Desflurane là thuốc mê bay hơi có chứa fluor, được đưa vào cơ thể qua đường hô hấp bằng bình bốc hơi chuyên dụng. Thuốc có độ hòa tan trong máu thấp nên nồng độ tại phế nang thay đổi nhanh khi bác sĩ điều chỉnh nồng độ khí hít vào, giúp kiểm soát độ sâu gây mê và hồi tỉnh tương đối nhanh. Desflurane được chỉ định để khởi mê hoặc duy trì mê toàn thân ở người lớn. Ở trẻ em, thuốc không được dùng để khởi mê qua đường hô hấp do nguy cơ ho, nín thở, co thắt thanh quản và tăng tiết đường thở; thuốc chỉ được dùng duy trì mê sau khi trẻ đã được khởi mê bằng thuốc khác và đặt nội khí quản. Desflurane có thể gây tụt huyết áp, ức chế hô hấp, tăng thân nhiệt ác tính, tăng kali máu quanh phẫu thuật và tổn thương gan hiếm gặp. Thuốc chỉ được sử dụng bởi nhân viên gây mê được đào tạo tại cơ sở có đầy đủ thiết bị hồi sức.
Nội dung chính
- Nhóm thuốc: Thuốc mê toàn thân bay hơi, hydrocarbon halogen hóa
- Mã ATC: N01AB07
- Dạng thuốc: Chất lỏng bay hơi chứa 100% desflurane
- Đường dùng: Hô hấp qua bình bốc hơi dành riêng cho desflurane
- Chỉ định người lớn: Khởi mê và duy trì mê toàn thân
- Chỉ định trẻ em: Chỉ duy trì mê sau khởi mê bằng thuốc khác và đặt nội khí quản
- Nồng độ duy trì tham khảo: Người lớn 2,5–8,5%; trẻ em đặt nội khí quản 5,2–10%
- Nguy cơ trọng yếu: Tăng thân nhiệt ác tính, tăng kali máu, co thắt thanh quản, tụt huyết áp
- Tương tác chính: Nitrous oxide, opioid và benzodiazepine làm giảm MAC; thuốc giãn cơ được tăng cường tác dụng
- Phân loại: Thuốc kê đơn, chỉ dùng trong gây mê tại cơ sở y tế
- Nồng độ desflurane phải được cá thể hóa liên tục dựa trên tuổi, huyết động, thông khí, thuốc phối hợp và độ sâu gây mê; không thể sử dụng như một liều cố định cho mọi người bệnh.
Hoạt chất Desflurane là gì?
Desflurane là thuốc mê toàn thân bay hơi được sử dụng để gây mất ý thức có kiểm soát trong phẫu thuật hoặc thủ thuật. Thuốc tạo tác dụng gây mê phụ thuộc nồng độ và có thể đảo ngược tương đối nhanh sau khi ngừng cấp khí mê.
Desflurane
Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển
Danh pháp
Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất
| Tên hoạt chất | Desflurane |
|---|---|
| Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN) | Desflurane |
| Tên IUPAC | 2-(difluoromethoxy)-1,1,1,2-tetrafluoroethane |
| Tên khác / tên đồng nghĩa | Desflurane USP; tên hóa học: 1,2,2,2-tetrafluoroethyl difluoromethyl ether. Biệt dược được ghi nhận phổ biến là Suprane. |
| Tên viết tắt | DES |
| Tên Latinh / tên dược điển | Desfluranum |
| Tên USAN | desflurane |
Định danh & cấu trúc phân tử
Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử
| Số đăng ký CAS | 57041-67-5 |
|---|---|
| UNII | CRS35BZ94Q |
| PubChem CID | 42113 |
| RxNorm CUI | 27340 |
| Công thức phân tử | C3H2F6O |
Dược động học của Desflurane
Do là thuốc bay hơi, dược động học desflurane được đánh giá chủ yếu bằng tốc độ nồng độ khí cuối thì thở ra tiến gần nồng độ khí hít vào và tốc độ giảm nồng độ sau khi ngừng thuốc. Độ hòa tan trong máu thấp làm thuốc đi vào và rời khỏi cơ thể nhanh hơn nhiều thuốc mê bay hơi khác. Thuốc gần như không bị chuyển hóa và phần lớn được thải nguyên dạng qua phổi.
Giai đoạn I: Hấp thu
Desflurane được hấp thu qua màng phế nang. Hệ số phân bố máu/khí khoảng 0,42, cho thấy độ hòa tan trong máu rất thấp. Sau 30 phút dùng thuốc, tỷ lệ nồng độ phế nang so với nồng độ khí hít vào được ghi nhận khoảng 0,91, phản ánh quá trình cân bằng nhanh.
| F · Sinh khả dụng | Không áp dụng một giá trị sinh khả dụng tuyệt đối như thuốc uống hoặc thuốc tiêm. Lượng desflurane đi vào tuần hoàn phụ thuộc nồng độ khí hít vào, thông khí phế nang, cung lượng tim và hệ số phân bố máu/khí. |
|---|
Giai đoạn II: Phân bố
Sau khi hấp thu tại phổi, desflurane được máu vận chuyển đến não và các mô có tưới máu cao. Độ hòa tan thấp trong máu và mô giúp nồng độ tại hệ thần kinh trung ương thay đổi nhanh khi nồng độ khí hít vào được điều chỉnh. Thuốc không tích lũy nhiều trong mô mỡ như các thuốc mê có độ hòa tan cao hơn khi sử dụng trong thời gian tương đương.
Giai đoạn III: Chuyển hóa
Desflurane chỉ được chuyển hóa ở mức rất thấp, chủ yếu tại gan. Dưới 0,02% lượng thuốc hấp thu được phát hiện dưới dạng chất chuyển hóa trong nước tiểu. Hệ cytochrome P450 không phải con đường thải trừ chính của thuốc.
Giai đoạn IV: Thải trừ
Desflurane được thải chủ yếu dưới dạng không đổi qua phổi khi người bệnh thở ra. Chỉ một tỷ lệ rất nhỏ được chuyển hóa rồi bài tiết qua nước tiểu. Khí mê thải ra có thể đi vào không khí phòng mổ nếu hệ thống thu gom khí gây mê dư không hoạt động phù hợp.
| t½ · Thời gian bán thải | Thời gian bán thải huyết tương theo mô hình thuốc thông thường chưa được xác lập trong nhãn kê đơn. Dữ liệu LactMed ước tính thời gian bán thải trong huyết thanh dưới 3 phút; trên lâm sàng, nồng độ cuối thì thở ra giảm nhanh sau khi ngừng cấp thuốc. |
|---|---|
| CL · Độ thanh thải toàn phần | Không có một giá trị độ thanh thải huyết tương thông thường được sử dụng để điều chỉnh liều desflurane. Khả năng loại bỏ thuốc phụ thuộc chủ yếu vào thông khí phế nang, lưu lượng khí mới, độ hòa tan trong máu và thời gian sử dụng. |
Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học
Các yếu tố ảnh hưởng đến nồng độ và tác dụng của desflurane gồm:
- Nồng độ khí hít vào và thông khí phế nang.
- Cung lượng tim và mức tưới máu mô.
- Tuổi; MAC giảm khi tuổi tăng.
- Nitrous oxide, opioid và benzodiazepine làm giảm MAC.
- Thời gian gây mê và lưu lượng khí mới.
- Hạ thể tích tuần hoàn, tụt huyết áp hoặc suy nhược làm giảm nhu cầu thuốc.
- Nhiệt độ, áp suất và độ chính xác của bình bốc hơi.
- Bệnh phổi hoặc tình trạng làm thay đổi thông khí–tưới máu.
Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Dược lý và cơ chế của Desflurane
Desflurane thuộc nhóm thuốc mê bay hơi halogen hóa. Đặc điểm nổi bật của thuốc là hệ số phân bố máu/khí thấp, giúp điều chỉnh độ sâu gây mê và hồi tỉnh nhanh. Tuy nhiên, desflurane có mùi hăng và gây kích ứng đường thở nhiều hơn một số thuốc mê bay hơi khác, nên thường được dùng để duy trì mê sau khởi mê bằng thuốc tĩnh mạch hoặc thuốc hô hấp khác.
Phần III: Cơ chế tác dụng
Cơ chế phân tử chính xác của desflurane chưa được xác định hoàn toàn. Giống các thuốc mê bay hơi khác, thuốc điều biến nhiều kênh ion và hệ dẫn truyền thần kinh tại não và tủy sống, làm giảm hoạt động thần kinh, mất ý thức, giảm phản xạ tự chủ, giảm vận động và ức chế đáp ứng với kích thích đau. Tác dụng tăng theo nồng độ khí mê tại phế nang.
Phần IV: Dược lực học và đáp ứng
Desflurane gây mất ý thức, giảm cảm nhận đau, ức chế vận động, giảm phản xạ tự chủ và ức chế hô hấp cùng tim mạch theo nồng độ. Tăng nồng độ trong giai đoạn duy trì làm giảm huyết áp theo liều; nồng độ trên khoảng 1 MAC có thể làm tăng nhịp tim. Nồng độ trên 1,5 MAC có thể gây ngừng thở.
MAC của desflurane giảm theo tuổi. Trong oxy 100%, MAC trung bình được báo cáo khoảng 7,3% ở người 25 tuổi, 6,0% ở người 45 tuổi và 5,2% ở người 70 tuổi. Nitrous oxide, opioid và benzodiazepine tiếp tục làm giảm lượng desflurane cần thiết.
Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Chỉ định của Desflurane
Theo nhãn chính thức, desflurane được dùng:
- Khởi mê toàn thân ở người lớn trong phẫu thuật nội trú hoặc ngoại trú.
- Duy trì mê toàn thân ở người lớn.
- Duy trì mê ở trẻ sơ sinh và trẻ em sau khi đã khởi mê bằng thuốc khác và đặt nội khí quản.
Do nguy cơ kích ứng đường thở, desflurane thường không phải lựa chọn ưu tiên để khởi mê qua mặt nạ ngay cả ở người lớn có đường thở phản ứng mạnh. Thuốc chống chỉ định để khởi mê ở trẻ em.
Chưa có chỉ định điều trị ngoài gây mê toàn thân được xác lập cho desflurane. Các nghiên cứu hiện nay chủ yếu tập trung vào tối ưu hóa gây mê lưu lượng thấp, so sánh thời gian hồi tỉnh và giảm phát tán khí mê dư vào môi trường làm việc; đây là cải tiến kỹ thuật sử dụng, không phải chỉ định điều trị mới.
Liều dùng và cách sử dụng
Nồng độ desflurane phải được điều chỉnh liên tục bởi bác sĩ gây mê:
- Khởi mê ở người lớn: có thể bắt đầu khoảng 3%, sau đó tăng 0,5–1% sau mỗi 2–3 nhịp thở. Nồng độ cuối thì thở ra khoảng 4–11% đã tạo mê trong khoảng 2–4 phút trong các nghiên cứu.
- Sau khởi mê bằng thuốc tĩnh mạch: có thể bắt đầu desflurane khoảng 0,5–1 MAC.
- Duy trì mê ở người lớn: khoảng 2,5–8,5%, có hoặc không phối hợp nitrous oxide.
- Duy trì mê ở trẻ đã đặt nội khí quản: khoảng 5,2–10%, có hoặc không phối hợp nitrous oxide.
- Người cao tuổi: giảm nồng độ theo MAC liên quan tuổi.
- Người có tổn thương choán chỗ nội sọ và nghi tăng áp lực dịch não tủy: nhãn Hoa Kỳ đề cập sử dụng không quá 0,8 MAC, kết hợp kỹ thuật gây mê và thông khí phù hợp cho đến khi giải áp.
Các nồng độ trên chỉ là thông tin từ nhãn, không phải công thức tự áp dụng. Gây mê phải được cá thể hóa theo huyết áp, nhịp tim, oxy, CO2 cuối thì thở ra, độ sâu mê và thuốc phối hợp.
Desflurane chỉ được đưa qua bình bốc hơi được thiết kế, hiệu chuẩn và chỉ định riêng cho hoạt chất này. Trước và trong khi dùng phải bảo đảm:
- Có hệ thống cung cấp oxy, duy trì đường thở, thông khí nhân tạo và hồi sức tuần hoàn.
- Theo dõi liên tục nồng độ oxy, khí mê, CO2 cuối thì thở ra, huyết áp, điện tâm đồ và độ sâu gây mê.
- Không tăng nồng độ quá nhanh ở người có bệnh mạch vành hoặc khi tăng nhịp tim, huyết áp là bất lợi.
- Bảo đảm hỗn hợp khí hít vào có đủ oxy khi dùng nồng độ desflurane cao.
- Thay chất hấp thụ CO2 nếu nghi bị khô, vì desflurane có thể phản ứng tạo carbon monoxide.
- Đánh giá kỹ khả năng hồi tỉnh trước khi chuyển người bệnh khỏi khu hồi tỉnh.
- Sử dụng hệ thống thu gom khí mê dư và kiểm tra rò rỉ thiết bị.
Trong và sau gây mê cần theo dõi:
- Điện tâm đồ, nhịp tim, huyết áp và tưới máu.
- Nồng độ oxy hít vào, SpO2, thông khí phút và CO2 cuối thì thở ra.
- Nồng độ desflurane hít vào và cuối thì thở ra.
- Nhiệt độ trung tâm, trương lực cơ và dấu hiệu tăng thân nhiệt ác tính.
- Kali huyết, creatine kinase, khí máu và nước tiểu khi nghi tăng kali máu hoặc tiêu cơ vân.
- Đường thở, co thắt thanh quản, co thắt phế quản và lượng dịch tiết.
- Dấu hiệu tổn thương gan sau phẫu thuật ở người từng phơi nhiễm thuốc mê halogen hóa.
- Đau, buồn nôn, nôn, mê sảng hoặc kích động khi tỉnh mê.
- Chức năng thần kinh và mức độ tỉnh táo trước khi xuất viện.
Cảnh báo và lưu ý về Desflurane
Desflurane chống chỉ định trong các trường hợp:
- Đã biết hoặc nghi ngờ có khuynh hướng di truyền gây tăng thân nhiệt ác tính.
- Chống chỉ định gây mê toàn thân.
- Khởi mê đường hô hấp ở trẻ em.
- Quá mẫn với desflurane hoặc thuốc mê halogen hóa khác.
- Tiền sử rối loạn chức năng gan từ trung bình đến nặng không giải thích được sau khi gây mê bằng desflurane hoặc thuốc mê halogen hóa.
- SmPC còn chống chỉ định ở người từng được xác nhận viêm gan do thuốc mê halogen hóa hoặc vàng da kèm sốt, tăng bạch cầu ái toan sau lần gây mê trước.
Các tác dụng không mong muốn thường gặp gồm:
- Buồn nôn và nôn sau phẫu thuật.
- Ho, nín thở, ngừng thở hoặc tăng tiết nước bọt.
- Co thắt thanh quản, đặc biệt khi khởi mê hoặc ở trẻ em.
- Đau họng hoặc viêm họng.
- Đau đầu, chóng mặt.
- Kích động hoặc mê sảng khi tỉnh mê.
- Tụt huyết áp hoặc tăng huyết áp.
- Nhịp tim nhanh, nhịp tim chậm hoặc rối loạn nhịp.
- Giảm oxy máu và ức chế hô hấp.
- Tăng glucose và tăng bạch cầu thoáng qua.
Nhiều biến cố trong giai đoạn quanh phẫu thuật có thể liên quan đồng thời đến phẫu thuật, bệnh nền và các thuốc gây mê khác; không nên tự quy toàn bộ cho riêng desflurane.
Các phản ứng nghiêm trọng gồm:
- Tăng thân nhiệt ác tính, có thể tử vong.
- Tăng kali máu quanh phẫu thuật gây rối loạn nhịp hoặc ngừng tim, đặc biệt ở trẻ có bệnh cơ tiềm ẩn như loạn dưỡng cơ Duchenne.
- Co thắt thanh quản, co thắt phế quản, ngừng hô hấp hoặc suy hô hấp.
- Tụt huyết áp nặng, sốc hoặc ngừng tim.
- Kéo dài khoảng QT và xoắn đỉnh.
- Tiêu cơ vân, myoglobin niệu và suy thận.
- Viêm gan quá mẫn, vàng da, hoại tử gan hoặc suy gan.
- Co giật, bệnh não hoặc mê sảng.
- Phản ứng quá mẫn, mày đay hoặc ban đỏ.
- Tổn thương mắt hoặc da do tiếp xúc trực tiếp ngoài ý muốn với chất lỏng.
Khi nghi tăng thân nhiệt ác tính, phải ngừng ngay desflurane và các tác nhân khởi phát, cung cấp oxy 100%, dùng dantrolene tĩnh mạch và tiến hành hồi sức chuyên biệt.
Cần đặc biệt thận trọng trong các trường hợp:
- Tiền sử cá nhân hoặc gia đình có tăng thân nhiệt ác tính, biến thể RYR1 hoặc CACNA1S.
- Bệnh thần kinh–cơ, đặc biệt loạn dưỡng cơ Duchenne chưa được chẩn đoán.
- Trẻ em có hen hoặc nhiễm trùng đường hô hấp trên gần đây.
- Bệnh mạch vành hoặc tình trạng không dung nạp tăng nhịp tim, huyết áp.
- Hội chứng QT dài hoặc dùng thuốc kéo dài QT.
- Tăng áp lực nội sọ hoặc tổn thương choán chỗ nội sọ.
- Giảm thể tích tuần hoàn, tụt huyết áp hoặc suy nhược.
- Xơ gan, viêm gan virus hoặc tiền sử tổn thương gan sau thuốc mê halogen hóa.
- Gây mê lặp lại bằng thuốc halogen hóa trong thời gian ngắn.
- Chất hấp thụ CO2 trong hệ thống gây mê bị khô.
- Phơi nhiễm kéo dài hoặc lặp lại ở thai phụ, trẻ sơ sinh và trẻ dưới khoảng 3 tuổi; cần cân nhắc lợi ích và nguy cơ phát triển thần kinh khi thủ thuật có thể trì hoãn.
Quá liều desflurane biểu hiện bằng gây mê quá sâu, tụt huyết áp, ức chế cơ tim, suy hô hấp hoặc ngừng thở. Ở người được thông khí kiểm soát, tăng CO2 và thiếu oxy có thể chỉ xuất hiện muộn.
Xử trí gồm:
- Ngừng ngay desflurane.
- Duy trì đường thở thông thoáng.
- Thông khí hỗ trợ hoặc kiểm soát bằng oxy.
- Hỗ trợ huyết động và duy trì chức năng tim mạch.
- Đánh giá nhiệt độ, khí máu, điện giải và nguyên nhân khác như tăng thân nhiệt ác tính.
- Điều trị đặc hiệu bằng dantrolene nếu xác định hoặc nghi ngờ tăng thân nhiệt ác tính.
Theo nhãn Hoa Kỳ, bảo quản desflurane ở nhiệt độ phòng 15–30°C và đậy lại nắp chai sau mỗi lần sử dụng. Theo SmPC, chai phải được giữ thẳng đứng với nắp đóng chắc. Không sử dụng nếu bao bì, van hoặc hệ thống kết nối bị hỏng.
Thuốc phải được bảo quản và nạp vào bình bốc hơi theo đúng hướng dẫn thiết bị. Cần hạn chế rò rỉ, sử dụng hệ thống thu gom khí gây mê dư và thông khí phòng mổ phù hợp để giảm phơi nhiễm nghề nghiệp.
Đối tượng đặc biệt
Desflurane chống chỉ định để khởi mê qua đường hô hấp ở trẻ em do tỷ lệ cao ho, nín thở, ngừng thở, co thắt thanh quản và tăng tiết. Thuốc chỉ được dùng để duy trì mê sau khi trẻ đã được khởi mê bằng thuốc khác và đặt nội khí quản.
Nhãn Hoa Kỳ không phê duyệt duy trì mê bằng desflurane ở trẻ chưa đặt nội khí quản. Trong một nghiên cứu ở trẻ 2–16 tuổi sử dụng mặt nạ hoặc mặt nạ thanh quản, tổng tỷ lệ biến cố hô hấp khoảng 39% và co thắt thanh quản nặng khoảng 5%; nguy cơ cao hơn ở trẻ 2–6 tuổi. Trẻ có hen hoặc nhiễm trùng hô hấp gần đây cần được theo dõi đặc biệt.
Việc gây mê kéo dài hoặc lặp lại ở trẻ dưới khoảng 3 tuổi phải cân nhắc giữa lợi ích của thủ thuật và nguy cơ phát triển thần kinh chưa được xác định đầy đủ. Không trì hoãn thủ thuật cần thiết chỉ dựa trên dữ liệu động vật.
MAC của desflurane giảm theo tuổi. MAC trung bình ở người 70 tuổi bằng khoảng hai phần ba giá trị ở người 20 tuổi, do đó cần dùng nồng độ thấp hơn và điều chỉnh theo đáp ứng.
Người cao tuổi thường nhạy cảm hơn với tụt huyết áp, suy hô hấp và thuốc phối hợp như opioid, benzodiazepine hoặc thuốc giãn cơ. Cần điều chỉnh chậm, theo dõi huyết động và đánh giá hồi tỉnh kỹ trước khi xuất viện.
Chưa có nghiên cứu đầy đủ, có đối chứng về desflurane ở phụ nữ mang thai. Dữ liệu động vật ghi nhận giảm số thai sống hoặc tăng mất thai sau làm tổ khi phơi nhiễm kéo dài ở mức gây độc cho mẹ. Ý nghĩa lâm sàng của dữ liệu về độc tính thần kinh trong giai đoạn não thai phát triển chưa được xác định.
Desflurane làm giãn cơ tử cung và độ an toàn trong chuyển dạ hoặc sinh con chưa được chứng minh. Thuốc chỉ được lựa chọn khi bác sĩ gây mê và sản khoa đánh giá lợi ích của gây mê vượt trội nguy cơ, đồng thời xem xét thời gian phơi nhiễm và các thuốc phối hợp. Không trì hoãn phẫu thuật cấp cứu cần thiết vì thai kỳ.
Nhãn Hoa Kỳ chưa xác định desflurane có bài tiết vào sữa mẹ hay không và khuyến cáo thận trọng.
LactMed nhận định desflurane có thời gian tồn tại trong huyết thanh ngắn, lượng truyền vào sữa được dự đoán rất thấp và trẻ khó hấp thu đáng kể. Thông thường không cần vắt bỏ sữa hoặc chờ một khoảng thời gian cố định; có thể cho bú trở lại khi người mẹ đã tỉnh táo, ổn định và đủ khả năng chăm sóc trẻ. Cần xem xét thêm các thuốc gây mê, giảm đau hoặc an thần khác đã được sử dụng.
Do chỉ khoảng 0,02% thuốc được chuyển hóa, nhãn không dự kiến cần điều chỉnh nồng độ chỉ dựa trên suy gan. Nồng độ 1–4% trong hỗn hợp nitrous oxide–oxy đã được sử dụng ở người mắc bệnh gan mạn trong các nghiên cứu nhỏ.
Tuy nhiên, desflurane có thể gây viêm gan quá mẫn hoặc hoại tử gan hiếm gặp. Xơ gan, viêm gan virus, bệnh gan từ trước hoặc tiền sử tổn thương gan sau thuốc mê halogen hóa có thể là lý do lựa chọn thuốc mê khác.
Do desflurane được thải chủ yếu qua phổi và chuyển hóa rất ít, nhãn không dự kiến cần hiệu chỉnh nồng độ chỉ dựa trên suy thận. Thuốc đã được sử dụng trong các nghiên cứu nhỏ ở người suy thận mạn và người ghép thận mà không ghi nhận khác biệt rõ ràng về xét nghiệm chức năng thận so với isoflurane.
Mặc dù vậy, cần theo dõi chức năng thận khi xảy ra tăng thân nhiệt ác tính, tiêu cơ vân, tăng kali máu hoặc tụt huyết áp kéo dài vì các biến cố này có thể gây tổn thương thận cấp.
Chưa có dữ liệu xác định chính xác thời điểm khả năng lái xe và vận hành máy hồi phục hoàn toàn sau desflurane. Gây mê toàn thân, phẫu thuật và các thuốc phối hợp có thể làm giảm phản xạ, khả năng phán đoán và phối hợp vận động dù người bệnh đã tỉnh.
Người bệnh không được lái xe, vận hành máy, uống rượu hoặc đưa ra quyết định quan trọng cho đến khi đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn xuất viện và hết khoảng hạn chế do cơ sở gây mê hướng dẫn.
Tương tác thuốc của Desflurane
Các tương tác có ý nghĩa gồm:
- Nitrous oxide làm giảm MAC của desflurane.
- Opioid và benzodiazepine làm giảm nồng độ desflurane cần để gây mê.
- Desflurane tăng cường tác dụng của thuốc giãn cơ thần kinh–cơ; liều thuốc giãn cơ không khử cực trong giai đoạn duy trì thường cần giảm và phải điều chỉnh theo máy theo dõi thần kinh–cơ.
- Succinylcholine phối hợp thuốc mê bay hơi làm tăng nguy cơ tăng thân nhiệt ác tính ở người nhạy cảm và liên quan nhiều trường hợp tăng kali máu quanh phẫu thuật.
- Thuốc kéo dài khoảng QT có thể làm tăng nguy cơ rối loạn nhịp ở người nhạy cảm.
- Các thuốc hạ huyết áp, opioid, thuốc an thần hoặc thuốc ức chế hô hấp có thể làm tăng tụt huyết áp và suy hô hấp.
- Thay đổi nhanh nồng độ desflurane có thể kích hoạt giao cảm, gây tăng nhịp tim và huyết áp.
Thắc mắc về hoạt chất Desflurane
Desflurane là thuốc mê toàn thân dạng bay hơi, được người bệnh hít qua hệ thống gây mê. Thuốc có độ hòa tan trong máu thấp nên bác sĩ có thể thay đổi độ sâu gây mê và giúp người bệnh hồi tỉnh tương đối nhanh sau khi ngừng thuốc.
Không. Khởi mê bằng desflurane ở trẻ em là chống chỉ định do nguy cơ cao ho, nín thở, ngừng thở, co thắt thanh quản và tăng tiết. Thuốc chỉ được dùng duy trì mê sau khi trẻ được khởi mê bằng thuốc khác và đặt nội khí quản.
Desflurane có hệ số phân bố máu/khí thấp, khoảng 0,42. Thuốc ít hòa tan trong máu nên nồng độ trong não thay đổi nhanh theo nồng độ khí hít vào và giảm nhanh khi ngừng cấp thuốc. Tuy nhiên, thời gian xuất viện còn phụ thuộc phẫu thuật, thuốc giảm đau, thuốc an thần và tình trạng người bệnh.
Dấu hiệu có thể gồm CO2 cuối thì thở ra tăng nhanh, nhịp tim nhanh không đáp ứng với tăng độ sâu gây mê, cứng cơ, tăng thân nhiệt, thiếu oxy, toan máu, rối loạn nhịp và huyết động không ổn định. Nhiệt độ cao có thể là dấu hiệu xuất hiện muộn. Khi nghi ngờ, phải ngừng tác nhân khởi phát, dùng oxy 100%, dantrolene và hồi sức ngay.
Theo LactMed, thường không cần vắt bỏ sữa hoặc chờ một khoảng thời gian cố định chỉ vì desflurane. Người mẹ có thể cho bú khi đã hồi tỉnh đầy đủ, ổn định và đủ khả năng giữ, chăm sóc trẻ an toàn. Cần tính thêm ảnh hưởng của opioid, thuốc an thần và các thuốc khác trong phác đồ gây mê.

