat LA.
- Đau thắt ngực không ổn định theo SmPC Adalat LA.
- Đang hoặc trong vòng một tháng sau nhồi máu cơ tim đối với Adalat LA.
- Phối hợp rifampicin với Adalat LA.
- Tiền sử tắc nghẽn thực quản hoặc đường tiêu hóa, lòng ống tiêu hóa hẹp, túi Kock, bệnh viêm ruột hoặc bệnh Crohn đối với hệ viên Adalat LA thẩm thấu. [1][2][3]
Adalat LA không dùng để xử trí cơn đau thắt ngực cấp hoặc dự phòng thứ phát nhồi máu cơ tim. Chống chỉ định của một chế phẩm không được tự động áp dụng cho mọi dạng nifedipine.
Các tác dụng không mong muốn thường liên quan đến giãn mạch:
- Phù ngoại biên, đặc biệt ở mắt cá chân.
- Đau đầu.
- Đỏ bừng hoặc cảm giác nóng.
- Chóng mặt hoặc choáng váng.
- Hồi hộp, nhịp nhanh.
- Mệt mỏi.
- Buồn nôn.
- Táo bón, đau bụng hoặc khó tiêu.
- Nghẹt mũi.
- Chuột rút.
- Phát ban hoặc ngứa.
- Tăng sản lợi khi điều trị kéo dài. [1][2][3]
Trong dữ liệu PROCARDIA XL, phù có tính phụ thuộc liều và được ghi nhận khoảng 10–30%; đau đầu khoảng 15,8%. Trong dữ liệu Adalat LA, phù khoảng 9,9% và đau đầu khoảng 3,9%. Tần suất thay đổi theo sản phẩm, liều và quần thể.
Các tác dụng hoặc biến cố nghiêm trọng có thể gồm:
- Hạ huyết áp nặng, ngất hoặc sốc.
- Đau thắt ngực tăng lên hoặc nhồi máu cơ tim, đặc biệt khi bắt đầu hoặc tăng liều dạng giải phóng nhanh.
- Suy tim hoặc phù phổi ở người có nguy cơ.
- Phản ứng phản vệ, phù mạch hoặc phù thanh quản.
- Giảm bạch cầu, mất bạch cầu hạt hoặc giảm tiểu cầu hiếm gặp.
- Viêm gan, vàng da hoặc tăng enzym gan.
- Tắc ruột, bezoar hoặc loét ruột liên quan một số hệ giải phóng kéo dài.
- Hội chứng Stevens–Johnson hoặc hoại tử thượng bì nhiễm độc rất hiếm.
- Mù thoáng qua đã được báo cáo với dạng giải phóng nhanh tại thời điểm nồng độ đỉnh. [1][2][3]
Đau ngực tăng, khó thở, ngất, sưng mặt hoặc lưỡi, phát ban lan rộng hay đau bụng kèm bí trung đại tiện cần được đánh giá y tế khẩn cấp.
Cần thận trọng ở người có huyết áp tâm thu dưới 90 mmHg, hẹp van động mạch chủ, bệnh mạch vành tắc nghẽn nặng, suy tim, suy gan, tắc nghẽn đường tiêu hóa hoặc đang dùng nhiều thuốc hạ huyết áp. [1][3]
Nifedipine giải phóng ngay có thể làm huyết áp giảm đột ngột, gây thiếu máu cơ tim, nhồi máu cơ tim hoặc tử vong khi dùng để hạ áp cấp. Không sử dụng đường dưới lưỡi. [2]
Đau thắt ngực có thể xuất hiện hoặc tăng khi mới bắt đầu hoặc tăng liều. Nifedipine không ngăn được hội chứng cai thuốc chẹn beta; thuốc chẹn beta phải được giảm dần nếu cần ngừng. [1][2]
Một số viên giải phóng thẩm thấu có thể mắc lại ở người có lòng đường tiêu hóa hẹp. Người bệnh cần báo bác sĩ về tiền sử phẫu thuật ruột, tắc ruột, bệnh Crohn hoặc viêm ruột. [3]
Quá liều nifedipine có thể gây rối loạn ý thức đến hôn mê, hạ huyết áp sâu, nhịp nhanh hoặc nhịp chậm, tăng đường huyết, toan chuyển hóa, thiếu oxy, sốc tim và phù phổi. Dạng giải phóng kéo dài có thể gây độc muộn và kéo dài. [1][2][3]
Xử trí tại bệnh viện tập trung vào:
- Theo dõi đường thở, hô hấp, tuần hoàn, điện tâm đồ và đường huyết.
- Loại bỏ thuốc khỏi đường tiêu hóa khi còn phù hợp về thời điểm và tình trạng lâm sàng.
- Than hoạt theo đánh giá của nhân viên y tế.
- Truyền dịch thận trọng.
- Calci đường tĩnh mạch.
- Thuốc vận mạch khi hạ huyết áp không đáp ứng.
- Điều trị hỗ trợ nhịp chậm, block dẫn truyền, toan chuyển hóa và phù phổi.
Nifedipine gắn protein cao và không được loại bỏ hiệu quả bằng thẩm tách máu. Không tự gây nôn hoặc tự xử trí tại nhà.
- PROCARDIA XL: bảo quản dưới 30°C, tránh ẩm. [1]
- Viên nang giải phóng ngay trong nhãn DailyMed: bảo quản ở 20–25°C, tránh ánh sáng và độ ẩm, giữ trong bao bì gốc. [2]
- Adalat LA: bảo quản trong bao bì gốc, tránh ánh sáng mạnh và không quá 30°C. [3]
Điều kiện cụ thể có thể khác giữa các sản phẩm; luôn ưu tiên thông tin trên bao bì và tờ hướng dẫn sử dụng được phê duyệt.
Đối tượng đặc biệt
Tính an toàn và hiệu quả của PROCARDIA XL và viên nang giải phóng ngay chưa được thiết lập ở bệnh nhi. SmPC Adalat LA cũng nêu chưa xác lập tính an toàn, hiệu quả và chưa có khuyến nghị liều dài hạn đáng tin cậy cho người dưới 18 tuổi. Không tự ngoại suy liều người lớn cho trẻ em. [1][2][3]
Các nguồn có khác biệt:
- Nhãn PROCARDIA XL ghi nhận độ thanh thải giảm và AUC tăng ở người cao tuổi. [1]
- Nhãn viên nang giải phóng ngay khuyến nghị lựa chọn liều thận trọng, thường bắt đầu ở đầu thấp của khoảng liều. [2]
- SmPC Adalat LA không yêu cầu chỉnh liều chỉ dựa trên tuổi ở người trên 65 tuổi. [3]
Dù không phải lúc nào cũng cần giảm liều, người cao tuổi cần được theo dõi sát huyết áp, chóng mặt, té ngã, phù, chức năng gan và tương tác do đa thuốc.
NICE khuyến nghị cân nhắc nifedipine cho tăng huyết áp mạn hoặc tăng huyết áp thai kỳ khi labetalol không phù hợp. Trong môi trường hồi sức, nifedipine đường uống là một lựa chọn điều trị ngay tăng huyết áp nặng trong thai kỳ hoặc sau sinh. [5]
Tuy nhiên, tình trạng cấp phép khác nhau theo sản phẩm. SmPC Adalat LA nêu chỉ sử dụng khi tình trạng của người mẹ thực sự cần điều trị và yêu cầu đánh giá lợi ích–nguy cơ cẩn thận. [3] Một số nhãn cũ chỉ khuyến cáo dùng khi lợi ích tiềm năng vượt nguy cơ đối với thai. [1][2]
Cần theo dõi sát khi phối hợp nifedipine với magnesium sulfate đường tĩnh mạch vì có thể gây tụt huyết áp quá mức. Phù phổi cấp đã được báo cáo khi nifedipine được dùng làm thuốc giảm co tử cung, nhất là ở đa thai hoặc phối hợp thuốc chủ vận beta-2. [3]
Không tự bắt đầu hoặc ngừng nifedipine khi mang thai.
Nifedipine có bài tiết vào sữa mẹ nhưng lượng trẻ nhận được thường nhỏ. SmPC Adalat LA chưa ghi nhận mối lo an toàn cụ thể từ dữ liệu lâm sàng hạn chế và khuyến nghị theo dõi trẻ về dấu hiệu hạ huyết áp. [3]
NHS Specialist Pharmacy Service xếp nifedipine là thuốc chẹn kênh calci dihydropyridine được ưu tiên khi cho con bú ở trẻ đủ tháng, khỏe mạnh. Cần theo dõi trẻ về buồn ngủ, lừ đừ, nhợt nhạt, bú kém và tăng cân không đạt. [6]
LactMed cập nhật năm 2025 cho biết nồng độ trong sữa thấp và chưa ghi nhận phản ứng bất lợi ở trẻ bú mẹ trong các báo cáo hiện có. [7]
Quyết định sử dụng phải dựa trên tình trạng của mẹ, tuổi thai khi sinh, sức khỏe của trẻ, liều dùng và các thuốc phối hợp.
Nifedipine được chuyển hóa mạnh tại gan. Xơ gan hoặc suy gan làm kéo dài thời gian bán thải, giảm độ thanh thải và tăng sinh khả dụng. [1][2][3]
Hướng dẫn khác nhau theo sản phẩm:
- Nhãn PROCARDIA XL yêu cầu thận trọng vì dược động học bị thay đổi.
- Một số sản phẩm có thể cần giảm liều và theo dõi sát.
- SmPC Adalat LA chống chỉ định dùng chính hệ giải phóng này ở người suy gan do thời gian tác dụng kéo dài. [3]
Không tự áp dụng một mức giảm liều chung cho mọi sản phẩm.
Dược động học của nifedipine thường không thay đổi đáng kể theo mức suy thận và SmPC Adalat LA không yêu cầu chỉnh liều chỉ vì suy thận. [1][3]
Tuy nhiên, mức gắn protein có thể giảm và đã có báo cáo hiếm về tăng BUN hoặc creatinin có hồi phục ở người suy thận mạn. Người bệnh vẫn cần theo dõi huyết áp, phù, chức năng thận và thuốc phối hợp. [1][2]
Nifedipine không được loại bỏ hiệu quả bằng thẩm tách máu.
Nifedipine có thể gây chóng mặt, đau đầu, hạ huyết áp, buồn ngủ hoặc rối loạn thị giác, đặc biệt khi mới bắt đầu, thay đổi liều hoặc uống cùng rượu. Không lái xe, đi xe máy hoặc vận hành máy móc nếu xuất hiện các triệu chứng này hoặc chưa biết thuốc ảnh hưởng đến khả năng phản ứng như thế nào. [3]
Tương tác thuốc của Nifedipine
| Tương tác | Mức độ | Cơ chế / ảnh hưởng | Khuyến nghị / xử trí | Theo dõi | Bằng chứng / nguồn |
|---|---|---|---|---|---|
|
Cefixime
Nifedipine làm tăng tốc độ hấp thu, Cmax và sinh khả dụng đường uống của cefixime trong một nghiên cứu ở người khỏe mạnh. | Mức 1: Tương tác cần theo dõi | Cơ chế: Tương tác dược động học tại hấp thu, được cho là liên quan hệ vận chuyển dipeptide ở ruột. Nifedipine làm tăng hấp thu cefixime. Ảnh hưởng: Trong nghiên cứu 8 người khỏe mạnh, sinh khả dụng tuyệt đối của cefixime tăng từ khoảng 31% lên 53% và Cmax tăng từ khoảng 2,5 lên 3,7 mg/L. Ý nghĩa lâm sàng ở bệnh nhân chưa được xác lập. | Khuyến nghị: monitor Xử trí: Không cần điều chỉnh liều thường quy chỉ dựa trên nghiên cứu dược động học hiện có. Theo dõi khả năng dung nạp cefixime và đáp ứng điều trị; lưu ý hơn ở người suy thận. | Theo dõi tác dụng không mong muốn của cefixime, chức năng thận khi có nguy cơ và đáp ứng điều trị nhiễm khuẩn. | Bằng chứng: moderate Nguồn: [PubMed] | Modification of cefixime bioavailability by nifedipine in humans: involvement of the dipeptide carrier system | Human crossover PK study; PMID 1489189; DOI 10.1128/AAC.36.11.2462 | https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/1489189/ | Kiểm tra ngày 2026-08-03 |
Thắc mắc về hoạt chất Nifedipine
Nifedipine là thuốc chẹn kênh calci thuộc nhóm dihydropyridine. Thuốc làm giãn động mạch, giảm sức cản ngoại vi và hạ huyết áp; đồng thời giúp phòng ngừa một số dạng đau thắt ngực. Nifedipine là thuốc kê đơn. [1][3]
Dạng giải phóng ngay làm nồng độ thuốc tăng nhanh, tác dụng ngắn hơn và trong nhãn Hoa Kỳ chủ yếu dùng cho đau thắt ngực. Dạng giải phóng kéo dài giải phóng thuốc từ từ trong 12–24 giờ và thường được dùng cho tăng huyết áp hoặc dự phòng đau thắt ngực. Không tự quy đổi liều giữa hai dạng. [1][2][3]
Không. Viên nang nifedipine giải phóng ngay không được dùng đường dưới lưỡi hoặc để hạ huyết áp cấp. Cách dùng này đã liên quan đến tụt huyết áp sâu, nhồi máu cơ tim và tử vong. Huyết áp tăng rất cao kèm triệu chứng phải được đánh giá cấp cứu. [2]
Có. Phù mắt cá chân hoặc chi dưới là tác dụng không mong muốn thường gặp và có thể phụ thuộc liều. Phù này thường liên quan đến giãn tiểu động mạch, nhưng vẫn cần được bác sĩ phân biệt với suy tim, bệnh thận hoặc nguyên nhân khác. Không tự dùng thuốc lợi tiểu hoặc ngừng nifedipine. [1][3]
NICE khuyến nghị nifedipine trong một số trường hợp tăng huyết áp thai kỳ, nhưng phải do bác sĩ lựa chọn theo tình trạng của mẹ, thai và nhãn sản phẩm. [5] Khi cho con bú, SPS và LactMed đánh giá lượng thuốc trong sữa thấp và nifedipine là lựa chọn phù hợp ở nhiều trường hợp có trẻ đủ tháng, khỏe mạnh, nhưng vẫn cần theo dõi trẻ về dấu hiệu hạ huyết áp. [6][7]

