Liraglutide là thuốc tiêm dưới da thuộc nhóm chủ vận thụ thể GLP-1, có cấu trúc tương đồng khoảng 97% với GLP-1 tự nhiên của người. Tùy biệt dược và mức liều, thuốc được dùng hỗ trợ kiểm soát đường huyết ở người mắc đái tháo đường type 2 hoặc quản lý cân nặng dài hạn ở người đủ tiêu chuẩn. Liraglutide làm tăng tiết insulin và giảm glucagon theo mức glucose, làm chậm rỗng dạ dày, đồng thời tác động lên trung tâm điều hòa cảm giác đói để giảm lượng thức ăn. Thuốc được tiêm một lần mỗi ngày nhưng liều điều trị đái tháo đường không giống liều kiểm soát cân nặng. Các nguy cơ cần lưu ý gồm buồn nôn, nôn, tiêu chảy, mất nước, hạ đường huyết khi phối hợp insulin hoặc sulfonylurea, viêm tụy, bệnh túi mật và phản ứng quá mẫn. Không dùng thuốc cho người có tiền sử cá nhân hoặc gia đình mắc ung thư tuyến giáp thể tủy hay hội chứng MEN 2.
Nội dung chính
- Liraglutide là gì?: Thuốc chủ vận thụ thể GLP-1, tiêm dưới da một lần mỗi ngày.
- Chỉ định chính: Kiểm soát đái tháo đường type 2 và quản lý cân nặng, tùy biệt dược và liều.
- Liều đái tháo đường: Victoza thường tăng từ 0,6 mg lên 1,2 mg; tối đa 1,8 mg/ngày.
- Liều quản lý cân nặng: Saxenda tăng dần mỗi tuần đến 3 mg/ngày.
- Tác dụng phụ phổ biến: Buồn nôn, tiêu chảy, nôn, táo bón, đau bụng, khó tiêu và giảm cảm giác ngon miệng.
- Cảnh báo nổi bật: Viêm tụy, bệnh túi mật, mất nước gây tổn thương thận, liệt dạ dày nặng và nguy cơ hít sặc khi gây mê.
- Chống chỉ định quan trọng: Tiền sử cá nhân hoặc gia đình mắc ung thư tuyến giáp thể tủy hoặc MEN 2.
- Hạ đường huyết: Nguy cơ tăng khi phối hợp insulin hoặc thuốc kích thích tiết insulin.
- Lưu ý: Không dùng đồng thời hai sản phẩm chứa Liraglutide hoặc phối hợp tùy ý với thuốc chủ vận GLP-1 khác.
Hoạt chất Liraglutide là gì?
Liraglutide là chất tương tự GLP-1 người có tác dụng kích hoạt thụ thể GLP-1. Ở người mắc đái tháo đường type 2, thuốc hỗ trợ giảm glucose bằng cách tăng tiết insulin và giảm tiết glucagon theo mức glucose. Trong kiểm soát cân nặng, thuốc làm tăng cảm giác no, giảm đói và giảm lượng calo tiêu thụ.
Liraglutide
Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển
Danh pháp
Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất
| Tên hoạt chất | Liraglutide |
|---|---|
| Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN) | Liraglutide |
| Tên IUPAC | (2S)-5-[[(5S)-5-[[(2S)-2-[[(2S)-2-[[(2S)-5-amino-2-[[2-[[(2S)-2-[[(2S)-2-[[(2S)-2-[[(2S)-2-[[(2S)-2-[[(2S)-2-[[(2S)-2-[[(2S)-2-[[(2S,3R)-2-[[(2S)-2-[[(2S,3R)-2-[[2-[[(2S)-2-[[(2S)-2-[[(2S)-2-amino-3-(1H-imidazol-5-yl)propanoyl]amino]propanoyl]amino]-4-carboxybutanoyl]amino]acetyl]amino]-3-hydroxybutanoyl]amino]-3-phenylpropanoyl]amino]-3-hydroxybutanoyl]amino]-3-hydroxypropanoyl]amino]-3-carboxypropanoyl]amino]-3-methylbutanoyl]amino]-3-hydroxypropanoyl]amino]-3-hydroxypropanoyl]amino]-3-(4-hydroxyphenyl)propanoyl]amino]-4-methylpentanoyl]amino]-4-carboxybutanoyl]amino]acetyl]amino]-5-oxopentanoyl]amino]propanoyl]amino]propanoyl]amino]-6-[[(2S)-1-[[(2S)-1-[[(2S,3S)-1-[[(2S)-1-[[(2S)-1-[[(2S)-1-[[(2S)-1-[[(2S)-5-carbamimidamido-1-[[2-[[(2S)-5-carbamimidamido-1-(carboxymethylamino)-1-oxopentan-2-yl]amino]-2-oxoethyl]amino]-1-oxopentan-2-yl]amino]-3-methyl-1-oxobutan-2-yl]amino]-4-methyl-1-oxopentan-2-yl]amino]-3-(1H-indol-3-yl)-1-oxopropan-2-yl]amino]-1-oxopropan-2-yl]amino]-3-methyl-1-oxopentan-2-yl]amino]-1-oxo-3-phenylpropan-2-yl]amino]-4-carboxy-1-oxobutan-2-yl]amino]-6-oxohexyl]amino]-2-(hexadecanoylamino)-5-oxopentanoic acid |
| Tên khác / tên đồng nghĩa | Liraglutide recombinant; chất tương tự GLP-1 người được acyl hóa; Liraglutide không đồng nghĩa với Semaglutide, Dulaglutide, Exenatide hoặc Tirzepatide. Đây là các hoạt chất khác nhau, có liều, tần suất sử dụng và chỉ định quản lý riêng |
| Tên Latinh / tên dược điển | Liraglutidum |
| Tên USAN | liraglutide |
Định danh & cấu trúc phân tử
Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử
| Số đăng ký CAS | 204656-20-2 |
|---|---|
| UNII | 839I73S42A |
| PubChem CID | 16134956 |
| RxNorm CUI | 475968 |
Dược động học của Liraglutide
Sau tiêm dưới da, Liraglutide đạt nồng độ đỉnh trong khoảng 8–12 giờ. Sinh khả dụng tuyệt đối khoảng 55%, tỷ lệ gắn protein huyết tương trên 98% và thời gian bán thải khoảng 13 giờ. Thuốc được chuyển hóa nội sinh tương tự protein lớn, không có một cơ quan đơn lẻ giữ vai trò thải trừ chính. Liraglutide nguyên vẹn không được phát hiện trong nước tiểu hoặc phân sau liều đánh dấu phóng xạ.
Giai đoạn I: Hấp thu
Liraglutide được hấp thu chậm sau tiêm dưới da:
- Với liều điều trị đái tháo đường, nồng độ đỉnh thường đạt sau khoảng 8–12 giờ.
- Với liều 3 mg dùng kiểm soát cân nặng, thời gian đạt nồng độ đỉnh khoảng 11 giờ.
- Phơi nhiễm tăng gần tỷ lệ với liều trong khoảng 0,6–3 mg.
- Phơi nhiễm được xem là tương đương khi tiêm ở bụng, đùi hoặc cánh tay.
| F · Sinh khả dụng | Sinh khả dụng tuyệt đối của Liraglutide sau tiêm dưới da khoảng 55%. |
|---|
Giai đoạn II: Phân bố
Liraglutide gắn trên 98% với protein huyết tương.
Thể tích phân bố biểu kiến sau tiêm dưới da:
- Khoảng 13 L sau liều Victoza 0,6 mg.
- Khoảng 20–25 L ở người nặng khoảng 100 kg dùng Saxenda 3 mg.
- Thể tích phân bố sau tiêm tĩnh mạch trong nghiên cứu khoảng 0,07 L/kg.
Giai đoạn III: Chuyển hóa
Liraglutide được chuyển hóa nội sinh tương tự các protein lớn thông qua phân giải peptide và acid béo. Thuốc không phụ thuộc vào một enzym cytochrome P450 cụ thể và không có một cơ quan đơn lẻ được xác định là đường chuyển hóa chính.
Trong 24 giờ đầu sau khi dùng Liraglutide đánh dấu phóng xạ, thành phần chính trong huyết tương vẫn là Liraglutide nguyên vẹn.
Giai đoạn IV: Thải trừ
Liraglutide nguyên vẹn không được phát hiện trong nước tiểu hoặc phân sau khi dùng thuốc đánh dấu phóng xạ.
Chỉ một phần nhỏ hoạt tính phóng xạ được thải dưới dạng chất chuyển hóa liên quan đến Liraglutide:
- Khoảng 6% qua nước tiểu.
- Khoảng 5% qua phân.
- Phần lớn lượng phóng xạ được thải trong 6–8 ngày đầu.
| t½ · Thời gian bán thải | Thời gian bán thải thải trừ của Liraglutide khoảng 13 giờ, phù hợp với lịch tiêm một lần mỗi ngày. |
|---|---|
| CL · Độ thanh thải toàn phần | Độ thanh thải biểu kiến sau tiêm dưới da:
Các giá trị này không được dùng để tự điều chỉnh liều. |
Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học
Các yếu tố có thể ảnh hưởng đến phơi nhiễm hoặc đáp ứng gồm:
- Cân nặng: phơi nhiễm có xu hướng giảm khi trọng lượng cơ thể tăng.
- Giới tính: nữ có độ thanh thải hiệu chỉnh theo cân nặng thấp hơn nam trong phân tích Saxenda.
- Tuổi: nhìn chung không có ảnh hưởng có ý nghĩa đến dược động học ở người trưởng thành và cao tuổi.
- Suy thận hoặc suy gan có thể làm thay đổi phơi nhiễm, nhưng dữ liệu lâm sàng ở mức độ nặng còn hạn chế.
- Nôn, tiêu chảy và mất nước có thể làm tăng nguy cơ tổn thương thận.
- Tăng liều quá nhanh làm tăng tác dụng không mong muốn đường tiêu hóa.
- Vị trí tiêm bụng, đùi hoặc cánh tay không tạo khác biệt được xem là có ý nghĩa lâm sàng.
Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Dược lý và cơ chế của Liraglutide
Liraglutide thuộc nhóm thuốc incretin với các đặc điểm:
- Kích hoạt thụ thể GLP-1.
- Tăng tiết insulin phụ thuộc glucose.
- Giảm tiết glucagon khi glucose tăng.
- Làm chậm rỗng dạ dày.
- Giảm lượng thức ăn và cảm giác đói.
- Nguy cơ hạ đường huyết đơn trị tương đối thấp nhưng tăng khi phối hợp insulin hoặc sulfonylurea.
- Không phải insulin và không thay thế insulin ở người cần insulin.
- Không dùng để điều trị đái tháo đường type 1 hoặc nhiễm toan ceton do đái tháo đường.
Phần III: Cơ chế tác dụng
Liraglutide gắn và hoạt hóa thụ thể GLP-1, một thụ thể màng liên kết protein Gs, làm tăng hoạt hóa adenylyl cyclase và tín hiệu AMP vòng.
Các tác động chính gồm:
- Tăng tiết insulin từ tế bào beta tụy khi glucose tăng.
- Giảm tiết glucagon không phù hợp.
- Làm chậm tốc độ thức ăn rời khỏi dạ dày.
- Hoạt hóa các vùng não liên quan đến điều hòa cảm giác đói và lượng thức ăn.
- Giảm lượng calo tiêu thụ; thuốc không làm tăng tiêu hao năng lượng trong 24 giờ theo dữ liệu Saxenda.
Phần IV: Dược lực học và đáp ứng
Liraglutide làm giảm glucose lúc đói, trước bữa ăn và sau bữa ăn. Tác dụng kích thích insulin và ức chế glucagon phụ thuộc vào glucose, giúp hạn chế nguy cơ hạ đường huyết khi dùng đơn độc.
Trong quản lý cân nặng, tác dụng chính liên quan đến giảm lượng thức ăn và tăng cảm giác no, không phải do tăng chuyển hóa hoặc “đốt mỡ” trực tiếp.
Trong thử nghiệm LEADER ở người mắc đái tháo đường type 2 có nguy cơ tim mạch cao, biến cố tim mạch chính xảy ra ít hơn ở nhóm Liraglutide so với giả dược; kết quả này hỗ trợ chỉ định giảm nguy cơ biến cố tim mạch của Victoza ở nhóm bệnh nhân phù hợp.
Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Chỉ định của Liraglutide
Theo nhãn FDA:
Victoza:
- Hỗ trợ chế độ ăn và vận động nhằm cải thiện kiểm soát đường huyết ở người lớn mắc đái tháo đường type 2.
- Sử dụng cho trẻ từ 10 tuổi mắc đái tháo đường type 2.
- Giảm nguy cơ tử vong tim mạch, nhồi máu cơ tim không tử vong hoặc đột quỵ không tử vong ở người lớn mắc đái tháo đường type 2 và đã có bệnh tim mạch.
Saxenda:
- Quản lý cân nặng dài hạn kết hợp chế độ ăn giảm năng lượng và tăng vận động ở người lớn mắc béo phì.
- Người lớn thừa cân kèm ít nhất một bệnh liên quan đến cân nặng.
- Trẻ từ 12 tuổi mắc béo phì và nặng trên 60 kg.
Theo EMA, Saxenda còn được phê duyệt cho trẻ từ 6 đến dưới 12 tuổi mắc béo phì và nặng ít nhất 45 kg.
Liraglutide đã được khảo sát trong một số tình trạng chuyển hóa khác như viêm gan nhiễm mỡ liên quan chuyển hóa, hội chứng buồng trứng đa nang và một số bệnh thần kinh. Các ứng dụng này không phải chỉ định được phê duyệt trong nhãn Victoza hoặc Saxenda được đối chiếu.
Bằng chứng và tình trạng nghiên cứu cụ thể cho từng ứng dụng.
Liều dùng và cách sử dụng
Liều dưới đây lấy từ nhãn FDA và chỉ mang tính tham khảo, không dùng để tự điều trị.
Victoza – đái tháo đường type 2 ở người lớn:
- Tuần đầu: 0,6 mg tiêm dưới da một lần mỗi ngày.
- Sau ít nhất một tuần: tăng lên 1,2 mg/ngày.
- Nếu cần kiểm soát đường huyết thêm: tăng lên tối đa 1,8 mg/ngày sau ít nhất một tuần dùng 1,2 mg.
- Liều 0,6 mg ở người lớn nhằm cải thiện dung nạp tiêu hóa, không phải liều có hiệu quả kiểm soát đường huyết đầy đủ.
Victoza – trẻ từ 10 tuổi:
- Khởi đầu 0,6 mg/ngày.
- Có thể tăng từng mức 0,6 mg sau ít nhất một tuần ở liều hiện tại.
- Tối đa 1,8 mg/ngày.
Saxenda – người lớn và trẻ từ 12 tuổi theo nhãn Hoa Kỳ:
- Tuần 1: 0,6 mg/ngày.
- Tuần 2: 1,2 mg/ngày.
- Tuần 3: 1,8 mg/ngày.
- Tuần 4: 2,4 mg/ngày.
- Từ tuần 5: 3 mg/ngày.
Ở người lớn, phải ngừng nếu không dung nạp được 3 mg/ngày. Đánh giá sau 16 tuần kể từ khi bắt đầu và ngừng nếu chưa giảm ít nhất 4% cân nặng ban đầu.
Ở trẻ từ 12 tuổi, có thể dùng liều duy trì 2,4 mg nếu không dung nạp 3 mg; ngừng nếu không dung nạp 2,4 mg hoặc BMI chưa giảm ít nhất 1% sau 12 tuần ở liều duy trì.
Tiêu chí tiếp tục điều trị của EMA khác với Hoa Kỳ và phải áp dụng theo nhãn tại nơi điều trị.
- Tiêm một lần mỗi ngày, vào thời điểm thuận tiện và tương đối ổn định.
- Có thể tiêm cùng hoặc không cùng bữa ăn.
- Tiêm dưới da ở bụng, đùi hoặc cánh tay.
- Luân chuyển vị trí tiêm để giảm tổn thương da và lắng đọng amyloid tại vị trí tiêm.
- Chỉ dùng khi dung dịch trong, không màu và không có tiểu phân.
- Dùng kim mới cho mỗi lần tiêm và tháo kim khỏi bút sau khi sử dụng.
- Không dùng chung bút tiêm với người khác, kể cả khi đã thay kim.
- Không trộn Liraglutide với insulin; nếu tiêm cùng vùng cơ thể, hai vị trí không được sát nhau.
- Không dùng đồng thời Victoza và Saxenda hoặc sản phẩm Liraglutide khác.
- Không tự phối hợp với thuốc chủ vận GLP-1 khác.
- Không chọn liều bằng cách đếm tiếng “tách” của bút nếu hướng dẫn sử dụng không cho phép.
Nếu quên một liều, dùng liều kế tiếp theo lịch, không tiêm bù. Nếu ngừng trên ba ngày, nhãn Hoa Kỳ yêu cầu khởi động lại ở 0,6 mg/ngày và tăng liều lại để giảm phản ứng tiêu hóa.
Tùy chỉ định, bác sĩ có thể theo dõi:
- Glucose máu và HbA1c.
- Tần suất hạ đường huyết, đặc biệt khi dùng insulin hoặc sulfonylurea.
- Cân nặng, BMI và vòng eo.
- Đáp ứng cân nặng theo mốc thời gian của nhãn sản phẩm.
- Buồn nôn, nôn, tiêu chảy, lượng dịch uống và dấu hiệu mất nước.
- Chức năng thận khi có phản ứng tiêu hóa kéo dài.
- Đau bụng gợi ý viêm tụy hoặc bệnh túi mật.
- Nhịp tim lúc nghỉ khi dùng Saxenda.
- Khối ở cổ, khó nuốt, khó thở hoặc khàn tiếng kéo dài.
- Vị trí tiêm và kỹ thuật sử dụng bút.
- Thuốc uống có khoảng điều trị hẹp có thể bị ảnh hưởng bởi việc chậm rỗng dạ dày.
- Kế hoạch phẫu thuật, nội soi hoặc thủ thuật cần gây mê hay an thần sâu.
Theo dõi calcitonin thường quy hoặc siêu âm tuyến giáp định kỳ chỉ để sàng lọc ung thư tuyến giáp thể tủy chưa được chứng minh có giá trị rõ ràng ở người dùng Liraglutide.
Cảnh báo và lưu ý về Liraglutide
Theo nhãn FDA, Liraglutide chống chỉ định ở người:
- Có tiền sử cá nhân mắc ung thư biểu mô tuyến giáp thể tủy.
- Có tiền sử gia đình mắc ung thư biểu mô tuyến giáp thể tủy.
- Mắc hội chứng đa u nội tiết type 2.
- Từng có phản ứng quá mẫn nghiêm trọng với Liraglutide hoặc tá dược của sản phẩm.
Thai kỳ đã được loại khỏi mục chống chỉ định của Saxenda tại Hoa Kỳ năm 2025, nhưng thuốc vẫn phải ngừng khi phát hiện mang thai vì giảm cân không mang lại lợi ích trong thai kỳ và có thể gây hại cho thai.
Các phản ứng thường gặp gồm:
- Buồn nôn.
- Tiêu chảy.
- Nôn.
- Táo bón.
- Giảm cảm giác ngon miệng.
- Đầy bụng, khó tiêu hoặc đau bụng.
- Đau đầu.
- Mệt mỏi hoặc chóng mặt.
- Phản ứng tại vị trí tiêm.
- Ợ hơi, trào ngược hoặc chướng bụng.
- Tăng lipase hoặc amylase không kèm triệu chứng.
- Hạ đường huyết, chủ yếu khi phối hợp thuốc điều trị đái tháo đường khác.
Buồn nôn thường rõ hơn khi bắt đầu hoặc tăng liều và có thể giảm dần khi tiếp tục điều trị, nhưng triệu chứng nặng hoặc kéo dài cần được đánh giá.
Các phản ứng nghiêm trọng cần lưu ý:
- Viêm tụy cấp, kể cả viêm tụy xuất huyết hoặc hoại tử.
- Sỏi mật hoặc viêm túi mật.
- Tổn thương thận cấp do mất nước khi nôn hoặc tiêu chảy.
- Phản vệ và phù mạch.
- Hạ đường huyết nghiêm trọng khi phối hợp insulin hoặc thuốc kích thích tiết insulin.
- Phản ứng tiêu hóa nặng và làm nặng liệt dạ dày.
- Tăng nhịp tim khi dùng Saxenda.
- Hít sặc phổi trong gây mê toàn thân hoặc an thần sâu do còn thức ăn trong dạ dày.
- Tắc ruột hoặc liệt ruột đã được báo cáo sau lưu hành.
- Nguy cơ lý thuyết về u tế bào C tuyến giáp; mối liên quan nhân quả với ung thư tuyến giáp thể tủy ở người chưa được xác lập.
Đau bụng dữ dội kéo dài, có thể lan ra lưng và kèm hoặc không kèm nôn là dấu hiệu cần ngừng thuốc và đi khám khẩn cấp để loại trừ viêm tụy.
- Không dùng Liraglutide thay insulin trong đái tháo đường type 1 hoặc nhiễm toan ceton.
- Không tự chuyển từ Victoza sang Saxenda hoặc ngược lại.
- Không dùng nhiều hơn liều đã kê để đẩy nhanh giảm cân.
- Thận trọng ở người từng viêm tụy; dữ liệu về nguy cơ tái phát còn hạn chế.
- Không khuyến cáo ở người liệt dạ dày nặng.
- Cần uống đủ dịch khi buồn nôn, nôn hoặc tiêu chảy.
- Báo với bác sĩ gây mê hoặc nội soi rằng đang sử dụng thuốc vì có nguy cơ còn thức ăn trong dạ dày và hít sặc.
- Theo dõi đau hạ sườn phải, sốt hoặc vàng da gợi ý bệnh túi mật.
- Khối ở cổ, khàn tiếng kéo dài, khó nuốt hoặc khó thở cần được đánh giá tuyến giáp.
- Không dùng bút của người khác để tránh lây truyền tác nhân qua đường máu.
- Không dùng thuốc trôi nổi, bút đã đông đá, dung dịch đục, đổi màu hoặc có tiểu phân.
- FDA năm 2026 không phát hiện nguy cơ gia tăng về hành vi hoặc ý nghĩ tự sát của nhóm GLP-1; cảnh báo này đã được loại khỏi nhãn Saxenda Hoa Kỳ. Tuy nhiên, mọi triệu chứng trầm cảm hoặc ý nghĩ tự làm hại bản thân vẫn cần được đánh giá y tế.
Quá liều Liraglutide đã gây:
- Buồn nôn dữ dội.
- Nôn dữ dội.
- Đau bụng.
- Hạ đường huyết nghiêm trọng trong một số trường hợp.
Không có thuốc giải độc đặc hiệu. Xử trí gồm ngừng thuốc, đánh giá glucose, điện giải, dịch, chức năng thận và điều trị hỗ trợ theo triệu chứng. Trường hợp uống hoặc tiêm nhầm liều lớn cần liên hệ cơ sở y tế hoặc trung tâm chống độc.
Khả năng loại bỏ Liraglutide bằng thẩm tách.
Đối với bút Victoza và Saxenda theo nhãn Hoa Kỳ:
Trước khi sử dụng lần đầu:
- Bảo quản trong tủ lạnh ở 2–8°C.
- Không để sát bộ phận làm lạnh.
- Không làm đông đá.
- Không dùng nếu thuốc đã bị đông.
Sau khi sử dụng lần đầu:
- Có thể bảo quản trong tủ lạnh 2–8°C hoặc ở 15–30°C.
- Thời gian sử dụng tối đa thường là 30 ngày.
- Đậy nắp bút khi không sử dụng.
- Tránh nhiệt độ cao và ánh nắng.
- Tháo kim và bỏ kim an toàn sau mỗi lần tiêm.
- Không bảo quản bút khi kim vẫn còn gắn.
Điều kiện bảo quản có thể khác theo nhà sản xuất và quốc gia; phải tuân thủ nhãn của đúng sản phẩm.
Đối tượng đặc biệt
Victoza:
- Được FDA phê duyệt cho trẻ từ 10 tuổi mắc đái tháo đường type 2.
- Chưa xác lập an toàn và hiệu quả ở trẻ dưới 10 tuổi.
- Nguy cơ hạ đường huyết ở trẻ cao hơn và đã được ghi nhận ngay cả khi dùng cùng hoặc không cùng insulin hay metformin.
Saxenda tại Hoa Kỳ:
- Được phê duyệt cho trẻ từ 12 tuổi, nặng trên 60 kg và mắc béo phì.
- Chưa được phê duyệt cho trẻ dưới 12 tuổi.
- Có thể dùng liều duy trì 2,4 mg nếu không dung nạp 3 mg.
Saxenda tại Liên minh châu Âu:
- Được phê duyệt cho trẻ từ 6 đến dưới 12 tuổi mắc béo phì và nặng ít nhất 45 kg.
- Phải được khởi trị bởi bác sĩ có kinh nghiệm quản lý béo phì trẻ em.
- Chưa xác lập độ an toàn và hiệu quả ở trẻ dưới 6 tuổi.
Không tự sử dụng liều hoặc chỉ định của quốc gia khác cho trẻ em.
Tuổi không tạo thay đổi có ý nghĩa rõ ràng về dược động học Liraglutide. Trong các thử nghiệm Victoza, không ghi nhận khác biệt tổng thể về an toàn hoặc hiệu quả giữa người từ 65 tuổi và người trẻ hơn.
Dữ liệu Saxenda ở người từ 75 tuổi còn hạn chế. Người cao tuổi dễ mất nước, suy thận, giảm khối cơ và dùng nhiều thuốc hơn nên cần tăng liều thận trọng và theo dõi dinh dưỡng, chức năng thận cùng phản ứng tiêu hóa. EMA không khuyến cáo Saxenda cho người từ 75 tuổi do kinh nghiệm điều trị hạn chế.
Đối với quản lý cân nặng:
- Giảm cân không mang lại lợi ích trong thai kỳ và có thể gây hại cho thai.
- Saxenda phải được ngừng khi phát hiện mang thai.
- Nghiên cứu động vật ghi nhận tử vong phôi sớm, giảm trọng lượng thai và bất thường phát triển ở một số mức phơi nhiễm.
Đối với đái tháo đường type 2:
- Nhãn Victoza cho phép cân nhắc chỉ khi lợi ích tiềm năng vượt trội nguy cơ đối với thai.
- Đái tháo đường không được kiểm soát cũng gây nguy cơ đáng kể cho mẹ và thai.
- Insulin thường có dữ liệu sử dụng trong thai kỳ phù hợp hơn, nhưng việc chuyển thuốc phải do bác sĩ quyết định.
Không tự ngừng hoặc tiếp tục Liraglutide khi phát hiện mang thai; cần liên hệ bác sĩ ngay.
Chưa có dữ liệu đầy đủ về sự hiện diện của Liraglutide trong sữa mẹ, tác động lên trẻ bú mẹ hoặc ảnh hưởng đến lượng sữa.
Liraglutide được phát hiện trong sữa của chuột đang cho con bú. Quyết định sử dụng cần cân nhắc lợi ích của việc cho con bú, nhu cầu điều trị của người mẹ và nguy cơ tiềm tàng đối với trẻ.
Không tự sử dụng Liraglutide để giảm cân trong thời gian cho con bú.
Theo nhãn FDA, không có khuyến cáo điều chỉnh liều cố định chỉ dựa trên suy gan, nhưng kinh nghiệm ở người suy gan nhẹ, vừa hoặc nặng còn hạn chế và phải sử dụng thận trọng.
Theo EMA, Saxenda không được khuyến cáo ở người suy gan nặng và cần thận trọng ở suy gan nhẹ hoặc vừa.
Theo nhãn FDA, Victoza không yêu cầu điều chỉnh liều cố định ở người suy thận. Tuy nhiên, đã có báo cáo tổn thương thận cấp, đôi khi cần lọc máu, chủ yếu ở người bị buồn nôn, nôn hoặc tiêu chảy dẫn đến mất nước. Kinh nghiệm ở bệnh thận giai đoạn cuối còn hạn chế.
Theo EMA, Saxenda không được khuyến cáo ở người suy thận nặng, độ thanh thải creatinine dưới 30 mL/phút, hoặc bệnh thận giai đoạn cuối.
Liraglutide không được biết là trực tiếp gây an thần hoặc suy giảm khả năng lái xe.
Tuy nhiên:
- Chóng mặt có thể xảy ra.
- Hạ đường huyết có thể làm giảm khả năng tập trung, phản xạ và thị lực.
- Nguy cơ hạ đường huyết tăng khi dùng cùng insulin hoặc sulfonylurea.
Không lái xe hoặc vận hành máy khi có dấu hiệu run, vã mồ hôi, lú lẫn, chóng mặt, nhìn mờ hoặc glucose thấp.
Tương tác thuốc của Liraglutide
| Tương tác | Mức độ | Cơ chế / ảnh hưởng | Khuyến nghị / xử trí | Theo dõi | Bằng chứng / nguồn |
|---|---|---|---|---|---|
|
Chlorpromazine
Liều chlorpromazine cao có thể làm giảm kiểm soát đường huyết và giảm đáp ứng với thuốc điều trị đái tháo đường. Kế thừa từ nhóm: | Mức 2: Tương tác cần thận trọng | Cơ chế: Dược lực học: giảm phóng thích insulin và ảnh hưởng dung nạp glucose. Ảnh hưởng: Tăng đường huyết hoặc mất kiểm soát đái tháo đường. | Khuyến nghị: monitor_closely Xử trí: Cảnh báo người bệnh, tăng tự theo dõi đường huyết và chỉnh thuốc đái tháo đường khi cần trong và sau khi ngừng chlorpromazine. | Đường huyết mao mạch, glucose niệu khi áp dụng và HbA1c trong điều trị kéo dài. | Bằng chứng: high Nguồn: [eMC SmPC] | Chlorpromazine 100mg Tablets | Mục 4.5 – Interactions | https://www.medicines.org.uk/emc/product/3476/smpc | Kiểm tra ngày 2026-08-01 |
Thắc mắc về hoạt chất Liraglutide
Không. Liraglutide là thuốc chủ vận thụ thể GLP-1. Thuốc giúp cơ thể tăng tiết insulin khi glucose tăng, nhưng không phải insulin và không thể tự ý dùng thay insulin ở người cần insulin. Thuốc cũng không được dùng để xử trí nhiễm toan ceton do đái tháo đường.
Cả hai đều chứa Liraglutide 6 mg/mL nhưng có chỉ định và liều khác nhau. Victoza chủ yếu dùng cho đái tháo đường type 2, với liều tối đa 1,8 mg/ngày. Saxenda dùng quản lý cân nặng, với liều duy trì thường là 3 mg/ngày. Không dùng đồng thời và không tự chuyển đổi giữa hai sản phẩm.
Liraglutide 3 mg có thể hỗ trợ giảm cân và duy trì mức giảm cân khi dùng cùng chế độ ăn giảm năng lượng và tăng vận động ở người đáp ứng đúng tiêu chuẩn điều trị. Mức giảm cân khác nhau giữa từng người và phải đánh giá đáp ứng theo mốc thời gian của nhãn; thuốc không bảo đảm giảm cân cho mọi trường hợp.
Đầy bụng hoặc khó chịu nhẹ có thể xảy ra, nhưng đau bụng dữ dội, kéo dài, đặc biệt lan ra lưng và kèm hoặc không kèm nôn có thể là dấu hiệu viêm tụy. Cần ngừng thuốc và liên hệ cơ sở y tế ngay. Đau hạ sườn phải kèm sốt hoặc vàng da có thể liên quan đến sỏi mật hoặc viêm túi mật.
Theo nhãn Saxenda Hoa Kỳ, người lớn cần được đánh giá sau 16 tuần kể từ khi bắt đầu và ngừng thuốc nếu chưa giảm ít nhất 4% cân nặng ban đầu. Trẻ từ 12 tuổi cần ngừng nếu BMI chưa giảm ít nhất 1% sau 12 tuần ở liều duy trì. Nhãn EMA áp dụng các tiêu chí khác, vì vậy phải theo hướng dẫn của sản phẩm được cấp phép tại nơi điều trị.

