Lansoprazol

Lansoprazol, tên tiếng Anh là lansoprazole, là thuốc ức chế bơm proton dùng để giảm tiết acid dạ dày. Thuốc ức chế hệ enzym H+/K+-ATPase tại tế bào thành dạ dày, qua đó làm giảm cả lượng acid cơ bản và acid được kích thích tiết ra. Lansoprazol được sử dụng trong điều trị ngắn hạn bệnh trào ngược dạ dày–thực quản, viêm thực quản ăn mòn, loét tá tràng, loét dạ dày lành tính và một số tình trạng tăng tiết acid bệnh lý. Thuốc còn có thể là một thành phần trong phác đồ diệt Helicobacter pylori hoặc phòng ngừa, điều trị loét dạ dày liên quan NSAID theo chỉ định phù hợp.

Lansoprazol thường được uống trước bữa ăn và phải nuốt nguyên dạng giải phóng chậm hoặc sử dụng đúng cách được hướng dẫn cho từng dạng bào chế. Dùng kéo dài hoặc không đúng chỉ định có thể liên quan đến thiếu magnesi, thiếu vitamin B12, gãy xương, nhiễm Clostridioides difficile và viêm thận kẽ. Không tự dùng kéo dài hoặc tự phối hợp kháng sinh.

✍️ Chịu trách nhiệm chuyên môn: DS. Tuấn (Dược sĩ lâm sàng)🕘 Rà soát chuyên môn lần cuối: 10/07/2026

Nội dung chính

  • Thuốc ức chế bơm proton, viết tắt là PPI.
  • Ức chế H+/K+-ATPase tại tế bào thành, chặn giai đoạn cuối của quá trình tiết acid dạ dày.
  • GERD, viêm thực quản ăn mòn, loét tá tràng, loét dạ dày lành tính, loét liên quan NSAID và tăng tiết acid bệnh lý.
  • Viên nang hoặc viên chứa hạt bao tan trong ruột, thường có hàm lượng 15 mg và 30 mg.
  • Uống trước bữa ăn; không nghiền hoặc nhai hạt bao tan trong ruột.
  • Tiêu chảy, đau bụng, buồn nôn và táo bón.
  • Thiếu magnesi, thiếu vitamin B12, gãy xương, polyp tuyến đáy vị và nhiễm khuẩn đường ruột.
  • Quá mẫn với thuốc và dùng đồng thời sản phẩm chứa rilpivirine.
  • Chỉ dùng trong phác đồ phối hợp do bác sĩ lựa chọn; không tự phối hợp kháng sinh.

Hoạt chất Lansoprazol là gì?

Lansoprazol là thuốc ức chế bơm proton làm giảm sản xuất acid trong dạ dày. Thuốc được dùng để điều trị hoặc kiểm soát các bệnh mà acid đóng vai trò quan trọng, chẳng hạn trào ngược dạ dày–thực quản, viêm thực quản ăn mòn và loét dạ dày–tá tràng.

Lansoprazol không trung hòa ngay lượng acid đã có như thuốc kháng acid và không phải thuốc giảm đau. Thuốc cũng không tự tiêu diệt H. pylori; khi điều trị nhiễm khuẩn này, lansoprazol phải được phối hợp với thuốc kháng khuẩn phù hợp.

CHUYÊN LUẬN DƯỢC CHẤT

Lansoprazol

INN Lansoprazole

CAS 103577-45-3

Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển

Danh pháp

Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất

Tên hoạt chất

Lansoprazol

Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN)

Lansoprazole

Tên IUPAC

2-[[[3-methyl-4-(2,2,2-trifluoroethoxy)pyridin-2-yl]methyl]sulfinyl]-1H-benzimidazole

Tên hóa học khác

1H-Benzimidazole, 2-[[[3-methyl-4-(2,2,2-trifluoroethoxy)-2-pyridinyl]methyl]sulfinyl]- | 2-[[[3-Methyl-4-(2,2,2-trifluoroethoxy)-2-pyridyl]methyl]sulfinyl]benzimidazole

Tên khác / tên đồng nghĩa

Lansoprazolum; lansoprazole delayed-release. Tên viết trên nhãn có thể khác nhau tùy ngôn ngữ và dạng bào chế.

Tên viết tắt

LPZ

Tên Latinh / tên dược điển

Lansoprazolum

Tên USAN

lansoprazole

Định danh & cấu trúc phân tử

Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử

Số đăng ký CAS

103577-45-3

UNII

0K5C5T2QPG

PubChem CID

3883

RxNorm CUI

17128

Dược động học của Lansoprazol

Lansoprazol được hấp thu sau khi hạt bao tan trong ruột đi qua dạ dày và giải phóng hoạt chất tại ruột. Nồng độ đỉnh trong huyết tương đạt sau khoảng 1,7 giờ. Sinh khả dụng tuyệt đối trên 80%, tỷ lệ gắn protein huyết tương khoảng 97% và thời gian bán thải trung bình khoảng 1,5 giờ.

Thuốc được chuyển hóa mạnh ở gan, chủ yếu qua CYP2C19 và CYP3A4. Mặc dù thời gian bán thải huyết tương ngắn, tác dụng ức chế tiết acid kéo dài hơn do thuốc tác động tại bơm proton của tế bào thành.

Giai đoạn I: Hấp thu

Thời gian đạt nồng độ đỉnh trung bình khoảng 1,7 giờ. Khi dùng thuốc khoảng 30 phút sau ăn, nồng độ đỉnh và diện tích dưới đường cong có thể giảm khoảng 50–70%. Ảnh hưởng đáng kể này không được ghi nhận khi dùng thuốc trước bữa ăn.

Các thông số hấp thu và phơi nhiễm
F · Sinh khả dụng

Sinh khả dụng tuyệt đối của lansoprazol sau uống trên 80%. Sinh khả dụng có thể giảm đáng kể khi thuốc được uống sau bữa ăn thay vì trước bữa ăn.

Giai đoạn II: Phân bố

Lansoprazol gắn khoảng 97% với protein huyết tương. Tỷ lệ gắn protein không thay đổi đáng kể trong phạm vi nồng độ điều trị được nghiên cứu.

Giai đoạn III: Chuyển hóa

Lansoprazol được chuyển hóa mạnh tại gan thông qua CYP2C19 và CYP3A4. Các chất chuyển hóa chính trong huyết tương gồm dẫn xuất hydroxyl hóa, sulfinyl và sulfone; chúng có rất ít hoặc không có hoạt tính ức chế tiết acid đáng kể trong tuần hoàn.

Trong môi trường acid tại ống tiết của tế bào thành, lansoprazol được chuyển thành dạng có hoạt tính để tác động lên bơm proton.

Giai đoạn IV: Thải trừ

Không phát hiện đáng kể lansoprazol dạng không đổi trong nước tiểu. Sau khi dùng thuốc đánh dấu phóng xạ, khoảng một phần ba lượng phóng xạ được thu hồi qua nước tiểu và khoảng hai phần ba qua phân, cho thấy có sự bài tiết đáng kể qua mật.

Các thông số và đường thải trừ
t½ · Thời gian bán thải

Thời gian bán thải huyết tương trung bình khoảng 1,5 ± 1 giờ ở người khỏe mạnh. Thời gian bán thải có thể kéo dài ở người cao tuổi và người suy gan, nhưng thuốc thường không tích lũy đáng kể khi dùng một lần mỗi ngày ở người có chức năng gan bình thường.

CL · Độ thanh thải toàn phần

Giá trị độ thanh thải toàn thân định lượng của lansoprazol trong nhãn thuốc tham chiếu.

Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học

Các yếu tố có thể ảnh hưởng dược động học gồm:

  • Thức ăn: dùng sau ăn làm giảm đáng kể mức độ hấp thu.
  • Kiểu hình CYP2C19: người chuyển hóa kém có thể có nồng độ thuốc cao hơn.
  • Tuổi cao: độ thanh thải giảm và thời gian bán thải có thể kéo dài.
  • Suy gan: mức phơi nhiễm và thời gian bán thải tăng, đặc biệt ở suy gan nặng.
  • Thuốc cảm ứng enzym như rifampin hoặc St. John’s wort có thể làm giảm nồng độ lansoprazol.
  • Voriconazole có thể làm tăng mức phơi nhiễm lansoprazol.

Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Dược lý và cơ chế của Lansoprazol

Lansoprazol thuộc nhóm PPI, mã ATC A02BC03. Khác với thuốc đối kháng thụ thể histamin H2, lansoprazol tác động trực tiếp vào giai đoạn cuối của quá trình tiết acid bằng cách ức chế H+/K+-ATPase tại tế bào thành dạ dày.

Phần III: Cơ chế tác dụng

Sau khi được hấp thu, lansoprazol đi vào tế bào thành dạ dày và tập trung trong môi trường acid của ống tiết. Tại đây, thuốc được chuyển thành dạng có hoạt tính và ức chế H+/K+-ATPase trên bề mặt tiết của tế bào thành. Quá trình này chặn bước cuối cùng của hoạt động sản xuất acid, làm giảm cả tiết acid cơ bản và tiết acid do kích thích.

Lansoprazol không có tác dụng kháng cholinergic hoặc đối kháng trực tiếp với thụ thể histamin H2.

Phần IV: Dược lực học và đáp ứng

Lansoprazol làm giảm lượng acid và tăng pH trong dạ dày theo mức liều. Tác dụng ức chế acid tăng lên trong những ngày đầu dùng liên tục, do ngày càng có nhiều bơm proton đang hoạt động bị ức chế.

Tác dụng giảm tiết acid có thể kéo dài hơn nhiều so với thời gian thuốc tồn tại trong huyết tương. Tuy nhiên, mức độ cải thiện triệu chứng và thời gian lành tổn thương khác nhau giữa từng người.

Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Chỉ định của Lansoprazol

Liều dùng và cách sử dụng

Cảnh báo và lưu ý về Lansoprazol

Đối tượng đặc biệt

Tương tác thuốc của Lansoprazol

Tương tácMức độCơ chế / ảnh hưởngKhuyến nghị / xử tríTheo dõiBằng chứng / nguồn
Velpatasvir

Thuốc ức chế bơm proton làm giảm hấp thu velpatasvir; phối hợp nhìn chung không được khuyến cáo.

Kế thừa từ nhóm:
Mức 2: Tương tác cần thận trọng
Cơ chế:

Tăng pH dạ dày làm giảm độ tan của velpatasvir và giảm hấp thu.

Ảnh hưởng:

Có nguy cơ giảm phơi nhiễm và giảm hiệu quả điều trị HCV; mức ảnh hưởng phụ thuộc loại, liều, thức ăn và thời điểm dùng.

Khuyến nghị:

separate_timing

Xử trí:

Ưu tiên thuốc thay thế. Nếu cần dùng, áp dụng hướng dẫn tương đương omeprazole 20 mg: dùng velpatasvir cùng thức ăn và trước PPI 4 giờ.

Theo dõi liều, thời điểm dùng và đáp ứng virus học.

Bằng chứng: high
Nguồn:

DailyMed/FDA | EPCLUSA Prescribing Information | Acid-reducing agents and PK tables | https://dailymed.nlm.nih.gov/dailymed/fda/fdaDrugXsl.cfm?setid=7f30631a-ee3b-4cfe-866b-964df3f0a44f | Kiểm tra ngày 2026-08-02
emc/Gilead | Sofosbuvir/Velpatasvir Gilead SmPC | Table 4: proton-pump inhibitors | https://www.medicines.org.uk/emc/product/7294/smpc | Kiểm tra ngày 2026-08-02
PubMed | van Seyen et al., Concomitant Intake of Coca-Cola to Manage the DDI Between Velpatasvir and Omeprazole | PMID 31313296, DOI 10.1002/cpt.1569 | https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/31313296/ | Kiểm tra ngày 2026-08-02

Thắc mắc về hoạt chất Lansoprazol

Lưu ý: Nội dung chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo về hoạt chất/dược chất, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của bác sĩ. Người bệnh không tự ý dùng, ngừng thuốc hoặc thay đổi liều khi chưa có hướng dẫn từ nhân viên y tế.
Đã có 1 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *