Vitamin B2 (Riboflavin)

Vitamin B2, còn gọi là riboflavin, là vitamin tan trong nước và là tiền chất của hai coenzym quan trọng: flavin mononucleotide và flavin adenine dinucleotide. Các coenzym này tham gia tạo năng lượng, hô hấp tế bào, chuyển hóa chất béo, thuốc, steroid và hỗ trợ hoạt hóa một số vitamin khác. Thiếu riboflavin có thể gây viêm mép, nứt môi, viêm lưỡi, viêm da, đau họng, đỏ mắt và thiếu máu; thiếu hụt nặng kéo dài có thể ảnh hưởng đến mắt và hệ thần kinh.

Riboflavin đường uống được dùng để phòng hoặc điều trị thiếu vitamin B2. Liều 400 mg/ngày đã được nghiên cứu trong dự phòng migraine ở người lớn, nhưng đây không phải liều dinh dưỡng và không nên tự áp dụng. Một dạng riboflavin-5-phosphate nhỏ mắt được sử dụng cùng thiết bị chiếu tia UVA trong thủ thuật liên kết chéo collagen giác mạc; dạng này không thay thế viên vitamin B2 đường uống. ([Văn Phòng Bổ Sung Chế Độ Ăn Uống])

✍️ Chịu trách nhiệm chuyên môn: DS. Tuấn (Dược sĩ lâm sàng)🕘 Rà soát chuyên môn lần cuối: 10/07/2026

Nội dung chính

  • Bản chất: Vitamin nhóm B tan trong nước, còn gọi là riboflavin.
  • Dạng coenzym: FMN và FAD.
  • Vai trò: Chuyển hóa năng lượng, phản ứng oxy hóa–khử và chuyển hóa các vi chất khác.
  • Nhu cầu người lớn: Nam 1,3 mg/ngày; nữ 1,1 mg/ngày.
  • Thiếu hụt: Có thể gây viêm mép, nứt môi, viêm lưỡi, viêm da, đỏ mắt và thiếu máu.
  • Migraine: Liều 400 mg/ngày được nghiên cứu để dự phòng ở người lớn; đây là sử dụng ngoài chỉ định của dạng uống.
  • Độ an toàn: Hấp thu đường uống có giới hạn; lượng dư thường được thải qua nước tiểu.
  • Dấu hiệu thường gặp: Nước tiểu vàng sáng sau khi uống riboflavin thường không nguy hiểm.

Hoạt chất Vitamin B2 (Riboflavin) là gì?

Vitamin B2 là vitamin tan trong nước mà cơ thể cần nhận từ chế độ ăn. Riboflavin là tiền chất để tạo FMN và FAD, hai coenzym thiết yếu cho sản xuất năng lượng, hoạt động tế bào và chuyển hóa nhiều chất dinh dưỡng.

Riboflavin không phải thuốc kích thích. Uống thêm vitamin B2 không trực tiếp làm tăng năng lượng hoặc giảm mệt mỏi nếu người dùng không thiếu riboflavin hoặc vi chất liên quan.

CHUYÊN LUẬN DƯỢC CHẤT

Vitamin B2 (Riboflavin)

INN Riboflavin; vitamin B2

CAS 83-88-5

Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển

Danh pháp

Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất

Tên hoạt chất

Vitamin B2 (Riboflavin)

Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN)

Riboflavin; vitamin B2

Tên IUPAC

7,8-dimethyl-10-[(2S,3S,4R)-2,3,4,5-tetrahydroxypentyl]benzo[g]pteridine-2,4-dione

Tên hóa học khác

7,8-Dimethyl-10-ribitylisoalloxazine

Tên khác / tên đồng nghĩa

Riboflavine; lactoflavin; ovoflavin; vitamin G.

Riboflavin-5-phosphate hoặc flavin mononucleotide là dẫn xuất phosphoryl hóa của riboflavin. Flavin adenine dinucleotide là dạng coenzym chứa riboflavin nhưng không hoàn toàn đồng nghĩa với riboflavin tự do.

