Dextran 1

Dextran 1 là một phân đoạn dextran có khối lượng phân tử trung bình khoảng 1.000 dalton, gồm hỗn hợp các isomaltooligosaccharide. Hoạt chất này từng được sử dụng dưới dạng tiêm tĩnh mạch ngay trước khi truyền Dextran 40 hoặc Dextran 70 nhằm làm giảm nguy cơ phản ứng phản vệ hoặc phản ứng dạng phản vệ do dextran. Dextran 1 hoạt động như một hapten đơn hóa trị: gắn với kháng thể IgG phản ứng với dextran nhưng ít có khả năng tạo các phức hợp miễn dịch lớn. Tuy nhiên, Dextran 1 không loại bỏ hoàn toàn nguy cơ phản ứng nghiêm trọng và chỉ được sử dụng trong cơ sở y tế có phương tiện cấp cứu. Sản phẩm Promiten 150 mg/ml từng được cấp phép tại Thụy Điển nhưng đã bị rút đăng ký từ ngày 23/08/2021. Tình trạng đăng ký và lưu hành Dextran 1 tại Việt Nam hiện .

✍️ Chịu trách nhiệm chuyên môn: DS. Tuấn (Dược sĩ lâm sàng)🕘 Rà soát chuyên môn lần cuối: 10/07/2026

Nội dung chính

  • Dextran 1 là polymer glucose trọng lượng phân tử thấp thuộc họ dextran.
  • Bối cảnh y tế thường liên quan chế phẩm tiêm truyền hoặc phòng phản ứng với dextran, tùy sản phẩm.
  • Không tự dùng bất kỳ chế phẩm dextran đường tiêm nào ngoài cơ sở y tế.
  • Cảnh báo gồm phản ứng quá mẫn, tụt huyết áp, khó thở và ảnh hưởng đông máu tùy loại dextran.
  • Cần xác minh tên sản phẩm, dạng dùng và nguồn trước khi import nội dung chi tiết.

Hoạt chất Dextran 1 là gì?

Dextran 1 là hỗn hợp các chuỗi glucose rất ngắn thuộc nhóm isomaltooligosaccharide, có khối lượng phân tử trung bình khoảng 1 kDa. Trong lịch sử sử dụng lâm sàng, hoạt chất này được tiêm trước Dextran 40 hoặc Dextran 70 nhằm gắn với các kháng thể phản ứng với dextran và giảm nguy cơ hình thành phức hợp miễn dịch gây phản ứng phản vệ.

CHUYÊN LUẬN DƯỢC CHẤT

Dextran 1

INN Dextran 1. Tình trạng tên INN riêng biệt của Dextran 1.

CAS 9004-54-0

Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển

Danh pháp

Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất

Tên hoạt chất

Dextran 1

Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN)

Dextran 1. Tình trạng tên INN riêng biệt của Dextran 1.

Tên khác / tên đồng nghĩa

Hapten dextran; monovalent dextran; dextran đơn hóa trị; low-molecular-weight monovalent dextran; Dx1. Cần tránh dùng tên “dextran phân tử thấp” đơn độc vì thuật ngữ này cũng có thể được dùng cho Dextran 40 và gây nhầm lẫn.

Định danh & cấu trúc phân tử

Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử

Số đăng ký CAS

9004-54-0

UNII

I8LHQ0D645

PubChem CID

Không có CID

RxNorm CUI

214485

Dược động học của Dextran 1

Dữ liệu dược động học đặc hiệu của Dextran 1 còn hạn chế và chủ yếu đến từ các nghiên cứu cũ trên số lượng nhỏ người tình nguyện. Sau khi tiêm tĩnh mạch, các phân tử có khối lượng rất thấp được lọc nhanh qua cầu thận. Thời gian bán thải được báo cáo khoảng 2 giờ, ngắn hơn đáng kể so với các dextran có khối lượng phân tử cao hơn. Chức năng thận và phân bố khối lượng phân tử của chế phẩm là những yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến thải trừ.

Giai đoạn I: Hấp thu

Không có giai đoạn hấp thu theo nghĩa thông thường khi sử dụng qua đường tiêm tĩnh mạch.

Dữ liệu về đường uống, tiêm bắp hoặc các đường dùng khác.

Các thông số hấp thu và phơi nhiễm
F · Sinh khả dụng

Với đường tiêm tĩnh mạch, hoạt chất đi trực tiếp vào tuần hoàn hệ thống; sinh khả dụng về nguyên tắc là 100%.

Dữ liệu sinh khả dụng theo các đường dùng khác.

Giai đoạn II: Phân bố

Sau tiêm tĩnh mạch, Dextran 1 hiện diện trong huyết tương và hệ tuần hoàn. Các thông số thể tích phân bố đặc hiệu, mức gắn protein huyết tương và khả năng đi qua nhau thai của Dextran 1.

Giai đoạn III: Chuyển hóa

Dữ liệu chuyển hóa đặc hiệu của Dextran 1 ở người còn hạn chế. Do khối lượng phân tử rất thấp, thải trừ qua thận được xem là con đường chính. Tỷ lệ Dextran 1 bị phân giải enzym hoặc chuyển hóa thành glucose ở người.

Giai đoạn IV: Thải trừ

Dextran 1 được thải trừ chủ yếu qua lọc cầu thận. Các dextran có khối lượng phân tử dưới khoảng 15.000 dalton có thể được lọc tương đối dễ, vì vậy Dextran 1 được đào thải nhanh hơn Dextran 40 hoặc Dextran 60.

Tỷ lệ chính xác của liều được thải nguyên dạng qua nước tiểu theo từng khoảng thời gian.

Các thông số và đường thải trừ
t½ · Thời gian bán thải

Khoảng 2 giờ ở người có chức năng thận bình thường, dựa trên các dữ liệu dược động học đã công bố. Giá trị này có thể thay đổi theo chức năng thận và đặc tính phân bố khối lượng phân tử của chế phẩm.

Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học

Chức năng lọc cầu thận. Mức độ suy giảm chức năng thận. Khối lượng phân tử và sự phân bố kích thước phân tử trong chế phẩm. Liều và tốc độ tiêm. Tình trạng dịch và huyết động của người bệnh.

Suy giảm mức lọc cầu thận có thể làm chậm thải trừ dextran. Dữ liệu định lượng riêng cho Dextran 1 ở từng mức suy thận.

Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Dược lý và cơ chế của Dextran 1

Dextran 1 là hapten dextran đơn hóa trị. Khác với các dextran đa hóa trị có khối lượng phân tử cao hơn, Dextran 1 có khả năng gắn với kháng thể phản ứng với dextran nhưng ít khả năng nối chéo nhiều kháng thể để tạo phức hợp miễn dịch lớn.

Dextran 1 không được sử dụng như một dung dịch tăng thể tích huyết tương và không thay thế Dextran 40 hoặc Dextran 70 trong chỉ định bù thể tích.

Phần III: Cơ chế tác dụng

Một số người có sẵn kháng thể IgG phản ứng với dextran. Khi dextran đa hóa trị như Dextran 40 hoặc Dextran 70 được truyền, các phân tử dextran có thể nối chéo những kháng thể này, hình thành phức hợp miễn dịch và kích hoạt phản ứng dạng phản vệ.

Dextran 1 hoạt động như một hapten đơn hóa trị:

Gắn cạnh tranh với các vị trí nhận diện dextran trên kháng thể IgG. Không tạo cầu nối đáng kể giữa nhiều kháng thể. Làm giảm số kháng thể tự do có thể phản ứng với dextran phân tử lớn được truyền sau đó. Qua đó làm giảm, nhưng không loại bỏ hoàn toàn, nguy cơ phản ứng nghiêm trọng.

Phần IV: Dược lực học và đáp ứng

Các dữ liệu được viện dẫn trong nhãn Dextran 40 của Hoa Kỳ cho thấy việc dự phòng bằng Dextran 1 liên quan đến mức giảm khoảng 35 lần tỷ lệ phản ứng phản vệ do dextran, từ khoảng 1/2.000 xuống 1/70.000 lần điều trị trong một số dữ liệu lịch sử. Một chương trình giám sát sau lưu hành khác ước tính phản ứng nặng sau áp dụng hapten dextran vào khoảng một trường hợp trên 200.000 liều. Các số liệu này xuất phát từ thực hành và chế phẩm trong quá khứ, không bảo đảm nguy cơ tương tự trong mọi bối cảnh hiện nay.

Dextran 1 vẫn không bảo vệ tuyệt đối. Phản ứng nghiêm trọng với Dextran 40 hoặc Dextran 70 vẫn đã được ghi nhận dù đã dùng Dextran 1 đúng quy trình.

Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Chỉ định của Dextran 1

Liều dùng và cách sử dụng

Cảnh báo và lưu ý về Dextran 1

Đối tượng đặc biệt

Tương tác thuốc của Dextran 1

Dữ liệu tương tác thuốc–thuốc đặc hiệu, được kiểm chứng từ nhãn hiện hành của Dextran 1.

Không pha chung hoặc tiêm đồng thời qua cùng đường truyền với thuốc khác nếu chưa xác nhận tính tương hợp. Cần cung cấp cho bác sĩ danh sách đầy đủ thuốc, dịch truyền, chế phẩm máu và tiền sử dị ứng trước khi sử dụng.

Thắc mắc về hoạt chất Dextran 1

Lưu ý: Nội dung chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo về hoạt chất/dược chất, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của bác sĩ. Người bệnh không tự ý dùng, ngừng thuốc hoặc thay đổi liều khi chưa có hướng dẫn từ nhân viên y tế.
Đã có 0 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *