Eluxadoline

Eluxadoline là thuốc điều biến thụ thể opioid tại đường tiêu hóa, được FDA phê duyệt để điều trị hội chứng ruột kích thích thể tiêu chảy ở người lớn, thường viết tắt là IBS-D. Thuốc vừa là chất chủ vận thụ thể μ-opioid và κ-opioid, vừa đối kháng thụ thể δ-opioid. [1][2] Eluxadoline có thể cải thiện đồng thời độ đặc của phân và đau bụng ở một tỷ lệ người bệnh IBS-D, nhưng không điều trị tiêu chảy cấp do nhiễm khuẩn và không chữa khỏi hoàn toàn hội chứng ruột kích thích. [1][6] Thuốc chống chỉ định tuyệt đối ở người không còn túi mật do nguy cơ co thắt cơ vòng Oddi, viêm tụy nghiêm trọng, nhập viện và tử vong; biến cố có thể xuất hiện ngay sau một hoặc hai liều đầu tiên. [1] Người có tiền sử viêm tụy, uống trên ba đồ uống có cồn mỗi ngày, suy gan nặng hoặc táo bón mạn tính cũng không được sử dụng. Eluxadoline là thuốc kê đơn và không nên tự mua hoặc tự điều chỉnh liều.

✍️ Chịu trách nhiệm chuyên môn: DS. Tuấn (Dược sĩ lâm sàng)🕘 Rà soát chuyên môn lần cuối: 14/07/2026

Nội dung chính

  • Eluxadoline là thuốc tác động lên thụ thể opioid tại ruột, dùng cho IBS-D ở người lớn.
  • Hoạt chất giúp giảm triệu chứng tiêu chảy và đau bụng trong bối cảnh được bác sĩ chẩn đoán.
  • Cần dùng theo đơn; không phù hợp với một số người có vấn đề túi mật, tụy hoặc uống rượu nhiều.
  • Có thể gây táo bón, buồn nôn, đau bụng và nguy cơ viêm tụy trong nhóm nguy cơ.
  • Báo bác sĩ nếu đau bụng dữ dội, nôn, không có túi mật, bệnh gan-mật hoặc đang dùng opioid khác.

Hoạt chất Eluxadoline là gì?

Eluxadoline là thuốc điều biến thụ thể opioid tại ruột dùng để điều trị IBS-D ở người lớn. Khác với opioid giảm đau tác động trung ương, mục tiêu điều trị của eluxadoline là điều hòa nhu động, bài tiết và cảm giác đau tại đường tiêu hóa. Thuốc không được chỉ định để điều trị tiêu chảy cấp, tiêu chảy do nhiễm khuẩn hoặc đau bụng chưa xác định nguyên nhân. [1]

CHUYÊN LUẬN DƯỢC CHẤT

Eluxadoline

CAS 864821-90-9

Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển

Danh pháp

Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất

Tên hoạt chất

Eluxadoline

Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN)

Eluxadoline

Tên IUPAC

5-[[[(2S)-2-amino-3-(4-carbamoyl-2,6-dimethylphenyl)propanoyl]-[(1S)-1-(5-phenyl-1H-imidazol-2-yl)ethyl]amino]methyl]-2-methoxybenzoic acid

Tên hóa học khác

Benzoic acid, 5-((((2S)-2-amino-3-(4-(aminocarbonyl)-2,6-dimethylphenyl)-1-oxopropyl)((1S)-1-(5-phenyl-1H-imidazol-2-yl)ethyl)amino)methyl)-2-methoxy- | 5-({(4-carbamoyl-2,6-dimethyl-L-phenylalanyl)[(1S)-1-(4-phenyl-1H-imidazol-2-yl)ethyl]amino}methyl)-2-methoxybenzoic acid

Tên khác / tên đồng nghĩa

JNJ-27018966; eluxadoline hydrochloride trong một số tài liệu nghiên cứu ban đầu. Viberzi và Truberzi là tên biệt dược, không phải tên hoạt chất.

Tên Latinh / tên dược điển

Eluxadolinum

Tên USAN

eluxadoline

Định danh & cấu trúc phân tử

Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử

Số đăng ký CAS

864821-90-9

UNII

45TPJ4MBQ1

PubChem CID

11250029

RxNorm CUI

1653781

Dược động học của Eluxadoline

Eluxadoline có dược động học gần tuyến tính, mức biến thiên giữa các cá thể cao và không tích lũy đáng kể khi dùng hai lần mỗi ngày. Sau liều uống 100 mg, nồng độ đỉnh trong huyết tương khoảng 2–4 ng/mL và AUC khoảng 12–22 ng·giờ/mL. Thuốc gắn protein huyết tương khoảng 81%, có thời gian bán thải 3,7–6 giờ và được đào thải chủ yếu qua phân. [1]

Giai đoạn I: Hấp thu

Sinh khả dụng tuyệt đối của eluxadoline chưa được xác định. Thời gian trung vị đạt nồng độ đỉnh khoảng 1,5 giờ khi uống cùng thức ăn và khoảng 2 giờ khi uống lúc đói. Bữa ăn nhiều chất béo làm giảm Cmax khoảng 50% và AUC khoảng 60%; mặc dù vậy, nhãn thuốc yêu cầu uống eluxadoline cùng thức ăn. [1]

Giai đoạn II: Phân bố

Eluxadoline gắn với protein huyết tương khoảng 81%. Thể tích phân bố biểu kiến chính xác theo nhãn thuốc hiện hành. [1]

Giai đoạn III: Chuyển hóa

Các con đường CYP và UGT chỉ tham gia rất ít vào chuyển hóa eluxadoline; nhãn thuốc đánh giá chuyển hóa qua các enzym này khó có ảnh hưởng đáng kể đến phơi nhiễm toàn thân. Eluxadoline là cơ chất của các chất vận chuyển OAT3, OATP1B1, BSEP và MRP2 trong nghiên cứu in vitro. [1]

Giai đoạn IV: Thải trừ

Sau một liều uống eluxadoline đánh dấu phóng xạ, khoảng 82,2% tổng hoạt độ phóng xạ được thu hồi trong phân và dưới 1% trong nước tiểu. Điều này cho thấy thải trừ qua phân là con đường chủ yếu. [1]

Các thông số và đường thải trừ
t½ · Thời gian bán thải

Thời gian bán thải thải trừ trung bình trong huyết tương khoảng 3,7–6 giờ. [1]

Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học

Các yếu tố có thể làm thay đổi phơi nhiễm eluxadoline gồm:

  • Thức ăn, đặc biệt bữa ăn nhiều chất béo, làm giảm Cmax và AUC. [1]
  • Suy gan làm phơi nhiễm tăng khoảng 6 lần ở Child-Pugh A, 4 lần ở Child-Pugh B và 16 lần ở Child-Pugh C. [1]
  • Suy thận nặng và bệnh thận giai đoạn cuối chưa lọc máu làm tăng đáng kể Cmax và AUC. [1]
  • Thuốc ức chế OATP1B1 như cyclosporine có thể làm tăng mạnh phơi nhiễm eluxadoline. [1]
  • Dùng hai lần mỗi ngày không gây tích lũy đáng kể ở người có chức năng cơ quan bình thường. [1]

Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Dược lý và cơ chế của Eluxadoline

Eluxadoline có ba hoạt tính dược lý chính:

  • Chủ vận thụ thể μ-opioid.
  • Đối kháng thụ thể δ-opioid.
  • Chủ vận thụ thể κ-opioid.

Sự phối hợp này được phát triển nhằm giảm nhu động và tiêu chảy nhưng hạn chế tình trạng táo bón quá mức thường gặp với chất chủ vận μ-opioid đơn thuần. Tuy nhiên, táo bón vẫn là một tác dụng không mong muốn quan trọng. [1][2]

Phần III: Cơ chế tác dụng

Eluxadoline tương tác với các thụ thể opioid trên hệ thần kinh ruột. Hoạt hóa thụ thể μ-opioid và κ-opioid góp phần làm giảm co bóp, giảm tiết dịch và làm chậm vận chuyển trong ruột. Đối kháng thụ thể δ-opioid có thể điều hòa tác động của chất chủ vận μ-opioid và ảnh hưởng đến cảm nhận đau nội tạng. [1]

Cơ chế chính xác tạo ra hiệu quả lâm sàng ở IBS-D chưa được xác định hoàn toàn. Dữ liệu hiện có cho thấy thuốc tác động chủ yếu tại đường tiêu hóa, giúp cải thiện độ đặc của phân và đau bụng ở một số người bệnh. [1][6]

Phần IV: Dược lực học và đáp ứng

Eluxadoline làm giảm hoạt động vận động và bài tiết của ruột thông qua các thụ thể opioid ngoại biên. Trong thử nghiệm lâm sàng, đáp ứng được đánh giá bằng tiêu chí kết hợp gồm giảm ít nhất 30% điểm đau bụng nặng nhất và cải thiện độ đặc của phân trong cùng ngày. [1][6]

Ở liều gấp 10 lần liều tối đa được khuyến nghị, eluxadoline không kéo dài khoảng QT ở mức có ý nghĩa lâm sàng. [1]

Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Chỉ định của Eluxadoline

Liều dùng và cách sử dụng

Cảnh báo và lưu ý về Eluxadoline

Đối tượng đặc biệt

Tương tác thuốc của Eluxadoline

  • Thuốc ức chế OATP1B1: cyclosporine, gemfibrozil, atazanavir, lopinavir, ritonavir, saquinavir, tipranavir, rifampicin và eltrombopag có thể làm tăng phơi nhiễm eluxadoline. Liều được khuyến nghị theo nhãn là 75 mg ngày 2 lần và cần theo dõi tác dụng không mong muốn. [1]
  • Cyclosporine: làm AUC eluxadoline tăng khoảng 4,4 lần và Cmax tăng khoảng 6,2 lần. [1]
  • Thuốc gây táo bón: alosetron, thuốc kháng cholinergic, opioid và loperamide dùng kéo dài làm tăng nguy cơ táo bón nghiêm trọng. Nên tránh phối hợp nếu không có đánh giá chuyên môn. [1]
  • Loperamide: có thể dùng không thường xuyên để kiểm soát tiêu chảy cấp nặng theo hướng dẫn bác sĩ, nhưng tránh dùng kéo dài và phải ngừng ngay nếu táo bón xuất hiện. [1]
  • Rosuvastatin: eluxadoline làm tăng phơi nhiễm rosuvastatin, có thể tăng nguy cơ bệnh cơ hoặc tiêu cơ vân; cần dùng liều rosuvastatin thấp nhất có hiệu quả và theo dõi đau, yếu cơ. [1]
  • Rượu: uống quá mức làm tăng nguy cơ viêm tụy; người uống trên ba đồ uống có cồn mỗi ngày thuộc nhóm chống chỉ định. [1]

Thắc mắc về hoạt chất Eluxadoline

Lưu ý: Nội dung chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo về hoạt chất/dược chất, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của bác sĩ. Người bệnh không tự ý dùng, ngừng thuốc hoặc thay đổi liều khi chưa có hướng dẫn từ nhân viên y tế.
Đã có 0 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *