Desogestrel là một progestogen tổng hợp được sử dụng chủ yếu trong thuốc tránh thai đường uống. Hoạt chất có thể được bào chế đơn độc dưới dạng viên chỉ chứa 75 microgam desogestrel hoặc phối hợp với estrogen như ethinylestradiol. Sau khi uống, desogestrel được chuyển hóa nhanh thành etonogestrel có hoạt tính. Tác dụng tránh thai chủ yếu đến từ việc ức chế rụng trứng, đồng thời làm đặc chất nhầy cổ tử cung khiến tinh trùng khó di chuyển. Viên chỉ chứa desogestrel thường được uống liên tục mỗi ngày, không có khoảng nghỉ giữa hai vỉ; thuốc phối hợp có lịch dùng phụ thuộc từng sản phẩm. Rối loạn kiểu chảy máu là tác dụng không mong muốn thường gặp. Đối với thuốc phối hợp có estrogen, nguy cơ huyết khối cần được đánh giá kỹ. Desogestrel không phòng ngừa HIV hoặc các bệnh lây truyền qua đường tình dục và không nên được tự ý sử dụng khi chưa đánh giá chống chỉ định.
Nội dung chính
- Desogestrel là gì?: Progestogen tổng hợp dùng chủ yếu để tránh thai đường uống.
- Chất có hoạt tính: Desogestrel được chuyển hóa thành etonogestrel, còn gọi là 3-keto-desogestrel.
- Dạng đơn thành phần: Viên 75 microgam desogestrel, thuộc nhóm thuốc tránh thai chỉ chứa progestogen.
- Dạng phối hợp: Thường phối hợp desogestrel với ethinylestradiol trong viên tránh thai phối hợp.
- Cơ chế chính: Ức chế rụng trứng và làm đặc chất nhầy cổ tử cung.
- Cách dùng dạng 75 microgam: Uống một viên mỗi ngày, cùng thời điểm, liên tục giữa các vỉ.
- Quên viên đơn thành phần: Khả năng bảo vệ có thể giảm nếu uống muộn hơn 12 giờ; cách xử trí phải theo tờ hướng dẫn của đúng sản phẩm.
- Tác dụng phụ thường gặp: Chảy máu không đều, vô kinh, đau đầu, thay đổi tâm trạng, đau vú, buồn nôn, mụn trứng cá và thay đổi cân nặng.
- Nguy cơ quan trọng: Huyết khối, bệnh gan, khối u nhạy cảm hormon và mang thai ngoài tử cung cần được lưu ý.
- Bệnh lây truyền qua đường tình dục: Desogestrel không phòng ngừa HIV hoặc các bệnh lây truyền qua đường tình dục.
- Viên chỉ chứa desogestrel và viên phối hợp estrogen–desogestrel không có cùng chống chỉ định, cách dùng hoặc hồ sơ nguy cơ. Đặc biệt, nguy cơ huyết khối của viên phối hợp chịu ảnh hưởng đáng kể bởi thành phần estrogen.
Hoạt chất Desogestrel là gì?
Desogestrel là một progestogen tổng hợp dùng chủ yếu trong thuốc tránh thai đường uống. Sau khi vào cơ thể, desogestrel được chuyển thành etonogestrel có hoạt tính. Thuốc ngăn ngừa mang thai chủ yếu bằng cách ức chế rụng trứng và làm đặc chất nhầy cổ tử cung.
Desogestrel
Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển
Danh pháp
Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất
| Tên hoạt chất | Desogestrel |
|---|---|
| Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN) | Desogestrel |
| Tên IUPAC | (8S,9S,10R,13S,14S,17R)-13-ethyl-17-ethynyl-11-methylidene-1,2,3,6,7,8,9,10,12,14,15,16-dodecahydrocyclopenta[a]phenanthren-17-ol |
| Tên khác / tên đồng nghĩa | Desogestrel; DSG.; Etonogestrel và 3-keto-desogestrel là tên của chất chuyển hóa có hoạt tính của desogestrel, không phải tên đồng nghĩa hoàn toàn của hoạt chất ban đầu. |
| Tên Latinh / tên dược điển | Desogestrelum |
| Tên USAN | desogestrel |
Định danh & cấu trúc phân tử
Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử
| Số đăng ký CAS | 54024-22-5 |
|---|---|
| UNII | 81K9V7M3A3 |
| PubChem CID | 40973 |
| RxNorm CUI | 3272 |
| Công thức phân tử | C22H30O |
Dược động học của Desogestrel
Desogestrel được hấp thu nhanh qua đường uống và chuyển hóa gần như hoàn toàn thành etonogestrel có hoạt tính. Etonogestrel gắn mạnh với protein huyết tương, được chuyển hóa chủ yếu qua CYP3A và thải trừ qua nước tiểu cùng phân. Nồng độ trạng thái ổn định đạt được sau khoảng 4–5 ngày với viên chỉ chứa desogestrel.
Giai đoạn I: Hấp thu
Sau khi uống, desogestrel được hấp thu nhanh và chuyển thành etonogestrel. Ở trạng thái ổn định của viên 75 microgam, nồng độ đỉnh etonogestrel đạt được khoảng 1,8 giờ sau khi uống. Với một thuốc phối hợp chứa 150 microgam desogestrel, nồng độ đỉnh của chất chuyển hóa đạt được trung bình khoảng 1,4 giờ sau liều.
Nôn trong vòng khoảng 3–4 giờ sau khi uống hoặc tiêu chảy nặng có thể làm hấp thu không hoàn toàn và phải được xử trí tương tự trường hợp quên thuốc theo hướng dẫn của sản phẩm.
| F · Sinh khả dụng | Sinh khả dụng tuyệt đối của etonogestrel sau khi uống viên desogestrel 75 microgam được báo cáo khoảng 70%. Trong một nhãn thuốc phối hợp desogestrel–ethinylestradiol, sinh khả dụng tương đối của desogestrel, được đánh giá thông qua nồng độ 3-keto-desogestrel, khoảng 84%. Các con số không nên được dùng để tự quy đổi giữa những chế phẩm khác nhau. |
|---|
Giai đoạn II: Phân bố
Giai đoạn III: Chuyển hóa
Desogestrel được chuyển hóa bằng hydroxyl hóa và khử hydro thành etonogestrel. Etonogestrel tiếp tục được chuyển hóa chủ yếu qua enzym CYP3A, sau đó liên hợp với sulfate và glucuronide.
Thuốc cảm ứng CYP3A có thể làm giảm nồng độ etonogestrel và hiệu quả tránh thai. Ngược lại, thuốc ức chế CYP3A mạnh hoặc trung bình có thể làm tăng nồng độ progestogen.
Giai đoạn IV: Thải trừ
Etonogestrel và các chất chuyển hóa được thải trừ dưới dạng steroid tự do hoặc chất liên hợp qua nước tiểu và phân, với tỷ lệ được báo cáo khoảng 1,5:1. Một lượng nhỏ etonogestrel cũng được bài tiết vào sữa mẹ.
| t½ · Thời gian bán thải | Thời gian bán thải trung bình của etonogestrel khoảng 30 giờ đối với viên chỉ chứa desogestrel. Một nhãn thuốc phối hợp ghi nhận thời gian bán thải của 3-keto-desogestrel khoảng 38 ± 20 giờ tại trạng thái ổn định. |
|---|---|
| CL · Độ thanh thải toàn phần | Độ thanh thải huyết thanh của etonogestrel sau khi dùng đường tĩnh mạch được báo cáo khoảng 10 lít/giờ. Dữ liệu độ thanh thải riêng của desogestrel dạng không chuyển hóa: Chưa có đủ dữ liệu.. |
Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học
- Thuốc cảm ứng CYP3A4 làm tăng chuyển hóa và giảm nồng độ etonogestrel.
- Thuốc ức chế CYP3A4 có thể làm tăng nồng độ etonogestrel.
- Nôn, tiêu chảy nặng hoặc rối loạn hấp thu có thể giảm lượng thuốc được hấp thu.
- Ethinylestradiol trong thuốc phối hợp làm tăng SHBG và có thể làm thay đổi nồng độ toàn phần của etonogestrel.
- Chưa có nghiên cứu chuyên biệt đánh giá ảnh hưởng của suy thận đối với dược động học desogestrel.
- Chưa có nghiên cứu dược động học đầy đủ ở người suy gan; hormon steroid có thể được chuyển hóa kém khi chức năng gan suy giảm.
Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Dược lý và cơ chế của Desogestrel
- Chất chủ vận thụ thể progesterone.
- Progestogen dùng trong tránh thai nội tiết toàn thân.
- Thuốc tránh thai chỉ chứa progestogen khi sử dụng đơn độc.
- Thành phần progestogen trong thuốc tránh thai phối hợp khi dùng cùng ethinylestradiol.
- Desogestrel đôi khi được mô tả là progestogen thế hệ mới hơn, nhưng cách phân loại theo “thế hệ” không được tiêu chuẩn hóa hoàn toàn. EMA lưu ý rằng cách phân loại thuốc tránh thai nội tiết theo thế hệ không dựa trên một hệ thống khoa học thống nhất.
Phần III: Cơ chế tác dụng
Viên chỉ chứa desogestrel
Desogestrel 75 microgam tạo tác dụng tránh thai chủ yếu bằng cách ức chế rụng trứng. Thuốc đồng thời làm tăng độ nhớt của chất nhầy cổ tử cung, khiến tinh trùng khó đi qua cổ tử cung.
Viên phối hợp estrogen–desogestrel
Thuốc phối hợp ức chế tiết gonadotropin, từ đó ức chế rụng trứng. Các thay đổi bổ sung gồm làm đặc chất nhầy cổ tử cung và làm thay đổi nội mạc tử cung.
Phần IV: Dược lực học và đáp ứng
Trong nghiên cứu được trình bày trong SmPC của viên desogestrel 75 microgam, tỷ lệ rụng trứng trong hai chu kỳ là khoảng 1% theo tiêu chí progesterone được xác định trước. Sau khi ngừng thuốc sau 56 ngày sử dụng liên tục, rụng trứng trở lại trung bình sau khoảng 17 ngày, với khoảng dao động 7–30 ngày.
Desogestrel có thể làm giảm estradiol huyết thanh xuống mức tương ứng giai đoạn nang noãn sớm. Ý nghĩa lâu dài của thay đổi này đối với mật độ khoáng xương chưa được xác định đầy đủ.
Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Chỉ định của Desogestrel
Chỉ định được phê duyệt
Desogestrel được chỉ định để phòng ngừa mang thai ở người có khả năng sinh sản và lựa chọn thuốc tránh thai đường uống.
Hoạt chất có thể được sử dụng:
- Đơn thành phần dưới dạng viên tránh thai chỉ chứa desogestrel.
- Phối hợp với ethinylestradiol trong thuốc tránh thai phối hợp.
Chỉ định chính thức trên các nhãn được tham khảo là tránh thai.
Không phải chỉ định
- Không dùng để đình chỉ thai kỳ đã hình thành.
- Không dùng như thuốc tránh thai khẩn cấp.
- Không phòng ngừa HIV hoặc bệnh lây truyền qua đường tình dục.
Các thuốc tránh thai nội tiết có thể làm thay đổi kiểu kinh nguyệt, giảm lượng máu kinh hoặc giảm đau bụng kinh ở một số người. Trong thực hành, thuốc chứa progestogen đôi khi được cân nhắc để ức chế kinh nguyệt hoặc kiểm soát triệu chứng liên quan đến lạc nội mạc tử cung.
Tuy nhiên:
- Những tác dụng này không phải lúc nào cũng là chỉ định được phê duyệt của từng sản phẩm desogestrel.
- Không thể quy toàn bộ lợi ích của một viên phối hợp cho riêng desogestrel.
- Dữ liệu về lợi ích ngoài tránh thai trong một số nhãn thuốc phối hợp chủ yếu dựa trên các công thức thuốc tránh thai cũ có liều estrogen cao hơn.
- Ứng dụng ngoài chỉ định cụ thể cần được bác sĩ sản phụ khoa đánh giá.
Các ứng dụng nghiên cứu hoặc ngoài chỉ định đã được xác nhận thống nhất cho riêng hoạt chất desogestrel: Chưa có đủ dữ liệu..
Liều dùng và cách sử dụng
Thông tin dưới đây chỉ mang tính tham khảo. Lịch uống phụ thuộc đúng sản phẩm, hàm lượng và tình trạng của người sử dụng.
Viên chỉ chứa desogestrel 75 microgam
Liều trên SmPC tham khảo:
- Uống một viên 75 microgam mỗi ngày.
- Uống vào khoảng cùng một thời điểm để khoảng cách giữa hai viên luôn xấp xỉ 24 giờ.
- Uống liên tục cả 28 ngày, không nghỉ giữa hai vỉ.
- Bắt đầu vỉ mới ngay ngày hôm sau khi dùng hết vỉ trước, bất kể có ra máu hay không.
Viên phối hợp desogestrel–ethinylestradiol
Một chế phẩm chứa 150 microgam desogestrel và 30 microgam ethinylestradiol sử dụng:
- Một viên hoạt chất mỗi ngày trong 21 ngày.
- Sau đó dùng bảy viên nhắc thuốc không chứa hormon hoặc có khoảng nghỉ theo đúng thiết kế của sản phẩm.
- Bắt đầu vỉ tiếp theo sau khi hoàn tất chu kỳ 28 ngày.
Một số sản phẩm có hàm lượng và lịch dùng khác; không tự áp dụng lịch của biệt dược này cho biệt dược khác.
Khi bắt đầu viên desogestrel đơn thành phần
Theo SmPC tham khảo:
- Tốt nhất bắt đầu vào ngày đầu của kỳ kinh.
- Có thể bắt đầu từ ngày 2–5, nhưng cần sử dụng thêm biện pháp hàng rào trong bảy ngày đầu.
- Khi chuyển từ biện pháp nội tiết khác, thời điểm chuyển và nhu cầu dùng biện pháp bổ sung phụ thuộc phương pháp trước đó.
- Sau sinh hoặc sau chấm dứt thai kỳ, thời điểm bắt đầu phải được xác định theo nguy cơ mang thai, huyết khối và tình trạng cho con bú.
Quên viên desogestrel 75 microgam
Theo SmPC Cerazette:
- Nếu uống muộn dưới 12 giờ, uống viên đã quên ngay khi nhớ ra và uống viên tiếp theo vào giờ thường lệ.
- Nếu uống muộn trên 12 giờ, hiệu quả tránh thai có thể giảm. Uống viên gần nhất đã quên ngay khi nhớ ra, tiếp tục uống bình thường và sử dụng thêm biện pháp hàng rào trong bảy ngày.
- Nếu quên thuốc trong tuần đầu và đã quan hệ trong tuần trước đó, cần xem xét khả năng mang thai và hỏi chuyên gia y tế về tránh thai khẩn cấp phù hợp.
Nôn hoặc tiêu chảy
Nếu nôn trong vòng 3–4 giờ sau khi uống hoặc có tiêu chảy nặng, thuốc có thể chưa được hấp thu đầy đủ. Cần thực hiện theo hướng dẫn dành cho viên bị quên và dùng biện pháp tránh thai bổ sung khi được yêu cầu.
Lưu ý chung
- Không tự uống hai viên để bù trừ ngoài hướng dẫn của đúng sản phẩm.
- Không tự chuyển giữa viên chỉ chứa desogestrel và viên phối hợp.
- Đọc kỹ thành phần để biết thuốc có chứa estrogen hay không.
- Dùng bao cao su khi cần phòng ngừa bệnh lây truyền qua đường tình dục.
- Thuốc cảm ứng enzym có thể yêu cầu biện pháp tránh thai bổ sung trong thời gian dùng và 28 ngày sau khi ngừng thuốc đó.
- Tìm tư vấn khi ra máu kéo dài, đau bụng một bên, đau ngực, khó thở, phù đau một chân hoặc nghi ngờ mang thai.
Trước và trong quá trình sử dụng, bác sĩ hoặc dược sĩ có thể đánh giá:
- Khả năng đang mang thai.
- Tiền sử huyết khối cá nhân và gia đình.
- Huyết áp, đặc biệt với thuốc phối hợp.
- Tình trạng hút thuốc, tuổi, chỉ số khối cơ thể và thời gian bất động.
- Tiền sử đau nửa đầu, đặc biệt đau nửa đầu có triệu chứng thần kinh khu trú.
- Bệnh gan, vàng da hoặc khối u gan.
- Tiền sử ung thư vú hoặc khối u nhạy cảm hormon.
- Thuốc, thảo dược và thực phẩm bổ sung đang sử dụng.
- Kiểu chảy máu âm đạo trước và sau khi bắt đầu thuốc.
- Triệu chứng thay đổi tâm trạng hoặc trầm cảm.
- Đường huyết ở người mắc đái tháo đường.
- Khả năng tuân thủ uống thuốc hằng ngày.
Chảy máu không đều có thể xảy ra dù uống thuốc đúng. Nếu chảy máu rất thường xuyên, kéo dài, xuất hiện sau thời gian ổn định hoặc kèm đau, cần loại trừ nguyên nhân thực thể và mang thai.
Cảnh báo và lưu ý về Desogestrel
Viên chỉ chứa desogestrel
Chống chỉ định được ghi nhận trong SmPC gồm:
- Đang có rối loạn huyết khối tĩnh mạch.
- Đang mắc hoặc có tiền sử bệnh gan nặng khi xét nghiệm chức năng gan chưa trở về bình thường.
- Đã biết hoặc nghi ngờ có khối u nhạy cảm với hormon sinh dục.
- Chảy máu âm đạo chưa xác định nguyên nhân.
- Quá mẫn với desogestrel hoặc tá dược của thuốc.
Viên phối hợp desogestrel–ethinylestradiol
Ngoài các vấn đề trên, chống chỉ định có thể bao gồm:
- Tiền sử huyết khối tĩnh mạch sâu hoặc thuyên tắc phổi.
- Tình trạng tăng đông đã biết.
- Bệnh động mạch vành hoặc bệnh mạch máu não.
- Đau nửa đầu có triệu chứng thần kinh khu trú.
- Tăng huyết áp nặng hoặc không kiểm soát.
- Đái tháo đường có biến chứng mạch máu.
- Phẫu thuật lớn kèm bất động kéo dài.
- Ung thư vú hoặc khối u phụ thuộc estrogen.
- U tuyến gan hoặc ung thư gan.
- Vàng da ứ mật liên quan thai kỳ hoặc thuốc tránh thai trước đó.
- Mang thai đã biết hoặc nghi ngờ.
- Người trên 35 tuổi và đang hút thuốc.
- Một số phác đồ điều trị viêm gan C có nguy cơ làm tăng enzym gan.
Danh sách chống chỉ định phải được đối chiếu theo đúng tờ hướng dẫn sử dụng của sản phẩm.
Tác dụng thường gặp với viên chỉ chứa desogestrel
- Chảy máu âm đạo không đều.
- Ra máu nhiều lần hơn, ít hơn hoặc không ra máu.
- Đau đầu.
- Thay đổi tâm trạng hoặc tâm trạng trầm.
- Giảm ham muốn.
- Mụn trứng cá.
- Đau hoặc căng vú.
- Buồn nôn.
- Tăng cân.
Tác dụng ít gặp hoặc hiếm gặp
- Nhiễm trùng âm đạo.
- Nôn.
- Rụng tóc.
- Đau bụng kinh.
- Nang buồng trứng.
- Mệt mỏi.
- Không dung nạp kính áp tròng.
- Phát ban, mề đay hoặc hồng ban nút.
- Phản ứng quá mẫn, phù mạch hoặc phản vệ.
- Tiết dịch ở vú.
- Mang thai ngoài tử cung đã được báo cáo hiếm gặp.
Với viên phối hợp
Thành phần estrogen có thể làm tăng thêm nguy cơ buồn nôn, phù, đau nửa đầu, tăng huyết áp, bệnh túi mật, vàng da ứ mật và huyết khối.
Cần được khám khẩn cấp khi có:
- Đau hoặc sưng một chân, nóng đỏ chân.
- Khó thở đột ngột, đau ngực, ho ra máu.
- Yếu hoặc tê đột ngột một bên cơ thể.
- Rối loạn nói, nhìn hoặc mất thăng bằng.
- Đau đầu dữ dội, mới xuất hiện hoặc khác thường.
- Đau bụng dữ dội, đặc biệt khi chậm kinh hoặc thử thai dương tính.
- Vàng da, nước tiểu sẫm màu hoặc đau vùng gan.
- Phù mặt, môi, lưỡi hoặc khó thở.
- Thay đổi tâm trạng nghiêm trọng, trầm cảm hoặc ý nghĩ tự làm hại bản thân.
Những triệu chứng này có thể liên quan đến huyết khối, thuyên tắc phổi, đột quỵ, bệnh gan, mang thai ngoài tử cung hoặc phản ứng quá mẫn.
Nguy cơ huyết khối của thuốc phối hợp
EMA ước tính nguy cơ huyết khối tĩnh mạch mỗi năm khoảng:
- 2 trên 10.000 người không dùng thuốc tránh thai nội tiết phối hợp và không mang thai.
- 5–7 trên 10.000 người dùng thuốc phối hợp chứa levonorgestrel, norethisterone hoặc norgestimate.
- 9–12 trên 10.000 người dùng thuốc phối hợp chứa desogestrel, gestodene hoặc drospirenone.
Đây là ước tính cho thuốc phối hợp chứa estrogen, không được tự động áp dụng cho viên chỉ chứa desogestrel. Nguy cơ cá nhân còn phụ thuộc tuổi, hút thuốc, béo phì, tiền sử gia đình, hậu sản, bất động và nhiều yếu tố khác.
- Không sử dụng khi đang mang thai.
- Chảy máu không đều thường xảy ra và không nhất thiết đồng nghĩa thuốc mất tác dụng, nhưng cần kiểm tra nếu kéo dài hoặc bất thường.
- Cần nghĩ đến mang thai ngoài tử cung nếu vô kinh kèm đau bụng.
- Ngừng thuốc và liên hệ bác sĩ khi xuất hiện huyết khối.
- Cân nhắc tạm ngừng trước hoặc trong thời gian bất động kéo dài theo hướng dẫn chuyên môn.
- Theo dõi người có tiền sử huyết khối, tăng huyết áp hoặc đái tháo đường.
- Người mắc bệnh gan mới xuất hiện hoặc nặng lên phải được đánh giá chuyên khoa.
- Thay đổi tâm trạng và trầm cảm có thể xảy ra; cần liên hệ bác sĩ khi xuất hiện triệu chứng.
- Người có xu hướng nám da nên hạn chế ánh nắng và tia tử ngoại.
- Thuốc chứa lactose có thể không phù hợp với một số rối loạn di truyền hiếm gặp liên quan chuyển hóa galactose.
- Tác động lâu dài của mức estradiol giảm khi dùng viên chỉ chứa desogestrel đối với mật độ xương chưa được xác định đầy đủ.
- Viên phối hợp chứa estrogen đòi hỏi đánh giá kỹ nguy cơ huyết khối động mạch và tĩnh mạch.
- Thuốc không bảo vệ khỏi bệnh lây truyền qua đường tình dục.
Quá liều desogestrel hoặc thuốc tránh thai chứa desogestrel có thể gây:
- Buồn nôn.
- Nôn.
- Chảy máu âm đạo nhẹ hoặc xuất huyết do ngừng hormon.
Chưa ghi nhận tác hại nghiêm trọng điển hình sau quá liều cấp trong các nhãn được tham khảo. Không có thuốc giải độc đặc hiệu; xử trí chủ yếu là điều trị triệu chứng và theo dõi lâm sàng. Cần liên hệ cơ sở y tế hoặc trung tâm chống độc khi uống nhầm lượng lớn, đặc biệt ở trẻ em.
Điều kiện bảo quản phụ thuộc sản phẩm:
- Viên desogestrel 75 microgam được tham khảo không yêu cầu điều kiện nhiệt độ đặc biệt.
- Bảo quản vỉ trong túi hoặc bao bì gốc để tránh ánh sáng và độ ẩm.
- Một thuốc phối hợp trên DailyMed yêu cầu bảo quản ở 20–25°C.
- Giữ thuốc xa tầm nhìn và tầm với của trẻ em.
- Không sử dụng thuốc quá hạn, vỉ rách hoặc bảo quản không đúng hướng dẫn.
Luôn tuân thủ điều kiện trên bao bì của đúng biệt dược đang sử dụng.
Đối tượng đặc biệt
Desogestrel không được chỉ định trước khi có kinh nguyệt lần đầu.
SmPC của viên desogestrel 75 microgam cho biết tính an toàn và hiệu quả ở người dưới 18 tuổi chưa được thiết lập đầy đủ và chưa có dữ liệu chuyên biệt. Tuy nhiên, thuốc tránh thai nội tiết có thể được sử dụng ở người sau dậy thì khi được đánh giá phù hợp theo hướng dẫn chuyên môn và nhãn sản phẩm tại từng quốc gia.
Cần đặc biệt tư vấn về:
- Uống thuốc đều mỗi ngày.
- Xử trí khi quên thuốc.
- Nguy cơ tương tác với thuốc chống động kinh.
- Sử dụng bao cao su để phòng bệnh lây truyền qua đường tình dục.
- Dấu hiệu huyết khối, đau nửa đầu và thay đổi tâm trạng.
Desogestrel dùng để tránh thai không được chỉ định cho phụ nữ đã mãn kinh. Các thuốc phối hợp chứa desogestrel không được nghiên cứu và không được chỉ định ở người trên 65 tuổi trong nhãn được tham khảo.
Desogestrel không được chỉ định trong thai kỳ. Nếu phát hiện có thai trong thời gian dùng thuốc, cần ngừng thuốc và liên hệ bác sĩ.
Dữ liệu dịch tễ học và cảnh giác dược được nêu trong SmPC không cho thấy tăng nguy cơ dị tật rõ ràng khi vô tình sử dụng thuốc tránh thai trước hoặc trong giai đoạn đầu thai kỳ. Tuy vậy, thuốc không mang lại lợi ích tránh thai khi thai đã hình thành và không nên tiếp tục sử dụng.
Viên chỉ chứa desogestrel
Desogestrel đơn thành phần có thể được sử dụng trong thời gian cho con bú theo SmPC tham khảo. Dữ liệu lâm sàng không cho thấy ảnh hưởng đáng kể đến thành phần hoặc chất lượng sữa, mặc dù đã có một số báo cáo sau lưu hành về giảm lượng sữa.
Một lượng nhỏ etonogestrel đi vào sữa mẹ. Lượng trẻ có thể nhận được được ước tính khoảng 0,01–0,05 microgam/kg/ngày. Sự tăng trưởng và phát triển của trẻ bú mẹ vẫn nên được theo dõi.
Viên phối hợp chứa estrogen
Thuốc tránh thai phối hợp estrogen–desogestrel có thể làm giảm số lượng hoặc chất lượng sữa, đặc biệt khi bắt đầu sớm sau sinh. Việc sử dụng trong thời gian cho con bú cần căn cứ vào thời gian sau sinh, nguy cơ huyết khối và lựa chọn tránh thai thay thế.
Chưa có nghiên cứu dược động học chuyên biệt ở người suy gan. Do hormon steroid có thể được chuyển hóa kém khi chức năng gan suy giảm:
- Không sử dụng desogestrel ở người đang mắc hoặc có tiền sử bệnh gan nặng khi chức năng gan chưa trở về bình thường.
- Ngừng thuốc và đánh giá khi xuất hiện vàng da, ngứa do ứ mật hoặc rối loạn chức năng gan.
- Người có khối u gan cần được đánh giá lợi ích–nguy cơ riêng.
Chưa có nghiên cứu lâm sàng hoặc dược động học đầy đủ đánh giá desogestrel ở người suy thận. Không có khuyến cáo điều chỉnh liều cụ thể dựa trên dữ liệu của SmPC được tham khảo: Chưa có đủ dữ liệu..
Người mắc bệnh thận, tăng huyết áp hoặc có nguy cơ tim mạch cần được bác sĩ đánh giá trước khi sử dụng, đặc biệt đối với viên phối hợp chứa estrogen.
Desogestrel được đánh giá là không ảnh hưởng hoặc ảnh hưởng không đáng kể đến khả năng lái xe và vận hành máy móc.
Tuy nhiên, không nên lái xe nếu xuất hiện đau đầu dữ dội, chóng mặt, rối loạn thị giác hoặc triệu chứng khác ảnh hưởng đến sự tỉnh táo.
Tương tác thuốc của Desogestrel
Thuốc có thể làm giảm hiệu quả desogestrel
Các thuốc hoặc thảo dược cảm ứng enzym gan có thể làm tăng chuyển hóa hormon và dẫn đến chảy máu bất thường hoặc thất bại tránh thai, gồm:
- Carbamazepine.
- Phenytoin.
- Phenobarbital và các barbiturate khác.
- Primidone.
- Oxcarbazepine.
- Topiramate.
- Rifampicin và rifabutin.
- Bosentan.
- Efavirenz.
- Một số thuốc điều trị HIV hoặc viêm gan C.
- Felbamate.
- Griseofulvin.
- St. John’s wort – cỏ ban Âu.
Khi dùng ngắn hạn thuốc cảm ứng enzym, SmPC khuyến cáo sử dụng thêm biện pháp hàng rào trong toàn bộ thời gian điều trị và 28 ngày sau khi ngừng thuốc. Khi phải dùng lâu dài, nên cân nhắc biện pháp tránh thai không bị ảnh hưởng bởi cảm ứng enzym.
Thuốc có thể làm tăng nồng độ etonogestrel
- Ketoconazole.
- Itraconazole.
- Clarithromycin.
- Fluconazole.
- Diltiazem.
- Erythromycin.
Đây là các chất ức chế CYP3A mạnh hoặc trung bình và có thể làm tăng nồng độ progestogen. Ý nghĩa lâm sàng cần được đánh giá theo thuốc và người sử dụng.
Tương tác hai chiều
Thuốc tránh thai nội tiết có thể ảnh hưởng đến chuyển hóa thuốc khác, làm tăng hoặc giảm nồng độ của chúng; ciclosporin là một ví dụ được nêu trong SmPC. Cần kiểm tra tờ hướng dẫn của tất cả thuốc đang dùng, đặc biệt thuốc chống động kinh, thuốc điều trị HIV, lao, viêm gan C và thuốc ức chế miễn dịch.
Thắc mắc về hoạt chất Desogestrel
Desogestrel là một progestogen tổng hợp dùng chủ yếu trong thuốc tránh thai đường uống. Thuốc có thể được sử dụng đơn độc hoặc phối hợp với estrogen. Sau khi uống, desogestrel được chuyển thành etonogestrel có hoạt tính, giúp ức chế rụng trứng và làm đặc chất nhầy cổ tử cung.
Có. Viên 75 microgam là thuốc tránh thai chỉ chứa progestogen. Theo SmPC tham khảo, thuốc được uống một viên mỗi ngày vào cùng thời điểm và dùng liên tục, không nghỉ giữa hai vỉ. Lịch dùng cụ thể vẫn phải được đối chiếu với tờ hướng dẫn của sản phẩm.
Với viên chỉ chứa desogestrel 75 microgam, uống muộn trên 12 giờ có thể làm giảm hiệu quả tránh thai. Người dùng nên uống viên gần nhất đã quên ngay khi nhớ, tiếp tục viên sau vào giờ thường lệ và sử dụng thêm biện pháp hàng rào trong bảy ngày. Nếu quên trong tuần đầu và đã quan hệ trước đó, cần hỏi chuyên gia y tế về nguy cơ mang thai và tránh thai khẩn cấp. Hướng dẫn này không áp dụng tự động cho mọi viên phối hợp.
Có thể. Chảy máu không đều là tác dụng không mong muốn thường gặp nhất của viên chỉ chứa desogestrel. Khoảng 20–30% người dùng có thể ra máu thường xuyên hơn, trong khi khoảng 20% có thể ra máu ít hơn hoặc không có kinh. Nếu chảy máu nhiều, kéo dài, xuất hiện sau quan hệ hoặc kèm đau bụng, cần khám để loại trừ nguyên nhân khác.
Nguy cơ phụ thuộc loại chế phẩm. Thuốc tránh thai phối hợp chứa desogestrel và estrogen có nguy cơ huyết khối tĩnh mạch; mức nguy cơ và chống chỉ định phải theo đúng SmPC của sản phẩm.
Viên chỉ chứa desogestrel không có estrogen và có hồ sơ nguy cơ khác, nhưng vẫn chống chỉ định khi đang có huyết khối tĩnh mạch. Người có tiền sử huyết khối cần được bác sĩ đánh giá trước khi dùng.

