Hội chứng ruột kích thích (IBS) là bệnh gì?

Hội chứng ruột kích thích là bệnh lý tiêu hóa phổ biến thường biểu hiện qua cơn đau thắt bụng tái phát đồng thời gây cảm giác khó chịu. Nguyên nhân cụ thể của bệnh này vẫn chưa được xác định rõ ràng. Tính chất phổ biến và ảnh hưởng lớn đến chất lượng cuộc sống của người bệnh khiến việc quản lý và hiểu rõ bệnh lý này trở nên quan trọng.

Hội chứng ruột kích thích không chỉ tạo ra sự bất tiện mà còn có tác động đáng kể đến tài chính và cuộc sống hàng ngày, do đó, việc điều trị và quản lý bệnh cần được thực hiện một cách toàn diện để cải thiện chất lượng cuộc sống.

Bài viết dưới đây, Phòng khám Health Center xin giải đáp thắc mắc của nhiều người về hội chứng ruột kích thích là bệnh gì? Xin mời các bạn cùng theo dõi chi tiết!

Bệnh hội chứng ruột kích thích là gì?

Benh hoi chung ruot kich thich la gi?
Bệnh hội chứng ruột kích thích là gì?

Hội chứng ruột kích thích (IBS) là một tình trạng phổ biến tại nhiều nơi trên thế giới. Đây là một loại rối loạn ruột non tự nhiên không gây ra tổn thương cấu trúc hoặc tổn thương vật lý cụ thể nào trên ruột. Thay vào đó, IBS thường biểu hiện qua các triệu chứng như đau bụng, thay đổi thói quen đi tiêu, cảm giác chướng, khó chịu ở bụng, và có thể kèm theo các triệu chứng khác như đầy hơi, khó tiêu, hoặc khó chịu sau khi ăn.

Việc chẩn đoán IBS thường dựa trên các triệu chứng mà người bệnh trình bày, cùng với việc loại trừ các nguyên nhân khác có thể gây ra các triệu chứng tương tự. Người bệnh IBS thường phải trải qua quá trình xét nghiệm để loại trừ các bệnh lý khác có triệu chứng tương tự như viêm ruột, tiêu chảy, táo bón, hay dị ứng thức ăn.

Mặc dù IBS không gây nguy hiểm đến tính mạng, nhưng nó có thể gây ra sự không thoải mái và ảnh hưởng lớn đến chất lượng cuộc sống của người bệnh. Điều này có thể ảnh hưởng đến tâm lý, thể chất và cả môi trường xã hội của họ.

Tính chất rối loạn chức năng của IBS khiến việc điều trị thường hướng đến việc giảm các triệu chứng thay vì chữa trị căn bệnh cơ bản. Phương pháp điều trị thường bao gồm thay đổi lối sống, kiểm soát stress, thay đổi chế độ ăn uống và thuốc giảm triệu chứng.

Phân loại hội chứng ruột kích thích

Phan loai hoi chung ruot kich thich
Phân loại hội chứng ruột kích thích

Phân loại hội chứng ruột kích thích (IBS) thành các dạng khác nhau dựa trên các triệu chứng chính giúp tùy chỉnh phương pháp điều trị phù hợp với từng trường hợp cụ thể.

  • Hội chứng ruột kích thích thể táo bón: Người bệnh thường trải qua cảm giác khó tiêu, đau bụng và thường xuyên gặp táo bón.
  • Hội chứng ruột kích thích thể tiêu chảy: Những người này thường có các cơn tiêu chảy kéo dài, đau bụng, và cảm giác cần đi tiêu gấp.
  • Hội chứng ruột kích thích thể hỗn hợp: Kết hợp giữa các triệu chứng táo bón và tiêu chảy, khiến người bệnh trải qua cảm giác không thoải mái không đồng đều.
  • Hội chứng ruột kích thích không xác định: Một số trường hợp không thể phân loại chính xác vào các loại trên do có sự thay đổi và biến đổi liên tục về triệu chứng hoặc không thể chứa đựng trong bất kỳ danh mục nào.

Một số nguyên nhân gây ra bệnh hội chứng ruột kích thích

Nguyen nhan gay ra benh hoi chung ruot kich thich
Nguyên nhân gây ra bệnh hội chứng ruột kích thích

Những nguyên nhân có thể gây ra hội chứng ruột kích thích (IBS) có thể bao gồm:

  • Căng thẳng: Căng thẳng và căng thẳng tâm lý có thể gây ra hoặc kích thích các triệu chứng của IBS. Sự căng thẳng có thể gây ra rối loạn chức năng dạ dày và ruột, làm tăng nguy cơ xuất hiện hoặc tăng cường các triệu chứng của bệnh.
  • Rối loạn nội tiết tố: Sự thay đổi hoặc rối loạn về hormone trong cơ thể có thể ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa và nhu động ruột, gây ra các triệu chứng của IBS.
  • Thực phẩm: Một số thực phẩm có thể kích thích đường ruột và gây ra các triệu chứng của IBS. Điều này có thể bao gồm thực phẩm hỏng hoặc không phù hợp với cơ thể, thức ăn gây dị ứng hoặc thức ăn có chứa các chất kích thích đường ruột.
  • Yếu tố di truyền: Tiền sử gia đình có người mắc IBS có thể tăng nguy cơ cho người khác trong gia đình bị mắc bệnh này. Mặc dù không phải là nguyên nhân trực tiếp, nhưng tiền sử gia đình có người mắc IBS có thể tăng sự nhạy cảm của đường ruột, làm tăng nguy cơ mắc IBS ở người khác trong gia đình.

Một số triệu chứng hội chứng ruột kích thích thường gặp

Trieu chung cua hoi chung ruot kich thich
Triệu chứng của hội chứng ruột kích thích

Triệu chứng của hội chứng ruột kích thích có thể thay đổi theo từng người và thời gian. Điều này đôi khi làm cho việc chẩn đoán và quản lý bệnh trở nên phức tạp.

Một số triệu chứng phổ biến của hội chứng ruột kích thích (IBS) thường gặp bao gồm:

  • Đau bụng: Đây là triệu chứng chủ yếu của IBS. Đau thường không có đặc điểm cụ thể, có thể lan tỏa khắp vùng bụng, thường giảm sau khi đi tiêu.
  • Thay đổi thói quen đi tiêu: Có thể gồm táo bón, tiêu chảy hoặc thay đổi giữa hai loại này.
  • Đau mạn tính: Đau có thể mơ hồ, có thể là cảm giác đau quặn hoặc đau âm ỉ, thường đến và đi không đều.
  • Chướng bụng, đầy hơi: Bụng căng bướu, đầy hơi thường là một triệu chứng phổ biến.
  • Mệt mỏi: Cảm thấy mệt mỏi, thiếu năng lượng có thể là triệu chứng thường gặp.
  • Rối loạn giấc ngủ: Người bệnh IBS thường gặp vấn đề với giấc ngủ, có thể là mất ngủ hoặc giấc ngủ không sâu và không yên.
  • Cảm giác đi tiêu không hết phân: Cảm giác không hết phân sau khi đi tiêu thường xuyên là một trạng thái không thoải mái.

Các triệu chứng báo động của IBS gồm:

  • Khởi phát sau 50 tuổi: IBS thường xuất hiện ở tuổi trẻ hơn, do đó bắt đầu có triệu chứng sau 50 tuổi có thể cần phải xem xét kỹ hơn.
  • Có máu trong phân: Nếu có máu trong phân, cần phải được đánh giá kỹ lưỡng vì đây có thể là dấu hiệu của các vấn đề nghiêm trọng hơn.
  • Sút cân ngoài ý muốn: Việc sút cân không giải thích được có thể là một dấu hiệu báo động.
  • Sờ thấy u bụng hay trực tràng: Cảm nhận có u hoặc khối u trong vùng bụng cũng là một dấu hiệu đáng chú ý.
  • Có các triệu chứng về đêm: Đặc biệt là khi có đau hoặc tiêu chảy vào ban đêm.
  • Thiếu máu hoặc sốt: Đây có thể là dấu hiệu của các vấn đề y khoa nghiêm trọng.
  • Báng bụng: Nếu có cảm giác nặng, căng thẳng không thường xuyên, cần được đánh giá bởi bác sĩ.
  • Tiền sử gia đình ung thư đại tràng/ bệnh viêm ruột mạn: Có tiền sử gia đình với các bệnh lý này cũng là một điểm cần lưu ý khi xác định các triệu chứng.

Biến chứng của bệnh hội chứng ruột kích thích gây nguy hiểm

Hội chứng ruột kích thích (IBS) có thể gây ra những biến chứng và ảnh hưởng đáng kể đến sức khỏe và cuộc sống hàng ngày của người bệnh. Những biến chứng thường gặp trong trường hợp không điều trị hoặc điều trị không đúng cách bao gồm:

  • Tăng nguy cơ viêm ruột: Việc tái phát IBS có thể tăng nguy cơ viêm đại tràng và viêm ruột.
  • Tổn thương ruột: Các triệu chứng liên tục, như tiêu chảy hoặc táo bón, có thể gây tổn thương cho niêm mạc ruột.
  • Thiếu chất dinh dưỡng: Rối loạn hấp thu và thức ăn không được tiêu hóa tốt có thể dẫn đến thiếu hụt chất dinh dưỡng.
  • Lo âu và căng thẳng: Những cơn đau và bất ổn liên tục có thể tăng cường cảm giác lo âu và căng thẳng.
  • Suy nhược cơ thể: Tâm trạng chán nản, sự mệt mỏi kéo dài, và căng thẳng không ngừng có thể gây ra suy nhược cơ thể nghiêm trọng.

Phương pháp chẩn đoán bệnh hội chứng ruột kích thích

Chan doan benh hoi chung ruot kich thich
Chẩn đoán bệnh hội chứng ruột kích thích

Phương pháp chẩn đoán hội chứng ruột kích thích (IBS) thường bắt đầu bằng việc đánh giá các triệu chứng lâm sàng và loại trừ các bệnh lý thực thể khác những vẫn gây ra những triệu chứng tương tự. Đây là một số phương pháp thường được sử dụng trong quá trình chẩn đoán:

  • Chẩn đoán lâm sàng: Bác sĩ sẽ phỏng vấn bạn về các triệu chứng của bạn, tình trạng sức khỏe hiện tại và quá khứ y khoa. Việc này giúp loại trừ các bệnh lý khác và xác định nếu các triệu chứng của bạn phù hợp với hội chứng ruột kích thích.
  • Nội soi tiêu hóa: Nếu cần thiết, bác sĩ có thể chỉ định nội soi dạ dày, ruột non hoặc đại trực tràng để kiểm tra bên trong đường tiêu hóa. Nếu có tổn thương hoặc biểu hiện nghi ngờ, bác sĩ có thể lấy mẫu sinh thiết để phân tích chi tiết hơn.
  • Xét nghiệm máu: Xét nghiệm máu có thể được sử dụng để loại trừ các bệnh lý khác và kiểm tra các chỉ số máu có thể cho thấy một số dấu hiệu không bình thường có liên quan đến các vấn đề tiêu hóa.
  • Xét nghiệm phân: Xét nghiệm phân có thể được thực hiện để kiểm tra sự hiện diện của vi khuẩn, ký sinh trùng hoặc calprotectin (một protein thể hiện sự viêm). Xét nghiệm này giúp loại trừ các nguyên nhân khác của các triệu chứng.
  • Xét nghiệm không dung nạp lactose: Đối với những người nghi ngờ về không dung nạp lactose, xét nghiệm này giúp xác định khả năng hấp thụ lactose, một loại đường trong sữa.

Một số cách điều trị hội chứng ruột kích thích

Dieu tri hoi chung ruot kich thich
Điều trị hội chứng ruột kích thích

Điều trị hội chứng ruột kích thích thường tập trung vào việc quản lý triệu chứng để cải thiện chất lượng sống của người bệnh. Đây là một số phương pháp điều trị và cải thiện lối sống thường được áp dụng:

Thay đổi chế độ ăn uống

  • Chế độ FODMAP thấp: Loại bỏ hoặc giảm thiểu các loại thực phẩm chứa FODMAP (carbohydrate) có thể giúp giảm triệu chứng đau bụng, khí tràng và các triệu chứng khác.
  • Thực phẩm giàu chất xơ: Bổ sung thực phẩm giàu chất xơ như rau, củ, quả và ngũ cốc nguyên cám có thể giúp cải thiện động ruột và tiêu hóa.

Dinh dưỡng cân đối

  • Đảm bảo cung cấp đủ nước và chất xơ trong chế độ ăn uống hàng ngày để hỗ trợ quá trình tiêu hóa.

Quản lý căng thẳng và lo âu

  • Các kỹ thuật thư giãn, yoga, thiền, hoặc tập thể dục đều có thể giúp giảm căng thẳng và lo âu, từ đó giảm các triệu chứng IBS.

Sử dụng lợi khuẩn

  • Việc bổ sung lợi khuẩn có thể giúp cân bằng hệ vi sinh đường ruột và giảm triệu chứng.

Thuốc điều trị hội chứng ruột kích thích

Các loại thuốc được sử dụng để điều trị táo bón và tiêu chảy, cũng như giảm triệu chứng hội chứng ruột kích thích (IBS), có thể bao gồm:

  • Thuốc nhuận tràng thẩm thấu: Lactulose, Sorbitol giúp tăng lượng nước trong phân và làm mềm phân.
  • Thuốc nhuận tràng kích thích: Bisacodyl kích thích ruột để đẩy phân đi nhanh hơn.
  • Thuốc ức chế tái hấp thu chọn lọc Serotonin (SSRI): Prucalopride là một loại thuốc được sử dụng để điều trị táo bón.
  • Thuốc điều trị tiêu chảy: LoperamideCholestyramine giúp giảm tần suất đi ngoại tiêu chảy.
  • Thuốc chống co thắt và kháng Acetylcholin: Hyoscine butylbromide, Dipropyline giúp giảm cơn co thắt ruột.
  • Thuốc chống trầm cảm và thuốc chống trầm cảm ba vòng: Đôi khi, thuốc này có thể được sử dụng để giảm mức độ căng thẳng và lo âu, có thể đi kèm với IBS.
  • Kháng sinh: Rifaximin có thể được sử dụng trong một số trường hợp IBS khi liên quan đến vi khuẩn ruột.

Phòng ngừa bệnh hội chứng ruột kích thích

Có một số cách mà bạn có thể áp dụng để giảm nguy cơ mắc phải hội chứng ruột kích thích hoặc giảm triệu chứng:

  • Đa dạng chế độ ăn uống: Hãy cân nhắc đa dạng hóa chế độ ăn uống với nhiều loại thực phẩm khác nhau để cung cấp đầy đủ dưỡng chất cho cơ thể.
  • Ăn chậm và không qua nhanh: Việc ăn chậm và không ăn qua nhanh có thể giúp giảm nguy cơ kích thích tiêu hóa và triệu chứng IBS.
  • Hạn chế thực phẩm kích thích: Hạn chế đồ uống có ga, thực phẩm cay nóng, thực phẩm đóng hộp, và thức ăn chứa dầu mỡ có thể giúp giảm triệu chứng IBS.
  • Quản lý fructose: Theo dõi lượng trái cây có hàm lượng fructose cao, và hạn chế ăn quá mức khuyến nghị.
  • Thiền và thư giãn: Các kỹ thuật thiền, yoga, hoặc thực hành thư giãn có thể giúp giảm căng thẳng và làm giảm triệu chứng IBS.
  • Quản lý stress: Học cách quản lý và giảm stress thông qua hoạt động thể chất, tập trung vào sở thích cá nhân, hoặc thậm chí là tìm kiếm sự giúp đỡ từ chuyên gia.

Tài liệu tham khảo

Trên đây là những kiến thức về hội chứng ruột kích thích mà Phòng khám Health Center cung cấp. Các bạn có thể thăm khám trực tiếp tại Quảng Bình thông qua địa chỉ

  • Trụ sở chính: Thôn Vĩnh Phú Quảng Hòa TX Ba Đồn
  • Hoặc đặt lịch thông qua số điện thoại: 084.502.9815.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *