Griseofulvin

Griseofulvin là thuốc kháng nấm đường uống có tác dụng kìm sự phát triển của dermatophyte, tức nhóm nấm thường gây bệnh ở da, tóc và móng. Thuốc được chỉ định cho một số trường hợp nấm da thân, nấm chân, nấm bẹn, nấm râu, nấm da đầu và nấm móng không đáp ứng đầy đủ với điều trị tại chỗ. Griseofulvin không có tác dụng với Candida, vi khuẩn hoặc nấm gây lang ben. Thuốc có dạng vi tinh thể, microsize, và siêu vi tinh thể, ultramicrosize; hai dạng có mức hấp thu và liều dùng khác nhau nên không được tự quy đổi theo cùng số miligam. Hấp thu thuốc có thể tăng khi dùng cùng thức ăn nhiều chất béo. Griseofulvin chống chỉ định ở phụ nữ mang thai, người suy tế bào gan hoặc rối loạn chuyển hóa porphyrin và có thể tương tác với thuốc tránh thai nội tiết, warfarin, cyclosporine, barbiturate và rượu.

✍️ Chịu trách nhiệm chuyên môn: DS. Tuấn (Dược sĩ lâm sàng)🕘 Rà soát chuyên môn lần cuối: 10/07/2026

Nội dung chính

  • Nhóm thuốc: Thuốc kháng nấm toàn thân, có tác dụng kìm nấm
  • Mã ATC: D01BA01
  • Đường dùng: Đường uống
  • Đối tượng nấm: Dermatophyte thuộc các chi Trichophyton, Microsporum và Epidermophyton
  • Không có tác dụng: Candida, lang ben, vi khuẩn và nhiều loại nấm ngoài dermatophyte
  • Dạng bào chế: Viên microsize, viên ultramicrosize và hỗn dịch microsize 1
  • Lưu ý về liều: Dạng ultramicrosize hấp thu tốt hơn; không tự quy đổi liều giữa hai dạng 1
  • Chống chỉ định nổi bật: Mang thai, suy tế bào gan, rối loạn chuyển hóa porphyrin và quá mẫn
  • Cảnh báo: Độc tính gan, phản ứng da nghiêm trọng, nhạy cảm ánh sáng và tương tác thuốc
  • Nguyên tắc sử dụng: Cần xác nhận nấm gây bệnh và dùng đủ thời gian theo chỉ định của bác sĩ

Hoạt chất Griseofulvin là gì?

Griseofulvin là thuốc kháng nấm đường uống có tác dụng kìm dermatophyte. Thuốc gắn với protein vi ống cần thiết cho quá trình phân bào của nấm và tích lũy trong keratin mới, từ đó làm mô keratin đang phát triển trở nên khó bị nấm xâm nhập. Thuốc chỉ tác dụng với một số nấm thuộc các chi Trichophyton, Microsporum và Epidermophyton.

CHUYÊN LUẬN DƯỢC CHẤT

Griseofulvin

CAS 126-07-8 Công thức C17H17ClO6

Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển

Danh pháp

Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất

Tên hoạt chất

Griseofulvin

Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN)

Griseofulvin

Tên IUPAC

(2S,5'R)-7-chloro-3',4,6-trimethoxy-5'-methylspiro[1-benzofuran-2,4'-cyclohex-2-ene]-1',3-dione

Tên khác / tên đồng nghĩa

Tên hóa học: 7-chloro-2’,4,6-trimethoxy-6’β-methylspiro[benzofuran-2(3H),1’-cyclohexane]-3-4’-dione.

Tên viết tắt

GRF

Tên Latinh / tên dược điển

Griseofulvinum

Định danh & cấu trúc phân tử

Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử

Số đăng ký CAS

126-07-8

UNII

32HRV3E3D5

PubChem CID

441140

RxNorm CUI

5021

Công thức phân tử

C17H17ClO6

Dược động học của Griseofulvin

Griseofulvin microsize được hấp thu không ổn định qua đường tiêu hóa, chủ yếu ở tá tràng. Nồng độ đỉnh thường đạt sau khoảng bốn giờ. Sau hấp thu, thuốc tập trung tại các tế bào tiền thân keratin và gắn vào keratin mới. Thuốc được chuyển hóa ở gan thành 6-desmethylgriseofulvin và chất liên hợp glucuronide, sau đó thải qua nước tiểu, phân và một phần qua mồ hôi. Thời gian bán thải trong huyết tương dao động khoảng 9–24 giờ.

Giai đoạn I: Hấp thu

Griseofulvin microsize được hấp thu chủ yếu tại tá tràng, một phần ở hỗng tràng và hồi tràng. Nồng độ đỉnh ở người lớn nhịn đói sau liều 0,5 g xuất hiện khoảng bốn giờ. Dùng thuốc cùng bữa ăn nhiều chất béo có thể làm tăng nồng độ thuốc; trong một nghiên cứu ở trẻ em, dùng cùng sữa làm tăng đáng kể Cmax và diện tích dưới đường cong so với dùng khi đói.

Các thông số hấp thu và phơi nhiễm
F · Sinh khả dụng

Nhãn thuốc không công bố giá trị sinh khả dụng tuyệt đối. Mức hấp thu của dạng microsize được ước tính khoảng 27–72% và thay đổi đáng kể giữa các cá nhân. Hiệu suất hấp thu của dạng ultramicrosize cao khoảng 1,5 lần dạng microsize thông thường, cho phép dùng lượng hoạt chất tương đương khoảng hai phần ba liều microsize trong các chế độ được ghi trên nhãn. Không tự quy đổi hai dạng. 1

Giai đoạn II: Phân bố

Sau khi uống, griseofulvin được lắng đọng tại các tế bào tiền thân keratin, có ái lực lớn hơn với mô bệnh và gắn chặt vào keratin mới, giúp keratin mới kháng sự xâm nhập của nấm. Thể tích phân bố định lượng.

Giai đoạn III: Chuyển hóa

Griseofulvin được chuyển hóa tại gan thành 6-desmethylgriseofulvin và chất liên hợp glucuronide của chất chuyển hóa này.

Giai đoạn IV: Thải trừ

Khoảng 30% một liều uống được bài tiết trong nước tiểu trong 24 giờ và khoảng 50% trong vòng năm ngày, chủ yếu dưới dạng chất chuyển hóa. Griseofulvin không đổi chiếm dưới 1% liều trong nước tiểu. Khoảng một phần ba liều được thải qua phân trong năm ngày; thuốc cũng được bài tiết qua mồ hôi.

Các thông số và đường thải trừ
t½ · Thời gian bán thải

Thời gian bán thải thải trừ trong huyết tương dao động khoảng 9–24 giờ.

Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học
  • Độ tan thấp trong dịch tiêu hóa khiến mức hấp thu thay đổi đáng kể giữa các cá nhân.
  • Thức ăn nhiều chất béo hoặc sữa có thể làm tăng hấp thu dạng microsize.
  • Dạng ultramicrosize có hiệu suất hấp thu cao hơn khoảng 1,5 lần dạng microsize.
  • Barbiturate có thể làm giảm nồng độ griseofulvin trong huyết tương và giảm hoạt tính của thuốc. 1

Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Dược lý và cơ chế của Griseofulvin

Griseofulvin thuộc nhóm thuốc chống nấm dùng toàn thân trong da liễu, mã ATC D01BA01. Đây là thuốc kìm nấm chuyên biệt đối với dermatophyte, không phải thuốc kháng nấm phổ rộng và không có tác dụng với vi khuẩn. 1

Phần III: Cơ chế tác dụng

Griseofulvin gắn với các protein vi ống cần thiết cho quá trình nguyên phân, qua đó làm rối loạn thoi phân bào của tế bào nấm. Thuốc đồng thời được lắng đọng tại các tế bào tiền thân keratin và gắn vào keratin mới, tạo mô keratin có khả năng chống lại sự xâm nhập của dermatophyte.

Phần IV: Dược lực học và đáp ứng

Griseofulvin có tác dụng kìm nấm đối với nhiều chủng dermatophyte thuộc Trichophyton, Microsporum và Epidermophyton. Thuốc không có tác dụng đối với vi khuẩn hoặc những chi nấm khác. Do thuốc bảo vệ keratin mới thay vì loại bỏ tức thì toàn bộ mô đã nhiễm, hiệu quả lâm sàng phụ thuộc vào thời gian thay mới của da, tóc hoặc móng.

Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Chỉ định của Griseofulvin

Liều dùng và cách sử dụng

Cảnh báo và lưu ý về Griseofulvin

Đối tượng đặc biệt

Tương tác thuốc của Griseofulvin

  • Warfarin và thuốc chống đông loại coumarin: griseofulvin có thể làm giảm tác dụng chống đông; có thể cần điều chỉnh liều và theo dõi trong và sau điều trị.
  • Thuốc tránh thai chứa estrogen và các biện pháp tránh thai nội tiết: thuốc có thể làm tăng chuyển hóa estrogen, giảm hiệu quả tránh thai và gây rối loạn kinh nguyệt. Cần trao đổi với bác sĩ về biện pháp không nội tiết hoặc biện pháp bổ sung.
  • Cyclosporine: nồng độ cyclosporine có thể giảm, làm giảm tác dụng ức chế miễn dịch.
  • Salicylate: nồng độ salicylate huyết thanh có thể giảm.
  • Barbiturate: có thể làm giảm nồng độ griseofulvin và giảm hiệu quả chống nấm.
  • Rượu: có thể gây buồn nôn, nôn, đỏ bừng, nhịp tim nhanh hoặc hạ huyết áp nghiêm trọng.
  • Các thuốc khác được chuyển hóa qua gan: cần được bác sĩ hoặc dược sĩ rà soát vì griseofulvin có thể cảm ứng một số quá trình chuyển hóa thuốc. 1

Thắc mắc về hoạt chất Griseofulvin

Lưu ý: Nội dung chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo về hoạt chất/dược chất, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của bác sĩ. Người bệnh không tự ý dùng, ngừng thuốc hoặc thay đổi liều khi chưa có hướng dẫn từ nhân viên y tế.
Đã có 7 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *