Protriptyline là thuốc chống trầm cảm ba vòng, thường viết tắt là TCA. Nhãn thuốc Hoa Kỳ chỉ định protriptyline hydrochloride để điều trị triệu chứng trầm cảm ở người bệnh được giám sát y tế chặt chẽ. Thuốc có tính hoạt hóa, ít đặc tính an thần hơn một số TCA khác và có thể làm lo âu, kích động hoặc mất ngủ nặng hơn.
Protriptyline có cảnh báo đóng khung về nguy cơ tăng ý nghĩ và hành vi tự sát ở trẻ em, thanh thiếu niên và người trẻ tuổi dùng thuốc chống trầm cảm. Thuốc không được phê duyệt cho bệnh nhi. TCA cũng có độc tính cao khi quá liều, đặc biệt gây rối loạn nhịp, tụt huyết áp, co giật và hôn mê.
Protriptyline chống chỉ định với thuốc ức chế monoamine oxidase, cisapride và trong giai đoạn hồi phục cấp sau nhồi máu cơ tim. Đây là thuốc kê đơn; không tự mua, tự tăng liều, ngừng đột ngột hoặc phối hợp với thuốc khác.
Nội dung chính
- Protriptyline là thuốc chống trầm cảm ba vòng, ảnh hưởng tái thu hồi monoamine.
- Thuốc liên quan đến điều trị trầm cảm khi bác sĩ đánh giá phù hợp.
- Cần dùng theo chỉ định; không tự ngừng đột ngột hoặc phối hợp với MAOI khi chưa được hướng dẫn.
- Cảnh báo gồm khô miệng, táo bón, bí tiểu, rối loạn nhịp, hạ huyết áp tư thế và ý nghĩ tự hại ở một số người.
- Báo bác sĩ về bệnh tim, glaucoma, động kinh, thuốc tâm thần khác, thai kỳ hoặc cho con bú.
Hoạt chất Protriptyline là gì?
Protriptyline là thuốc chống trầm cảm ba vòng có tính hoạt hóa. Thuốc được phê duyệt để điều trị triệu chứng trầm cảm ở người bệnh được theo dõi y tế chặt chẽ. So với một số TCA khác, protriptyline ít có đặc tính an thần và có thể gây kích thích, lo âu hoặc mất ngủ rõ hơn.
Protriptyline
Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển
Danh pháp
Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất
| Tên hoạt chất | Protriptyline |
|---|---|
| Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN) | Protriptyline |
| Tên IUPAC | N-methyl-3-(2-tricyclo[9.4.0.0^{3,8}]pentadeca-1(15),3,5,7,9,11,13-heptaenyl)propan-1-amine |
| Tên hóa học khác | 3-(5H-dibenzo[a,d][7]annulen-5-yl)-N-methylpropan-1-amine | 3-(5H-dibenzo[a,d]cyclohepten-5-yl)-N-methyl-1-propanamine |
| Tên khác / tên đồng nghĩa | Dạng muối thường dùng trong thuốc thành phẩm là protriptyline hydrochloride. Tên gọi theo nhóm gồm thuốc chống trầm cảm ba vòng, TCA amin bậc hai và chất ức chế tái thu hồi monoamin không chọn lọc. |
| Tên Latinh / tên dược điển | Protriptylinum |
Định danh & cấu trúc phân tử
Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử
| Số đăng ký CAS | 438-60-8 |
|---|---|
| UNII | 4NDU154T12 |
| PubChem CID | 4976 |
| RxNorm CUI | 8886 |
Dược động học của Protriptyline
Protriptyline được hấp thu qua đường tiêu hóa và nhanh chóng được giữ lại tại mô. Trong nghiên cứu dùng thuốc đánh dấu phóng xạ ở người, nồng độ trong huyết tương xuất hiện đáng kể trong vòng hai giờ, đạt đỉnh sau khoảng 8–12 giờ rồi giảm từ từ. Thuốc được chuyển hóa chủ yếu tại gan và đào thải chậm qua nước tiểu.
Giai đoạn I: Hấp thu
Nhãn thuốc mô tả protriptyline được hấp thu tốt qua đường tiêu hóa. Nồng độ thuốc đánh dấu trong huyết tương xuất hiện đáng kể trong vòng hai giờ và đạt đỉnh sau khoảng 8–12 giờ. Ảnh hưởng của thức ăn đến mức phơi nhiễm.
| F · Sinh khả dụng | . |
|---|
Giai đoạn II: Phân bố
Protriptyline được giữ lại nhanh trong các mô. Dữ liệu tiền lâm sàng cho thấy thuốc đi vào não nhanh và phần lớn thuốc trong não ở dạng không đổi.
Thể tích phân bố và tỷ lệ gắn protein huyết tương được xác minh từ nhãn hiện hành.
Giai đoạn III: Chuyển hóa
Nhãn thuốc cho biết protriptyline trải qua khử methyl ở nhóm amin bậc hai và quá trình chuyển hóa có thể diễn ra chủ yếu tại gan. CYP2D6 có ý nghĩa đối với chuyển hóa TCA; người chuyển hóa kém hoặc dùng thuốc ức chế CYP2D6 có thể có nồng độ TCA cao hơn dự kiến.
Giai đoạn IV: Thải trừ
Nghiên cứu thuốc đánh dấu ở người ghi nhận khoảng 50% liều được bài tiết qua nước tiểu trong 16 ngày. Tốc độ đào thải chậm và đường thải qua phân dường như không đáng kể. Chỉ một lượng nhỏ thuốc không đổi được ghi nhận trong nước tiểu ở nghiên cứu động vật.
| t½ · Thời gian bán thải | . |
|---|---|
| CL · Độ thanh thải toàn phần | . |
Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học
Các yếu tố có thể làm thay đổi mức phơi nhiễm hoặc nguy cơ độc tính gồm:
- Kiểu hình chuyển hóa kém qua CYP2D6.
- Thuốc ức chế CYP2D6 như quinidin, cimetidin, fluoxetin, paroxetin, sertralin, phenothiazin, propafenon và flecainid.
- Thời gian bán thải dài của fluoxetin và chất chuyển hóa khiến nhãn khuyến cáo có thể cần chờ ít nhất năm tuần trước khi bắt đầu TCA.
- Suy giảm chức năng gan, thận hoặc tim ở người cao tuổi có thể làm tăng nguy cơ không dung nạp và cần lựa chọn liều thận trọng.
- Cimetidin có thể làm chậm chuyển hóa ở gan và làm tăng nồng độ TCA ở trạng thái ổn định.
Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Dược lý và cơ chế của Protriptyline
Protriptyline là TCA amin bậc hai và được phân loại ATC trong nhóm chất ức chế tái thu hồi monoamin không chọn lọc. Ngoài tác dụng lên chất dẫn truyền monoamin, thuốc còn có tác dụng kháng cholinergic và ảnh hưởng tim mạch, tạo nên nhiều chống chỉ định và phản ứng bất lợi đặc trưng của TCA.
Phần III: Cơ chế tác dụng
Cơ chế chống trầm cảm chính xác của protriptyline ở người chưa được xác định đầy đủ trong nhãn thuốc. Tác dụng được cho là liên quan đến ức chế tái thu hồi norepinephrin và, ở mức độ khác nhau, serotonin tại đầu tận cùng thần kinh, làm tăng dẫn truyền monoamin trong hệ thần kinh trung ương.
Thuốc không phải chất ức chế monoamine oxidase và không tác động chủ yếu bằng cách kích thích trực tiếp hệ thần kinh trung ương.
Phần IV: Dược lực học và đáp ứng
Một số nghiên cứu được nhãn thuốc đề cập cho thấy tác dụng lâm sàng ban đầu có thể xuất hiện trong vòng một tuần. Tuy nhiên, đáp ứng điều trị đầy đủ khác nhau giữa từng người và cần được đánh giá qua các lần tái khám.
Protriptyline thiếu đặc tính an thần và an thần kinh rõ rệt, nhưng có xu hướng gây nhịp tim nhanh, hạ huyết áp, kích động hoặc lo âu nhiều hơn một số thuốc chống trầm cảm khác.
Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Chỉ định của Protriptyline
Chỉ định được phê duyệt trong nhãn Hoa Kỳ là điều trị triệu chứng trầm cảm ở người bệnh được giám sát y tế chặt chẽ. Tính hoạt hóa của thuốc được mô tả là có thể phù hợp với người bệnh có biểu hiện thu mình và giảm năng lượng.
NICE không coi TCA là lựa chọn ưu tiên mặc định cho phần lớn người bệnh mới điều trị; việc lựa chọn phải cân nhắc bệnh đồng mắc, thuốc đang dùng, nguy cơ tự sát, tiền sử đáp ứng và độc tính khi quá liều.
Các ứng dụng đang nghiên cứu hoặc sử dụng ngoài chỉ định có đủ dữ liệu đã kiểm chứng để trình bày.
Nhãn hiện hành được kiểm tra chỉ phê duyệt protriptyline để điều trị triệu chứng trầm cảm. Mọi sử dụng cho tình trạng khác phải được ghi rõ là ngoài chỉ định và do bác sĩ chuyên khoa đánh giá.
Liều dùng và cách sử dụng
Liều sau đây được trích từ nhãn Hoa Kỳ, chỉ nhằm mục đích tham khảo và không được tự áp dụng:
- Liều người lớn thông thường: 15–40 mg/ngày, chia thành 3 hoặc 4 lần.
- Khi cần thiết, nhãn cho phép tăng đến 60 mg/ngày; không khuyến cáo vượt quá mức này.
- Liều phải bắt đầu ở mức thấp và tăng dần theo đáp ứng cũng như dấu hiệu không dung nạp.
- Khi tăng liều, nhãn khuyến cáo ưu tiên tăng phần liều buổi sáng.
- Sau khi đạt cải thiện phù hợp, giảm xuống liều thấp nhất duy trì được kiểm soát triệu chứng.
- Nhãn nêu liều khởi đầu thấp hơn ở người cao tuổi; nếu tổng liều vượt quá 20 mg/ngày, cần theo dõi tim mạch chặt chẽ.
Mặc dù mục liều của nhãn cũ đề cập người vị thành niên, cùng nhãn xác định an toàn và hiệu quả ở bệnh nhi chưa được thiết lập và thuốc không được phê duyệt cho bệnh nhi. Không được diễn giải phần liều này là khuyến cáo tự dùng cho trẻ em hoặc thanh thiếu niên.
- Uống đúng số lần và thời điểm ghi trong đơn; liều thường được chia thành 3–4 lần trong ngày theo nhãn Hoa Kỳ.
- Do thuốc có tính hoạt hóa và có thể gây mất ngủ, mọi thay đổi về thời điểm dùng phải được trao đổi với bác sĩ.
- Mối liên hệ giữa liều dùng và bữa ăn.
- Xử trí cụ thể khi quên liều. Không tự uống thêm liều hoặc dùng gấp đôi khi chưa hỏi bác sĩ, dược sĩ.
- Không ngừng thuốc đột ngột. Ngừng đột ngột sau điều trị kéo dài có thể gây buồn nôn, đau đầu và khó chịu.
- NICE khuyến cáo giảm liều thuốc chống trầm cảm theo từng bước và theo dõi triệu chứng cai thuốc cũng như nguy cơ tái phát.
Việc theo dõi có thể gồm:
- Mức độ trầm cảm, chức năng sinh hoạt và đáp ứng điều trị.
- Ý nghĩ tự sát, kích động, lo âu, mất ngủ, hành vi bất thường hoặc thay đổi tâm trạng, đặc biệt khi mới bắt đầu và khi thay đổi liều.
- Sàng lọc tiền sử hưng cảm hoặc rối loạn lưỡng cực trước điều trị.
- Mạch, huyết áp tư thế, điện tâm đồ và triệu chứng tim mạch ở người có nguy cơ.
- Bí tiểu, táo bón, khô miệng, nhìn mờ và triệu chứng tăng nhãn áp góc đóng.
- Co giật, lú lẫn, ảo giác hoặc chuyển sang hưng cảm.
- Công thức máu khi xuất hiện sốt, đau họng hoặc dấu hiệu nhiễm khuẩn do nguy cơ hiếm gặp của giảm bạch cầu hạt.
- Chức năng gan khi có vàng da, nước tiểu sẫm hoặc triệu chứng gợi ý tổn thương gan.
NICE khuyến cáo đánh giá hiệu quả và tác dụng có hại trong khoảng 2–4 tuần sau khi bắt đầu điều trị; cần đánh giá sớm hơn ở người trẻ tuổi hoặc có nguy cơ tự sát.
Cảnh báo và lưu ý về Protriptyline
Theo nhãn Hoa Kỳ, protriptyline chống chỉ định hoặc không được sử dụng trong các trường hợp:
- Tiền sử quá mẫn với protriptyline.
- Dùng đồng thời với thuốc ức chế monoamine oxidase.
- Chưa đủ 14 ngày kể từ khi ngừng thuốc MAOI trước khi bắt đầu protriptyline.
- Dùng đồng thời cisapride do nguy cơ kéo dài QT, rối loạn nhịp và rối loạn dẫn truyền tim.
- Giai đoạn hồi phục cấp sau nhồi máu cơ tim.
Khoảng chuyển đổi từ protriptyline sang MAOI phải do bác sĩ xác định theo nhãn của cả hai thuốc. Chống chỉ định chính thức của sản phẩm được phê duyệt tại Việt Nam.
Các tác dụng không mong muốn được nhãn thuốc liệt kê gồm:
- Khô miệng, táo bón, nhìn mờ, giãn đồng tử, khó tiểu hoặc bí tiểu.
- Nhịp tim nhanh, đánh trống ngực, hạ huyết áp tư thế hoặc tăng huyết áp.
- Lo âu, bồn chồn, kích động, mất ngủ, hoảng sợ hoặc ác mộng.
- Buồn ngủ, chóng mặt, yếu, mệt, đau đầu, run hoặc rối loạn phối hợp vận động.
- Buồn nôn, nôn, chán ăn, tiêu chảy, khó chịu vùng thượng vị hoặc đau quặn bụng.
- Phát ban, mày đay, ngứa, nhạy cảm ánh sáng hoặc phù.
- Thay đổi cân nặng, tăng tiết mồ hôi, thay đổi ham muốn hoặc chức năng tình dục.
- Tăng hoặc giảm glucose máu.
Nhãn lưu ý protriptyline có xu hướng làm kích động và lo âu nặng hơn, đồng thời gây phản ứng tim mạch như nhịp tim nhanh và hạ huyết áp nhiều hơn một số thuốc chống trầm cảm khác.
Các phản ứng nghiêm trọng cần được đánh giá y tế khẩn cấp gồm:
- Xuất hiện hoặc tăng ý nghĩ tự sát, hành vi tự sát, kích động dữ dội hoặc thay đổi hành vi bất thường.
- Nhồi máu cơ tim, đột quỵ, block tim, rối loạn nhịp hoặc tụt huyết áp nghiêm trọng.
- Co giật, lú lẫn nặng, ảo giác, hưng cảm hoặc làm nặng loạn thần.
- Tăng nhãn áp góc đóng với đau mắt, đỏ mắt, sưng quanh mắt hoặc thay đổi thị lực.
- Liệt ruột, sốt cao hoặc bí tiểu nghiêm trọng.
- Phù mặt hoặc lưỡi và phản ứng quá mẫn nghiêm trọng.
- Giảm bạch cầu hạt, ức chế tủy xương, giảm bạch cầu hoặc giảm tiểu cầu.
- Vàng da hoặc thay đổi chức năng gan.
- Hội chứng tiết hormon chống bài niệu không thích hợp.
- Theo dõi sát nguy cơ tự sát, tình trạng trầm cảm nặng hơn và thay đổi hành vi khi bắt đầu hoặc thay đổi liều.
- Đánh giá nguy cơ rối loạn lưỡng cực trước khi dùng vì thuốc chống trầm cảm có thể thúc đẩy giai đoạn hưng cảm hoặc hỗn hợp ở người có nguy cơ.
- Thận trọng ở người có bệnh tim mạch, rối loạn dẫn truyền, nhịp nhanh, hạ huyết áp hoặc tiền sử đột quỵ.
- Thận trọng ở người có tiền sử co giật.
- Thận trọng khi bí tiểu, phì đại tuyến tiền liệt, giảm nhu động ruột hoặc có góc tiền phòng hẹp.
- Có thể làm nặng loạn thần, hoang tưởng, lo âu, kích động hoặc mất ngủ.
- Thận trọng ở người cường giáp hoặc đang dùng hormon tuyến giáp do nguy cơ rối loạn nhịp.
- Rượu có thể tăng tác dụng ức chế thần kinh trung ương và làm tăng nguy hiểm khi quá liều hoặc có hành vi tự sát.
- Điều trị đồng thời với liệu pháp điện co giật có thể làm tăng nguy cơ và chỉ nên thực hiện khi thật sự cần thiết.
- Nhãn khuyến cáo ngừng thuốc vài ngày trước phẫu thuật chương trình nếu có thể và theo chỉ định bác sĩ.
- TCA nguy hiểm khi quá liều; cần giới hạn lượng thuốc được cấp ở người có nguy cơ tự sát.
Quá liều protriptyline là cấp cứu có thể gây tử vong. Biểu hiện nghiêm trọng gồm rối loạn nhịp tim, tụt huyết áp nặng, co giật, suy hô hấp, hôn mê và thay đổi QRS trên điện tâm đồ.
Người nghi uống quá liều phải được đưa đến bệnh viện ngay, kể cả khi chưa có triệu chứng. Không tự gây nôn. Việc xử trí tại bệnh viện có thể gồm:
- Bảo vệ đường thở, thiết lập đường truyền và theo dõi tim liên tục.
- Điện tâm đồ và theo dõi dấu hiệu độc tính thần kinh, hô hấp và tim mạch.
- Khử nhiễm đường tiêu hóa và than hoạt tính khi phù hợp, do nhân viên y tế thực hiện.
- Natri bicarbonat đường tĩnh mạch khi có QRS giãn hoặc độc tính tim mạch, với theo dõi pH chặt chẽ.
- Benzodiazepin hoặc thuốc chống co giật thích hợp khi có co giật.
Thẩm tách máu, thẩm phân phúc mạc, lợi tiểu cưỡng bức và thay máu thường không hiệu quả trong ngộ độc TCA. Sau quá liều có chủ ý, cần đánh giá và theo dõi chuyên khoa tâm thần.
Nhãn DailyMed yêu cầu bảo quản viên protriptyline hydrochloride ở 20–25°C và đựng trong bao bì kín. Điều kiện của từng sản phẩm có thể khác nhau; cần tuân thủ nhãn trên bao bì, tránh ẩm và để thuốc ngoài tầm nhìn, tầm với của trẻ em.
Đối tượng đặc biệt
Protriptyline không được FDA phê duyệt cho bệnh nhi. Độ an toàn và hiệu quả ở trẻ em, thanh thiếu niên chưa được xác lập.
Nhãn có cảnh báo đóng khung rằng thuốc chống trầm cảm làm tăng nguy cơ ý nghĩ và hành vi tự sát so với giả dược ở trẻ em, thanh thiếu niên và người trẻ tuổi trong các nghiên cứu ngắn hạn.
Mặc dù mục liều của nhãn đề cập một chế độ liều thấp hơn cho “người vị thành niên và người cao tuổi”, nội dung này không thay thế tuyên bố rằng thuốc chưa được phê duyệt và chưa xác lập an toàn, hiệu quả ở bệnh nhi. Không tự sử dụng cho người dưới 18 tuổi.
Nhãn cho biết các nghiên cứu không có đủ số người từ 65 tuổi trở lên để xác định chắc chắn sự khác biệt về đáp ứng. Việc lựa chọn liều phải thận trọng và thường bắt đầu ở đầu thấp của khoảng liều vì người cao tuổi thường có giảm chức năng gan, thận hoặc tim và sử dụng nhiều thuốc.
Nhãn nêu có thể bắt đầu 5 mg ba lần mỗi ngày và tăng từ từ nếu cần; khi tổng liều vượt quá 20 mg/ngày, hệ tim mạch phải được theo dõi chặt chẽ. Đây là liều tham khảo từ nhãn, không phải chỉ dẫn tự áp dụng.
Người cao tuổi có nguy cơ cao hơn đối với lú lẫn, hạ huyết áp tư thế, nhịp nhanh, bí tiểu, táo bón và té ngã.
Độ an toàn của protriptyline trong thai kỳ chưa được xác lập. Nhãn cho biết việc sử dụng ở phụ nữ mang thai hoặc có khả năng mang thai chỉ được cân nhắc khi lợi ích tiềm năng vượt trội nguy cơ đối với mẹ và thai nhi.
Trong nghiên cứu trên chuột nhắt, chuột cống và thỏ, liều khoảng mười lần liều khuyến cáo ở người không tạo tác động sinh sản rõ ràng; dữ liệu động vật này không đủ để kết luận an toàn ở người.
Không tự bắt đầu, ngừng hoặc thay thuốc chống trầm cảm khi mang thai.
Nhãn thuốc cho biết độ an toàn khi cho con bú chưa được xác lập và phải cân nhắc lợi ích, nguy cơ đối với mẹ và trẻ.
LactMed không tìm thấy kinh nghiệm công bố trực tiếp về protriptyline trong thời gian cho con bú tại lần sửa đổi năm 2022. Nguồn này cho rằng có thể ưu tiên thuốc khác, đặc biệt khi trẻ là trẻ sơ sinh hoặc sinh non.
Nồng độ protriptyline trong sữa mẹ, máu trẻ bú và tác động riêng của thuốc lên trẻ.
Protriptyline được chuyển hóa chủ yếu tại gan, nhưng nhãn được kiểm tra không đưa ra chế độ liều cụ thể theo mức suy gan.
Liều điều chỉnh cụ thể ở người suy gan. Việc sử dụng cần được bác sĩ cân nhắc thận trọng, bắt đầu ở liều thấp và theo dõi dấu hiệu tích lũy, độc tính tim mạch, thần kinh hoặc kháng cholinergic.
Ngừng thuốc và đánh giá y tế khi xuất hiện vàng da hoặc dấu hiệu rối loạn chức năng gan.
Khoảng 50% lượng phóng xạ của một liều được bài tiết qua nước tiểu trong 16 ngày, nhưng nhãn không đưa ra chế độ liều riêng theo mức chức năng thận.
Liều điều chỉnh cụ thể ở người suy thận hoặc đang lọc máu. Cần lựa chọn liều thận trọng, đặc biệt ở người cao tuổi hoặc người đồng thời có bệnh tim, suy gan và dùng nhiều thuốc.
Thẩm tách máu không được xem là biện pháp loại bỏ hiệu quả trong ngộ độc TCA.
Protriptyline có thể làm suy giảm khả năng tinh thần hoặc thể chất cần thiết để lái xe và vận hành máy. Mặc dù thuốc ít an thần hơn một số TCA, người dùng vẫn có thể bị chóng mặt, buồn ngủ, nhìn mờ, hạ huyết áp, lú lẫn hoặc rối loạn phối hợp vận động.
Không lái xe, làm việc trên cao hoặc vận hành thiết bị nguy hiểm cho đến khi biết thuốc ảnh hưởng như thế nào. Tránh rượu và không phối hợp thuốc an thần khi chưa được bác sĩ chấp thuận.
Tương tác thuốc của Protriptyline
Các tương tác quan trọng gồm:
- Thuốc MAOI: chống chỉ định vì đã xảy ra sốt cao nguy kịch, co giật nặng và tử vong khi phối hợp TCA với MAOI. Cần cách tối thiểu 14 ngày sau khi ngừng MAOI trước khi bắt đầu protriptyline.
- Cisapride: chống chỉ định do nguy cơ kéo dài QT, rối loạn nhịp và rối loạn dẫn truyền.
- Thuốc ức chế CYP2D6 như fluoxetin, paroxetin, sertralin, quinidin, cimetidin, phenothiazin, propafenon và flecainid có thể làm tăng nồng độ hoặc độc tính TCA.
- Sau khi ngừng fluoxetin, nhãn cho biết có thể cần chờ ít nhất năm tuần trước khi bắt đầu TCA.
- Cimetidin có thể làm giảm chuyển hóa tại gan, tăng nồng độ TCA và làm nặng tác dụng kháng cholinergic.
- Thuốc kháng cholinergic hoặc thuốc cường giao cảm, kể cả epinephrin trong thuốc tê tại chỗ, cần giám sát và điều chỉnh liều cẩn thận.
- Tramadol có thể làm tăng nguy cơ co giật.
- Rượu, barbiturat và các thuốc ức chế thần kinh trung ương có thể được tăng cường tác dụng.
- Protriptyline có thể làm giảm tác dụng hạ huyết áp của guanethidin và các thuốc có cơ chế tương tự.
- Thuốc hormon tuyến giáp có thể làm tăng nguy cơ rối loạn nhịp ở người nhạy cảm.
Không tự phối hợp, đổi thuốc hoặc ngừng thuốc.
Thắc mắc về hoạt chất Protriptyline
Protriptyline là thuốc chống trầm cảm ba vòng có tính hoạt hóa. Nhãn Hoa Kỳ phê duyệt thuốc để điều trị triệu chứng trầm cảm ở người bệnh được giám sát y tế chặt chẽ. Thuốc không phải lựa chọn phù hợp cho mọi người và có nguy cơ tim mạch, kháng cholinergic cũng như độc tính nghiêm trọng khi quá liều.
Protriptyline ít đặc tính an thần hơn một số thuốc chống trầm cảm ba vòng và có thể gây hoạt hóa, lo âu, bồn chồn hoặc mất ngủ. Tuy nhiên, buồn ngủ, chóng mặt và giảm khả năng phối hợp vẫn được ghi nhận. Không lái xe cho đến khi biết phản ứng của cơ thể với thuốc.
Không nên tự ngừng đột ngột. Sau điều trị kéo dài, ngừng thuốc đột ngột có thể gây buồn nôn, đau đầu và khó chịu. NICE khuyến cáo giảm liều thuốc chống trầm cảm từng bước, theo tốc độ được thống nhất với người kê đơn và theo dõi triệu chứng cai thuốc.
Không. Phối hợp protriptyline với thuốc ức chế monoamine oxidase bị chống chỉ định do nguy cơ sốt cao nguy kịch, co giật nặng và tử vong. Nhãn yêu cầu chờ ít nhất 14 ngày sau khi ngừng MAOI trước khi bắt đầu protriptyline. Việc chuyển đổi theo chiều ngược lại phải do bác sĩ xác định theo nhãn của cả hai thuốc.
Cần trợ giúp khẩn cấp khi có ý nghĩ tự sát, ngất, đau ngực, nhịp tim bất thường, co giật, khó thở, phù mặt hoặc lưỡi, lú lẫn nặng, đau mắt kèm nhìn mờ, bí tiểu nghiêm trọng hoặc vàng da. Mọi trường hợp nghi quá liều đều phải đến bệnh viện ngay vì độc tính TCA có thể tiến triển nhanh và gây tử vong.

