Acalabrutinib

Acalabrutinib là hoạt chất điều trị ung thư đường uống thuộc nhóm ức chế Bruton tyrosine kinase — BTK. Thuốc được dùng trong một số bệnh ác tính tế bào B như bạch cầu lympho mạn tính/u lympho lympho nhỏ — CLL/SLL — và u lympho tế bào áo — MCL — theo chỉ định đã được cơ quan quản lý phê duyệt. Acalabrutinib không phải thuốc dùng để tự điều trị; người bệnh cần được bác sĩ chuyên khoa ung bướu/huyết học chỉ định, theo dõi công thức máu, nhiễm trùng, chảy máu, rối loạn nhịp tim, độc tính gan và tương tác thuốc. Liều dùng trong bài chỉ mang tính tham khảo từ nhãn thuốc, không thay thế đơn thuốc hoặc hướng dẫn cá nhân hóa của bác sĩ.

✍️ Chịu trách nhiệm chuyên môn: DS. Tuấn (Dược sĩ lâm sàng)🕘 Rà soát chuyên môn lần cuối: 08/07/2026

Nội dung chính

  • Acalabrutinib là thuốc ức chế BTK trong điều trị một số bệnh lý tế bào B.
  • Bối cảnh dùng phụ thuộc loại ung thư máu/u lympho và tiền sử điều trị.
  • Cần bác sĩ huyết học/ung bướu chỉ định và theo dõi xét nghiệm.
  • Có thể gây chảy máu, nhiễm trùng, giảm tế bào máu, đau đầu hoặc rối loạn nhịp.
  • Báo bác sĩ về thuốc chống đông, thuốc kháng nấm/kháng sinh mạnh và bệnh tim.

Hoạt chất Acalabrutinib là gì?

Acalabrutinib là thuốc ức chế BTK đường uống, được dùng trong điều trị một số bệnh ác tính tế bào B như CLL/SLL và MCL theo chỉ định được phê duyệt. Thuốc tác động vào đường truyền tín hiệu quan trọng cho sự sống còn và tăng sinh của tế bào B ác tính.

CHUYÊN LUẬN DƯỢC CHẤT

Acalabrutinib

CAS 1420477-60-6 Công thức C26H23N7O2

Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển

Danh pháp

Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất

Tên hoạt chất

Acalabrutinib

Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN)

Acalabrutinib

Tên IUPAC

4-[8-amino-3-[(2S)-1-but-2-ynoylpyrrolidin-2-yl]imidazo[1,5-a]pyrazin-1-yl]-N-pyridin-2-ylbenzamide

Tên khác / tên đồng nghĩa

Acalabrutinib maleate; ACP-196. ACP-5862 là chất chuyển hóa có hoạt tính, không phải tên đồng nghĩa của hoạt chất mẹ.

Tên Latinh / tên dược điển

acalabrutinibum

Tên USAN

acalabrutinib

Định danh & cấu trúc phân tử

Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử

Số đăng ký CAS

1420477-60-6

UNII

I42748ELQW

PubChem CID

71226662

RxNorm CUI

1986808

Công thức phân tử

C26H23N7O2

Dược động học của Acalabrutinib

Acalabrutinib được hấp thu nhanh sau uống, có sinh khả dụng tuyệt đối khoảng 25%, chuyển hóa chủ yếu bởi CYP3A và tạo chất chuyển hóa có hoạt tính ACP-5862. Ở liều 100 mg x 2 lần/ngày, nồng độ và phơi nhiễm của acalabrutinib/ACP-5862 đạt mức giúp duy trì ức chế BTK trong khoảng liều khuyến cáo.

Giai đoạn I: Hấp thu

Thời gian đạt nồng độ đỉnh trung vị của acalabrutinib khoảng 0,5 giờ theo nhãn Hoa Kỳ; SmPC ghi khoảng 0,2–3,0 giờ. Bữa ăn giàu chất béo không làm thay đổi AUC trung bình đáng kể nhưng làm giảm Cmax khoảng 54% và làm chậm Tmax khoảng 1–2 giờ.

Các thông số hấp thu và phơi nhiễm
F · Sinh khả dụng

Sinh khả dụng tuyệt đối khoảng 25%.

Giai đoạn II: Phân bố

Theo nhãn Hoa Kỳ, thể tích phân bố ở trạng thái ổn định trung bình hình học khoảng 101 L đối với acalabrutinib và 67 L đối với ACP-5862; tỷ lệ gắn protein huyết tương lần lượt khoảng 97,5% và 98,6%. SmPC UK ghi thể tích phân bố trung bình ở trạng thái ổn định khoảng 34 L đối với acalabrutinib. Sự khác biệt có thể liên quan phương pháp/nguồn dữ liệu; cần tham chiếu nhãn sản phẩm cụ thể.

Giai đoạn III: Chuyển hóa

Acalabrutinib được chuyển hóa chủ yếu bởi CYP3A; một phần nhỏ qua liên hợp glutathione và thủy phân amide. ACP-5862 là chất chuyển hóa chính có hoạt tính, phơi nhiễm AUC khoảng 2–3 lần so với acalabrutinib nhưng khả năng ức chế BTK thấp hơn khoảng 50%.

Giai đoạn IV: Thải trừ

Sau một liều acalabrutinib đánh dấu phóng xạ 100 mg ở người khỏe mạnh, khoảng 84% liều được thu hồi trong phân và 12% trong nước tiểu; dưới 2% liều được thải dưới dạng acalabrutinib không đổi.

Các thông số và đường thải trừ
t½ · Thời gian bán thải

Thời gian bán thải thải trừ cuối trung bình hình học khoảng 1,4 giờ với acalabrutinib và 6,4 giờ với ACP-5862.

CL · Độ thanh thải toàn phần

Theo nhãn Hoa Kỳ, độ thanh thải biểu kiến đường uống trung bình hình học của acalabrutinib khoảng 148 L/giờ và của ACP-5862 khoảng 19 L/giờ.

Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học

Thuốc ức chế CYP3A mạnh có thể làm tăng phơi nhiễm acalabrutinib; thuốc cảm ứng CYP3A mạnh có thể làm giảm nồng độ acalabrutinib. Itraconazole làm tăng Cmax khoảng 3,9 lần và AUC khoảng 5,1 lần; rifampin làm giảm Cmax khoảng 68% và AUC khoảng 77% trong nghiên cứu ở người khỏe mạnh. Suy gan nặng làm tăng AUC acalabrutinib khoảng 5,3 lần; ảnh hưởng của suy thận nặng hoặc lọc máu lên dược động học chưa rõ.

Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Dược lý và cơ chế của Acalabrutinib

Acalabrutinib thuộc nhóm thuốc chống ung thư, thuốc ức chế protein kinase, phân nhóm thuốc ức chế Bruton tyrosine kinase. Mã ATC là L01EL02.

Phần III: Cơ chế tác dụng

Acalabrutinib và chất chuyển hóa có hoạt tính ACP-5862 gắn cộng hóa trị với một cysteine tại vị trí hoạt động của BTK, từ đó ức chế hoạt tính enzym BTK. BTK tham gia đường tín hiệu thụ thể kháng nguyên tế bào B — BCR — và thụ thể cytokine; các tín hiệu này góp phần vào tăng sinh, sống còn, di chuyển, hóa hướng động và bám dính của tế bào B.

Phần IV: Dược lực học và đáp ứng

Ở bệnh nhân có bệnh ác tính tế bào B dùng acalabrutinib 100 mg khoảng mỗi 12 giờ, mức chiếm giữ BTK ở trạng thái ổn định trung vị ≥95% trong máu ngoại vi được duy trì trong 12 giờ. Ở liều gấp 4 lần liều khuyến cáo, Calquence không kéo dài QTc ở mức có ý nghĩa lâm sàng theo nhãn Hoa Kỳ/SmPC.

Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Chỉ định của Acalabrutinib

Liều dùng và cách sử dụng

Cảnh báo và lưu ý về Acalabrutinib

Đối tượng đặc biệt

Tương tác thuốc của Acalabrutinib

Tránh dùng cùng thuốc ức chế CYP3A mạnh; nếu cần dùng ngắn hạn, nhãn Hoa Kỳ nêu có thể phải tạm ngừng Calquence theo chỉ định y tế. Với thuốc ức chế CYP3A mức độ vừa, có thể cần giảm liều. Tránh dùng cùng thuốc cảm ứng CYP3A mạnh vì có thể làm giảm nồng độ và hiệu quả của acalabrutinib; nếu không tránh được, nhãn có hướng dẫn tăng liều dưới giám sát. Thuốc chống huyết khối có thể làm tăng nguy cơ chảy máu; SmPC cũng nêu không nên dùng đồng thời warfarin hoặc thuốc đối kháng vitamin K tương tự với Calquence.

Thắc mắc về hoạt chất Acalabrutinib

Lưu ý: Nội dung chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo về hoạt chất/dược chất, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của bác sĩ. Người bệnh không tự ý dùng, ngừng thuốc hoặc thay đổi liều khi chưa có hướng dẫn từ nhân viên y tế.
Đã có 3 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *