Osilodrostat là thuốc uống ức chế tổng hợp cortisol bằng cách chẹn enzym 11-beta-hydroxylase, còn gọi là CYP11B1, ở tuyến thượng thận.[1] Theo nhãn Hoa Kỳ cập nhật năm 2025, thuốc được chỉ định điều trị tăng cortisol nội sinh ở người lớn mắc hội chứng Cushing khi phẫu thuật không phải lựa chọn hoặc không chữa khỏi bệnh.[1] Tại Liên minh châu Âu, Isturisa được cấp phép điều trị hội chứng Cushing nội sinh ở người lớn.[2] Phần lớn dữ liệu thử nghiệm pha III ban đầu được thu thập ở người mắc bệnh Cushing do tuyến yên, mặc dù phạm vi chỉ định quản lý hiện nay rộng hơn.[5][6] Osilodrostat có thể làm cortisol giảm quá mức, gây hội chứng cai cortisol hoặc suy thượng thận đe dọa tính mạng. Thuốc cũng có thể kéo dài QT, gây hạ kali, tăng huyết áp, phù và tăng androgen.[1][2] Việc khởi trị, chỉnh liều và ngừng thuốc phải do bác sĩ chuyên khoa thực hiện dựa trên xét nghiệm cortisol cùng biểu hiện lâm sàng.
Nội dung chính
- Osilodrostat ức chế enzym tham gia bước cuối của quá trình tổng hợp cortisol.
- Hoạt chất này liên quan đến điều trị bệnh Cushing khi phẫu thuật không phù hợp hoặc chưa đủ kiểm soát.
- Cần dùng dưới sự theo dõi của bác sĩ nội tiết, không tự điều chỉnh thuốc.
- Cảnh báo gồm suy thượng thận, rối loạn điện giải, tăng tiền chất androgen và kéo dài QT.
- Báo bác sĩ về bệnh tim, rối loạn nhịp, thuốc đang dùng, thai kỳ hoặc triệu chứng mệt lả bất thường.
Hoạt chất Osilodrostat là gì?
Osilodrostat là thuốc uống làm giảm sản xuất cortisol tại tuyến thượng thận. Thuốc không loại bỏ nguyên nhân gây hội chứng Cushing, chẳng hạn u tuyến yên hoặc u tuyến thượng thận, mà kiểm soát tình trạng tăng cortisol bằng cách ức chế một bước cuối trong quá trình tổng hợp hormon.[1][4]
Osilodrostat
Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển
Danh pháp
Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất
| Tên hoạt chất | Osilodrostat |
|---|---|
| Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN) | Osilodrostat |
| Tên IUPAC | 4-[(5R)-6,7-dihydro-5H-pyrrolo[1,2-c]imidazol-5-yl]-3-fluorobenzonitrile |
| Tên hóa học khác | Benzonitrile, 4-((5R)-6,7-dihydro-5H-pyrrolo(1,2-c)imidazol-5-yl)-3-fluoro- | (R)-4-(6,7-Dihydro-5H-pyrrolo[1,2-c]imidazol-5-yl)-3-fluorobenzonitrile |
| Tên khác / tên đồng nghĩa | Osilodrostat phosphate là dạng muối dùng trong chế phẩm. Mỗi hàm lượng thuốc được biểu thị theo lượng osilodrostat tương đương. Isturisa là tên biệt dược, không phải tên hoạt chất khác.[1][2] |
| Tên Latinh / tên dược điển | Osilodrostatum |
| Tên USAN | osilodrostat |
Định danh & cấu trúc phân tử
Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử
| Số đăng ký CAS | 928134-65-0 |
|---|---|
| UNII | 5YL4IQ1078 |
| PubChem CID | 44139752 |
| RxNorm CUI | Chưa xác minh |
Dược động học của Osilodrostat
Osilodrostat được hấp thu nhanh sau khi uống, đạt nồng độ đỉnh sau khoảng 1 giờ. Thuốc có thể tích phân bố biểu kiến khoảng 100 lít, liên kết protein huyết tương thấp và được chuyển hóa qua nhiều enzym CYP cùng enzym glucuronosyltransferase. Phần lớn hoạt tính phóng xạ của liều dùng được thu hồi trong nước tiểu, nhưng chỉ một tỷ lệ nhỏ là thuốc không đổi. Thời gian bán thải khoảng 4 giờ.[1]
Giai đoạn I: Hấp thu
Thời gian đạt nồng độ tối đa khoảng 1 giờ. Bữa ăn giàu chất béo làm giảm AUC khoảng 11%, giảm Cmax khoảng 21% và làm Tmax chậm từ khoảng 1 giờ thành 2,5 giờ; thay đổi này không được xem là có ý nghĩa lâm sàng. Thuốc có thể dùng cùng hoặc không cùng thức ăn.[1]
| F · Sinh khả dụng | Nhãn hiện hành không công bố giá trị sinh khả dụng tuyệt đối của osilodrostat. Sinh khả dụng tương đối ở người châu Á cao hơn khoảng 20% so với người không phải châu Á theo nhãn Hoa Kỳ; nhãn đánh giá khác biệt này không có ý nghĩa lâm sàng, trong khi SmPC châu Âu vẫn khuyến nghị liều khởi đầu thấp hơn cho người có nguồn gốc châu Á.[1][2] |
|---|
Giai đoạn II: Phân bố
Thể tích phân bố biểu kiến trung vị khoảng 100 lít. Tỷ lệ liên kết protein huyết tương khoảng 36,4%; tỷ lệ nồng độ trong máu so với huyết tương khoảng 0,85.[1]
Giai đoạn III: Chuyển hóa
Osilodrostat được chuyển hóa qua nhiều enzym, gồm CYP3A4, CYP2B6, CYP2D6 và các UDP-glucuronosyltransferase. Không enzym đơn lẻ nào đóng góp quá 25% tổng độ thanh thải; các chất chuyển hóa không được dự kiến đóng góp đáng kể vào tác dụng dược lý.[1]
Giai đoạn IV: Thải trừ
Khoảng 90,6% hoạt tính phóng xạ của liều dùng được thu hồi trong nước tiểu và khoảng 1,58% trong phân. Khoảng 5,2% liều được tìm thấy trong nước tiểu dưới dạng osilodrostat không đổi, cho thấy chuyển hóa là con đường thanh thải chủ yếu.[1]
| t½ · Thời gian bán thải | Thời gian bán thải thải trừ của osilodrostat khoảng 4 giờ. Tác dụng ức chế cortisol có thể kéo dài lâu hơn thời gian bán thải và có thể tiếp tục sau khi giảm liều hoặc ngừng thuốc.[1][2] |
|---|---|
| CL · Độ thanh thải toàn phần | Nhãn hiện hành không công bố giá trị độ thanh thải biểu kiến tuyệt đối. Chuyển hóa qua nhiều enzym là con đường thanh thải chính; bài tiết thuốc không đổi qua nước tiểu chỉ chiếm khoảng 5,2% liều.[1] |
Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học
- Tuổi và giới không ảnh hưởng đáng kể đến mức phơi nhiễm ở người trưởng thành.[1]
- Sinh khả dụng tương đối ở người châu Á cao hơn khoảng 20% so với người không phải châu Á.[1]
- Suy thận, kể cả suy thận giai đoạn cuối, không làm thay đổi dược động học ở mức có ý nghĩa lâm sàng.[1]
- AUC tăng khoảng 44% ở suy gan vừa và khoảng 166% ở suy gan nặng so với chức năng gan bình thường.[1]
- Thuốc ức chế mạnh CYP3A4 có thể làm tăng nồng độ osilodrostat.[1]
- Thuốc cảm ứng mạnh CYP3A4 hoặc CYP2B6 có thể làm giảm nồng độ và hiệu quả của thuốc.[1]
Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Dược lý và cơ chế của Osilodrostat
Osilodrostat thuộc nhóm thuốc ức chế steroidogenesis tuyến thượng thận. Thuốc tác động chủ yếu lên CYP11B1, khác với thuốc tác động lên tuyến yên, thuốc đối kháng thụ thể glucocorticoid hoặc phương pháp phẫu thuật loại bỏ khối u gây bệnh.[1][4]
Phần III: Cơ chế tác dụng
Osilodrostat ức chế 11-beta-hydroxylase, còn gọi là CYP11B1, enzym xúc tác bước cuối trong quá trình tổng hợp cortisol tại tuyến thượng thận. Việc ức chế CYP11B1 làm giảm cortisol nhưng đồng thời có thể làm tăng 11-deoxycortisol, ACTH, các tiền chất có hoạt tính mineralocorticoid và androgen.[1][2]
Phần IV: Dược lực học và đáp ứng
Osilodrostat làm tăng 11-deoxycortisol và ACTH phụ thuộc liều. Thuốc cũng kéo dài QT theo mức phơi nhiễm; mức tăng QTcF trung bình dự đoán tại liều tối đa 30 mg, ngày 2 lần là khoảng 5,3 mili giây.[1]
Trong LINC 3, 86% người tiếp tục osilodrostat duy trì kiểm soát cortisol sau giai đoạn rút thuốc ngẫu nhiên, so với 29% ở nhóm chuyển sang giả dược.[2][5] Trong LINC 4, tỷ lệ đáp ứng hoàn toàn tại tuần 12 là 77% với osilodrostat và 8% với giả dược.[1][6] Các thử nghiệm này chủ yếu tuyển người mắc bệnh Cushing do tuyến yên.[5][6]
Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Chỉ định của Osilodrostat
Theo nhãn FDA hiện hành, osilodrostat được chỉ định điều trị tăng cortisol nội sinh ở người lớn mắc hội chứng Cushing khi:
- Phẫu thuật không phải lựa chọn phù hợp; hoặc
- Người bệnh đã phẫu thuật nhưng không được chữa khỏi.[1]
SmPC châu Âu chỉ định Isturisa để điều trị hội chứng Cushing nội sinh ở người lớn.[2] Phẫu thuật loại bỏ nguyên nhân vẫn thường là phương pháp ưu tiên khi có khả năng chữa khỏi và người bệnh đủ điều kiện; điều trị nội khoa được lựa chọn theo nguyên nhân, mức độ tăng cortisol, bệnh đồng mắc và khả năng theo dõi.[4]
Các chiến lược tăng liều nhanh hơn hoặc “block-and-replace”, trong đó ức chế mạnh tổng hợp cortisol rồi bổ sung glucocorticoid, đã được thảo luận trong tài liệu chuyên gia đối với một số trường hợp tăng cortisol nặng. Đây không phải chế độ chỉnh liều chuẩn trên nhãn và chỉ có thể thực hiện tại cơ sở chuyên khoa với theo dõi chặt.[7]
An toàn và hiệu quả ở trẻ em chưa được xác lập. Phối hợp osilodrostat với thuốc hạ cortisol khác và các phác đồ cá thể hóa đặc biệt vẫn cần thêm dữ liệu; không được tự áp dụng.[1][2][7]
Liều dùng và cách sử dụng
Liều dưới đây được trích từ nhãn quản lý thuốc, chỉ nhằm cung cấp thông tin y khoa. Osilodrostat có khoảng điều trị hẹp về mặt lâm sàng do nguy cơ cortisol giảm quá mức; không tự áp dụng hoặc tự tăng liều.[1][2]
| Tình huống | Liều tham khảo |
|---|---|
| Người lớn theo nhãn FDA | Khởi đầu 2 mg, ngày 2 lần |
| Chỉnh liều ban đầu | Tăng mỗi lần 1–2 mg, ngày 2 lần, không thường xuyên hơn mỗi 2 tuần |
| Khi đã dung nạp 10 mg, ngày 2 lần nhưng UFC còn cao | Có thể tăng mỗi lần 5 mg, ngày 2 lần, cách ít nhất 2 tuần |
| Liều duy trì trong thử nghiệm | Thường 2–7 mg, ngày 2 lần |
| Liều tối đa | 30 mg, ngày 2 lần |
| Người có nguồn gốc châu Á theo SmPC EU | Khởi đầu 1 mg, ngày 2 lần |
| Suy gan nhẹ, Child-Pugh A | Không cần chỉnh liều khởi đầu |
| Suy gan vừa, Child-Pugh B | Khởi đầu 1 mg, ngày 2 lần |
| Suy gan nặng, Child-Pugh C | Khởi đầu 1 mg, ngày 1 lần vào buổi tối |
| Suy thận | Không cần điều chỉnh liều chỉ dựa trên chức năng thận |
Liều phải được điều chỉnh theo ít nhất hai mẫu cortisol tự do niệu 24 giờ, cortisol huyết thanh hoặc huyết tương, tốc độ thay đổi cortisol, khả năng dung nạp và triệu chứng lâm sàng. Khi cortisol giảm dưới mục tiêu hoặc xuất hiện biểu hiện suy thượng thận, cần giảm liều, tạm ngừng và có thể phải bổ sung glucocorticoid.[1][2]
- Uống thuốc ngày 2 lần theo giờ tương đối cố định, cùng hoặc không cùng thức ăn.[1][2]
- Nuốt viên với nước; việc chia hoặc nghiền viên chưa được hướng dẫn trên nhãn hiện hành.
- Nếu quên liều, bỏ qua liều đã quên và dùng liều tiếp theo vào thời điểm thường lệ; không uống gấp đôi.[1][2]
- Không tự tăng liều khi cortisol còn cao và không tự ngừng thuốc khi thấy mệt, buồn nôn hoặc chóng mặt.
- Sau khi tạm ngừng, chỉ dùng lại với liều thấp hơn khi cortisol và triệu chứng đã ổn định theo đánh giá của bác sĩ.[1]
Trước khi bắt đầu:
- Đo kali và magnesi; điều chỉnh hạ kali hoặc hạ magnesi.[1]
- Làm ECG nền.[1]
- Đánh giá cortisol, huyết áp, triệu chứng và thuốc đang sử dụng.[1][2]
Trong giai đoạn chỉnh liều:
- Theo dõi cortisol từ ít nhất hai mẫu nước tiểu 24 giờ mỗi 1–2 tuần, hoặc dùng cortisol huyết thanh/huyết tương phù hợp.[1]
- Lặp ECG trong vòng 1 tuần sau khi bắt đầu và sau đó theo chỉ định lâm sàng.[1][2]
- Theo dõi kali, magnesi, huyết áp, phù, tăng mọc lông, mụn trứng cá, chóng mặt và triệu chứng suy thượng thận.[1]
- Ở suy thận vừa hoặc nặng, cần thận trọng với UFC và cân nhắc phương pháp theo dõi cortisol khác.[1][2]
- Ở bệnh Cushing do u tuyến yên, cân nhắc theo dõi ACTH và hình ảnh khối u theo chuyên khoa.[2][4]
Sau khi đạt liều duy trì:
- Theo dõi cortisol ít nhất mỗi 1–2 tháng hoặc thường xuyên hơn khi có stress, nhiễm trùng, thay đổi thuốc hoặc triệu chứng bất thường.[1]
Cảnh báo và lưu ý về Osilodrostat
Có sự khác biệt giữa các nhãn quản lý:
- Nhãn FDA Hoa Kỳ hiện hành không liệt kê chống chỉ định tuyệt đối.[1]
- SmPC Liên minh châu Âu chống chỉ định ở người quá mẫn với osilodrostat hoặc bất kỳ tá dược nào của thuốc.[2]
Không có chống chỉ định được liệt kê không đồng nghĩa thuốc an toàn cho mọi người. Người bệnh có nguy cơ kéo dài QT, rối loạn điện giải, suy thượng thận hoặc đang dùng thuốc tương tác vẫn cần đánh giá lợi ích–nguy cơ chặt chẽ.[1][2]
Trong nghiên cứu LINC 3 kéo dài 48 tuần, các phản ứng được báo cáo gồm:
- Nhóm biến cố suy thượng thận hoặc cai cortisol: 43,1%.
- Mệt mỏi: 38,7%.
- Buồn nôn: 37,2%.
- Đau đầu: 30,7%.
- Phù: 21,2%.
- Nôn: 19%.
- Đau khớp: 17,5%.
- Phát ban: 15,3%.
- Tiêu chảy: 14,6%.
- Chóng mặt: 13,9%.
- Đau bụng: 13,1%.
- Hạ kali: 12,4%.
- Đau cơ: 12,4%.
- Giảm cảm giác ngon miệng: 11,7%.[1]
Nhóm “suy thượng thận” trong bảng thử nghiệm bao gồm cả giảm cortisol trên xét nghiệm và hội chứng cai cortisol; không phải mọi trường hợp đều có suy thượng thận sinh hóa thực sự.[1] Tần suất thử nghiệm không dự đoán chính xác nguy cơ ở từng người bệnh.
Các nguy cơ nghiêm trọng hoặc cần can thiệp y tế gồm:
- Suy thượng thận, đôi khi đe dọa tính mạng, với hạ huyết áp, hạ đường huyết và rối loạn điện giải.[1]
- Kéo dài QT và nguy cơ rối loạn nhịp tim.[1][2]
- Hạ kali, tăng huyết áp và phù do tích tụ tiền chất steroid có hoạt tính mineralocorticoid.[1]
- Tăng androgen gây rậm lông, tăng mọc lông và mụn trứng cá, đặc biệt ở phụ nữ.[1]
- Giảm bạch cầu trung tính kèm sốt và nhiễm trùng đã được báo cáo sau lưu hành.[1]
- Thể tích u corticotroph tuyến yên tăng trên 20% được ghi nhận ở 15% người tham gia LINC 3; quan hệ nhân quả và tương quan với ACTH chưa được xác lập rõ.[1]
- Suy giảm cortisol có thể tiếp tục sau khi ngừng thuốc và cần theo dõi kéo dài.[1][2]
- Osilodrostat có thể làm cortisol giảm quá mức và gây suy thượng thận bất kỳ lúc nào trong hoặc sau điều trị.[1][2]
- Triệu chứng cảnh báo gồm buồn nôn, nôn, mệt, đau bụng, chán ăn, chóng mặt, hạ huyết áp hoặc hạ đường huyết.[1]
- Ức chế cortisol có thể kéo dài sau ngừng thuốc; SmPC EU ghi nhận tình trạng này có thể kéo dài nhiều tháng ở một số người.[2]
- Phải điều chỉnh hạ kali và hạ magnesi trước điều trị, làm ECG nền và theo dõi QTc.[1][2]
- Thận trọng ở người có hội chứng QT dài bẩm sinh, suy tim, nhịp chậm, bệnh tim mạch đáng kể hoặc đang dùng thuốc kéo dài QT.[1][2]
- Tiền chất tuyến thượng thận và androgen có thể tăng, gây hạ kali, tăng huyết áp, phù, rậm lông và mụn.[1]
- Một số xét nghiệm cortisol có thể phản ứng chéo với 11-deoxycortisol tăng cao, làm sai lệch kết quả; cần sử dụng phương pháp xét nghiệm phù hợp.[2]
- Ở bệnh Cushing do tuyến yên, cần theo dõi u corticotroph; SmPC EU khuyến nghị cân nhắc ngừng thuốc nếu xuất hiện xâm lấn u được xác nhận bằng MRI.[2]
- Không tự xử trí triệu chứng nghi suy thượng thận bằng cách tăng, giảm hoặc ngừng thuốc.[1]
Quá liều có thể làm cortisol giảm nghiêm trọng. Khi nghi ngờ quá liều:
- Tạm ngừng osilodrostat.
- Kiểm tra cortisol.
- Bổ sung corticosteroid khi cần.
- Theo dõi QT, huyết áp, đường huyết, dịch và điện giải cho đến khi ổn định.[1]
Không có thuốc giải độc đặc hiệu được nêu trên nhãn. Người nghi quá liều cần được đưa đến cơ sở y tế; không tự gây nôn hoặc tự uống glucocorticoid nếu chưa có hướng dẫn chuyên môn.[1]
Bảo quản viên thuốc ở 20–25°C; cho phép dao động trong khoảng 15–30°C. Bảo vệ thuốc khỏi ẩm và giữ trong bao bì phù hợp.[1] Điều kiện bảo quản của sản phẩm được cấp phép tại Việt Nam.
Đối tượng đặc biệt
An toàn và hiệu quả của osilodrostat ở người dưới 18 tuổi chưa được xác lập. Nhãn FDA và SmPC châu Âu không đưa ra chế độ liều cho trẻ em.[1][2] Việc sử dụng trong nhi khoa là ngoài chỉ định hoặc nghiên cứu và chỉ có thể được cân nhắc bởi đội ngũ chuyên khoa trong tình huống đặc biệt.
Trong các thử nghiệm, 10 trong số 167 người dùng osilodrostat từ 65 tuổi trở lên; không có người trên 75 tuổi. Nhãn FDA không yêu cầu điều chỉnh liều chỉ dựa trên tuổi.[1] SmPC EU cũng không yêu cầu chỉnh liều nhưng nhấn mạnh dữ liệu còn hạn chế và cần thận trọng.[2]
Cần theo dõi chức năng gan, chức năng thận, điện giải, QT, nguy cơ té ngã và biểu hiện suy thượng thận ở người cao tuổi.[1][2]
Chưa có dữ liệu đầy đủ ở phụ nữ mang thai để đánh giá nguy cơ dị tật, sảy thai hoặc biến cố bất lợi liên quan đến osilodrostat. Bản thân hội chứng Cushing hoạt động trong thai kỳ cũng làm tăng nguy cơ đái tháo đường thai kỳ, tăng huyết áp, tiền sản giật, sảy thai, mất thai và sinh non.[1]
Nhãn FDA yêu cầu cân nhắc dữ liệu hạn chế cùng nguy cơ của bệnh.[1] SmPC EU khuyến nghị không dùng Isturisa trong thai kỳ, kiểm tra tình trạng mang thai trước điều trị và sử dụng biện pháp tránh thai hiệu quả trong điều trị cùng ít nhất 1 tuần sau khi ngừng.[2] Người bệnh không tự ngừng thuốc khi phát hiện mang thai mà cần liên hệ ngay bác sĩ nội tiết và sản khoa.[1][2]
Chưa có dữ liệu về osilodrostat trong sữa mẹ, ảnh hưởng lên trẻ bú hoặc ảnh hưởng đến tiết sữa. Do nguy cơ phản ứng nghiêm trọng như suy thượng thận ở trẻ, không khuyến nghị cho con bú trong thời gian điều trị và ít nhất 1 tuần sau liều cuối.[1][2]
- Suy gan nhẹ, Child-Pugh A: không cần chỉnh liều khởi đầu.
- Suy gan vừa, Child-Pugh B: khởi đầu 1 mg, ngày 2 lần.
- Suy gan nặng, Child-Pugh C: khởi đầu 1 mg, ngày 1 lần vào buổi tối; SmPC EU nêu có thể tăng ban đầu lên 1 mg, ngày 2 lần theo đáp ứng.[1][2]
AUC tăng khoảng 1,44 lần ở suy gan vừa và 2,66 lần ở suy gan nặng. Cần theo dõi chức năng thượng thận thường xuyên hơn trong giai đoạn chỉnh liều.[1][2]
Không cần điều chỉnh liều chỉ dựa trên chức năng thận, kể cả ở suy thận nặng hoặc bệnh thận giai đoạn cuối, vì mức phơi nhiễm osilodrostat không thay đổi có ý nghĩa lâm sàng.[1]
Ở suy thận vừa hoặc nặng, cortisol tự do niệu có thể thấp giả tạo do giảm bài tiết qua nước tiểu. Cần diễn giải UFC thận trọng và cân nhắc cortisol huyết thanh hoặc huyết tương cùng đánh giá lâm sàng.[1][2]
SmPC EU đánh giá osilodrostat có ảnh hưởng nhẹ đến khả năng lái xe và vận hành máy. Chóng mặt và mệt mỏi có thể xảy ra; người có các triệu chứng này không nên lái xe hoặc vận hành máy.[2]
Suy thượng thận còn có thể gây yếu, hạ huyết áp, hạ đường huyết và giảm tỉnh táo. Cần ngừng công việc nguy hiểm và liên hệ cơ sở y tế khi xuất hiện triệu chứng đáng kể.[1][2]
Tương tác thuốc của Osilodrostat
- Thuốc ức chế mạnh CYP3A4 như itraconazole hoặc clarithromycin có thể làm tăng nồng độ osilodrostat. Nhãn FDA khuyến nghị giảm một nửa liều osilodrostat khi dùng đồng thời.[1]
- Thuốc cảm ứng mạnh CYP3A4 hoặc CYP2B6 như rifampin, carbamazepine hoặc phenobarbital có thể làm giảm nồng độ và hiệu quả. Có thể phải tăng liều dưới giám sát; khi ngừng thuốc cảm ứng, có thể phải giảm lại liều osilodrostat.[1]
- Thận trọng với cơ chất CYP1A2 hoặc CYP2C19 có khoảng điều trị hẹp, gồm theophylline, tizanidine và S-mephenytoin.[1][2]
- Thuốc kéo dài QT có thể làm tăng nguy cơ rối loạn nhịp. SmPC EU khuyến nghị cân nhắc khoảng ngừng thuốc khi chuyển từ thuốc ảnh hưởng QT như pasireotide hoặc ketoconazole.[2]
- Osilodrostat không làm thay đổi có ý nghĩa lâm sàng mức phơi nhiễm của thuốc tránh thai chứa ethinyl estradiol và levonorgestrel trong nghiên cứu được thực hiện; dữ liệu với các thuốc tránh thai khác còn hạn chế.[1][2]
Không tự điều chỉnh thuốc tim mạch, thuốc chống nhiễm trùng, thuốc chống động kinh hoặc thuốc nội tiết đang dùng kèm.[1][2]
Thắc mắc về hoạt chất Osilodrostat
Osilodrostat là thuốc uống ức chế enzym CYP11B1 tại tuyến thượng thận, làm giảm tổng hợp cortisol. Thuốc được dùng để kiểm soát tăng cortisol nội sinh ở người lớn mắc hội chứng Cushing trong những trường hợp phù hợp.[1][2]
Không. Thuốc được chỉ định cho tăng cortisol nội sinh, không phải hội chứng Cushing do tự dùng hoặc dùng kéo dài glucocorticoid từ bên ngoài. Theo nhãn FDA, người bệnh phù hợp là người lớn không thể phẫu thuật hoặc phẫu thuật không chữa khỏi.[1] Nguyên nhân gây bệnh, mức độ tăng cortisol, nguy cơ tim mạch và khả năng theo dõi phải được bác sĩ đánh giá trước khi kê đơn.[1][4]
Không phải trong mọi trường hợp. Phẫu thuật loại bỏ khối u gây tăng cortisol thường là lựa chọn có khả năng chữa khỏi khi thực hiện được. Osilodrostat giúp kiểm soát cortisol khi phẫu thuật không phù hợp, không thành công, cần trì hoãn hoặc trong các tình huống được bác sĩ chuyên khoa lựa chọn.[1][4]
Có. Đây là một trong những nguy cơ quan trọng nhất của thuốc. Dấu hiệu gồm buồn nôn, nôn, mệt nhiều, đau bụng, chán ăn, chóng mặt, hạ huyết áp hoặc hạ đường huyết. Khi nghi ngờ, bác sĩ có thể giảm liều, tạm ngừng thuốc và bổ sung glucocorticoid.[1][2] Không tự điều chỉnh liều tại nhà.
Dữ liệu trong thai kỳ còn rất hạn chế. SmPC EU khuyến nghị không dùng osilodrostat khi mang thai và yêu cầu tránh thai trong điều trị cùng ít nhất 1 tuần sau khi ngừng.[2] Không khuyến nghị cho con bú trong điều trị và ít nhất 1 tuần sau liều cuối.[1][2] Việc thay đổi điều trị phải được phối hợp giữa bác sĩ nội tiết và bác sĩ sản khoa.