Tên viết tắt

B2 | RF

Tên Latinh / tên dược điển

Riboflavinum

Định danh & cấu trúc phân tử

Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử

Số đăng ký CAS

83-88-5

UNII

TLM2976OFR

PubChem CID

493570

RxNorm CUI

9346

Dược động học của Vitamin B2 (Riboflavin)

Riboflavin từ thực phẩm chủ yếu tồn tại dưới dạng FAD và FMN. Các dạng này được khử phosphoryl thành riboflavin tự do trước khi hấp thu chủ yếu tại đoạn gần ruột non. Khả năng hấp thu có tính bão hòa; cơ thể hấp thu rất ít từ phần liều đơn vượt quá khoảng 27 mg.

Sau khi hấp thu, riboflavin được chuyển thành FMN và FAD trong các mô. Cơ thể chỉ dự trữ một lượng nhỏ tại gan, tim và thận; lượng vượt nhu cầu được bài tiết chủ yếu qua nước tiểu. ([Văn Phòng Bổ Sung Chế Độ Ăn Uống])

Giai đoạn I: Hấp thu

Riboflavin được hấp thu chủ yếu tại đoạn gần ruột non thông qua các chất vận chuyển chuyên biệt. FAD và FMN trong thực phẩm phải được enzym phosphatase chuyển thành riboflavin tự do trước khi hấp thu.

Thức ăn có thể hỗ trợ hấp thu riboflavin. Khi dùng liều lớn, tỷ lệ phần trăm của liều được hấp thu giảm do cơ chế vận chuyển bị bão hòa.

Các thông số hấp thu và phơi nhiễm
F · Sinh khả dụng

Không có một giá trị sinh khả dụng tuyệt đối áp dụng cho mọi dạng riboflavin.

Khoảng 95% riboflavin trong thực phẩm dưới dạng FAD hoặc FMN được xem là có khả năng sinh học trong giới hạn hấp thu, nhưng lượng cơ thể có thể hấp thu từ một bữa ăn hoặc liều đơn đạt tối đa khoảng 27 mg. ([Văn Phòng Bổ Sung Chế Độ Ăn Uống])

Giai đoạn II: Phân bố

Riboflavin được phân bố đến nhiều mô và được chuyển thành coenzym tại gan, tim, thận và các cơ quan khác. Cơ thể chỉ dự trữ một lượng nhỏ, chủ yếu ở gan, tim và thận.

Riboflavin có thể đi qua nhau thai và được vận chuyển vào sữa mẹ. Nồng độ trong sữa chịu ảnh hưởng bởi tình trạng dinh dưỡng và lượng riboflavin người mẹ sử dụng.

Giai đoạn III: Chuyển hóa

Riboflavin được enzym flavokinase phosphoryl hóa thành flavin mononucleotide. FMN tiếp tục được FMN adenylyltransferase chuyển thành flavin adenine dinucleotide.

FMN và FAD gắn với nhiều flavoprotein và tham gia phản ứng oxy hóa–khử, chuỗi vận chuyển electron, chuyển hóa acid béo, acid amin và các vitamin khác.

Giai đoạn IV: Thải trừ

Riboflavin và các chất chuyển hóa được bài tiết chủ yếu qua nước tiểu. Khi mô đã bão hòa hoặc dùng liều vượt nhu cầu, lượng riboflavin thải qua nước tiểu tăng và có thể làm nước tiểu chuyển màu vàng sáng hoặc vàng cam.

Một phần rất nhỏ có thể được bài tiết qua mật.

Các thông số và đường thải trừ
t½ · Thời gian bán thải

Một chuyên khảo dược lý ghi nhận thời gian bán thải thải trừ của riboflavin khoảng một giờ.

Thông số này có thể thay đổi theo liều, tình trạng dinh dưỡng, mức độ bão hòa mô và chức năng thận; không nên dùng riêng thời gian bán thải để xác định lịch bổ sung.

CL · Độ thanh thải toàn phần

Không có một giá trị thanh thải chuẩn được xác minh để áp dụng cho mọi liều, dạng bào chế và nhóm người bệnh.

Sự thải trừ riboflavin phụ thuộc liều, mức độ bão hòa mô và chức năng thận. Quá trình bài tiết qua ống thận có cơ chế vận chuyển có thể bão hòa.

Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học

Các yếu tố có thể làm thay đổi hấp thu, nhu cầu hoặc tình trạng riboflavin gồm:

  • Lượng riboflavin trong chế độ ăn.
  • Việc dùng thuốc cùng hoặc không cùng thức ăn.
  • Liều dùng; hấp thu giảm tương đối khi liều đơn vượt khoảng 27 mg.
  • Chế độ ăn thuần chay hoặc ít sữa, thịt và trứng.
  • Thai kỳ và thời kỳ cho con bú.
  • Rối loạn kém hấp thu hoặc phẫu thuật đường tiêu hóa.
  • Sử dụng rượu kéo dài.
  • Suy giáp hoặc một số bệnh nội tiết.
  • Thiếu chất vận chuyển riboflavin do đột biến SLC52A2 hoặc SLC52A3.
  • Chiếu đèn kéo dài ở trẻ sơ sinh do riboflavin nhạy cảm với ánh sáng. ([Văn Phòng Bổ Sung Chế Độ Ăn Uống])

Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Dược lý và cơ chế của Vitamin B2 (Riboflavin)

Riboflavin thuộc nhóm các vitamin B2 đơn thành phần, mã ATC A11HA04.

Trong cơ thể, riboflavin không phải chất tạo năng lượng trực tiếp mà hoạt động dưới dạng coenzym FMN và FAD của nhiều flavoprotein. Các enzym này tham gia phản ứng chuyển electron, hô hấp ty thể, chuyển hóa lipid và duy trì hệ thống chống oxy hóa.

Phần III: Cơ chế tác dụng

Riboflavin được chuyển thành FMN và FAD. Hai coenzym này nhận và cho electron trong nhiều phản ứng oxy hóa–khử, bao gồm:

  • Chuỗi vận chuyển electron của ty thể và tạo ATP.
  • Hoạt động của succinate dehydrogenase.
  • Beta-oxy hóa acid béo.
  • Hoạt động của glutathione reductase và hệ thống chống oxy hóa.
  • Chuyển tryptophan thành niacin.
  • Hoạt hóa vitamin B6 thành pyridoxal-5-phosphate.
  • Chuyển hóa folate và homocysteine.

Thiếu riboflavin làm giảm hoạt tính flavoprotein và có thể ảnh hưởng đến chuyển hóa sắt cùng các vitamin nhóm B khác.

Phần IV: Dược lực học và đáp ứng

Ở người thiếu hụt, bổ sung riboflavin giúp phục hồi dự trữ FMN và FAD, cải thiện hoạt tính của các enzym phụ thuộc flavin và làm giảm các biểu hiện ở da, miệng, mắt hoặc máu.

Trong migraine, cơ chế được đề xuất liên quan đến việc hỗ trợ chuyển hóa năng lượng của ty thể. Cơ chế này chưa giải thích đầy đủ vì sao một số người đáp ứng trong khi những người khác không đáp ứng.

Riboflavin-5-phosphate dùng tại mắt hoạt động như chất tăng nhạy sáng; khi được chiếu UVA theo quy trình chuyên khoa, thuốc tạo các phản ứng giúp hình thành liên kết chéo giữa các sợi collagen giác mạc.

Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Chỉ định của Vitamin B2 (Riboflavin)

Liều dùng và cách sử dụng

Cảnh báo và lưu ý về Vitamin B2 (Riboflavin)

Đối tượng đặc biệt

Tương tác thuốc của Vitamin B2 (Riboflavin)

NIH chưa ghi nhận tương tác thuốc nào có ý nghĩa lâm sàng rõ ràng với riboflavin.

Tuy nhiên, người bệnh vẫn cần thông báo cho bác sĩ hoặc dược sĩ về toàn bộ thuốc và thực phẩm bổ sung đang dùng vì:

  • Sản phẩm vitamin B phức hợp có thể chứa nhiều hoạt chất gây tương tác.
  • Chế phẩm truyền tĩnh mạch chứa riboflavin thường phối hợp thiamine, pyridoxine, nicotinamide và vitamin C.
  • Liều riboflavin rất cao có thể làm nước tiểu đổi màu và ảnh hưởng việc quan sát bằng mắt một số mẫu xét nghiệm, dù chưa xác định tương tác xét nghiệm có ý nghĩa lâm sàng phổ biến.

Không tự ngừng hoặc thay đổi thuốc kê đơn khi bắt đầu dùng vitamin B2.

Thắc mắc về hoạt chất Vitamin B2 (Riboflavin)

Lưu ý: Nội dung chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo về hoạt chất/dược chất, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của bác sĩ. Người bệnh không tự ý dùng, ngừng thuốc hoặc thay đổi liều khi chưa có hướng dẫn từ nhân viên y tế.
Đã có 1 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *