L-Alanine

L-Alanine là dạng đồng phân L của alanine, một alpha-amino acid được cơ thể sử dụng để tổng hợp protein. Đây là acid amin không thiết yếu, nghĩa là cơ thể người khỏe mạnh có thể tổng hợp từ các chất trung gian chuyển hóa, chủ yếu thông qua phản ứng chuyển amin giữa pyruvate và glutamate.

L-Alanine giữ vai trò quan trọng trong chu trình glucose–alanine. Tại cơ, alanine tiếp nhận nhóm amin rồi được vận chuyển đến gan; tại đây, alanine được chuyển trở lại thành pyruvate để tham gia tân tạo glucose, còn nitơ được xử lý qua chuyển hóa ure.

Cần phân biệt L-Alanine với beta-alanine, một hợp chất khác về vị trí nhóm amin và thường xuất hiện trong sản phẩm thể thao. Hiện chưa xác minh được chỉ định điều trị độc lập phổ biến cho L-Alanine đơn chất; trong y khoa, alanine chủ yếu được ghi nhận là thành phần của hỗn hợp acid amin dùng trong dinh dưỡng tĩnh mạch.

✍️ Chịu trách nhiệm chuyên môn: DS. Tuấn (Dược sĩ lâm sàng)🕘 Rà soát chuyên môn lần cuối: 10/07/2026

Nội dung chính

  • L-Alanine là gì?: Alpha-amino acid không thiết yếu, tham gia cấu tạo protein và chuyển hóa nitơ.
  • Vai trò chuyển hóa: Có thể chuyển đổi thuận nghịch với pyruvate qua enzym alanine aminotransferase.
  • Chu trình glucose–alanine: Hỗ trợ vận chuyển nitơ từ cơ đến gan và cung cấp bộ khung carbon cho tân tạo glucose.
  • Chỉ định thuốc đơn chất: Chưa xác minh được chỉ định điều trị phổ biến của L-Alanine đơn chất.
  • Ứng dụng y khoa: Là thành phần của một số dung dịch hỗn hợp acid amin dùng trong dinh dưỡng tĩnh mạch.
  • Liều bổ sung đường uống: Chưa có liều điều trị chuẩn hoặc giới hạn dung nạp tối đa được xác lập riêng cho L-Alanine.
  • Lưu ý: Không nhầm L-Alanine với beta-alanine và không tự dùng sản phẩm bổ sung để điều trị bệnh hoặc kiểm soát đường huyết.

Hoạt chất L-Alanine là gì?

L-Alanine là một acid amin không thiết yếu được sử dụng để tạo protein và tham gia vận chuyển carbon cùng nitơ giữa cơ và gan.

“Không thiết yếu” không có nghĩa là không quan trọng; thuật ngữ này cho biết cơ thể người khỏe mạnh có thể tự tổng hợp alanine và không bắt buộc phải nhận một lượng riêng biệt từ chế độ ăn.

CHUYÊN LUẬN DƯỢC CHẤT

L-Alanine

INN L-Alanine; alanine

CAS 56-41-7

Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển

Danh pháp

Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất

Tên hoạt chất

L-Alanine

Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN)

L-Alanine; alanine

Tên IUPAC

(2S)-2-aminopropanoic acid

Tên khác / tên đồng nghĩa

L-α-Alanine; (S)-alanine; (2S)-2-aminopropanoic acid; L-2-aminopropanoic acid; ký hiệu ba chữ cái Ala; ký hiệu một chữ cái A.; L-Alanine không đồng nghĩa với beta-alanine. Hai chất có cùng công thức phân tử nhưng khác vị trí nhóm amin và khác vai trò sinh học.

Tên viết tắt

Ala

Tên Latinh / tên dược điển

Alaninum

Tên USAN

alanine

Định danh & cấu trúc phân tử

Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử

Số đăng ký CAS

56-41-7

UNII

OF5P57N2ZX

PubChem CID

5950

RxNorm CUI

Không tìm thấy

Dược động học của L-Alanine

L-Alanine vừa có nguồn gốc từ chế độ ăn vừa được tổng hợp và tái sử dụng liên tục trong cơ thể. Vì là chất chuyển hóa nội sinh, không có một hồ sơ dược động học chuẩn áp dụng chung cho thực phẩm, sản phẩm uống và dung dịch acid amin truyền tĩnh mạch.

Sau khi được hấp thu hoặc giải phóng từ protein, alanine tham gia nhanh vào tổng hợp protein, phản ứng chuyển amin và chu trình glucose–alanine.

Giai đoạn I: Hấp thu

Protein trong thực phẩm được tiêu hóa thành peptide và acid amin; các acid amin tự do, bao gồm alanine, được hấp thu qua tế bào ruột. Mức hấp thu có thể chịu ảnh hưởng của dạng sản phẩm, bữa ăn và sự cạnh tranh với các acid amin khác.

Thông số thời gian đạt nồng độ đỉnh của L-Alanine đơn chất.

Các thông số hấp thu và phơi nhiễm
F · Sinh khả dụng

Sinh khả dụng tuyệt đối của L-Alanine đường uống ở người chưa được xác lập thống nhất trong các nguồn chính thức được kiểm chứng.

Không được tự quy đổi liều đường uống sang lượng alanine có trong dung dịch truyền tĩnh mạch.

Giai đoạn II: Phân bố

Alanine hiện diện tự nhiên trong huyết tương, dịch nội bào và protein của nhiều mô. Sau khi vào tuần hoàn, alanine có thể được mô sử dụng để tổng hợp protein hoặc được vận chuyển đến gan để chuyển hóa.

Thể tích phân bố của L-Alanine đơn chất.

Giai đoạn III: Chuyển hóa

L-Alanine được chuyển hóa chủ yếu qua phản ứng thuận nghịch do alanine aminotransferase xúc tác:

Alanine + alpha-ketoglutarate ⇌ pyruvate + glutamate.

Tại cơ, phản ứng theo chiều tạo alanine giúp thu nhận nhóm amin. Alanine được đưa đến gan, chuyển thành pyruvate để tham gia tân tạo glucose; nitơ được chuyển sang glutamate và tiếp tục được xử lý qua các con đường chuyển hóa nitơ.

Giai đoạn IV: Thải trừ

Bộ khung carbon của alanine được chuyển thành pyruvate rồi tiếp tục được oxy hóa, dùng để tạo glucose hoặc tham gia các con đường chuyển hóa khác. Nitơ được chuyển sang các chất trung gian và phần dư được đào thải chủ yếu dưới dạng ure qua thận.

Tỷ lệ L-Alanine bài tiết nguyên dạng trong nước tiểu.

Các thông số và đường thải trừ
t½ · Thời gian bán thải

Không có thời gian bán thải thống nhất cho L-Alanine trong các nguồn chính thức được kiểm chứng.

Thời gian bán thải phụ thuộc nguồn alanine, đường dùng, liều, tình trạng dinh dưỡng và hoạt động chuyển hóa của từng mô.

CL · Độ thanh thải toàn phần

Không có giá trị độ thanh thải chuẩn áp dụng chung cho L-Alanine do đây là chất chuyển hóa nội sinh và liên tục được tổng hợp, phân giải, tích hợp vào protein và tái sử dụng.

Độ thanh thải định lượng của chế phẩm đơn chất.

Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học

Các yếu tố có thể ảnh hưởng đến sự hấp thu và chuyển hóa L-Alanine gồm:

  • Hàm lượng protein và thành phần acid amin trong bữa ăn.
  • Đường dùng và dạng sản phẩm.
  • Tình trạng đói, vận động, chấn thương hoặc dị hóa.
  • Chức năng gan và thận.
  • Hoạt tính alanine aminotransferase.
  • Nồng độ pyruvate, glutamate và các chất trung gian chuyển hóa.
  • Khả năng sử dụng acid amin và đào thải nitơ.
  • Các rối loạn chuyển hóa acid amin hoặc ure.

Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Dược lý và cơ chế của L-Alanine

L-Alanine có thể được mô tả trong ba bối cảnh:

  • Acid amin cấu tạo protein: là một trong các acid amin được tích hợp vào protein của người.
  • Acid amin sinh đường: bộ khung carbon tạo pyruvate, một chất có thể tham gia tân tạo glucose.
  • Thành phần dinh dưỡng: được phối hợp với nhiều acid amin khác trong dung dịch nuôi dưỡng tĩnh mạch hoặc thực phẩm y tế.

L-Alanine không phải chất kích thích thể thao và không có cơ chế tương đương beta-alanine.

Phần III: Cơ chế tác dụng

L-Alanine không có một cơ chế dược lý kiểu gắn vào thụ thể như nhiều loại thuốc.

Vai trò chính gồm:

  • Cung cấp đơn vị cấu tạo cho quá trình tổng hợp protein.
  • Nhận và vận chuyển nhóm amin từ mô ngoại vi đến gan.
  • Chuyển đổi thuận nghịch với pyruvate qua alanine aminotransferase.
  • Cung cấp cơ chất cho tân tạo glucose trong chu trình glucose–alanine.
  • Góp phần đưa nitơ vào các con đường xử lý và đào thải.

Phần IV: Dược lực học và đáp ứng

Không có quan hệ liều – đáp ứng dược lý chuẩn được xác lập cho L-Alanine đơn chất.

Trong dung dịch dinh dưỡng tĩnh mạch, tác dụng lâm sàng thuộc tổng thể hỗn hợp acid amin, năng lượng, điện giải, vitamin và các thành phần phối hợp. Không thể quy việc duy trì cân bằng nitơ hoặc hỗ trợ tổng hợp protein riêng cho alanine.

Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Chỉ định của L-Alanine

Liều dùng và cách sử dụng

Cảnh báo và lưu ý về L-Alanine

Đối tượng đặc biệt

Tương tác thuốc của L-Alanine

Tương tác thuốc đặc hiệu, có ý nghĩa lâm sàng của L-Alanine đơn chất.

Nhãn Aminosyn II lưu ý hoạt tính chống đồng hóa của tetracycline có thể làm giảm tác dụng dự kiến của hỗn hợp acid amin truyền cùng dextrose trong chế độ dinh dưỡng tĩnh mạch.

Ngoài ra, công thức dinh dưỡng tĩnh mạch có thể cần điều chỉnh insulin, điện giải và dịch theo xét nghiệm. Không được quy các tương tác này riêng cho L-Alanine.

Thắc mắc về hoạt chất L-Alanine

Lưu ý: Nội dung chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo về hoạt chất/dược chất, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của bác sĩ. Người bệnh không tự ý dùng, ngừng thuốc hoặc thay đổi liều khi chưa có hướng dẫn từ nhân viên y tế.
Đã có 2 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *