Liraglutide

Liraglutide là thuốc tiêm dưới da thuộc nhóm chủ vận thụ thể GLP-1, có cấu trúc tương đồng khoảng 97% với GLP-1 tự nhiên của người. Tùy biệt dược và mức liều, thuốc được dùng hỗ trợ kiểm soát đường huyết ở người mắc đái tháo đường type 2 hoặc quản lý cân nặng dài hạn ở người đủ tiêu chuẩn. Liraglutide làm tăng tiết insulin và giảm glucagon theo mức glucose, làm chậm rỗng dạ dày, đồng thời tác động lên trung tâm điều hòa cảm giác đói để giảm lượng thức ăn. Thuốc được tiêm một lần mỗi ngày nhưng liều điều trị đái tháo đường không giống liều kiểm soát cân nặng. Các nguy cơ cần lưu ý gồm buồn nôn, nôn, tiêu chảy, mất nước, hạ đường huyết khi phối hợp insulin hoặc sulfonylurea, viêm tụy, bệnh túi mật và phản ứng quá mẫn. Không dùng thuốc cho người có tiền sử cá nhân hoặc gia đình mắc ung thư tuyến giáp thể tủy hay hội chứng MEN 2.

✍️ Chịu trách nhiệm chuyên môn: DS. Tuấn (Dược sĩ lâm sàng)🕘 Rà soát chuyên môn lần cuối: 10/07/2026

Nội dung chính

  • Liraglutide là gì?: Thuốc chủ vận thụ thể GLP-1, tiêm dưới da một lần mỗi ngày.
  • Chỉ định chính: Kiểm soát đái tháo đường type 2 và quản lý cân nặng, tùy biệt dược và liều.
  • Liều đái tháo đường: Victoza thường tăng từ 0,6 mg lên 1,2 mg; tối đa 1,8 mg/ngày.
  • Liều quản lý cân nặng: Saxenda tăng dần mỗi tuần đến 3 mg/ngày.
  • Tác dụng phụ phổ biến: Buồn nôn, tiêu chảy, nôn, táo bón, đau bụng, khó tiêu và giảm cảm giác ngon miệng.
  • Cảnh báo nổi bật: Viêm tụy, bệnh túi mật, mất nước gây tổn thương thận, liệt dạ dày nặng và nguy cơ hít sặc khi gây mê.
  • Chống chỉ định quan trọng: Tiền sử cá nhân hoặc gia đình mắc ung thư tuyến giáp thể tủy hoặc MEN 2.
  • Hạ đường huyết: Nguy cơ tăng khi phối hợp insulin hoặc thuốc kích thích tiết insulin.
  • Lưu ý: Không dùng đồng thời hai sản phẩm chứa Liraglutide hoặc phối hợp tùy ý với thuốc chủ vận GLP-1 khác.

Hoạt chất Liraglutide là gì?

Liraglutide là chất tương tự GLP-1 người có tác dụng kích hoạt thụ thể GLP-1. Ở người mắc đái tháo đường type 2, thuốc hỗ trợ giảm glucose bằng cách tăng tiết insulin và giảm tiết glucagon theo mức glucose. Trong kiểm soát cân nặng, thuốc làm tăng cảm giác no, giảm đói và giảm lượng calo tiêu thụ.

CHUYÊN LUẬN DƯỢC CHẤT

Liraglutide

CAS 204656-20-2

Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển

Danh pháp

Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất

Tên hoạt chất

Liraglutide

Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN)

Liraglutide

Tên IUPAC

(2S)-5-[[(5S)-5-[[(2S)-2-[[(2S)-2-[[(2S)-5-amino-2-[[2-[[(2S)-2-[[(2S)-2-[[(2S)-2-[[(2S)-2-[[(2S)-2-[[(2S)-2-[[(2S)-2-[[(2S)-2-[[(2S,3R)-2-[[(2S)-2-[[(2S,3R)-2-[[2-[[(2S)-2-[[(2S)-2-[[(2S)-2-amino-3-(1H-imidazol-5-yl)propanoyl]amino]propanoyl]amino]-4-carboxybutanoyl]amino]acetyl]amino]-3-hydroxybutanoyl]amino]-3-phenylpropanoyl]amino]-3-hydroxybutanoyl]amino]-3-hydroxypropanoyl]amino]-3-carboxypropanoyl]amino]-3-methylbutanoyl]amino]-3-hydroxypropanoyl]amino]-3-hydroxypropanoyl]amino]-3-(4-hydroxyphenyl)propanoyl]amino]-4-methylpentanoyl]amino]-4-carboxybutanoyl]amino]acetyl]amino]-5-oxopentanoyl]amino]propanoyl]amino]propanoyl]amino]-6-[[(2S)-1-[[(2S)-1-[[(2S,3S)-1-[[(2S)-1-[[(2S)-1-[[(2S)-1-[[(2S)-1-[[(2S)-5-carbamimidamido-1-[[2-[[(2S)-5-carbamimidamido-1-(carboxymethylamino)-1-oxopentan-2-yl]amino]-2-oxoethyl]amino]-1-oxopentan-2-yl]amino]-3-methyl-1-oxobutan-2-yl]amino]-4-methyl-1-oxopentan-2-yl]amino]-3-(1H-indol-3-yl)-1-oxopropan-2-yl]amino]-1-oxopropan-2-yl]amino]-3-methyl-1-oxopentan-2-yl]amino]-1-oxo-3-phenylpropan-2-yl]amino]-4-carboxy-1-oxobutan-2-yl]amino]-6-oxohexyl]amino]-2-(hexadecanoylamino)-5-oxopentanoic acid

Tên khác / tên đồng nghĩa

Liraglutide recombinant; chất tương tự GLP-1 người được acyl hóa; Liraglutide không đồng nghĩa với Semaglutide, Dulaglutide, Exenatide hoặc Tirzepatide. Đây là các hoạt chất khác nhau, có liều, tần suất sử dụng và chỉ định quản lý riêng

Tên Latinh / tên dược điển

Liraglutidum

Tên USAN

liraglutide

Định danh & cấu trúc phân tử

Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử

Số đăng ký CAS

204656-20-2

UNII

839I73S42A

PubChem CID

16134956

RxNorm CUI

475968

Dược động học của Liraglutide

Sau tiêm dưới da, Liraglutide đạt nồng độ đỉnh trong khoảng 8–12 giờ. Sinh khả dụng tuyệt đối khoảng 55%, tỷ lệ gắn protein huyết tương trên 98% và thời gian bán thải khoảng 13 giờ. Thuốc được chuyển hóa nội sinh tương tự protein lớn, không có một cơ quan đơn lẻ giữ vai trò thải trừ chính. Liraglutide nguyên vẹn không được phát hiện trong nước tiểu hoặc phân sau liều đánh dấu phóng xạ.

Giai đoạn I: Hấp thu

Liraglutide được hấp thu chậm sau tiêm dưới da:

  • Với liều điều trị đái tháo đường, nồng độ đỉnh thường đạt sau khoảng 8–12 giờ.
  • Với liều 3 mg dùng kiểm soát cân nặng, thời gian đạt nồng độ đỉnh khoảng 11 giờ.
  • Phơi nhiễm tăng gần tỷ lệ với liều trong khoảng 0,6–3 mg.
  • Phơi nhiễm được xem là tương đương khi tiêm ở bụng, đùi hoặc cánh tay.
Các thông số hấp thu và phơi nhiễm
F · Sinh khả dụng

Sinh khả dụng tuyệt đối của Liraglutide sau tiêm dưới da khoảng 55%.

Giai đoạn II: Phân bố

Liraglutide gắn trên 98% với protein huyết tương.

Thể tích phân bố biểu kiến sau tiêm dưới da:

  • Khoảng 13 L sau liều Victoza 0,6 mg.
  • Khoảng 20–25 L ở người nặng khoảng 100 kg dùng Saxenda 3 mg.
  • Thể tích phân bố sau tiêm tĩnh mạch trong nghiên cứu khoảng 0,07 L/kg.

Giai đoạn III: Chuyển hóa

Liraglutide được chuyển hóa nội sinh tương tự các protein lớn thông qua phân giải peptide và acid béo. Thuốc không phụ thuộc vào một enzym cytochrome P450 cụ thể và không có một cơ quan đơn lẻ được xác định là đường chuyển hóa chính.

Trong 24 giờ đầu sau khi dùng Liraglutide đánh dấu phóng xạ, thành phần chính trong huyết tương vẫn là Liraglutide nguyên vẹn.

Giai đoạn IV: Thải trừ

Liraglutide nguyên vẹn không được phát hiện trong nước tiểu hoặc phân sau khi dùng thuốc đánh dấu phóng xạ.

Chỉ một phần nhỏ hoạt tính phóng xạ được thải dưới dạng chất chuyển hóa liên quan đến Liraglutide:

  • Khoảng 6% qua nước tiểu.
  • Khoảng 5% qua phân.
  • Phần lớn lượng phóng xạ được thải trong 6–8 ngày đầu.
Các thông số và đường thải trừ
t½ · Thời gian bán thải

Thời gian bán thải thải trừ của Liraglutide khoảng 13 giờ, phù hợp với lịch tiêm một lần mỗi ngày.

CL · Độ thanh thải toàn phần

Độ thanh thải biểu kiến sau tiêm dưới da:

  • Khoảng 1,2 L/giờ trong dữ liệu Victoza.
  • Khoảng 0,9–1,4 L/giờ trong dữ liệu Saxenda.

Các giá trị này không được dùng để tự điều chỉnh liều.

Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học

Các yếu tố có thể ảnh hưởng đến phơi nhiễm hoặc đáp ứng gồm:

  • Cân nặng: phơi nhiễm có xu hướng giảm khi trọng lượng cơ thể tăng.
  • Giới tính: nữ có độ thanh thải hiệu chỉnh theo cân nặng thấp hơn nam trong phân tích Saxenda.
  • Tuổi: nhìn chung không có ảnh hưởng có ý nghĩa đến dược động học ở người trưởng thành và cao tuổi.
  • Suy thận hoặc suy gan có thể làm thay đổi phơi nhiễm, nhưng dữ liệu lâm sàng ở mức độ nặng còn hạn chế.
  • Nôn, tiêu chảy và mất nước có thể làm tăng nguy cơ tổn thương thận.
  • Tăng liều quá nhanh làm tăng tác dụng không mong muốn đường tiêu hóa.
  • Vị trí tiêm bụng, đùi hoặc cánh tay không tạo khác biệt được xem là có ý nghĩa lâm sàng.

Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Dược lý và cơ chế của Liraglutide

Liraglutide thuộc nhóm thuốc incretin với các đặc điểm:

  • Kích hoạt thụ thể GLP-1.
  • Tăng tiết insulin phụ thuộc glucose.
  • Giảm tiết glucagon khi glucose tăng.
  • Làm chậm rỗng dạ dày.
  • Giảm lượng thức ăn và cảm giác đói.
  • Nguy cơ hạ đường huyết đơn trị tương đối thấp nhưng tăng khi phối hợp insulin hoặc sulfonylurea.
  • Không phải insulin và không thay thế insulin ở người cần insulin.
  • Không dùng để điều trị đái tháo đường type 1 hoặc nhiễm toan ceton do đái tháo đường.

Phần III: Cơ chế tác dụng

Liraglutide gắn và hoạt hóa thụ thể GLP-1, một thụ thể màng liên kết protein Gs, làm tăng hoạt hóa adenylyl cyclase và tín hiệu AMP vòng.

Các tác động chính gồm:

  1. Tăng tiết insulin từ tế bào beta tụy khi glucose tăng.
  2. Giảm tiết glucagon không phù hợp.
  3. Làm chậm tốc độ thức ăn rời khỏi dạ dày.
  4. Hoạt hóa các vùng não liên quan đến điều hòa cảm giác đói và lượng thức ăn.
  5. Giảm lượng calo tiêu thụ; thuốc không làm tăng tiêu hao năng lượng trong 24 giờ theo dữ liệu Saxenda.

Phần IV: Dược lực học và đáp ứng

Liraglutide làm giảm glucose lúc đói, trước bữa ăn và sau bữa ăn. Tác dụng kích thích insulin và ức chế glucagon phụ thuộc vào glucose, giúp hạn chế nguy cơ hạ đường huyết khi dùng đơn độc.

Trong quản lý cân nặng, tác dụng chính liên quan đến giảm lượng thức ăn và tăng cảm giác no, không phải do tăng chuyển hóa hoặc “đốt mỡ” trực tiếp.

Trong thử nghiệm LEADER ở người mắc đái tháo đường type 2 có nguy cơ tim mạch cao, biến cố tim mạch chính xảy ra ít hơn ở nhóm Liraglutide so với giả dược; kết quả này hỗ trợ chỉ định giảm nguy cơ biến cố tim mạch của Victoza ở nhóm bệnh nhân phù hợp.

Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Chỉ định của Liraglutide

Liều dùng và cách sử dụng

Cảnh báo và lưu ý về Liraglutide

Đối tượng đặc biệt

Tương tác thuốc của Liraglutide

Tương tácMức độCơ chế / ảnh hưởngKhuyến nghị / xử tríTheo dõiBằng chứng / nguồn
Chlorpromazine

Liều chlorpromazine cao có thể làm giảm kiểm soát đường huyết và giảm đáp ứng với thuốc điều trị đái tháo đường.

Kế thừa từ nhóm:
Mức 2: Tương tác cần thận trọng
Cơ chế:

Dược lực học: giảm phóng thích insulin và ảnh hưởng dung nạp glucose.

Ảnh hưởng:

Tăng đường huyết hoặc mất kiểm soát đái tháo đường.

Khuyến nghị:

monitor_closely

Xử trí:

Cảnh báo người bệnh, tăng tự theo dõi đường huyết và chỉnh thuốc đái tháo đường khi cần trong và sau khi ngừng chlorpromazine.

Đường huyết mao mạch, glucose niệu khi áp dụng và HbA1c trong điều trị kéo dài.

Bằng chứng: high
Nguồn:

[eMC SmPC] | Chlorpromazine 100mg Tablets | Mục 4.5 – Interactions | https://www.medicines.org.uk/emc/product/3476/smpc | Kiểm tra ngày 2026-08-01
[DailyMed] | Chlorpromazine Hydrochloride Tablets, USP | Warnings/Precautions – CNS depressants, anticoagulants, phenytoin, propranolol, thiazides, metrizamide, lithium, alcohol, guanethidine | https://dailymed.nlm.nih.gov/dailymed/drugInfo.cfm?setid=5ae79c1e-f523-4358-9f8b-7382a03d59bc | Kiểm tra ngày 2026-08-01

Thắc mắc về hoạt chất Liraglutide

Lưu ý: Nội dung chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo về hoạt chất/dược chất, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của bác sĩ. Người bệnh không tự ý dùng, ngừng thuốc hoặc thay đổi liều khi chưa có hướng dẫn từ nhân viên y tế.
Đã có 1 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *