Chấy rận da

Chấy rận da là tình trạng côn trùng ký sinh sống trên người và hút máu, gồm chấy đầu, chấy thân và rận mu. Chấy đầu bám ở tóc, gây ngứa và trầy xước sau tai hoặc gáy; chấy thân sống, đẻ trứng trong đường may quần áo rồi bò lên da hút máu; rận mu bám vào lông vùng sinh dục và đôi khi ở nách, râu, ngực hoặc mi mắt. Bệnh lây qua tiếp xúc gần hoặc đồ dùng phù hợp với từng loại, còn chấy đầu không phản ánh mức độ sạch của tóc. Chẩn đoán đáng tin cậy nhất là tìm thấy chấy sống vì trứng cũ và gàu dễ bị nhầm. Điều trị cần chọn đúng loại ký sinh trùng, dùng thuốc theo hướng dẫn, xử lý người tiếp xúc và quần áo khi cần. Gãi nhiều có thể gây nhiễm khuẩn; người có rận mu nên được đánh giá nguy cơ bệnh lây truyền qua đường tình dục.

Chịu trách nhiệm chuyên môn: BS. Dung (BSCKI - Chuyên ngành Cơ xương khớp) Cập nhật lần cuối: 23/07/2026

Chấy rận da là bệnh gì?

Chấy rận da là nhóm bệnh do côn trùng chuyên biệt ký sinh trên người và hút máu. Ba loại chính là chấy đầu (Pediculus humanus capitis), chấy thân hoặc chấy quần áo (Pediculus humanus corporis) và rận mu (Pthirus pubis). Chấy đầu sống gần da đầu và gắn trứng vào sợi tóc; chấy thân chủ yếu cư trú trong đường may quần áo; rận mu có thân bè, bám vào lông thô vùng sinh dục hoặc vị trí khác.

Trứng chấy được gọi là trứng chấy hoặc “nits” và bám chắc vào tóc hay sợi vải. Gàu, vảy da và cặn mỹ phẩm dễ bị nhầm với trứng. Bệnh không giống ghẻ: ghẻ do ve cực nhỏ đào hầm trong da, còn chấy rận là côn trùng có thể quan sát bằng mắt thường hoặc kính phóng đại. Chấy đầu và rận mu không được xem là tác nhân truyền bệnh hệ thống; chấy thân có thể mang mầm bệnh trong một số bối cảnh.

Tên bệnh

Chấy rận da

Tên tiếng Anh

Pediculosis and phthiriasis

Tên khác / tên đồng nghĩa

Nhiễm chấy rận; pediculosis; chấy đầu; chấy thân; rận mu; crab lice

Mã ICD-10

B85 (nhóm mã; mã cụ thể phụ thuộc chấy đầu, chấy thân, rận mu hoặc thể phối hợp)

Nhóm bệnh / chuyên khoa

Bệnh da do ngoại ký sinh trùng; chuyên khoa Da liễu, Nhi khoa và bệnh truyền nhiễm

Cơ quan ảnh hưởng

Tóc và da đầu, da thân mình liên quan quần áo, vùng lông mu hoặc các vùng lông thô; vết gãi có thể bội nhiễm

Tính chất bệnh

Ngoại ký sinh trùng lây nhiễm; thường lành tính nhưng gây ngứa, mất ngủ và lây trong cộng đồng; chỉ chấy thân có vai trò truyền một số bệnh

Mức độ phổ biến

Chấy đầu thường gặp ở trẻ tuổi đi học; chấy thân liên quan điều kiện thiếu quần áo sạch và sống đông; rận mu chủ yếu gặp ở người lớn

Bệnh có lây không?

Có

Đường lây

Chấy đầu lây chủ yếu qua tiếp xúc tóc kề tóc; chấy thân lan qua quần áo và chăn ga có ký sinh trùng; rận mu thường lây qua tiếp xúc thân mật hoặc tình dục. Chấy bò, không nhảy và không bay.

Tổng quan chuyên môn về Chấy rận da

Nguyên nhân và yếu tố nguy cơ của Chấy rận da

Triệu chứng và dấu hiệu của Chấy rận da

Chẩn đoán Chấy rận da

Điều trị Chấy rận da

Biến chứng, tiên lượng và phòng ngừa

Chăm sóc và sinh hoạt khi mắc Chấy rận da

Lưu ý cho các nhóm đối tượng đặc biệt

Câu hỏi thường gặp về Chấy rận da

Thông tin trong bài viết chỉ nhằm mục đích cung cấp kiến thức tham khảo, không thay thế cho việc thăm khám, chẩn đoán hoặc điều trị của bác sĩ và nhân viên y tế có chuyên môn. Người đọc không nên tự ý dùng thuốc, thay đổi liều dùng hoặc trì hoãn việc đi khám dựa trên nội dung của bài viết. Khi có dấu hiệu nghiêm trọng hoặc tình trạng sức khỏe diễn biến xấu, hãy liên hệ cơ sở y tế hoặc gọi cấp cứu 115.

Đã có 1 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *