Deferiprone là thuốc tạo phức chelat sắt dùng đường uống, được sử dụng để làm giảm tình trạng quá tải sắt do truyền máu ở những nhóm người bệnh phù hợp. Hoạt chất liên kết với sắt hóa trị ba theo tỷ lệ ba phân tử Deferiprone với một ion sắt, tạo thành phức hợp được đào thải chủ yếu qua nước tiểu. Phạm vi chỉ định thay đổi theo quốc gia và dạng bào chế: nhãn Hoa Kỳ hiện bao gồm một số người bệnh thalassemia, bệnh hồng cầu hình liềm hoặc các thiếu máu khác; nhãn châu Âu tập trung vào thalassemia major khi liệu pháp thải sắt hiện tại không phù hợp hoặc không đủ hiệu quả. Nguy cơ quan trọng nhất là giảm bạch cầu trung tính và mất bạch cầu hạt, có thể dẫn đến nhiễm trùng nặng hoặc tử vong. Vì vậy, người dùng phải xét nghiệm ANC định kỳ và ngừng thuốc, liên hệ bác sĩ ngay khi sốt, đau họng hoặc có triệu chứng nhiễm trùng. (DailyMed)
Nội dung chính
- Deferiprone là gì?: Thuốc tạo phức chelat sắt có hoạt tính đường uống.
- Mã ATC: V03AC02.
- Cơ chế: Ba phân tử Deferiprone liên kết với một ion Fe³⁺.
- Đường đào thải: Chủ yếu qua nước tiểu dưới dạng thuốc, chất chuyển hóa và phức hợp với sắt.
- Chỉ định: Quá tải sắt do truyền máu ở các nhóm bệnh nhân được phê duyệt theo từng nhãn thuốc.
- Liều khởi đầu thường gặp: Tổng liều 75 mg/kg/ngày, chia theo dạng bào chế và hướng dẫn của sản phẩm.
- Cảnh báo nghiêm trọng: Giảm bạch cầu trung tính, mất bạch cầu hạt, nhiễm trùng nặng và tử vong.
- Theo dõi: ANC, ALT, ferritin và nồng độ kẽm.
- Dấu hiệu cần xử trí ngay: Sốt, đau họng, loét miệng, rét run hoặc triệu chứng giống cúm.
- Deferiprone thuộc nhóm thuốc tạo phức chelat sắt, mã ATC V03AC02. Cảnh báo đóng khung trong nhãn Hoa Kỳ yêu cầu theo dõi ANC trước và trong quá trình điều trị. (ATCddd)
Hoạt chất Deferiprone là gì?
Deferiprone là thuốc thải sắt dùng đường uống. Thuốc liên kết với lượng sắt hóa trị ba dư thừa trong cơ thể, tạo thành phức hợp trung tính có thể được đào thải chủ yếu qua nước tiểu.
Deferiprone không điều trị nguyên nhân gây thiếu máu và không thay thế truyền máu khi người bệnh vẫn cần truyền máu. (DailyMed)
Deferiprone
INN Deferiprone; tên chung quốc tế: Deferiprone.
Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển
Danh pháp
Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất
| Tên hoạt chất | Deferiprone |
|---|---|
| Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN) | Deferiprone; tên chung quốc tế: Deferiprone. |
| Tên IUPAC | 3-hydroxy-1,2-dimethylpyridin-4-one |
| Tên hóa học khác | 3-Hydroxy-1,2-dimethyl-4(1H)-pyridone |
| Tên khác / tên đồng nghĩa | Tên hóa học: 3-hydroxy-1,2-dimethylpyridin-4-one. Ferriprox là tên thương mại, không phải tên đồng nghĩa hóa học. “Deferipron” là cách viết thiếu chữ “e” ở cuối; tên chuẩn hóa nên sử dụng trong dữ liệu là Deferiprone. (DailyMed) |
| Tên viết tắt | DFP |
| Tên Latinh / tên dược điển | Deferipronum |
| Tên USAN | deferiprone |
Định danh & cấu trúc phân tử
Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử
| Số đăng ký CAS | 30652-11-0 |
|---|---|
| UNII | 2BTY8KH53L |
| PubChem CID | 2972 |
| RxNorm CUI | 11645 |
| Công thức phân tử | C7H9NO2 |
Dược động học của Deferiprone
Deferiprone được hấp thu nhanh qua đường tiêu hóa, đạt nồng độ đỉnh trong khoảng 45–60 phút khi đói và có thể kéo dài đến khoảng 2 giờ khi dùng cùng thức ăn. Thuốc được chuyển hóa chủ yếu qua UGT1A6 thành Deferiprone 3-O-glucuronide không còn khả năng liên kết sắt. Khoảng 75–90% liều được thu hồi trong nước tiểu trong 24 giờ đầu. Thời gian bán thải khoảng 2 giờ. (European Medicines Agency (EMA))
Giai đoạn I: Hấp thu
Deferiprone được hấp thu nhanh tại phần trên của đường tiêu hóa:
- Khi dùng lúc đói, nồng độ đỉnh thường đạt sau khoảng 45–60 phút.
- Khi dùng cùng thức ăn, thời gian đạt nồng độ đỉnh có thể kéo dài tới khoảng 2 giờ.
- Thức ăn làm giảm Cmax nhưng không làm giảm đáng kể tổng lượng thuốc hấp thu.
- Với viên 1.000 mg dùng hai lần mỗi ngày, Tmax khoảng 2 giờ trong nghiên cứu trên người khỏe mạnh. (European Medicines Agency (EMA))
| F · Sinh khả dụng | Sinh khả dụng tuyệt đối của Deferiprone từ các dạng uống hiện hành chưa được nêu rõ trong nhãn chính thức được đối chiếu: Chưa có đủ dữ liệu.. Thức ăn có thể làm giảm và làm chậm nồng độ đỉnh, nhưng không làm giảm đáng kể tổng lượng thuốc được hấp thu. (European Medicines Agency (EMA)) |
|---|
Giai đoạn II: Phân bố
Với viên Ferriprox 1.000 mg dùng hai lần mỗi ngày, thể tích phân bố biểu kiến trung bình được báo cáo khoảng 97 ± 28 lít sau khi dùng cùng thức ăn.
Tỷ lệ gắn protein huyết tương được xác nhận từ nhãn ưu tiên hiện hành: Chưa có đủ dữ liệu.. (DailyMed)
Giai đoạn III: Chuyển hóa
Deferiprone được chuyển hóa chủ yếu bởi enzym UGT1A6 thành Deferiprone 3-O-glucuronide. Chất chuyển hóa này không còn khả năng liên kết sắt do nhóm 3-hydroxy đã bị bất hoạt. Nồng độ đỉnh của chất chuyển hóa glucuronide thường xuất hiện sau khoảng 2–3 giờ. (European Medicines Agency (EMA))
Giai đoạn IV: Thải trừ
Deferiprone được đào thải chủ yếu qua thận. Khoảng 75–90% liều uống được thu hồi trong nước tiểu trong 24 giờ đầu dưới các dạng:
- Deferiprone tự do.
- Deferiprone 3-O-glucuronide.
- Phức hợp sắt–Deferiprone.
Một lượng thay đổi được đào thải qua phân. (European Medicines Agency (EMA))
| t½ · Thời gian bán thải | Thời gian bán thải của Deferiprone khoảng 1,8–3 giờ:
|
|---|---|
| CL · Độ thanh thải toàn phần | Giá trị độ thanh thải toàn thân hoặc độ thanh thải biểu kiến chuẩn hóa chưa được trình bày đầy đủ, nhất quán trong các nhãn ưu tiên đã đối chiếu: Chưa có đủ dữ liệu.. |
Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học
- Thức ăn: làm chậm hấp thu và giảm nồng độ đỉnh nhưng không làm thay đổi tổng mức hấp thu có ý nghĩa lâm sàng.
- Suy thận: mức phơi nhiễm Deferiprone không thay đổi đáng kể ở eGFR 15–89 ml/phút/1,73 m², nhưng mức phơi nhiễm chất chuyển hóa không hoạt tính tăng khi eGFR giảm.
- Suy gan: không ghi nhận thay đổi có ý nghĩa lớn ở Child-Pugh A hoặc B; chưa có đủ dữ liệu ở Child-Pugh C.
- Thuốc ức chế UGT1A6: có thể làm tăng mức phơi nhiễm Deferiprone.
- Cation đa hóa trị: sắt, nhôm và kẽm có thể liên kết với Deferiprone trong đường tiêu hóa.
- Ảnh hưởng của bệnh thận giai đoạn cuối và suy gan nặng: Chưa có đủ dữ liệu.. (European Medicines Agency (EMA))
Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Dược lý và cơ chế của Deferiprone
Deferiprone là chất tạo phức chelat hai càng, có ái lực với ion sắt hóa trị ba. Ba phân tử Deferiprone liên kết với một ion Fe³⁺ theo tỷ lệ mol 3:1, tạo thành phức hợp ổn định ở pH sinh lý.
Hoạt chất có thể đi vào các khoang chứa sắt trong cơ thể và được nghiên cứu trong kiểm soát sắt tích lũy ở gan, tim và các mô khác. (DailyMed)
Phần III: Cơ chế tác dụng
Deferiprone sử dụng các nhóm hydroxypyridone để liên kết với sắt hóa trị ba. Mỗi phân tử thuốc cung cấp hai vị trí liên kết, vì vậy cần ba phân tử Deferiprone để tạo phức đầy đủ với một ion Fe³⁺.
Phức hợp sắt–Deferiprone tan trong nước và được đào thải chủ yếu qua nước tiểu. Nước tiểu có thể chuyển màu đỏ nâu do phức hợp chứa sắt; đây là hiện tượng đã được ghi nhận khi thuốc phát huy cơ chế thải sắt. (DailyMed)
Phần IV: Dược lực học và đáp ứng
Nhãn Hoa Kỳ cho biết chưa có nghiên cứu lâm sàng xác định trực tiếp mối quan hệ giữa liều Deferiprone và lượng sắt được đào thải. Dữ liệu châu Âu ghi nhận tổng liều 75 mg/kg/ngày có thể kiểm soát sự tiến triển tích lũy sắt ở một số người bệnh thalassemia phụ thuộc truyền máu, dựa trên ferritin huyết thanh.
Ở liều tối đa được phê duyệt, Deferiprone không gây kéo dài khoảng QT có ý nghĩa lâm sàng trong nghiên cứu điện sinh lý tim. (DailyMed)
Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Chỉ định của Deferiprone
Theo nhãn Hoa Kỳ
Viên Ferriprox:
Điều trị quá tải sắt do truyền máu ở người lớn và trẻ từ 8 tuổi mắc:
- Các hội chứng thalassemia.
- Bệnh hồng cầu hình liềm.
- Các bệnh thiếu máu khác.
Độ an toàn và hiệu quả chưa được xác lập đối với quá tải sắt do truyền máu ở người mắc hội chứng loạn sản tủy hoặc thiếu máu Diamond–Blackfan. (DailyMed)
Dung dịch uống Ferriprox:
Được chỉ định cho người lớn và trẻ từ 3 tuổi mắc quá tải sắt do truyền máu liên quan đến thalassemia, bệnh hồng cầu hình liềm hoặc các thiếu máu khác. (DailyMed)
Theo nhãn Liên minh châu Âu
Ferriprox đơn trị được chỉ định điều trị quá tải sắt ở người bệnh thalassemia major khi liệu pháp thải sắt hiện tại bị chống chỉ định hoặc không đáp ứng đầy đủ.
Ferriprox phối hợp với một thuốc thải sắt khác được chỉ định ở người bệnh thalassemia major khi:
- Đơn trị bằng bất kỳ thuốc thải sắt nào không hiệu quả.
- Hoặc cần giảm sắt nhanh, tích cực để phòng ngừa hoặc điều trị hậu quả đe dọa tính mạng, chủ yếu là quá tải sắt ở tim. (European Medicines Agency (EMA))
Việc phối hợp Deferiprone với deferoxamine là chỉ định được phê duyệt trong một số trường hợp tại Liên minh châu Âu nhưng có thể là sử dụng ngoài nhãn tại quốc gia khác. Phối hợp chỉ được cân nhắc riêng cho từng người bệnh và phải theo dõi chặt nguy cơ mất bạch cầu hạt, độc tính và thải sắt quá mức.
Dữ liệu về phối hợp Deferiprone với deferasirox còn hạn chế. Các ứng dụng khác ngoài tình trạng quá tải sắt do truyền máu được nêu trong nhãn hiện hành: Chưa có đủ dữ liệu.. (European Medicines Agency (EMA))
Liều dùng và cách sử dụng
Thông tin liều dưới đây chỉ mang tính tham khảo từ nhãn thuốc. Liều thực tế phải được tính theo cân nặng, dạng bào chế, mức độ quá tải sắt, ferritin, LIC, sắt cơ tim và khả năng dung nạp.
Liều khởi đầu thường gặp
Tổng liều khởi đầu:
- 75 mg/kg/ngày, tính theo cân nặng thực tế.
- Chế độ truyền thống: 25 mg/kg mỗi lần, uống ba lần mỗi ngày.
- Một dạng viên Ferriprox 1.000 mg được thiết kế để chia tổng liều thành hai lần mỗi ngày, cách nhau khoảng 12 giờ và dùng cùng thức ăn.
- Dung dịch uống 100 mg/ml thường được chia ba lần mỗi ngày. (European Medicines Agency (EMA))
Điều chỉnh liều
- Điều chỉnh theo đáp ứng, mục tiêu duy trì hoặc giảm lượng sắt.
- Nhãn Hoa Kỳ ghi liều tối đa 99 mg/kg/ngày.
- SmPC châu Âu không khuyến cáo tổng liều trên 100 mg/kg/ngày do nguy cơ phản ứng bất lợi tăng.
- Có thể bắt đầu với 45 mg/kg/ngày và tăng từng tuần 15 mg/kg/ngày để giảm khó chịu tiêu hóa khi mới điều trị, nếu bác sĩ thấy phù hợp. (DailyMed)
Theo ferritin
- Đo ferritin huyết thanh mỗi 2–3 tháng.
- Nếu ferritin liên tục dưới 500 mcg/L, cân nhắc tạm ngừng Deferiprone đến khi ferritin tăng trên ngưỡng này.
- Không tự điều chỉnh liều chỉ dựa trên một kết quả ferritin đơn lẻ. (DailyMed)
- Uống đúng số lần theo dạng bào chế được kê đơn.
- Không tự chuyển giữa viên uống hai lần, viên uống ba lần, viên 500 mg, viên 1.000 mg hoặc dung dịch uống.
- Viên có rãnh chỉ được bẻ theo hướng dẫn của sản phẩm.
- Dung dịch uống cần được đo bằng dụng cụ định liều phù hợp, không dùng thìa ăn thông thường.
- Có thể dùng cùng thức ăn để giảm buồn nôn hoặc khó chịu tiêu hóa; thức ăn không làm giảm đáng kể tổng mức hấp thu.
- Dùng cách các thuốc hoặc sản phẩm bổ sung chứa sắt, nhôm hoặc kẽm ít nhất 4 giờ.
- Không tự phối hợp với deferoxamine hoặc deferasirox.
- Nếu sốt, đau họng, loét miệng, rét run hoặc có triệu chứng giống cúm, phải ngừng thuốc và liên hệ bác sĩ ngay để kiểm tra ANC. (DailyMed)
ANC và công thức máu
Theo nhãn Hoa Kỳ hiện hành:
- Trước khi bắt đầu: đo ANC.
- 6 tháng đầu: theo dõi ANC mỗi tuần.
- 6 tháng tiếp theo: theo dõi mỗi 2 tuần.
- Sau một năm: theo dõi mỗi 2–4 tuần hoặc theo khoảng cách giữa các lần truyền máu ở người không từng phải gián đoạn do ANC giảm.
SmPC châu Âu khuyến cáo theo dõi ANC hằng tuần trong năm đầu; sau đó có thể chuyển sang mỗi 2–4 tuần ở người phù hợp sau đánh giá cá nhân. (DailyMed)
Các chỉ số khác
- ALT: trước khi điều trị và mỗi tháng.
- Kẽm huyết tương: trước điều trị và định kỳ.
- Ferritin huyết thanh: mỗi 2–3 tháng.
- LIC và sắt cơ tim: theo chỉ định chuyên khoa.
- Theo dõi đau khớp, triệu chứng tiêu hóa, phát ban và dấu hiệu thần kinh.
- Nếu ANC dưới 1,5 × 10⁹/L hoặc người bệnh có nhiễm trùng, phải ngừng thuốc và thực hiện quy trình theo dõi, xử trí chuyên môn. (DailyMed)
Cảnh báo và lưu ý về Deferiprone
Theo nhãn Hoa Kỳ
Chống chỉ định ở người quá mẫn với Deferiprone hoặc bất kỳ tá dược nào của sản phẩm. Các phản ứng đã được ghi nhận gồm ban xuất huyết Henoch–Schönlein, mày đay và phù quanh mắt kèm phát ban. (DailyMed)
Theo SmPC châu Âu
Ngoài quá mẫn, Ferriprox chống chỉ định trong các trường hợp:
- Tiền sử các đợt giảm bạch cầu trung tính tái diễn.
- Tiền sử mất bạch cầu hạt.
- Mang thai.
- Đang cho con bú.
- Đang dùng thuốc có thể gây giảm bạch cầu trung tính hoặc mất bạch cầu hạt. (European Medicines Agency (EMA))
Chống chỉ định cuối cùng phải được xác định theo tờ hướng dẫn sử dụng của sản phẩm được cấp phép tại nơi điều trị.
Các tác dụng không mong muốn thường gặp gồm:
- Buồn nôn.
- Nôn.
- Đau bụng.
- Tiêu chảy.
- Đau khớp.
- Đau đầu.
- Tăng cảm giác thèm ăn.
- Mệt mỏi.
- Phát ban hoặc mày đay.
- Tăng ALT hoặc các enzym gan.
- Giảm bạch cầu trung tính.
- Nước tiểu chuyển màu đỏ hoặc nâu do phức hợp sắt–Deferiprone.
Các triệu chứng tiêu hóa thường rõ hơn khi mới bắt đầu điều trị và có thể giảm dần theo thời gian. (DailyMed)
Mất bạch cầu hạt và giảm bạch cầu trung tính
Deferiprone có thể gây:
- Giảm bạch cầu trung tính.
- Giảm bạch cầu trung tính nặng.
- Mất bạch cầu hạt.
- Nhiễm khuẩn huyết và các nhiễm trùng nghiêm trọng.
- Tử vong.
Trong dữ liệu thử nghiệm tổng hợp, mất bạch cầu hạt xảy ra khoảng 1% ở người bệnh thalassemia và 0,5% ở người bệnh hồng cầu hình liềm hoặc các thiếu máu khác. Biến cố có thể xuất hiện sớm hoặc sau nhiều năm điều trị. (DailyMed)
Các biến cố nghiêm trọng khác
- Tăng men gan kéo dài hoặc vàng da.
- Phản vệ và phản ứng quá mẫn.
- Loét dạ dày hoặc xuất huyết trực tràng đã được báo cáo hậu mãi.
- Viêm tụy.
- Hội chứng thần kinh, gồm mất điều hòa, rối loạn dáng đi, rung giật nhãn cầu, song thị, giảm trương lực hoặc chậm tâm thần–vận động.
- Xuất huyết não, co giật hoặc tăng áp lực nội sọ đã được báo cáo hậu mãi.
- Giảm kẽm.
- Nguy cơ gây hại cho thai nhi. (DailyMed)
- Không bắt đầu điều trị khi người bệnh đang giảm bạch cầu trung tính nếu chưa được bác sĩ chuyên khoa đánh giá.
- Phải có kế hoạch xét nghiệm ANC và xử trí giảm bạch cầu trước khi dùng thuốc.
- Ngừng thuốc ngay khi sốt, đau họng, loét miệng, rét run hoặc có dấu hiệu nhiễm trùng.
- Không chờ tới lịch xét nghiệm định kỳ nếu xuất hiện triệu chứng.
- Theo dõi ALT và cân nhắc ngừng thuốc nếu ALT tăng kéo dài.
- Theo dõi và bổ sung kẽm khi xác định thiếu kẽm.
- Thận trọng ở người suy giảm miễn dịch, nhiễm HIV hoặc đang dùng thuốc ức chế miễn dịch.
- Không dùng liều trên 100 mg/kg/ngày.
- Ngừng thuốc và đánh giá khi xuất hiện triệu chứng thần kinh.
- Tránh thải sắt quá mức khi ferritin đã giảm thấp.
- Nước tiểu màu đỏ nâu có thể do phức hợp chứa sắt, nhưng tiểu máu hoặc triệu chứng tiết niệu bất thường vẫn cần được kiểm tra. (European Medicines Agency (EMA))
Không có thuốc giải độc đặc hiệu cho quá liều Deferiprone.
Không có nhiều dữ liệu về quá liều cấp. Ở trẻ em dùng liều gấp khoảng 2,5–3 lần liều tối đa trong thời gian kéo dài, các rối loạn thần kinh đã được ghi nhận, gồm:
- Triệu chứng tiểu não.
- Song thị.
- Rung giật nhãn cầu.
- Chậm tâm thần–vận động.
- Rối loạn vận động tay.
- Giảm trương lực trục cơ thể.
Các triệu chứng giảm dần sau khi ngừng thuốc. Khi nghi ngờ quá liều, cần đưa người bệnh đến cơ sở y tế để theo dõi chặt chẽ và điều trị hỗ trợ. Không tự gây nôn tại nhà. (DailyMed)
Theo thông tin sản phẩm Ferriprox tại châu Âu:
- Bảo quản dưới 30°C.
- Viên 1.000 mg phải giữ chai đóng kín để tránh ẩm.
- Dung dịch uống giữ trong bao bì gốc để tránh ánh sáng.
- Dung dịch uống thường phải sử dụng trong vòng 35 ngày sau khi mở.
- Chai viên 1.000 mg được hướng dẫn sử dụng trong vòng 50 ngày sau khi mở.
Điều kiện bảo quản và thời hạn sau mở nắp có thể khác giữa các sản phẩm; cần ưu tiên thông tin trên bao bì thuốc thực tế. (European Medicines Agency (EMA))
Đối tượng đặc biệt
Phạm vi tuổi phụ thuộc dạng bào chế và nhãn thuốc:
- Viên Ferriprox tại Hoa Kỳ: độ an toàn và hiệu quả đã được xác lập từ 8 tuổi đối với quá tải sắt do truyền máu.
- Dung dịch uống Ferriprox tại Hoa Kỳ: được chỉ định từ 3 tuổi.
- Nhãn châu Âu cho biết dữ liệu ở trẻ 6–10 tuổi còn hạn chế và chưa có dữ liệu ở trẻ dưới 6 tuổi.
Liều khởi đầu và nguyên tắc điều chỉnh ở trẻ em tương tự người lớn, dựa trên cân nặng thực tế. Trẻ dùng liều cao kéo dài có nguy cơ rối loạn thần kinh; cần theo dõi tăng trưởng, khả năng vận động và tuân thủ xét nghiệm ANC. (DailyMed)
Các nghiên cứu không có đủ số người từ 65 tuổi trở lên để xác định chắc chắn sự khác biệt về đáp ứng. Cần lựa chọn liều thận trọng dựa trên:
- Chức năng gan và thận.
- Bệnh đồng mắc.
- Nguy cơ nhiễm trùng.
- Các thuốc gây giảm bạch cầu dùng đồng thời.
- Khả năng thực hiện xét nghiệm ANC định kỳ. (DailyMed)
Deferiprone có thể gây hại cho thai dựa trên dữ liệu sinh sản ở động vật. SmPC châu Âu chống chỉ định thuốc trong thai kỳ.
Khuyến cáo theo nhãn Hoa Kỳ:
- Thử thai trước khi bắt đầu đối với người có khả năng mang thai.
- Phụ nữ sử dụng biện pháp tránh thai hiệu quả trong thời gian dùng thuốc và ít nhất 6 tháng sau liều cuối.
- Nam giới có bạn tình có khả năng mang thai sử dụng biện pháp tránh thai trong thời gian điều trị và ít nhất 3 tháng sau liều cuối.
Khi phát hiện hoặc nghi ngờ mang thai, cần ngừng thuốc theo hướng dẫn nhãn châu Âu và liên hệ bác sĩ ngay để đánh giá lại liệu pháp thải sắt. (DailyMed)
Không có đủ dữ liệu về Deferiprone trong sữa mẹ. Do nguy cơ phản ứng nghiêm trọng ở trẻ bú mẹ, không khuyến cáo cho con bú trong thời gian điều trị.
Nhãn Hoa Kỳ khuyến cáo không cho con bú trong thời gian dùng thuốc và ít nhất 2 tuần sau liều cuối. SmPC châu Âu chống chỉ định sử dụng khi đang cho con bú. (DailyMed)
Không ghi nhận khác biệt dược động học có ý nghĩa lâm sàng ở người suy gan nhẹ hoặc vừa, tương ứng Child-Pugh A hoặc B. Nhãn châu Âu không yêu cầu điều chỉnh liều chỉ dựa trên suy gan nhẹ hoặc vừa.
Tuy nhiên:
- Phải theo dõi ALT trước và hằng tháng.
- Cân nhắc tạm ngừng nếu ALT tăng kéo dài.
- Độ an toàn và dược động học ở suy gan nặng Child-Pugh C chưa được xác lập.
- Cần thận trọng đặc biệt ở người viêm gan C, xơ hóa gan hoặc bệnh gan tiến triển. (European Medicines Agency (EMA))
Nghiên cứu dược động học không ghi nhận thay đổi đáng kể mức phơi nhiễm Deferiprone ở người suy thận nhẹ, vừa hoặc nặng với eGFR từ 15–89 ml/phút/1,73 m². Nhãn châu Âu không yêu cầu điều chỉnh liều chỉ dựa trên mức suy thận này.
Mức phơi nhiễm chất chuyển hóa không hoạt tính tăng khi eGFR giảm. Độ an toàn và dược động học ở bệnh thận giai đoạn cuối chưa được xác lập: Chưa có đủ dữ liệu.. (European Medicines Agency (EMA))
SmPC châu Âu không xác định ảnh hưởng đáng kể của Deferiprone đối với khả năng lái xe hoặc vận hành máy móc.
Tuy nhiên, không nên lái xe nếu xuất hiện:
- Song thị.
- Rối loạn dáng đi.
- Buồn ngủ.
- Chậm tâm thần–vận động.
- Co giật hoặc các triệu chứng thần kinh bất thường. (European Medicines Agency (EMA))
Tương tác thuốc của Deferiprone
Thuốc gây giảm bạch cầu trung tính hoặc mất bạch cầu hạt
Tránh phối hợp với các thuốc đã biết có khả năng gây giảm bạch cầu trung tính hoặc mất bạch cầu hạt. Nếu không thể tránh, phải theo dõi ANC đặc biệt chặt chẽ. (DailyMed)
Thuốc ức chế UGT1A6
Nhãn Hoa Kỳ khuyến cáo tránh các chất ức chế UGT1A6 như:
- Diclofenac.
- Probenecid.
- Silymarin hoặc milk thistle.
Các thuốc này có thể làm giảm chuyển hóa và tăng mức phơi nhiễm Deferiprone. (DailyMed)
Cation đa hóa trị
Deferiprone có thể liên kết với:
- Sắt.
- Nhôm.
- Kẽm.
Cần uống Deferiprone cách thuốc kháng acid hoặc sản phẩm bổ sung chứa các cation này ít nhất 4 giờ. (DailyMed)
Vitamin C
Độ an toàn khi dùng đồng thời Deferiprone với vitamin C chưa được nghiên cứu đầy đủ. Cần thận trọng và chỉ phối hợp theo hướng dẫn của bác sĩ. (European Medicines Agency (EMA))
Các thuốc thải sắt khác
Phối hợp với deferoxamine hoặc deferasirox chỉ được thực hiện theo phác đồ chuyên khoa. Phối hợp có thể làm tăng nguy cơ phản ứng bất lợi hoặc thải sắt quá mức. (European Medicines Agency (EMA))
Thắc mắc về hoạt chất Deferiprone
Deferiprone là thuốc tạo phức chelat sắt dùng đường uống. Thuốc liên kết với sắt hóa trị ba dư thừa và tạo thành phức hợp được đào thải chủ yếu qua nước tiểu. Thuốc được sử dụng cho một số người bệnh quá tải sắt do truyền máu. (DailyMed)
Deferiprone có thể gây giảm bạch cầu trung tính và mất bạch cầu hạt. Khi ANC giảm quá thấp, cơ thể mất khả năng chống lại nhiễm trùng và có thể xảy ra nhiễm khuẩn nặng hoặc tử vong. Vì vậy, ANC phải được kiểm tra trước và định kỳ trong suốt quá trình điều trị. (DailyMed)
Phải ngừng Deferiprone và liên hệ bác sĩ ngay. Người bệnh cần được kiểm tra ANC khẩn cấp, không chờ đến lịch xét nghiệm tiếp theo. Các triệu chứng cần chú ý gồm sốt, đau họng, loét miệng, rét run và cảm giác giống cúm. (DailyMed)
Nước tiểu đỏ hoặc nâu có thể xuất hiện do phức hợp sắt–Deferiprone được đào thải và thường liên quan đến cơ chế thải sắt. Tuy nhiên, nếu có đau khi tiểu, cục máu đông, đau hông lưng hoặc nghi ngờ tiểu máu, người bệnh vẫn phải được khám để loại trừ nguyên nhân khác. (European Medicines Agency (EMA))
Deferiprone có thể liên kết với sắt, nhôm và kẽm. Nhãn Hoa Kỳ khuyến cáo uống Deferiprone cách thuốc hoặc sản phẩm bổ sung chứa các cation này ít nhất 4 giờ. Không nên tự bổ sung sắt khi đang điều trị quá tải sắt. (DailyMed)

