Eflapegrastim là yếu tố kích thích dòng bạch cầu hạt tác dụng kéo dài, được tạo bằng cách liên hợp một chất tương tự G-CSF người với đoạn Fc của IgG4 qua cầu nối polyethylene glycol. Thuốc liên kết với thụ thể G-CSF trên tế bào tiền thân dòng tủy và bạch cầu trung tính, từ đó kích thích biệt hóa, tăng sinh, di chuyển và kéo dài sự sống của bạch cầu trung tính. Eflapegrastim được tiêm dưới da một lần trong mỗi chu kỳ hóa trị nhằm giảm tỷ lệ nhiễm trùng biểu hiện bằng sốt giảm bạch cầu trung tính ở người lớn mắc bệnh ác tính không thuộc dòng tủy đang dùng hóa trị ức chế tủy có nguy cơ sốt giảm bạch cầu trung tính đáng kể. Thuốc không dùng để điều trị trực tiếp một nhiễm trùng đã xuất hiện và không được chỉ định để huy động tế bào tiền thân máu ngoại vi. Các cảnh báo quan trọng gồm vỡ lách, hội chứng suy hô hấp cấp, phản vệ, viêm cầu thận, tăng bạch cầu, giảm tiểu cầu và hội chứng rò rỉ mao mạch.
Nội dung chính
- Nhóm thuốc: Yếu tố kích thích dòng bạch cầu hạt tái tổ hợp tác dụng kéo dài
- Mục đích: Giảm nguy cơ nhiễm trùng biểu hiện bằng sốt giảm bạch cầu trung tính do hóa trị
- Đối tượng theo FDA: Người lớn mắc bệnh ác tính không thuộc dòng tủy
- Liều tham khảo: 13,2 mg tiêm dưới da một lần trong mỗi chu kỳ hóa trị
- Thời điểm dùng: Khoảng 24 giờ sau hóa trị độc tế bào
- Giới hạn thời gian: Không dùng trong khoảng từ 14 ngày trước đến 24 giờ sau hóa trị
- Dạng thuốc: Bơm tiêm nạp sẵn đơn liều 13,2 mg/0,6 mL
- Cảnh báo quan trọng: Vỡ lách, ARDS, phản vệ, khủng hoảng hồng cầu hình liềm, viêm cầu thận và rò rỉ mao mạch
- Giới hạn chỉ định: Không dùng để huy động tế bào tiền thân máu ngoại vi
- Thông tin dựa trên nhãn Rolvedon hiện hành của FDA và DailyMed.
Hoạt chất Eflapegrastim là gì?
Eflapegrastim là G-CSF tái tổ hợp tác dụng kéo dài, giúp tủy xương tạo thêm bạch cầu trung tính sau hóa trị. Thuốc được sử dụng để giảm nguy cơ nhiễm trùng biểu hiện bằng sốt giảm bạch cầu trung tính, không phải thuốc kháng sinh và không trực tiếp tiêu diệt tế bào ung thư.
Eflapegrastim
Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển
Danh pháp
Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất
| Tên hoạt chất | Eflapegrastim |
|---|---|
| Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN) | Eflapegrastim |
| Tên khác / tên đồng nghĩa | Eflapegrastim-xnst là hậu tố sinh học được sử dụng trên nhãn Hoa Kỳ. Các tên trong giai đoạn phát triển gồm HM-10460A, HM10460A, SPI-2012 và Rolontis. Biệt dược đã được FDA phê duyệt là Rolvedon. |
| Tên Latinh / tên dược điển | Eflapegrastimum |
| Tên USAN | eflapegrastim |
Định danh & cấu trúc phân tử
Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử
| Số đăng ký CAS | 1384099-30-2 |
|---|---|
| UNII | UT99UG9QJX |
| PubChem CID | Không có CID |
| RxNorm CUI | Không tìm thấy |
Dược động học của Eflapegrastim
Sau tiêm dưới da, Eflapegrastim có dược động học phi tuyến tính. Mức phơi nhiễm tăng không tỷ lệ thuận với liều trong khoảng 45–350 microgam/kg. Độ thanh thải phụ thuộc một phần vào số lượng bạch cầu trung tính và cơ chế thanh thải qua trung gian thụ thể.
Giai đoạn I: Hấp thu
Thời gian trung vị đạt nồng độ tối đa trong huyết tương là 25 giờ, với khoảng ghi nhận từ 6–144 giờ sau khi tiêm dưới da liều khuyến cáo.
| F · Sinh khả dụng | Sinh khả dụng tuyệt đối sau tiêm dưới da. Thuốc được hấp thu chậm sau tiêm dưới da và đạt nồng độ đỉnh trung vị khoảng 25 giờ ở người bệnh ung thư vú dùng liều khuyến cáo. |
|---|
Giai đoạn II: Phân bố
Thể tích phân bố được báo cáo khoảng 1,44 lít. Giá trị này cho thấy Eflapegrastim chủ yếu phân bố trong khoang huyết tương và dịch ngoại bào, phù hợp với bản chất protein có kích thước phân tử lớn.
Giai đoạn III: Chuyển hóa
Eflapegrastim được dự kiến phân giải nội sinh sau khi được các tế bào mang thụ thể G-CSF tiếp nhận qua trung gian thụ thể. Thuốc không được mô tả là chuyển hóa chủ yếu bởi hệ enzym cytochrome P450.
Giai đoạn IV: Thải trừ
Eflapegrastim không được phát hiện trong nước tiểu ở các đánh giá dược động học. Thuốc được thải trừ chủ yếu qua phân giải protein nội sinh và thanh thải qua trung gian thụ thể trên bạch cầu trung tính.
| t½ · Thời gian bán thải | Thời gian bán thải trung bình hình học trong chu kỳ hóa trị đầu tiên khoảng 36,4 giờ, với khoảng dao động 16,1–115 giờ ở người bệnh ung thư vú. |
|---|---|
| CL · Độ thanh thải toàn phần | Giá trị định lượng độ thanh thải. Độ thanh thải giảm khi tăng liều sau một lần dùng, phù hợp với thanh thải qua trung gian đích. Sau các liều lặp lại, độ thanh thải ở chu kỳ 3 cao hơn chu kỳ 1, có thể liên quan đến sự gia tăng số lượng bạch cầu trung tính. |
Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học
Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Dược lý và cơ chế của Eflapegrastim
Eflapegrastim thuộc nhóm yếu tố kích thích khuẩn lạc bạch cầu hạt. Phần G-CSF tạo tác dụng sinh học, trong khi đoạn Fc IgG4 và cầu nối polyethylene glycol góp phần kéo dài thời gian tồn tại của thuốc so với G-CSF tác dụng ngắn.
Phần III: Cơ chế tác dụng
Eflapegrastim liên kết với thụ thể G-CSF trên các tế bào tiền thân dòng tủy và bạch cầu trung tính. Sự liên kết kích hoạt các đường truyền tín hiệu điều hòa biệt hóa, tăng sinh, di chuyển và sống còn của tế bào, từ đó làm tăng số lượng bạch cầu trung tính lưu hành.
Phần IV: Dược lực học và đáp ứng
Eflapegrastim làm tăng số lượng tuyệt đối bạch cầu trung tính ở người khỏe mạnh và người bệnh ung thư. ANC tối đa và diện tích dưới đường cong tác dụng tăng theo liều nhưng thấp hơn mức tỷ lệ thuận trong khoảng liều 45–350 microgam/kg.
Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Chỉ định của Eflapegrastim
Theo FDA, Eflapegrastim được chỉ định để giảm tỷ lệ nhiễm trùng biểu hiện bằng sốt giảm bạch cầu trung tính ở người lớn mắc bệnh ác tính không thuộc dòng tủy, đang dùng thuốc chống ung thư gây ức chế tủy có liên quan đến tỷ lệ sốt giảm bạch cầu trung tính đáng kể.
Eflapegrastim không được chỉ định để huy động tế bào tiền thân máu ngoại vi phục vụ ghép tế bào gốc tạo máu.
Một nghiên cứu đã đánh giá việc dùng Eflapegrastim trong cùng ngày với hóa trị docetaxel–cyclophosphamide. Đây chưa phải lịch dùng được nhãn FDA khuyến cáo; nhãn hiện hành vẫn yêu cầu dùng khoảng 24 giờ sau hóa trị và không dùng trong vòng 24 giờ sau hóa trị.
Eflapegrastim cũng đang được nghiên cứu ở trẻ từ 1 tháng đến dưới 17 tuổi mắc khối u đặc hoặc lymphoma trong nghiên cứu pha II NCT04570423. Độ an toàn và hiệu quả ở trẻ em chưa được FDA xác lập.
Liều dùng và cách sử dụng
Liều tham khảo theo nhãn FDA:
- 13,2 mg tiêm dưới da một lần trong mỗi chu kỳ hóa trị.
- Tiêm khoảng 24 giờ sau khi hoàn thành hóa trị độc tế bào.
- Không dùng trong khoảng từ 14 ngày trước đến 24 giờ sau khi sử dụng hóa trị độc tế bào.
Liều này là liều cố định, không tính theo cân nặng. Không tự thay đổi thời điểm tiêm hoặc tiêm thêm liều trong cùng một chu kỳ. Việc dự phòng phải dựa trên nguy cơ sốt giảm bạch cầu trung tính của phác đồ và đánh giá của bác sĩ.
Rolvedon được tiêm dưới da bằng toàn bộ lượng thuốc trong bơm tiêm nạp sẵn đơn liều. Bơm tiêm không có vạch chia và không dùng để lấy một phần liều.
Trước khi tiêm:
- Lấy hộp khỏi tủ lạnh và để khay kín trên mặt phẳng sạch ít nhất 30 phút.
- Không làm ấm bằng nước nóng, lò vi sóng hoặc nguồn nhiệt khác.
- Không lắc.
- Không dùng nếu bơm tiêm từng bị đông lạnh, bị rơi lên bề mặt cứng, hư hỏng, quá hạn, dung dịch đục, đổi màu hoặc có tiểu phân.
Vị trí tiêm gồm bụng, mặt ngoài đùi trên, mặt ngoài cánh tay trên hoặc vùng ngoài phía trên mông. Không tiêm vào da đau, bầm, cứng, có sẹo hoặc tổn thương. Người bệnh hoặc người chăm sóc chỉ được tự tiêm sau khi được nhân viên y tế đào tạo.
Nếu quên liều, phải liên hệ bác sĩ để xác định thời điểm tiêm; không tự tiêm bù.
Cần theo dõi:
- Công thức máu toàn bộ và số lượng bạch cầu, đặc biệt khi nghi ngờ tăng bạch cầu.
- Số lượng tiểu cầu.
- ANC và diễn biến giảm bạch cầu trung tính theo phác đồ hóa trị.
- Đau bụng trên bên trái hoặc đau vai trái, gợi ý lách to hoặc vỡ lách.
- Sốt, thâm nhiễm phổi, khó thở hoặc thở nhanh, gợi ý ARDS.
- Phát ban toàn thân, phù mặt, khò khè, khó thở hoặc tụt huyết áp, gợi ý phản vệ.
- Phù, hạ huyết áp, giảm albumin, cô đặc máu hoặc giảm nước tiểu, gợi ý rò rỉ mao mạch.
- Tiểu máu, protein niệu, tăng nitơ máu hoặc giảm lượng nước tiểu, gợi ý viêm cầu thận.
- Sốt, đau bụng, đau lưng và tăng dấu ấn viêm không rõ nguyên nhân, gợi ý viêm động mạch chủ.
- Dấu hiệu MDS hoặc AML ở người bệnh ung thư vú hoặc phổi dùng G-CSF cùng hóa trị và/hoặc xạ trị.
Cảnh báo và lưu ý về Eflapegrastim
Chống chỉ định ở người có tiền sử phản ứng dị ứng nghiêm trọng với Eflapegrastim, Pegfilgrastim hoặc các sản phẩm Filgrastim. Phản ứng có thể bao gồm phản vệ.
Các tác dụng không mong muốn được ghi nhận ở ít nhất 20% người dùng trong hai thử nghiệm chính gồm:
- Mệt mỏi.
- Buồn nôn.
- Tiêu chảy.
- Đau xương.
- Đau đầu.
- Sốt.
- Thiếu máu.
- Phát ban.
- Đau cơ.
- Đau khớp.
- Đau lưng.
Các phản ứng khác được ghi nhận gồm giảm cảm giác thèm ăn, phù ngoại biên, đau bụng, chóng mặt, khó thở, ho, giảm tiểu cầu, đau chi, phản ứng tại vị trí tiêm và đỏ bừng.
Nhiều phản ứng xảy ra trong bối cảnh người bệnh đồng thời dùng hóa trị nên không thể quy toàn bộ cho riêng Eflapegrastim.
Các tác dụng phụ hoặc biến cố nghiêm trọng cần chú ý gồm:
- Lách to và vỡ lách, bao gồm trường hợp tử vong.
- Hội chứng suy hô hấp cấp.
- Phản ứng dị ứng nghiêm trọng và phản vệ.
- Khủng hoảng hồng cầu hình liềm, có thể gây tử vong.
- Viêm cầu thận.
- Tăng bạch cầu nghiêm trọng.
- Giảm tiểu cầu.
- Hội chứng rò rỉ mao mạch đe dọa tính mạng.
- Viêm động mạch chủ.
- Nguy cơ kích thích tăng trưởng tế bào ác tính biểu hiện thụ thể G-CSF.
- MDS hoặc AML được ghi nhận khi các sản phẩm G-CSF được dùng cùng hóa trị và/hoặc xạ trị ở người bệnh ung thư vú hoặc phổi.
Cần thận trọng đặc biệt ở người có:
- Bệnh hồng cầu hình liềm.
- Tiền sử dị ứng với G-CSF hoặc sinh phẩm chứa polyethylene glycol.
- Bệnh phổi hoặc đang có khó thở.
- Bệnh thận, tiểu máu hoặc protein niệu.
- Số lượng bạch cầu cao hoặc giảm tiểu cầu.
- Ung thư dòng tủy, hội chứng loạn sản tủy hoặc bệnh ác tính mà thụ thể G-CSF có thể hiện diện.
- Nguy cơ hội chứng rò rỉ mao mạch.
Phải ngừng vĩnh viễn khi xảy ra phản ứng dị ứng nghiêm trọng, ngừng khi xuất hiện ARDS, khủng hoảng hồng cầu hình liềm hoặc nghi ngờ viêm động mạch chủ. Khi nghi ngờ viêm cầu thận, cần đánh giá nguyên nhân và cân nhắc tạm ngừng hoặc giảm liều theo hướng dẫn chuyên môn.
Quá liều Eflapegrastim có thể gây tăng bạch cầu và đau xương. Chưa có thuốc giải độc đặc hiệu. Cần theo dõi công thức máu, triệu chứng lâm sàng và thực hiện điều trị hỗ trợ tại cơ sở y tế.
Bảo quản trong tủ lạnh ở 2–8°C, giữ trong hộp để tránh ánh sáng. Không lắc và không đông lạnh; phải loại bỏ bơm tiêm nếu đã bị đông lạnh.
Bơm tiêm để ở nhiệt độ phòng quá 72 giờ phải được loại bỏ. Trước khi dùng, có thể để thuốc đạt nhiệt độ phòng trong ít nhất 30 phút nhưng không được làm ấm bằng cách khác.
Đối tượng đặc biệt
Độ an toàn và hiệu quả của Eflapegrastim ở trẻ em chưa được xác lập trong nhãn FDA hiện hành.
Một nghiên cứu pha II đang đánh giá thuốc ở trẻ từ 1 tháng đến dưới 17 tuổi có khối u đặc hoặc lymphoma, nhưng đây là nghiên cứu và không đồng nghĩa với chỉ định được phê duyệt.
Trong các nghiên cứu lâm sàng, 39% trong số 314 người dùng Rolvedon từ 65 tuổi trở lên và 6% từ 75 tuổi trở lên. Không ghi nhận khác biệt tổng thể về độ an toàn hoặc hiệu quả so với người trẻ hơn.
Không có khuyến cáo điều chỉnh liều chỉ dựa trên tuổi, nhưng vẫn cần đánh giá chức năng cơ quan, bệnh đồng mắc và khả năng dung nạp hóa trị.
Chưa có dữ liệu trực tiếp về việc sử dụng Eflapegrastim ở phụ nữ mang thai. Dữ liệu công bố với các G-CSF tái tổ hợp khác chưa xác định nguy cơ liên quan thuốc đối với dị tật lớn, sảy thai hoặc biến cố bất lợi cho mẹ và thai.
Trong nghiên cứu trên thỏ, Eflapegrastim gây tăng mất phôi sau làm tổ, giảm số thai sống và giảm cân nặng thai ở mức phơi nhiễm khoảng 6 lần mức lâm sàng. Không ghi nhận dị tật ở mức phơi nhiễm đến 10 lần. Các nghiên cứu trên chuột không ghi nhận ảnh hưởng bất lợi đến phát triển phôi thai ở mức phơi nhiễm đến 7 lần.
Việc sử dụng trong thai kỳ phải do bác sĩ cân nhắc lợi ích và nguy cơ của cả Eflapegrastim, hóa trị cùng bệnh ung thư nền.
Chưa có dữ liệu về sự hiện diện của Eflapegrastim trong sữa mẹ, ảnh hưởng lên trẻ bú mẹ hoặc khả năng tạo sữa. G-CSF nội sinh có trong sữa mẹ; các G-CSF tái tổ hợp khác xuất hiện ở nồng độ thấp và không được trẻ hấp thu đáng kể qua đường uống.
Cần cân nhắc lợi ích của việc cho con bú, nhu cầu điều trị của người mẹ và nguy cơ từ thuốc, hóa trị cùng bệnh nền đối với trẻ.
Ảnh hưởng của suy gan lên dược động học Eflapegrastim và khuyến cáo điều chỉnh liều cụ thể.
Nhãn FDA không cung cấp lịch giảm liều riêng cho người suy gan. Quyết định sử dụng cần dựa trên toàn bộ phác đồ hóa trị, chức năng gan và tình trạng lâm sàng.
Ảnh hưởng của suy thận lên dược động học và khuyến cáo điều chỉnh liều cụ thể.
Eflapegrastim không được phát hiện trong nước tiểu, nhưng thuốc có cảnh báo viêm cầu thận. Người xuất hiện tiểu máu, protein niệu, phù, tăng nitơ máu hoặc giảm lượng nước tiểu cần được đánh giá ngay.
Dữ liệu chuyên biệt về ảnh hưởng của Eflapegrastim lên khả năng lái xe và vận hành máy.
Người có chóng mặt, mệt mỏi, đau đầu, khó thở, đau xương nặng hoặc phản ứng dị ứng không nên lái xe hay vận hành máy và cần được nhân viên y tế đánh giá.
Tương tác thuốc của Eflapegrastim
Chưa có nghiên cứu chuyên biệt đánh giá khả năng tương tác thuốc của Eflapegrastim.
Tương tác có ý nghĩa thực hành quan trọng là thời điểm dùng với hóa trị độc tế bào: không dùng Eflapegrastim trong khoảng từ 14 ngày trước đến 24 giờ sau hóa trị và thường tiêm khoảng 24 giờ sau khi hoàn thành hóa trị.
Hoạt động tạo máu tăng do G-CSF có thể gây hình ảnh dương tính thoáng qua trên xạ hình xương hoặc các phương pháp chẩn đoán hình ảnh hạt nhân. Nhân viên chẩn đoán hình ảnh cần được thông báo người bệnh đang dùng thuốc.
Thắc mắc về hoạt chất Eflapegrastim
Eflapegrastim là G-CSF tái tổ hợp tác dụng kéo dài, giúp kích thích tủy xương sản xuất bạch cầu trung tính. Thuốc được dùng dự phòng nhằm giảm nguy cơ nhiễm trùng biểu hiện bằng sốt giảm bạch cầu trung tính ở người lớn dùng hóa trị ức chế tủy.
Theo nhãn FDA, thuốc được tiêm khoảng 24 giờ sau hóa trị độc tế bào. Không dùng trong khoảng từ 14 ngày trước đến 24 giờ sau hóa trị. Không tự đổi sang tiêm cùng ngày với hóa trị nếu chưa có chỉ định phù hợp của bác sĩ.
Không. Liều được FDA phê duyệt là liều cố định 13,2 mg tiêm dưới da một lần trong mỗi chu kỳ hóa trị ở người lớn. Bơm tiêm nạp sẵn phải được sử dụng toàn bộ và không có vạch để chia liều.
Có. Đau xương được ghi nhận ở khoảng 38% người dùng Rolvedon trong hai nghiên cứu chính. Người bệnh không nên tự dùng thuốc giảm đau hoặc thuốc chống viêm khi chưa trao đổi với bác sĩ vì còn phải xem xét tiểu cầu, chức năng thận và các thuốc hóa trị đồng thời.
Cần liên hệ cơ sở y tế ngay khi đau bụng trên bên trái hoặc đau vai trái, khó thở, sốt kèm thâm nhiễm phổi, phát ban toàn thân, phù mặt, khò khè, tiểu máu, giảm nước tiểu, phù toàn thân, chóng mặt hoặc đau dữ dội ở người mắc bệnh hồng cầu hình liềm. Đây có thể là dấu hiệu vỡ lách, ARDS, phản vệ, viêm cầu thận, rò rỉ mao mạch hoặc khủng hoảng hồng cầu hình liềm.

