Klebsiella pneumoniae là một loài vi khuẩn Gram âm, có nang và không di động, thuộc bộ Enterobacterales. Vi khuẩn có thể hiện diện trong đường tiêu hóa mà không gây triệu chứng, nhưng có khả năng gây viêm phổi, nhiễm khuẩn huyết, nhiễm khuẩn đường tiết niệu, vết thương, vị trí phẫu thuật và màng não, đặc biệt ở người bệnh nặng hoặc đang sử dụng thiết bị xâm lấn.
Điều trị không thể dựa riêng vào tên vi khuẩn. Bác sĩ cần xem xét vị trí lấy mẫu, triệu chứng, mức độ nặng, kháng sinh đồ và các cơ chế kháng thuốc như ESBL hoặc carbapenemase. Một số chủng kháng carbapenem thuộc nhóm CRE rất khó điều trị. Các chủng Klebsiella pneumoniae siêu độc lực còn có thể gây nhiễm trùng xâm lấn ở người vốn khỏe mạnh và lan đến nhiều cơ quan.
Không tự mua hoặc dùng lại kháng sinh cũ khi có kết quả nuôi cấy Klebsiella pneumoniae. Việc dùng thuốc không phù hợp có thể gây thất bại điều trị, độc tính và thúc đẩy kháng kháng sinh.
Nội dung chính
- Vi khuẩn Gram âm, có nang, không di động, thuộc họ Enterobacteriaceae và bộ Enterobacterales.
- Không. Vi khuẩn có thể cư trú trong đường tiêu hóa; phát hiện trong mẫu xét nghiệm phải được phân biệt giữa mang vi khuẩn, mẫu nhiễm bẩn và nhiễm trùng thực sự.
- Viêm phổi, nhiễm khuẩn huyết, nhiễm khuẩn đường tiết niệu, vết thương, vị trí phẫu thuật và viêm màng não.
- Tiếp xúc người với người hoặc thiết bị, bề mặt và môi trường bị nhiễm; CDC không xếp Klebsiella vào nhóm lây truyền qua không khí.
- Người nằm viện, thở máy, có catheter, dùng kháng sinh kéo dài, suy giảm miễn dịch, đái tháo đường hoặc bệnh nặng.
- K. pneumoniae có thể sinh ESBL hoặc carbapenemase như KPC, NDM và OXA-48-like, làm giảm đáng kể lựa chọn kháng sinh.
- Phải dựa trên vị trí nhiễm, nuôi cấy, kháng sinh đồ, cơ chế kháng thuốc, chức năng gan thận và mức độ nặng.
- Vệ sinh tay, chăm sóc thiết bị xâm lấn đúng quy trình, phòng ngừa tiếp xúc và quản lý sử dụng kháng sinh.
Hoạt chất Klebsiella pneumoniae là gì?
Klebsiella pneumoniae không phải hoạt chất mà là một loài vi khuẩn Gram âm. Vi khuẩn có thể cư trú trong đường ruột mà không gây bệnh, nhưng trở thành tác nhân gây nhiễm trùng cơ hội khi xâm nhập phổi, máu, đường tiết niệu, vết thương hoặc các mô bình thường vô khuẩn. Một số chủng có mức độc lực cao hoặc kháng nhiều kháng sinh, khiến bệnh nặng và khó điều trị hơn.
Klebsiella pneumoniae
INN Klebsiella pneumoniae.
Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển
Danh pháp
Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất
| Tên hoạt chất | Klebsiella pneumoniae |
|---|---|
| Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN) | Klebsiella pneumoniae. |
| Tên khác / tên đồng nghĩa | K. pneumoniae; trực khuẩn Friedländer hoặc Friedlander's bacillus là tên lịch sử. Tên khoa học nên được viết Klebsiella pneumoniae, trong đó tên loài “pneumoniae” viết thường. NCBI ghi mã định danh phân loại Taxonomy ID 573. |
Định danh & cấu trúc phân tử
Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử
| Số đăng ký CAS | Không áp dụng |
|---|---|
| UNII | Không tìm thấy |
| PubChem CID | Không có |
| RxNorm CUI | Không tìm thấy |
Dược động học của Klebsiella pneumoniae
Khái niệm dược động học không áp dụng cho Klebsiella pneumoniae vì đây là vi khuẩn, không phải thuốc. Diễn tiến sinh học liên quan gồm cư trú tại niêm mạc, xâm nhập mô, nhân lên, lan vào máu hoặc cơ quan khác và được hệ miễn dịch cùng điều trị kháng khuẩn kiểm soát.
Giai đoạn I: Hấp thu
Klebsiella pneumoniae không được “hấp thu” như dược chất. Vi khuẩn có thể xâm nhập qua hít sặc dịch vùng hầu họng, thiết bị xâm lấn, vết thương hoặc lan từ vị trí đang cư trú đến mô bình thường vô khuẩn.
| F · Sinh khả dụng | Klebsiella pneumoniae không phải thuốc nên khái niệm sinh khả dụng không áp dụng. |
|---|
Giai đoạn II: Phân bố
Klebsiella pneumoniae thường cư trú ở đường tiêu hóa và có thể hiện diện tại niêm mạc hầu họng. Khi gây bệnh, vi khuẩn có thể khu trú ở phổi, đường tiết niệu, máu, vết thương, ổ bụng hoặc hệ thần kinh trung ương. Chủng siêu độc lực có khuynh hướng gây bệnh xâm lấn và lan đến nhiều vị trí hơn chủng cổ điển.
Giai đoạn III: Chuyển hóa
Khái niệm chuyển hóa thuốc không áp dụng. Về sinh học, K. pneumoniae sử dụng các hệ thống chuyển hóa và thu nhận dinh dưỡng để tồn tại trong vật chủ; hệ thống thu nhận sắt bằng siderophore là một trong các yếu tố liên quan độc lực.
Giai đoạn IV: Thải trừ
Klebsiella pneumoniae không được thải trừ theo dược động học của thuốc. Vi khuẩn có thể được cơ thể loại bỏ nhờ miễn dịch, kiểm soát ổ nhiễm và kháng sinh có hoạt tính. Người mang vi khuẩn ở đường tiêu hóa có thể tiếp tục phát tán vi khuẩn qua phân mà không có triệu chứng; thời gian mang khuẩn thay đổi và không thể suy đoán từ một xét nghiệm đơn lẻ.
| t½ · Thời gian bán thải | Klebsiella pneumoniae không phải thuốc nên không có thời gian bán thải dược động học. |
|---|---|
| CL · Độ thanh thải toàn phần | Klebsiella pneumoniae không phải thuốc nên không có độ thanh thải dược động học. |
Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học
Các yếu tố ảnh hưởng đến nguy cơ cư trú, xâm nhập và gây bệnh gồm:
- Nằm viện hoặc điều trị tại đơn vị hồi sức tích cực.
- Thở máy, catheter tĩnh mạch, catheter tiết niệu hoặc thiết bị xâm lấn khác.
- Dùng kháng sinh phổ rộng hoặc kéo dài.
- Suy giảm miễn dịch, bệnh nặng, đái tháo đường hoặc rối loạn sử dụng rượu.
- Kiểm soát nhiễm khuẩn không đầy đủ.
- Độc lực và kiểu kháng thuốc của chủng vi khuẩn.
Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Dược lý và cơ chế của Klebsiella pneumoniae
Phân loại vi sinh học:
- Giới: Bacteria.
- Ngành: Pseudomonadota.
- Lớp: Gammaproteobacteria.
- Bộ: Enterobacterales.
- Họ: Enterobacteriaceae.
- Chi: Klebsiella.
- Loài: Klebsiella pneumoniae.
- NCBI Taxonomy ID: 573.
Trong thực hành vi sinh hiện đại, cần lưu ý “Klebsiella pneumoniae complex” bao gồm các vi khuẩn gần nhau về di truyền; phương pháp định danh thông thường đôi khi khó phân biệt chính xác từng thành viên của phức hợp.
Phần III: Cơ chế tác dụng
Cơ chế gây bệnh liên quan đến nhiều yếu tố:
- Nang polysaccharide giúp vi khuẩn hạn chế thực bào và tác dụng diệt khuẩn của huyết thanh.
- Cấu trúc bám dính giúp vi khuẩn gắn vào tế bào và bề mặt thiết bị.
- Lipopolysaccharide kích hoạt phản ứng viêm và có thể góp phần gây nhiễm khuẩn huyết hoặc sốc nhiễm khuẩn.
- Hệ thống thu nhận sắt hỗ trợ vi khuẩn phát triển trong môi trường vật chủ.
- Biofilm có thể góp phần duy trì vi khuẩn trên catheter và thiết bị.
- Gen kháng thuốc trên nhiễm sắc thể hoặc plasmid có thể làm bất hoạt kháng sinh hoặc làm giảm nồng độ thuốc tiếp cận đích.
Phần IV: Dược lực học và đáp ứng
Khái niệm dược lực học không áp dụng trực tiếp. Về tác động sinh học, K. pneumoniae có thể gây viêm, tổn thương và hoại tử mô, tạo ổ mủ, xâm nhập máu và kích hoạt đáp ứng viêm toàn thân. Mức độ bệnh phụ thuộc vào vị trí nhiễm, lượng vi khuẩn, yếu tố độc lực, tình trạng miễn dịch và thời điểm sử dụng kháng sinh có hiệu lực.
Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Chỉ định của Klebsiella pneumoniae
Klebsiella pneumoniae không có “chỉ định”. Các hội chứng nhiễm trùng thường liên quan gồm:
- Viêm phổi mắc phải trong bệnh viện hoặc liên quan thở máy.
- Nhiễm khuẩn đường tiết niệu, đặc biệt khi có catheter hoặc bất thường tiết niệu.
- Nhiễm khuẩn huyết.
- Nhiễm trùng vết thương hoặc vị trí phẫu thuật.
- Nhiễm trùng ổ bụng.
- Viêm màng não, nhất là trong nhóm nguy cơ cao.
- Áp xe gan sinh mủ và nhiễm trùng lan xa trong hội chứng K. pneumoniae siêu độc lực.
Các hướng nghiên cứu gồm:
- Vaccine nhắm vào kháng nguyên nang hoặc lipopolysaccharide.
- Kháng thể đơn dòng chống các yếu tố bề mặt hoặc độc lực.
- Thực khuẩn thể và enzyme có nguồn gốc thực khuẩn thể.
- Chất ức chế độc lực, biofilm hoặc hệ thống thu nhận sắt.
- Phương pháp chẩn đoán nhanh gen kháng thuốc và gen siêu độc lực.
- Giải trình tự toàn bộ hệ gen để nhận diện ổ dịch.
- Thuốc kháng khuẩn mới đối với chủng đa kháng hoặc kháng toàn diện.
Các ứng dụng trên không được xem là điều trị tiêu chuẩn nếu chưa được cơ quan quản lý phê duyệt và hướng dẫn chuyên môn khuyến nghị. WHO cho biết khả năng nhận diện thường quy chủng hvKp còn hạn chế và khuyến nghị tăng cường năng lực xét nghiệm phân tử.
Liều dùng và cách sử dụng
Klebsiella pneumoniae là vi khuẩn nên không có liều dùng. Không tồn tại một liều kháng sinh chung cho mọi trường hợp nhiễm K. pneumoniae.
Kháng sinh, liều, đường dùng và thời gian điều trị phụ thuộc vào:
- Vị trí và mức độ nhiễm trùng.
- Tuổi, cân nặng và tình trạng miễn dịch.
- Chức năng gan, thận.
- Kháng sinh đồ và nồng độ ức chế tối thiểu.
- Cơ chế kháng thuốc như ESBL, KPC, NDM hoặc OXA-48-like.
- Khả năng kiểm soát ổ nhiễm bằng dẫn lưu, lấy bỏ thiết bị hoặc phẫu thuật.
- Hướng dẫn và dữ liệu kháng thuốc tại địa phương.
Không tự áp dụng liều kháng sinh trên mạng hoặc dùng thuốc còn thừa từ lần điều trị trước.
Nguyên tắc xử trí nhiễm Klebsiella pneumoniae:
- Lấy bệnh phẩm nuôi cấy trước kháng sinh khi có thể và không làm trì hoãn xử trí cấp cứu.
- Đánh giá liệu kết quả phản ánh nhiễm trùng, mang vi khuẩn hay mẫu không phù hợp.
- Khởi trị kinh nghiệm dựa trên ổ nhiễm, mức độ nặng và dữ liệu kháng thuốc địa phương.
- Thu hẹp hoặc thay đổi phác đồ khi có kết quả định danh và kháng sinh đồ.
- Kiểm soát ổ nhiễm bằng dẫn lưu áp xe, xử lý tắc nghẽn hoặc lấy bỏ thiết bị nhiễm khi cần.
- Điều chỉnh liều theo chức năng thận, gan và đặc điểm dược động học của kháng sinh.
