Epirubicin hydrochloride

Epirubicin hydrochloride là muối hydrochloride của epirubicin, một thuốc hóa trị gây độc tế bào thuộc nhóm anthracycline và chất ức chế topoisomerase II. Thuốc gây tổn thương DNA, cản trở quá trình sao chép, phiên mã và phân chia của tế bào ung thư.

Theo nhãn ELLENCE tại Hoa Kỳ, epirubicin được phê duyệt trong hóa trị bổ trợ ung thư vú đã phẫu thuật có hạch nách chứa tế bào ung thư. Nhãn tại New Zealand còn ghi nhận các chỉ định như ung thư vú, dạ dày, buồng trứng, phổi tế bào nhỏ, u lympho không Hodgkin, sarcoma mô mềm và ung thư bàng quang nông.

Đây là thuốc kê đơn có nguy cơ gây suy tủy nặng, độc tính tim, hoại tử mô khi thoát mạch và bệnh ác tính thứ phát. Thuốc chỉ được chuẩn bị, sử dụng và theo dõi bởi nhân viên y tế có kinh nghiệm về hóa trị ung thư; người bệnh không tự áp dụng bất kỳ liều nào trong bài.

✍️ Chịu trách nhiệm chuyên môn: DS. Tuấn (Dược sĩ lâm sàng)🕘 Rà soát chuyên môn lần cuối: 10/07/2026

Nội dung chính

  • Hoạt chất: Epirubicin hydrochloride, muối của epirubicin và là đồng phân 4’-epi của doxorubicin.
  • Nhóm thuốc: Anthracycline gây độc tế bào, chất ức chế topoisomerase II; mã ATC L01DB03.
  • Đường dùng: Truyền hoặc tiêm tĩnh mạch có kiểm soát; một số nhãn cho phép bơm thuốc vào bàng quang.
  • Nguy cơ chính: Độc tính tim phụ thuộc liều tích lũy, suy tủy, nhiễm trùng, thoát mạch gây hoại tử, hội chứng ly giải khối u và bệnh bạch cầu thứ phát.
  • Theo dõi: Công thức máu, chức năng tim, bilirubin, AST, creatinin, điện giải và dấu hiệu thoát mạch.
  • Nguyên tắc an toàn: Đây không phải thuốc để tự mua hoặc tự dùng. Liều phải được bác sĩ ung bướu tính theo diện tích cơ thể, phác đồ, chức năng cơ quan và độc tính.

Hoạt chất Epirubicin hydroclorid là gì?

Epirubicin hydrochloride là thuốc hóa trị anthracycline. Thuốc tác động lên DNA và topoisomerase II, từ đó cản trở việc sao chép, sửa chữa DNA và tổng hợp RNA, protein của tế bào. Vì thuốc cũng gây tổn thương tế bào bình thường đang phân chia nhanh, việc điều trị có thể gây suy tủy, viêm niêm mạc và nhiều độc tính toàn thân.

CHUYÊN LUẬN DƯỢC CHẤT

Epirubicin hydroclorid

INN Epirubicin hydrochloride

CAS 56390-09-1 Công thức C27H29NO11·HCl

Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển

Danh pháp

Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất

Tên hoạt chất

Epirubicin hydroclorid

Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN)

Epirubicin hydrochloride

Tên chung quốc tế sửa đổi (INNM)

Epirubicin hydrochloride

Tên IUPAC

(7S,9S)-7-[(2R,4S,5R,6S)-4-amino-5-hydroxy-6-methyloxan-2-yl]oxy-6,9,11-trihydroxy-9-(2-hydroxyacetyl)-4-methoxy-8,10-dihydro-7H-tetracene-5,12-dione;hydrochloride

Tên khác / tên đồng nghĩa

Epirubicin HCl; epidoxorubicin hydrochloride; 4’-epidoxorubicin hydrochloride. ELLENCE là tên biệt dược tại Hoa Kỳ, không phải tên INN.

Tên viết tắt

EPI | epi-ADR

Tên Latinh / tên dược điển

Epirubicini hydrochloridum

Tên USAN

epirubicin hydrochloride

Định danh & cấu trúc phân tử

Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử

Số đăng ký CAS

56390-09-1

UNII

22966TX7J5

PubChem CID

65348

RxNorm CUI

203213

Công thức phân tử

C27H29NO11·HCl

Dược động học của Epirubicin hydroclorid

Sau khi truyền tĩnh mạch, nồng độ epirubicin trong huyết tương giảm theo ba pha. Dược động học tuyến tính trong khoảng liều 60–150 mg/m². Thuốc phân bố rộng, chuyển hóa chủ yếu ở gan và thải trừ phần lớn qua hệ gan–mật.

Giai đoạn I: Hấp thu

Đường tĩnh mạch không có giai đoạn hấp thu qua đường tiêu hóa. Với đường bàng quang, nhãn Epirubicin Ebewe ghi nhận hấp thu toàn thân tối thiểu.

Các thông số hấp thu và phơi nhiễm
F · Sinh khả dụng

Không áp dụng phép đánh giá sinh khả dụng đường uống vì các nhãn được đối chiếu không chỉ định đường uống. Với đường tĩnh mạch, thuốc được đưa trực tiếp vào tuần hoàn. Khi bơm vào bàng quang, hấp thu toàn thân được mô tả là tối thiểu; tỷ lệ phần trăm cụ thể.

Giai đoạn II: Phân bố

Epirubicin phân bố nhanh và rộng vào mô. Khoảng 77% thuốc gắn với protein huyết tương, chủ yếu albumin. Nồng độ trong máu toàn phần xấp xỉ hai lần nồng độ huyết tương do thuốc tập trung trong hồng cầu. Thể tích phân bố ở trạng thái ổn định trong nghiên cứu nhãn ELLENCE vào khoảng 21–27 L/kg.

Giai đoạn III: Chuyển hóa

Epirubicin được chuyển hóa nhanh và rộng tại gan, đồng thời có chuyển hóa tại các mô và hồng cầu. Các con đường chính gồm tạo epirubicinol, liên hợp glucuronide và hình thành các aglycone. Epirubicinol có hoạt tính gây độc tế bào in vitro thấp hơn epirubicin.

Giai đoạn IV: Thải trừ

Thuốc và các chất chuyển hóa được đào thải chủ yếu qua mật, ít hơn qua nước tiểu. Dữ liệu cân bằng khối lượng từ số lượng bệnh nhân hạn chế ghi nhận hoạt tính phóng xạ trong phân và nước tiểu sau điều trị.

Các thông số và đường thải trừ
t½ · Thời gian bán thải

Nhãn ELLENCE mô tả ba pha với thời gian bán thải trung bình khoảng 3 phút, 2,5 giờ và 33 giờ. Nhãn Epirubicin Ebewe ghi thời gian bán thải pha cuối trung bình khoảng 40 giờ; chênh lệch có thể liên quan đến quần thể, liều và phương pháp phân tích của từng tài liệu.

CL · Độ thanh thải toàn phần

Trong nghiên cứu nhỏ trên bệnh nhân có khối u đặc dùng liều 60–150 mg/m², độ thanh thải huyết tương trung bình khoảng 65–83 L/giờ. Độ thanh thải giảm ở người suy gan, suy thận nặng và một số phụ nữ cao tuổi.

Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học

Suy gan: Làm giảm độ thanh thải và tăng nguy cơ độc tính. Suy thận nặng: Độ thanh thải có thể giảm khi creatinin huyết thanh từ 5 mg/dL trở lên. Tuổi và giới: Độ thanh thải dự đoán ở phụ nữ 70 tuổi thấp hơn khoảng 35% so với phụ nữ 25 tuổi trong một phân tích quần thể nhỏ. Cimetidine: Làm tăng phơi nhiễm epirubicin. Paclitaxel: Dùng sát thời điểm epirubicin có thể làm tăng phơi nhiễm epirubicin và một số chất chuyển hóa.

Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Dược lý và cơ chế của Epirubicin hydroclorid

Epirubicin thuộc nhóm kháng sinh chống ung thư anthracycline, nhưng không được dùng để điều trị nhiễm khuẩn. Về cơ chế điều trị ung thư, thuốc được phân loại là chất ức chế topoisomerase II và chất gây độc tế bào.

Phần III: Cơ chế tác dụng

Epirubicin xen kẽ các vòng phẳng của phân tử vào giữa các cặp base DNA, tạo phức hợp với DNA và thúc đẩy sự cắt đứt DNA qua topoisomerase II. Thuốc còn ức chế DNA helicase, cản trở sao chép và phiên mã, đồng thời tạo các gốc tự do gây độc tế bào. Cơ chế đầy đủ của tác dụng chống tăng sinh vẫn chưa được làm sáng tỏ hoàn toàn.

Phần IV: Dược lực học và đáp ứng

Epirubicin có hoạt tính gây độc và chống tăng sinh trên nhiều dòng tế bào ung thư trong nghiên cứu tiền lâm sàng. Tác dụng điều trị và độc tính có liên quan đến liều; suy tủy và độc tính tim là các yếu tố giới hạn liều quan trọng. Kết quả tiền lâm sàng không được dùng để dự đoán chắc chắn đáp ứng của một cá nhân.

Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Chỉ định của Epirubicin hydroclorid

Liều dùng và cách sử dụng

Cảnh báo và lưu ý về Epirubicin hydroclorid

Đối tượng đặc biệt

Tương tác thuốc của Epirubicin hydroclorid

Thuốc gây độc tim: Phối hợp với anthracycline khác, trastuzumab hoặc thuốc có nguy cơ gây suy tim làm tăng nguy cơ độc tính tim. Khi có thể, nhãn ELLENCE khuyến cáo tránh liệu pháp anthracycline trong tối đa 7 tháng sau khi ngừng trastuzumab; nếu cần dùng sớm hơn phải theo dõi tim chặt chẽ. Cimetidine: Làm tăng phơi nhiễm epirubicin; nhãn ELLENCE yêu cầu ngừng cimetidine trong thời gian điều trị. Paclitaxel: Dùng ngay trước hoặc sau epirubicin có thể làm tăng phơi nhiễm epirubicin và các chất chuyển hóa. Docetaxel: Có thể làm tăng phơi nhiễm một số chất chuyển hóa của epirubicin. Thuốc gây độc tế bào hoặc suy tủy khác: Có thể làm tăng độc tính huyết học và tiêu hóa. Xạ trị: Có thể làm tăng độc tính trên cơ tim, niêm mạc, da và gan. Vắc xin sống hoặc giảm độc lực: Có thể gây nhiễm trùng nghiêm trọng ở người bị ức chế miễn dịch và cần tránh trong thời gian điều trị.

Người bệnh cần cung cấp đầy đủ danh sách thuốc kê đơn, không kê đơn, thuốc thảo dược và các liệu pháp ung thư đang dùng cho bác sĩ, dược sĩ.

Thắc mắc về hoạt chất Epirubicin hydroclorid

Lưu ý: Nội dung chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo về hoạt chất/dược chất, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của bác sĩ. Người bệnh không tự ý dùng, ngừng thuốc hoặc thay đổi liều khi chưa có hướng dẫn từ nhân viên y tế.
Đã có 2 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *