L-Methionin

L-Methionin, tên tiếng Anh là L-methionine, là một acid amin thiết yếu chứa lưu huỳnh mà cơ thể người không tự tổng hợp đủ và phải nhận từ thực phẩm. Methionine tham gia cấu tạo protein, đồng thời là tiền chất của S-adenosyl-L-methionine — chất cho nhóm methyl quan trọng trong nhiều phản ứng sinh học. Methionine còn liên quan đến quá trình tạo homocysteine, cysteine và glutathione.

L-methionine được sử dụng làm chất dinh dưỡng trong thực phẩm và là thành phần của một số dung dịch acid amin dùng trong dinh dưỡng đường tĩnh mạch. Methionine từng được dùng đường uống như thuốc giải độc paracetamol trong một số hướng dẫn, nhưng phải sử dụng rất sớm và tại cơ sở y tế. WHO đã loại DL-methionine khỏi Danh mục thuốc thiết yếu do acetylcysteine trở thành tiêu chuẩn điều trị trên toàn cầu.

✍️ Chịu trách nhiệm chuyên môn: DS. Tuấn (Dược sĩ lâm sàng)🕘 Rà soát chuyên môn lần cuối: 10/07/2026

Nội dung chính

  • Bản chất: L-Methionin là acid amin thiết yếu chứa lưu huỳnh, công thức C5H11NO2S.
  • Vai trò: Tham gia tổng hợp protein và tạo S-adenosyl-L-methionine, homocysteine, cysteine cùng glutathione.
  • Nguồn tự nhiên: Có trong thịt, cá, trứng, sữa, đậu, hạt và các thực phẩm giàu protein.
  • Sử dụng y khoa: Có trong dung dịch acid amin truyền tĩnh mạch; từng được dùng đường uống để xử trí sớm ngộ độc paracetamol.
  • Vị trí hiện nay trong ngộ độc paracetamol: Acetylcysteine đã trở thành tiêu chuẩn điều trị toàn cầu; WHO loại DL-methionine khỏi Danh mục thuốc thiết yếu năm 2011.
  • Bổ sung cho người khỏe mạnh: Chưa có căn cứ để mọi người khỏe mạnh phải uống riêng L-methionine khi chế độ ăn đã cung cấp đủ protein.
  • Nguy cơ liều cao: Có thể làm tăng methionine và homocysteine huyết tương; liều rất cao có nguy cơ độc thần kinh, chuyển hóa và mạch máu.
  • Khuyến cáo: Không tự dùng methionine để “giải độc gan”, điều trị ngộ độc paracetamol hoặc thay thế dinh dưỡng y khoa.
  • Các thông tin trên được phân biệt giữa vai trò dinh dưỡng tự nhiên, thành phần của dung dịch dinh dưỡng đường tĩnh mạch và việc dùng methionine như thuốc giải độc.

Hoạt chất L-Methionin là gì?

L-Methionin là một trong chín acid amin thiết yếu đối với người. Cơ thể không tự tổng hợp methionine với lượng đáp ứng đầy đủ nhu cầu nên phải nhận qua thực phẩm hoặc dinh dưỡng y khoa.

Methionine vừa là nguyên liệu để tổng hợp protein, vừa là nguồn tạo S-adenosyl-L-methionine — chất cho nhóm methyl trong nhiều phản ứng liên quan đến DNA, RNA, protein, lipid và các phân tử sinh học khác.

L-Methionin không phải vitamin, không phải chất kích thích đốt mỡ và không phải thuốc “thải độc gan” sử dụng thường quy.

CHUYÊN LUẬN DƯỢC CHẤT

L-Methionin

INN L-Methionine

CAS 63-68-3

Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển

Danh pháp

Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất

Tên hoạt chất

L-Methionin

Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN)

L-Methionine

Tên IUPAC

(2S)-2-amino-4-methylsulfanylbutanoic acid

Tên khác / tên đồng nghĩa

Methionine; L-Met; Met; (S)-2-amino-4-(methylthio)butanoic acid; L-2-amino-4-(methylthio)butyric acid; L-α-amino-γ-methylthiobutyric acid.; Không đồng nhất L-methionine với:; DL-methionine: hỗn hợp đồng phân D và L.; D-methionine: đồng phân D.; S-adenosyl-L-methionine hoặc SAMe: dẫn xuất chuyển hóa của methionine.; N-acetyl-L-methionine: dẫn xuất acetyl hóa được quản lý riêng.

Tên viết tắt

Met

Tên Latinh / tên dược điển

methioninum

Tên USAN

methionine

Định danh & cấu trúc phân tử

Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử

Số đăng ký CAS

63-68-3

UNII

AE28F7PNPL

PubChem CID

6137

RxNorm CUI

6837

Dược động học của L-Methionin

L-Methionin là chất dinh dưỡng nội sinh trong cơ thể nên các thông số dược động học không được mô tả hoàn toàn giống một thuốc ngoại sinh.

Sau khi uống, methionine được hấp thu tại ruột non, đi vào tuần hoàn cửa và tham gia kho acid amin tự do, tổng hợp protein hoặc chuyển hóa chủ yếu ở gan. Methionine có thể được hoạt hóa thành S-adenosyl-L-methionine, sau đó chuyển thành homocysteine và tiếp tục đi theo con đường tái methyl hóa hoặc chuyển lưu huỳnh.

Các thông số dược động học thay đổi theo lượng protein trong bữa ăn, liều methionine tự do, cysteine, vitamin nhóm B và chức năng gan, thận.

Giai đoạn I: Hấp thu

L-Methionin được hấp thu chủ yếu tại ruột non thông qua các hệ vận chuyển acid amin.

Các nghiên cứu uống methionine tự do cho thấy nồng độ methionine huyết tương tăng sau sử dụng. Mức tăng phụ thuộc liều và có thể rõ hơn so với lượng methionine tương đương nằm trong protein thực phẩm.

Không nên suy luận rằng hấp thu nhanh đồng nghĩa với lợi ích lâm sàng lớn hơn.

Các thông số hấp thu và phơi nhiễm
F · Sinh khả dụng

Chưa có giá trị sinh khả dụng tuyệt đối chuẩn hóa để áp dụng chung cho L-methionine dạng viên, bột, thực phẩm và dung dịch acid amin.

Methionine tự do được hấp thu qua đường tiêu hóa, nhưng tỷ lệ hấp thu và chuyển hóa bước đầu có thể khác với methionine nằm trong protein thực phẩm. .

Giai đoạn II: Phân bố

Sau hấp thu, methionine được phân bố trong kho acid amin tự do của huyết tương và mô, được đưa vào quá trình tổng hợp protein hoặc chuyển hóa.

Gan là cơ quan quan trọng trong chuyển hóa methionine, nhưng các mô khác cũng sử dụng methionine để tổng hợp protein và thực hiện phản ứng methyl hóa.

Thể tích phân bố chuẩn hóa của L-methionine dùng như thuốc.

Giai đoạn III: Chuyển hóa

Methionine được chuyển hóa qua các bước chính:

  1. Methionine kết hợp với ATP để tạo S-adenosyl-L-methionine, còn gọi là SAM.
  2. SAM cho nhóm methyl trong nhiều phản ứng, tạo S-adenosylhomocysteine.
  3. S-adenosylhomocysteine được chuyển thành homocysteine.
  4. Homocysteine có thể:
  • Được tái methyl hóa thành methionine với sự tham gia của folate và vitamin B12.
  • Đi vào con đường chuyển lưu huỳnh để tạo cysteine, phụ thuộc vitamin B6.
  1. Cysteine có thể tham gia tổng hợp glutathione và các hợp chất chứa lưu huỳnh khác.

Việc methionine là tiền chất gián tiếp của glutathione không chứng minh rằng uống methionine liều cao sẽ “giải độc gan”.

Giai đoạn IV: Thải trừ

Methionine được sử dụng để tổng hợp protein hoặc bị oxy hóa. Nitơ được chuyển vào chu trình urê, còn lưu huỳnh có thể được oxy hóa thành sulfat và đào thải chủ yếu qua nước tiểu.

Một nghiên cứu chuyển hóa ghi nhận phần đáng kể lưu huỳnh từ liều methionine uống được thu hồi dưới dạng sulfat trong những giờ sau sử dụng.

Tỷ lệ L-methionine nguyên dạng được đào thải qua nước tiểu ở người khỏe mạnh.

Các thông số và đường thải trừ
t½ · Thời gian bán thải

Chưa có thời gian bán thải chuẩn được cơ quan quản lý xác lập để hướng dẫn khoảng cách liều L-methionine.

Do methionine là acid amin nội sinh và tham gia nhiều kho chuyển hóa, các giá trị từ thử nghiệm tải methionine không nên được sử dụng để tự thiết lập lịch dùng thực phẩm bổ sung.

CL · Độ thanh thải toàn phần

Chưa có giá trị độ thanh thải toàn thân chuẩn hóa cho L-methionine dùng đường uống.

Độ thanh thải biểu kiến chịu ảnh hưởng bởi tổng hợp protein, chuyển hóa tại gan, tái methyl hóa homocysteine, con đường chuyển lưu huỳnh và chức năng thận.

Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học

Các yếu tố có thể ảnh hưởng đến chuyển hóa L-methionine gồm:

  • Tổng lượng protein và methionine trong chế độ ăn.
  • Lượng cysteine trong chế độ ăn.
  • Tình trạng folate, vitamin B6 và vitamin B12.
  • Chức năng gan.
  • Chức năng thận.
  • Hệ gen và các bệnh rối loạn chuyển hóa methionine hoặc homocysteine.
  • Tuổi và tình trạng tăng trưởng.
  • Liều methionine tự do.
  • Việc sử dụng đồng thời dung dịch dinh dưỡng đường tĩnh mạch.
  • Tình trạng viêm, suy dinh dưỡng hoặc dị hóa.

Thiếu vitamin nhóm B hoặc dùng methionine quá mức có thể làm tăng nguy cơ tích lũy homocysteine.

Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Dược lý và cơ chế của L-Methionin

L-Methionin có thể được mô tả theo ba vai trò khác nhau:

  • Chất dinh dưỡng thiết yếu: thành phần tự nhiên của protein trong thực phẩm.
  • Acid amin dùng trong dinh dưỡng y khoa: thành phần của hỗn hợp acid amin uống hoặc truyền tĩnh mạch.
  • Thuốc giải độc lịch sử hoặc thay thế: methionine từng được dùng đường uống trong xử trí sớm ngộ độc paracetamol.

Không được đồng nhất ba vai trò này để suy luận rằng một viên thực phẩm bổ sung methionine có thể thay thế thuốc giải độc hoặc dung dịch dinh dưỡng đường tĩnh mạch.

Phần III: Cơ chế tác dụng

Trong dinh dưỡng:

  • Methionine được gắn vào chuỗi polypeptide trong quá trình tổng hợp protein.
  • Methionine cung cấp lưu huỳnh và là tiền chất của cysteine.
  • Methionine được hoạt hóa thành SAM để cho nhóm methyl.
  • Chuyển hóa methionine góp phần tạo glutathione thông qua homocysteine và cysteine.

Trong ngộ độc paracetamol:

Methionine cung cấp cơ chất chứa lưu huỳnh cho quá trình tổng hợp glutathione. Glutathione giúp liên hợp và bất hoạt chất chuyển hóa độc NAPQI của paracetamol. Tác dụng bảo vệ phụ thuộc rất lớn vào việc sử dụng sớm, trước khi tổn thương gan tiến triển.

Acetylcysteine hiện là tiêu chuẩn điều trị ngộ độc paracetamol trên toàn cầu và không được tự thay bằng methionine.

Phần IV: Dược lực học và đáp ứng

L-Methionin làm tăng nguồn methionine sẵn có cho tổng hợp protein, chu trình methyl hóa và con đường chuyển lưu huỳnh.

Khi dùng methionine tự do liều cao, nồng độ methionine và homocysteine huyết tương có thể tăng. Một thử nghiệm sử dụng 1.500 mg L-methionine mỗi ngày ghi nhận homocysteine huyết tương tăng trung bình khoảng 2 micromol/L trong nhóm nghiên cứu.

Chưa có mối quan hệ nồng độ–hiệu quả được xác lập cho các quảng cáo như tăng cơ, mọc tóc, tăng miễn dịch hoặc “giải độc gan”.

Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Chỉ định của L-Methionin

Liều dùng và cách sử dụng

Cảnh báo và lưu ý về L-Methionin

Đối tượng đặc biệt

Tương tác thuốc của L-Methionin

Chưa có danh sách tương tác thuốc lâm sàng đầy đủ được xác lập cho L-methionine đơn chất.

Các mối liên quan cần lưu ý:

  • Folate và vitamin B12 tham gia tái methyl hóa homocysteine thành methionine.
  • Vitamin B6 tham gia con đường chuyển homocysteine thành cysteine.
  • Thiếu các vitamin này có thể làm tăng homocysteine khi bổ sung methionine.
  • Nitrous oxide có thể làm gián đoạn chuyển hóa vitamin B12 và methionine; người phơi nhiễm kéo dài hoặc thiếu B12 cần được đánh giá riêng.
  • Các sản phẩm phối hợp nhiều acid amin, vitamin hoặc khoáng chất có hồ sơ tương tác riêng.
  • Người dùng thuốc điều trị động kinh, bệnh tâm thần, ung thư hoặc thuốc ảnh hưởng folate và vitamin B12 cần hỏi bác sĩ trước khi bổ sung.

Không tự dùng vitamin liều cao để “trung hòa” tác dụng của methionine.

Thắc mắc về hoạt chất L-Methionin

Lưu ý: Nội dung chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo về hoạt chất/dược chất, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của bác sĩ. Người bệnh không tự ý dùng, ngừng thuốc hoặc thay đổi liều khi chưa có hướng dẫn từ nhân viên y tế.
Đã có 2 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *