Isoprenaline

Isoprenaline, còn được gọi là isoproterenol tại Hoa Kỳ, là thuốc cường giao cảm tổng hợp có tác dụng chủ vận mạnh, không chọn lọc trên thụ thể beta-1 và beta-2 adrenergic. Thuốc có thể làm tăng nhịp tim, tăng sức co bóp cơ tim, giãn mạch ngoại vi và giãn cơ trơn phế quản. Chỉ định được phê duyệt không hoàn toàn giống nhau giữa các quốc gia: nhãn Hoa Kỳ hiện hành đề cập đến một số tình trạng sốc và co thắt phế quản trong gây mê, trong khi SmPC tại Anh đề cập đến điều trị ngắn hạn nhịp chậm do block nhĩ–thất và hội chứng Adams–Stokes. Isoprenaline có thể gây nhịp nhanh, loạn nhịp thất hoặc thiếu máu cơ tim, do đó phải được bác sĩ có chuyên môn sử dụng tại cơ sở có khả năng theo dõi điện tâm đồ và huyết động. Người bệnh không được tự mua, tự pha hoặc tự sử dụng thuốc.

✍️ Chịu trách nhiệm chuyên môn: DS. Tuấn (Dược sĩ lâm sàng)🕘 Rà soát chuyên môn lần cuối: 10/07/2026

Nội dung chính

  • Thuốc cường giao cảm tổng hợp, chủ vận beta-1 và beta-2 không chọn lọc.
  • Tăng nhịp và sức co bóp tim; giãn mạch ngoại vi; giãn phế quản.
  • Khác nhau theo nhãn từng quốc gia và từng sản phẩm; không được mặc nhiên áp dụng chéo.
  • Tiêm hoặc truyền tĩnh mạch trong môi trường được theo dõi.
  • Nhịp nhanh, loạn nhịp thất, đau thắt ngực, thiếu máu cơ tim và thay đổi huyết áp.
  • Dùng bởi nhân viên y tế, theo dõi liên tục nhịp tim, điện tâm đồ, huyết áp và đáp ứng tuần hoàn.

Hoạt chất Isoprenaline là gì?

Isoprenaline là thuốc cường giao cảm tổng hợp, tác động trực tiếp và mạnh lên cả thụ thể beta-1 lẫn beta-2 adrenergic, trong khi có ái lực rất thấp với thụ thể alpha. Thuốc làm tim đập nhanh và co bóp mạnh hơn, đồng thời gây giãn mạch ngoại vi và giãn cơ trơn phế quản.

CHUYÊN LUẬN DƯỢC CHẤT

Isoprenaline

CAS 7683-59-2 Công thức C11H17NO3

Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển

Danh pháp

Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất

Tên hoạt chất

Isoprenaline

Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN)

Isoprenaline

Tên IUPAC

4-[1-hydroxy-2-(propan-2-ylamino)ethyl]benzene-1,2-diol

Tên hóa học khác

1,2-Benzenediol, 4-[1-hydroxy-2-[(1-methylethyl)amino]ethyl]- | 3,4-Dihydroxy-alpha-(isopropylaminomethyl)-benzyl alcohol | 1-(3,4-Dihydroxyphenyl)-2-(isopropylamino)ethanol

Tên khác / tên đồng nghĩa

Isoproterenol; isoprenaline hydrochloride; isoproterenol hydrochloride. Isoprenaline hydrochloride là dạng muối được sử dụng trong các thuốc tiêm đã kiểm tra.

Tên viết tắt

ISO

Tên Latinh / tên dược điển

Isoprenalinum

Tên USAN

isoproterenol

Định danh & cấu trúc phân tử

Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử

Số đăng ký CAS

7683-59-2

UNII

L628TT009W

PubChem CID

3779

RxNorm CUI

6054

Công thức phân tử

C11H17NO3

Dược động học của Isoprenaline

Isoprenaline có tác dụng ngắn. Sau khi được đưa vào tuần hoàn, thuốc bị bất hoạt nhanh chủ yếu thông qua chuyển hóa bởi catechol-O-methyltransferase tại gan, phổi và các mô khác. Một phần đáng kể liều dùng được bài tiết qua nước tiểu dưới dạng không đổi; phần còn lại chủ yếu dưới dạng 3-O-methylisoproterenol và các chất liên hợp.

Giai đoạn I: Hấp thu

Nhãn DailyMed ghi nhận isoproterenol được hấp thu dễ dàng khi sử dụng đường ngoài tiêu hóa hoặc dạng khí dung. Với các sản phẩm tiêm truyền tĩnh mạch hiện hành, tác dụng xuất hiện nhanh do thuốc được đưa trực tiếp vào tuần hoàn.

Các thông số hấp thu và phơi nhiễm
F · Sinh khả dụng

Không có giá trị sinh khả dụng tuyệt đối dạng phần trăm được nêu trong các nhãn đã kiểm tra. Khi dùng đường tĩnh mạch, thuốc được đưa trực tiếp vào tuần hoàn nên không trải qua giai đoạn hấp thu như đường uống.