- Hội chẩn truyền nhiễm hoặc vi sinh với nhiễm trùng do CRE, chủng đa kháng hoặc bệnh nặng.
IDSA lưu ý hướng dẫn điều trị vi khuẩn Gram âm kháng thuốc giả định tác nhân đã được xác định và kháng sinh được chứng minh có hoạt tính in vitro. Các khuyến nghị còn phụ thuộc dịch tễ và khả năng tiếp cận thuốc của từng quốc gia.
Các thông số có thể cần theo dõi trong quá trình điều trị gồm:
- Nhiệt độ, huyết áp, nhịp tim, nhịp thở, oxy máu và tri giác.
- Triệu chứng theo ổ nhiễm: hô hấp, tiết niệu, thần kinh, vết thương hoặc ổ bụng.
- Công thức máu, CRP hoặc procalcitonin khi phù hợp.
- Chức năng thận, gan và điện giải.
- Cấy máu lặp lại trong nhiễm khuẩn huyết theo đánh giá lâm sàng.
- Đáp ứng sau dẫn lưu hoặc xử lý thiết bị.
- Tác dụng không mong muốn và nồng độ thuốc đối với kháng sinh cần theo dõi điều trị.
- Dấu hiệu xuất hiện kháng thuốc trong khi điều trị.
- Biện pháp cách ly và kiểm soát lây truyền nếu là CRE hoặc đang có ổ dịch.
Cảnh báo và lưu ý về Klebsiella pneumoniae
Klebsiella pneumoniae không phải thuốc nên không có chống chỉ định dược lý. Chống chỉ định của điều trị phụ thuộc kháng sinh cụ thể, tiền sử dị ứng, chức năng gan thận, thai kỳ, tương tác và bệnh nền.
Không được lựa chọn kháng sinh chỉ vì thuốc từng có hiệu quả với người khác hoặc với lần nhiễm trùng trước.
Klebsiella pneumoniae không gây “tác dụng phụ” như thuốc. Các biểu hiện bệnh có thể gồm:
- Sốt, rét run, mệt và chán ăn.
- Ho, đờm, đau ngực, khó thở hoặc giảm oxy máu trong viêm phổi.
- Tiểu buốt, tiểu rắt, đau vùng hông lưng hoặc sốt trong nhiễm khuẩn tiết niệu.
- Đỏ, đau, sưng hoặc chảy dịch tại vết thương.
- Đau bụng, sốt hoặc dấu hiệu ổ mủ trong nhiễm trùng ổ bụng.
- Đau đầu, cứng gáy, rối loạn tri giác trong viêm màng não.
- Kết quả cấy dương tính nhưng không có triệu chứng cũng có thể phản ánh tình trạng mang vi khuẩn thay vì bệnh đang hoạt động.
Các biến chứng nghiêm trọng gồm:
- Nhiễm khuẩn huyết và sốc nhiễm khuẩn.
- Suy hô hấp hoặc hội chứng suy hô hấp cấp.
- Tràn mủ màng phổi, áp xe phổi hoặc hoại tử mô phổi.
- Viêm thận–bể thận, tắc nghẽn hoặc áp xe thận.
- Viêm màng não.
- Áp xe gan và nhiễm trùng di căn đến mắt, não hoặc cơ quan khác ở một số chủng siêu độc lực.
- Suy đa cơ quan và tử vong.
- Thất bại điều trị do ESBL, carbapenemase hoặc các cơ chế kháng thuốc kết hợp.
Các cảnh báo quan trọng:
- Kết quả cấy dương tính không tự động đồng nghĩa phải dùng kháng sinh.
- Không điều trị dựa trên tên vi khuẩn mà bỏ qua vị trí bệnh phẩm, triệu chứng và kháng sinh đồ.
- Không tự mua carbapenem hoặc kháng sinh “mạnh”.
- Dùng kháng sinh không cần thiết làm tăng nguy cơ tác dụng phụ, nhiễm Clostridioides difficile và kháng thuốc.
- Chủng CRE hoặc sinh carbapenemase cần biện pháp kiểm soát nhiễm khuẩn tăng cường.
- Người có thở máy, catheter hoặc thiết bị xâm lấn cần đánh giá thiết bị như nguồn nhiễm.
- Nhiễm trùng siêu độc lực có thể xảy ra ở người không suy giảm miễn dịch và lan đến nhiều cơ quan.
- Sốt kèm tụt huyết áp, khó thở, lú lẫn, thiểu niệu hoặc đau mắt, giảm thị lực cần được đánh giá cấp cứu.
Klebsiella pneumoniae không phải thuốc nên không có tình trạng quá liều.
Nếu người bệnh đã uống hoặc tiêm quá liều kháng sinh trong quá trình điều trị, cần xử trí theo chính hoạt chất đã sử dụng, liều, thời gian, chức năng gan thận và biểu hiện độc tính. Không tự gây nôn hoặc tự bỏ những liều tiếp theo khi chưa được nhân viên y tế hướng dẫn.
Klebsiella pneumoniae không phải thuốc nên không có điều kiện bảo quản để sử dụng điều trị.
Việc thu thập, bảo quản và vận chuyển bệnh phẩm phải tuân theo quy trình của phòng xét nghiệm đối với từng loại mẫu. Bảo quản không đúng có thể làm vi khuẩn chết, tăng sinh quá mức hoặc khiến kết quả không phản ánh đúng tình trạng lâm sàng. Quy trình chi tiết phải do cơ sở xét nghiệm cung cấp.
Đối tượng đặc biệt
Klebsiella pneumoniae có thể gây nhiễm trùng nặng ở trẻ sơ sinh và trẻ em, đặc biệt tại đơn vị hồi sức sơ sinh, ở trẻ sinh non, có thiết bị xâm lấn hoặc đã dùng kháng sinh phổ rộng.
Điều trị nhi khoa phải dựa trên:
- Tuổi thai, tuổi sau sinh và cân nặng.
- Vị trí nhiễm trùng.
- Chức năng thận và gan.
- Kháng sinh đồ.
- Khả năng thấm thuốc vào dịch não tủy nếu nghi viêm màng não.
- Dịch tễ kháng thuốc tại bệnh viện.
Không dùng liều người lớn thu nhỏ theo ước lượng. Nhiễm CRE ở trẻ cần hội chẩn chuyên khoa vì IDSA không cung cấp liều nhi khoa trong hướng dẫn AMR năm 2024.
Người cao tuổi có nguy cơ nhiễm K. pneumoniae cao hơn khi nằm viện, có bệnh nền, suy giảm chức năng cơ quan, rối loạn nuốt, đặt catheter hoặc sử dụng kháng sinh kéo dài. Biểu hiện có thể không điển hình, chẳng hạn lú lẫn, suy giảm chức năng hoặc chán ăn thay vì sốt rõ.
Lựa chọn kháng sinh cần điều chỉnh theo chức năng thận, nguy cơ tương tác thuốc, độc tính thần kinh và khả năng kiểm soát ổ nhiễm.
Klebsiella pneumoniae không phải thuốc. Nhiễm trùng ở phụ nữ mang thai phải được điều trị dựa trên ổ nhiễm, mức độ nặng, nuôi cấy và độ an toàn của từng kháng sinh đối với thai kỳ.
Không trì hoãn đánh giá khi có sốt, đau hông lưng, khó thở, đau bụng, tiểu buốt hoặc dấu hiệu nhiễm khuẩn huyết. Không tự dùng kháng sinh còn thừa vì một số thuốc không phù hợp ở từng giai đoạn thai kỳ.
Klebsiella pneumoniae không phải thuốc. Khả năng tiếp tục cho con bú phụ thuộc vị trí nhiễm, tình trạng của mẹ và thuốc điều trị.
Bác sĩ cần kiểm tra mức bài tiết vào sữa và độ an toàn của từng kháng sinh. Không tự ngừng cho con bú hoặc tự bỏ điều trị. Vệ sinh tay và chăm sóc vết thương đúng cách giúp giảm nguy cơ truyền vi khuẩn qua tiếp xúc.
Suy gan không tạo ra một phác đồ điều trị Klebsiella pneumoniae riêng. Tuy nhiên, bệnh gan nặng có thể làm tăng nguy cơ nhiễm trùng và biến chứng.
Liều kháng sinh phải được điều chỉnh nếu thuốc chuyển hóa hoặc thải trừ đáng kể qua gan. Cần theo dõi chức năng gan và phân biệt tổn thương gan do nhiễm khuẩn huyết với độc tính của thuốc.
Suy thận ảnh hưởng lớn đến lựa chọn và liều của nhiều kháng sinh điều trị K. pneumoniae. Dùng liều quá cao có thể gây độc tính; liều quá thấp có thể dẫn đến thất bại điều trị và chọn lọc kháng thuốc.
Cần tính liều theo chức năng thận, phương thức lọc máu, mức độ nhiễm trùng và đặc tính của thuốc. Aminoglycoside, polymyxin và một số beta-lactam cần được theo dõi đặc biệt về độc tính thận hoặc thần kinh.
Klebsiella pneumoniae không trực tiếp tạo cảnh báo lái xe như một thuốc. Tuy nhiên, sốt, khó thở, chóng mặt, tụt huyết áp, đau, suy nhược hoặc rối loạn tri giác do nhiễm trùng có thể làm mất an toàn khi lái xe.
Một số kháng sinh cũng có thể gây chóng mặt, rối loạn thị giác, hạ đường huyết hoặc tác dụng thần kinh. Không lái xe hoặc vận hành máy móc khi còn triệu chứng hoặc chưa biết thuốc ảnh hưởng thế nào.
Tương tác thuốc của Klebsiella pneumoniae
Klebsiella pneumoniae không có tương tác thuốc theo nghĩa dược lý. Tuy nhiên, các cơ chế kháng thuốc quyết định kháng sinh nào còn hoạt tính:
- ESBL có thể bất hoạt nhiều penicillin, cephalosporin và aztreonam.
- Carbapenemase như KPC, NDM hoặc OXA-48-like có thể làm giảm hiệu lực carbapenem và nhiều beta-lactam khác.
- Một chủng có thể đồng thời mang gen kháng aminoglycoside, fluoroquinolone, trimethoprim–sulfamethoxazole hoặc nhóm thuốc khác.
- Biofilm và ổ mủ có thể làm giảm hiệu quả điều trị dù kháng sinh đồ báo nhạy.
- IDSA không khuyến nghị fosfomycin uống cho nhiễm K. pneumoniae vì vi khuẩn thường mang gen fosA có thể dẫn đến thất bại lâm sàng.
Tương tác giữa các kháng sinh với thuốc đang dùng phải được kiểm tra theo từng phác đồ cụ thể.
Thắc mắc về hoạt chất Klebsiella pneumoniae
Klebsiella pneumoniae là vi khuẩn Gram âm, có nang, không di động, thuộc bộ Enterobacterales. Vi khuẩn có thể cư trú ở đường tiêu hóa nhưng cũng có thể gây viêm phổi, nhiễm khuẩn huyết, nhiễm khuẩn tiết niệu, vết thương và màng não.
Mức độ nguy hiểm phụ thuộc loại bệnh phẩm, triệu chứng, vị trí nhiễm và kiểu kháng thuốc. Kết quả từ máu hoặc dịch cơ thể bình thường vô khuẩn thường có ý nghĩa khác với kết quả từ đờm, phân hoặc mẫu có nguy cơ nhiễm bẩn. Một người có thể mang K. pneumoniae trong đường ruột mà không bị bệnh. Bác sĩ phải phân biệt cư trú với nhiễm trùng trước khi quyết định điều trị.
CDC cho biết vi khuẩn lây chủ yếu qua tiếp xúc người với người hoặc qua thiết bị, bề mặt, nước hay đất bị nhiễm. Trong bệnh viện, tay nhân viên và thiết bị như máy thở hoặc catheter có thể góp phần truyền vi khuẩn nếu quy trình kiểm soát nhiễm khuẩn không được tuân thủ. CDC không xếp Klebsiella vào nhóm lây qua không khí.
Không có một kháng sinh phù hợp cho mọi chủng. Lựa chọn phải dựa trên ổ nhiễm, kháng sinh đồ và cơ chế kháng thuốc. Chủng sinh ESBL, KPC, NDM hoặc carbapenemase khác có thể cần phác đồ chuyên biệt. IDSA khuyến nghị hội chẩn chuyên gia truyền nhiễm đối với nhiễm vi khuẩn Gram âm kháng thuốc và lưu ý hướng dẫn của họ phụ thuộc dịch tễ, khả năng tiếp cận thuốc tại từng quốc gia.
Các biện pháp chính gồm vệ sinh tay, chăm sóc vết thương đúng cách, chỉ sử dụng catheter hoặc máy thở khi cần, xử lý thiết bị theo quy trình, thực hiện phòng ngừa tiếp xúc trong cơ sở y tế và sử dụng kháng sinh hợp lý. Người bệnh và người chăm sóc nên rửa tay trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh, trước và sau khi thay băng hoặc chạm vào thiết bị y tế.