Giai đoạn II: Phân bố

Isoprenaline hầu như không đi qua hàng rào máu–não. Thể tích phân bố và tỷ lệ gắn protein huyết tương định lượng.

Giai đoạn III: Chuyển hóa

Thuốc được chuyển hóa bởi catechol-O-methyltransferase tại gan, phổi và các mô khác. Chất chuyển hóa chính sau tiêm tĩnh mạch là 3-O-methylisoproterenol và các chất liên hợp. Isoprenaline là cơ chất tương đối kém của monoamine oxidase.

Giai đoạn IV: Thải trừ

Khoảng 40–50% liều được bài tiết qua nước tiểu dưới dạng không đổi; phần còn lại chủ yếu được thải dưới dạng 3-O-methylisoproterenol trong vòng 24 giờ theo SmPC tại Anh.

Các thông số và đường thải trừ
t½ · Thời gian bán thải

Sau tiêm tĩnh mạch, thời gian bán thải trong huyết tương được SmPC mô tả khoảng một đến vài phút, có thể thay đổi theo tốc độ đưa thuốc.

CL · Độ thanh thải toàn phần

Giá trị độ thanh thải toàn phần hoặc độ thanh thải thận định lượng trong các tài liệu chính thức đã kiểm tra.

Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học

Tốc độ đưa thuốc có thể ảnh hưởng đến thời gian bán thải được quan sát. Thuốc được chuyển hóa tại gan và nhiều mô, đồng thời bài tiết một phần đáng kể qua thận; tuy nhiên, ảnh hưởng định lượng của suy gan, suy thận, tuổi hoặc các yếu tố di truyền đối với dược động học chưa được xác lập trong các nhãn đã kiểm tra.

Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Dược lý và cơ chế của Isoprenaline

Isoprenaline thuộc nhóm amin cường giao cảm tác động trực tiếp. Về điều trị, thuốc được xếp trong nhóm tác nhân adrenergic và dopaminergic dùng cho tim mạch, mã ATC C01CA02. Hoạt chất không chọn lọc giữa beta-1 và beta-2 nên tác dụng trên tim, mạch máu và phế quản có thể xuất hiện đồng thời.

Phần III: Cơ chế tác dụng

Isoprenaline kích thích thụ thể beta-1 ở tim, làm tăng nhịp tim, tăng dẫn truyền và tăng sức co bóp. Kích thích thụ thể beta-2 làm giãn cơ trơn mạch máu và phế quản. Hoạt chất có ái lực rất thấp với thụ thể alpha-adrenergic.

Phần IV: Dược lực học và đáp ứng

Truyền tĩnh mạch Isoprenaline có thể:

  • Tăng cung lượng tim nhờ tác dụng tăng co bóp và tăng nhịp.
  • Giảm sức cản mạch ngoại vi, đặc biệt tại cơ xương.
  • Làm giảm huyết áp tâm trương; huyết áp trung bình có thể giảm.
  • Làm giãn cơ trơn phế quản và giảm co thắt phế quản.
  • Gây dung nạp đối với tác dụng giãn phế quản khi sử dụng quá mức.

Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Chỉ định của Isoprenaline

Liều dùng và cách sử dụng

Cảnh báo và lưu ý về Isoprenaline

Đối tượng đặc biệt

Tương tác thuốc của Isoprenaline

Các tương tác quan trọng gồm:

  • Adrenaline hoặc epinephrine: không dùng đồng thời do nguy cơ loạn nhịp nghiêm trọng.
  • Thuốc chống trầm cảm ba vòng, thuốc ức chế monoamine oxidase, levothyroxine và một số thuốc kháng histamine: có thể làm tăng đáp ứng với Isoprenaline.
  • Thuốc chẹn beta, như propranolol: đối kháng tác dụng kích thích tim và giãn phế quản.
  • Thuốc mê halogen hóa: có thể gây hoặc làm nặng loạn nhịp thất.
  • Digitalis và glycoside tim: làm tăng nguy cơ độc tính tim; ngộ độc digitalis là chống chỉ định trong SmPC tại Anh.
  • Theophylline, các thuốc cường giao cảm khác hoặc thuốc kích thích thần kinh trung ương: có thể làm tăng độc tính.
  • Entacapone, doxapram, ergotamine và oxytocin: có thể tạo tương tác có ý nghĩa lâm sàng theo SmPC tại Anh.

Cần cung cấp cho bác sĩ đầy đủ danh sách thuốc kê đơn, không kê đơn và thuốc đang dùng trước khi điều trị.

Thắc mắc về hoạt chất Isoprenaline

Lưu ý: Nội dung chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo về hoạt chất/dược chất, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của bác sĩ. Người bệnh không tự ý dùng, ngừng thuốc hoặc thay đổi liều khi chưa có hướng dẫn từ nhân viên y tế.
Đã có 0 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *