Cefpodoxime là kháng sinh cephalosporin thế hệ ba dùng đường uống. Trong thành phẩm, thuốc thường tồn tại dưới dạng tiền dược cefpodoxime proxetil; sau khi hấp thu, tiền dược được chuyển thành cefpodoxime có hoạt tính kháng khuẩn. Nhãn DailyMed chỉ định thuốc cho một số nhiễm khuẩn nhẹ đến vừa do vi khuẩn nhạy cảm, gồm viêm họng hoặc amidan, viêm tai giữa cấp, viêm xoang hàm cấp, viêm phổi cộng đồng, đợt cấp viêm phế quản mạn, nhiễm khuẩn da và viêm bàng quang không biến chứng. Viên nén nên uống cùng thức ăn để tăng hấp thu, trong khi hỗn dịch có thể dùng cùng hoặc không cùng thức ăn. Thuốc không điều trị cảm lạnh, cúm hoặc bệnh do virus. Người suy thận nặng cần kéo dài khoảng cách dùng thuốc. Không tự mua hoặc dùng lại đơn cũ vì lựa chọn kháng sinh phải dựa trên vị trí nhiễm khuẩn, mức độ bệnh, tiền sử dị ứng và dữ liệu nhạy cảm của vi khuẩn. ([DailyMed])
Nội dung chính
- Hoạt chất có tác dụng: Cefpodoxime
- Dạng thường có trong thuốc uống: Cefpodoxime proxetil, tiền dược được chuyển thành cefpodoxime sau hấp thu
- Nhóm thuốc: Kháng sinh beta-lactam, cephalosporin thế hệ ba dùng toàn thân
- Mã ATC: J01DD13
- Công dụng: Điều trị một số nhiễm khuẩn do vi khuẩn nhạy cảm; không có tác dụng với virus
- Cách dùng theo dạng thuốc: Viên nén uống cùng thức ăn; hỗn dịch có thể dùng không phụ thuộc bữa ăn
- Tác dụng thường gặp: Tiêu chảy, buồn nôn, đau bụng, đau đầu, nhiễm nấm âm đạo hoặc phát ban
- Cảnh báo nghiêm trọng: Phản vệ, tiêu chảy liên quan C. difficile, phản ứng da nặng, rối loạn huyết học và co giật khi tích lũy thuốc
- Suy thận: Nếu độ thanh thải creatinin dưới 30 mL/phút, nhãn Hoa Kỳ kéo dài khoảng cách dùng thành mỗi 24 giờ
- Quản lý tại Việt Nam: Các thành phẩm được xác minh mang mã phân loại thuốc kê đơn
Hoạt chất Cefpodoxime là gì?
Cefpodoxime là kháng sinh cephalosporin thế hệ ba có tác dụng diệt khuẩn. Thuốc đường uống thường chứa cefpodoxime proxetil, một tiền dược được chuyển thành cefpodoxime sau khi hấp thu.
Cefpodoxime chỉ có tác dụng với các vi khuẩn nhạy cảm. Thuốc không điều trị cảm lạnh, cúm hoặc các bệnh nhiễm virus khác. ([DailyMed])
Cefpodoxime
Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển
Danh pháp
Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất
| Tên hoạt chất | Cefpodoxime |
|---|---|
| Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN) | Cefpodoxime |
| Tên IUPAC | (6R,7R)-7-[[(2Z)-2-(2-amino-1,3-thiazol-4-yl)-2-methoxyiminoacetyl]amino]-3-(methoxymethyl)-8-oxo-5-thia-1-azabicyclo[4.2.0]oct-2-ene-2-carboxylic acid |
| Tên khác / tên đồng nghĩa | Cefpodoxim là cách viết thường gặp trong hồ sơ thuốc tại Việt Nam. Cefpodoxime proxetil là tiền dược dạng ester dùng trong các thành phẩm đường uống; hàm lượng trên nhãn thường được biểu thị theo lượng cefpodoxime có hoạt tính tương đương . ([DailyMed]) |
| Tên viết tắt | CPD |
| Tên Latinh / tên dược điển | Cefpodoximum |
Định danh & cấu trúc phân tử
Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử
| Số đăng ký CAS | 80210-62-4 |
|---|---|
| UNII | 7R4F94TVGY |
| PubChem CID | 6335986 |
| RxNorm CUI | 20489 |
Dược động học của Cefpodoxime
Cefpodoxime proxetil được hấp thu qua đường tiêu hóa rồi khử ester thành cefpodoxime có hoạt tính. Khoảng 50% liều cefpodoxime được hấp thu toàn thân khi dùng một liều 100 mg lúc đói. Nồng độ đỉnh thường đạt sau khoảng 2–3 giờ, thời gian bán thải ở người có chức năng thận bình thường khoảng 2,09–2,84 giờ và tỷ lệ gắn protein khoảng 22–33%.
Thuốc ít chuyển hóa thêm trong cơ thể và được đào thải chủ yếu qua thận dưới dạng cefpodoxime không đổi. Suy thận làm kéo dài đáng kể thời gian bán thải. ([DailyMed])
Giai đoạn I: Hấp thu
Cefpodoxime proxetil được hấp thu từ đường tiêu hóa và nhanh chóng chuyển thành cefpodoxime. Thời gian đạt nồng độ đỉnh của viên nén khoảng 2–3 giờ.
Sau viên 200 mg dùng cùng thức ăn, AUC cao hơn khoảng 21–33% so với khi dùng lúc đói và nồng độ đỉnh trung bình tăng từ khoảng 2,6 lên 3,1 microgam/mL. Với hỗn dịch, thức ăn không ảnh hưởng đáng kể đến AUC hoặc nồng độ đỉnh nhưng làm Tmax tăng khoảng 48%. ([DailyMed])
| F · Sinh khả dụng | Sau liều cefpodoxime proxetil tương đương 100 mg cefpodoxime dùng lúc đói, khoảng 50% liều được hấp thu toàn thân. Đối với viên nén, thức ăn làm tăng AUC khoảng 21–33% và tăng nồng độ đỉnh, vì vậy viên nên uống cùng thức ăn. Thức ăn không làm thay đổi đáng kể tổng mức hấp thu của hỗn dịch, nhưng có thể làm chậm tốc độ hấp thu. ([DailyMed]) |
|---|
Giai đoạn II: Phân bố
Cefpodoxime gắn protein huyết thanh khoảng 22–33% và protein huyết tương khoảng 21–29%. Thuốc đã được ghi nhận phân bố vào mô amidan, mô phổi và dịch bóng nước da ở các nồng độ khác nhau.
Dữ liệu về nồng độ cefpodoxime trong dịch não tủy chưa đầy đủ. Không nên dùng cefpodoxime đường uống để điều trị viêm màng não nếu không có hướng dẫn chuyên khoa cụ thể. ([DailyMed])
Giai đoạn III: Chuyển hóa
Cefpodoxime proxetil được các esterase thủy phân thành cefpodoxime có hoạt tính sau hấp thu. Cefpodoxime chỉ bị chuyển hóa thêm ở mức tối thiểu trong cơ thể. ([DailyMed])
Giai đoạn IV: Thải trừ
Khoảng 29–33% liều cefpodoxime được bài tiết dưới dạng không đổi trong nước tiểu trong vòng 12 giờ ở khoảng liều khuyến cáo được nghiên cứu. Thải trừ giảm khi chức năng thận suy giảm. ([DailyMed])
| t½ · Thời gian bán thải | Ở người trưởng thành có chức năng thận bình thường, thời gian bán thải khoảng 2,09–2,84 giờ. Thời gian bán thải trung bình tăng lên:
Ở người cao tuổi khỏe mạnh có chức năng thận bình thường, nhãn ghi thời gian bán thải trung bình khoảng 4,2 giờ. ([DailyMed]) |
|---|---|
| CL · Độ thanh thải toàn phần | Giá trị độ thanh thải toàn thân định lượng. Cefpodoxime được thanh thải chủ yếu qua thận. Probenecid ức chế bài tiết qua thận, làm AUC tăng khoảng 31% và nồng độ đỉnh tăng khoảng 20%. Thẩm phân máu ba giờ loại bỏ khoảng 23% liều đã dùng trong nghiên cứu được ghi trên nhãn. ([DailyMed]) |
Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học
- Thức ăn làm tăng hấp thu viên nén nhưng không làm tăng đáng kể tổng mức hấp thu hỗn dịch .
- Suy thận làm giảm thải trừ và kéo dài thời gian bán thải .
- Thuốc kháng acid liều cao và thuốc đối kháng thụ thể H2 làm giảm hấp thu .
- Probenecid làm giảm bài tiết qua thận và tăng mức phơi nhiễm cefpodoxime .
- Xơ gan có hoặc không có cổ trướng không làm thay đổi đáng kể thải trừ trong nghiên cứu được ghi trên nhãn .
- Tuổi cao không nhất thiết đòi hỏi chỉnh liều nếu chức năng thận còn bình thường . ([DailyMed])
Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Dược lý và cơ chế của Cefpodoxime
Cefpodoxime thuộc nhóm kháng sinh beta-lactam, phân nhóm cephalosporin thế hệ ba dùng toàn thân. So với nhiều cephalosporin thế hệ trước, nhóm này thường có hoạt tính mở rộng hơn đối với một số vi khuẩn Gram âm, nhưng phổ tác dụng thực tế phụ thuộc chủng vi khuẩn và cơ chế đề kháng.
Cefpodoxime không được xem là có hiệu lực đáng tin cậy với mọi vi khuẩn Gram âm hoặc mọi chủng sinh beta-lactamase. Kết quả nuôi cấy, kháng sinh đồ và dữ liệu đề kháng tại địa phương cần được ưu tiên khi có sẵn. ([DailyMed])
Phần III: Cơ chế tác dụng
Cefpodoxime gắn vào các protein gắn penicillin của vi khuẩn, làm gián đoạn quá trình tổng hợp peptidoglycan của thành tế bào và dẫn đến tiêu diệt vi khuẩn.
Các cơ chế đề kháng chính gồm:
- Thủy phân thuốc bởi beta-lactamase.
- Thay đổi protein gắn penicillin.
- Giảm tính thấm của màng tế bào vi khuẩn . ([DailyMed])
Phần IV: Dược lực học và đáp ứng
Cefpodoxime là thuốc diệt khuẩn phụ thuộc thời gian. Hiệu quả của kháng sinh beta-lactam liên quan đến thời gian nồng độ thuốc tự do duy trì trên nồng độ ức chế tối thiểu của vi khuẩn.
Nhãn ghi nhận hoạt tính lâm sàng đối với một số chủng nhạy cảm của Streptococcus pyogenes, Streptococcus pneumoniae, Haemophilus influenzae, Moraxella catarrhalis, Escherichia coli, Klebsiella pneumoniae, Proteus mirabilis, Staphylococcus saprophyticus và một số chủng Staphylococcus aureus nhạy methicillin. Việc liệt kê vi khuẩn không có nghĩa mọi chủng hiện nay đều nhạy cảm. ([DailyMed])
Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Chỉ định của Cefpodoxime
Theo nhãn DailyMed tại Hoa Kỳ, cefpodoxime proxetil được chỉ định điều trị một số nhiễm khuẩn nhẹ đến vừa do vi khuẩn nhạy cảm, gồm:
- Viêm tai giữa cấp.
- Viêm họng hoặc viêm amidan do Streptococcus pyogenes.
- Viêm phổi mắc phải tại cộng đồng.
- Đợt cấp do vi khuẩn của viêm phế quản mạn.
- Viêm xoang hàm cấp.
- Nhiễm khuẩn da và cấu trúc da không biến chứng.
- Nhiễm khuẩn đường tiết niệu không biến chứng.
- Một số nhiễm lậu không biến chứng theo nhãn thuốc .
Các khác biệt quan trọng:
- Nhãn lưu ý chưa có dữ liệu chứng minh cefpodoxime phòng được thấp tim sau viêm họng liên cầu .
- Nhãn cho biết tỷ lệ tiệt trừ vi khuẩn trong viêm bàng quang thấp hơn một số nhóm thuốc khác .
- CDC hiện không khuyến nghị cefpodoxime điều trị lậu vì hiệu quả thấp hơn và dược lực học kém thuận lợi hơn; ceftriaxone là phác đồ được ưu tiên trong hướng dẫn CDC .
Chỉ định tại Việt Nam phải theo tờ hướng dẫn sử dụng của đúng thành phẩm và dữ liệu nhạy cảm kháng sinh hiện hành. ([DailyMed])
Liều dùng và cách sử dụng
Liều dưới đây được trích từ nhãn DailyMed tại Hoa Kỳ, biểu thị theo lượng cefpodoxime có hoạt tính và không phải liều cá nhân hóa.
| Người lớn và thanh thiếu niên từ 12 tuổi | Liều theo nhãn Hoa Kỳ | Thời gian theo nhãn |
|---|---|---|
| Viêm họng hoặc amidan | 100 mg mỗi 12 giờ | 5–10 ngày |
| Viêm phổi cộng đồng cấp | 200 mg mỗi 12 giờ | 14 ngày |
| Đợt cấp do vi khuẩn của viêm phế quản mạn | 200 mg mỗi 12 giờ | 10 ngày |
| Viêm xoang hàm cấp | 200 mg mỗi 12 giờ | 10 ngày |
| Nhiễm khuẩn tiết niệu không biến chứng | 100 mg mỗi 12 giờ | 7 ngày |
| Nhiễm khuẩn da và cấu trúc da không biến chứng | 400 mg mỗi 12 giờ | 7–14 ngày |
| Lậu không biến chứng theo nhãn | 200 mg một liều duy nhất | CDC hiện không khuyến nghị cefpodoxime cho chỉ định này |
| Trẻ từ 2 tháng đến 12 tuổi, dùng hỗn dịch | Liều theo nhãn Hoa Kỳ | Giới hạn và thời gian |
|---|---|---|
| Viêm tai giữa cấp | 5 mg/kg mỗi 12 giờ | Tối đa 200 mg mỗi liều; 5 ngày |
| Viêm họng hoặc amidan | 5 mg/kg mỗi 12 giờ | Tối đa 100 mg mỗi liều; 5–10 ngày |
| Viêm xoang hàm cấp | 5 mg/kg mỗi 12 giờ | Tối đa 200 mg mỗi liều; 10 ngày |
Điều chỉnh theo nhãn Hoa Kỳ:
- Độ thanh thải creatinin dưới 30 mL/phút: giữ liều được chỉ định nhưng kéo dài khoảng cách thành mỗi 24 giờ.
- Người đang thẩm phân máu: dùng ba lần mỗi tuần sau buổi thẩm phân .
Liều và thời gian điều trị có thể khác theo nhãn tại Việt Nam, mức độ nhiễm khuẩn, kháng sinh đồ và hướng dẫn chuyên môn hiện hành. Không tự áp dụng bảng, tự chia thuốc của người lớn cho trẻ em hoặc tự kéo dài đợt điều trị. ([DailyMed])
- Viên nén cefpodoxime proxetil nên uống cùng thức ăn để tăng hấp thu .
- Hỗn dịch uống có thể dùng cùng hoặc không cùng thức ăn .
- Lắc kỹ hỗn dịch trước mỗi lần dùng và sử dụng dụng cụ đo liều chính xác .
- Uống đúng khoảng cách và đủ thời gian bác sĩ chỉ định, kể cả khi triệu chứng cải thiện sớm .
- Không dùng kháng sinh để điều trị cảm lạnh, cúm hoặc nhiễm virus .
- Không chia sẻ thuốc và không dùng lại phần thuốc còn thừa cho một đợt bệnh khác.
- Báo cho bác sĩ nếu đang dùng thuốc kháng acid, thuốc giảm tiết acid dạ dày, probenecid hoặc thuốc có nguy cơ gây độc thận .
- Nếu quên liều, không uống gấp đôi trừ khi được nhân viên y tế hướng dẫn.
([DailyMed])
Cần theo dõi:
- Mức cải thiện sốt, đau, ho, tiểu buốt hoặc các triệu chứng nhiễm khuẩn.
- Kết quả nuôi cấy và kháng sinh đồ khi có chỉ định.
- Tiêu chảy, đặc biệt tiêu chảy nhiều lần, phân nước hoặc có máu.
- Phát ban, mày đay, phù mặt, khó thở hoặc dấu hiệu phản vệ.
- Chức năng thận ở người cao tuổi, người có bệnh thận hoặc đang dùng thuốc có nguy cơ độc thận.
- Công thức máu, chức năng gan và thận khi điều trị kéo dài, nhiễm khuẩn nặng hoặc xuất hiện dấu hiệu bất thường.
- Biểu hiện bội nhiễm như tưa miệng, nhiễm nấm âm đạo hoặc triệu chứng tái phát .
Không tự đổi kháng sinh chỉ vì chưa cải thiện trong một hoặc hai liều đầu. Cần tái khám nếu triệu chứng nặng lên hoặc không cải thiện theo thời điểm bác sĩ đã dặn. ([DailyMed])
Cảnh báo và lưu ý về Cefpodoxime
Theo nhãn DailyMed, cefpodoxime proxetil chống chỉ định ở người:
- Đã biết dị ứng với cefpodoxime.
- Đã biết dị ứng với nhóm kháng sinh cephalosporin .
Người có tiền sử phản vệ hoặc phản ứng da nghiêm trọng với penicillin hay beta-lactam khác phải báo cho bác sĩ. Phản ứng dị ứng chéo giữa các beta-lactam có thể xảy ra; việc có sử dụng được thuốc hay không phải do bác sĩ đánh giá dựa trên loại và mức độ phản ứng trước đây. ([DailyMed])
Trong thử nghiệm đa liều với viên nén, các tác dụng được ghi nhận gồm:
- Tiêu chảy: khoảng 7%.
- Buồn nôn: khoảng 3,3%.
- Nhiễm nấm âm đạo: khoảng 1%.
- Nhiễm trùng âm hộ-âm đạo: khoảng 1,3%.
- Đau bụng: khoảng 1,2%.
- Đau đầu: khoảng 1% .
Các phản ứng ít gặp khác gồm nôn, khó tiêu, đầy hơi, chóng mặt, buồn ngủ, phát ban, ngứa, mày đay, thay đổi vị giác và tăng men gan thoáng qua.
Ở trẻ dùng hỗn dịch, tiêu chảy được báo cáo khoảng 6%; tỷ lệ ở trẻ nhỏ từ khoảng một tháng đến hai tuổi trong dữ liệu thử nghiệm là 12,8%. Nôn, phát ban và hăm hoặc nhiễm nấm da vùng tã cũng được ghi nhận. ([DailyMed])
Các phản ứng nghiêm trọng được báo cáo gồm:
- Phản vệ và sốc phản vệ.
- Phù mạch.
- Hội chứng Stevens–Johnson, hoại tử biểu bì nhiễm độc và hồng ban đa dạng.
- Tiêu chảy liên quan Clostridioides difficile hoặc viêm đại tràng giả mạc.
- Tổn thương gan cấp.
- Viêm thận, suy giảm chức năng thận hoặc độc tính trên thận.
- Thiếu máu tan máu, thiếu máu bất sản, mất bạch cầu hạt, giảm toàn thể huyết cầu hoặc giảm tiểu cầu.
- Co giật, đặc biệt khi thuốc tích lũy ở người suy thận không được điều chỉnh liều .
Khó thở, phù mặt hoặc họng, phát ban phồng rộp, tiêu chảy có máu, vàng da, giảm lượng nước tiểu, chảy máu bất thường hoặc co giật cần được đánh giá y tế ngay. ([DailyMed])
- Chỉ dùng khi nhiễm khuẩn đã được chứng minh hoặc được nghi ngờ mạnh do vi khuẩn nhạy cảm; dùng khi không cần thiết làm tăng nguy cơ kháng thuốc .
- Khai thác kỹ tiền sử dị ứng cephalosporin, penicillin và beta-lactam khác trước khi điều trị .
- Tiêu chảy liên quan C. difficile có thể xuất hiện trong khi dùng hoặc đến hơn hai tháng sau khi kết thúc kháng sinh .
- Điều trị kéo dài có thể gây phát triển quá mức vi khuẩn hoặc nấm không nhạy cảm .
- Người suy thận cần điều chỉnh khoảng cách dùng để tránh nồng độ cao kéo dài và nguy cơ co giật .
- Thận trọng khi phối hợp thuốc lợi tiểu mạnh hoặc thuốc có khả năng gây độc thận .
- Áp xe da cần được dẫn lưu khi có chỉ định; kháng sinh không thay thế thủ thuật cần thiết .
- Cefpodoxime không phải lựa chọn hiện được CDC khuyến nghị cho bệnh lậu .
- Lựa chọn điều trị phải tính đến kháng sinh đồ và tình hình đề kháng tại địa phương .
([DailyMed])
Quá liều beta-lactam có thể gây buồn nôn, nôn, đau vùng thượng vị, đau bụng và tiêu chảy. Co giật có thể xảy ra khi cephalosporin tích lũy, đặc biệt ở người suy thận.
Không có thuốc giải độc đặc hiệu được nêu trên nhãn. Xử trí chủ yếu là điều trị triệu chứng, hỗ trợ và theo dõi chức năng thận, điện giải cùng trạng thái thần kinh. Thẩm phân máu hoặc thẩm phân phúc mạc có thể hỗ trợ loại bỏ cefpodoxime khi có phản ứng độc nặng, nhất là ở người suy thận.
Không tự gây nôn. Khi uống nhầm hoặc quá liều, cần liên hệ cơ sở cấp cứu và mang theo bao bì cùng danh sách các thuốc đã dùng. ([DailyMed])
Viên nén trong nhãn DailyMed được bảo quản ở 20–25°C, cho phép dao động 15–30°C, trong bao bì kín và tránh ánh sáng.
MedlinePlus hướng dẫn dạng lỏng đã pha được giữ trong tủ lạnh, đậy kín và bỏ phần thuốc còn lại sau 14 ngày. Tuy nhiên, điều kiện bảo quản sau pha có thể khác giữa các sản phẩm. Phải ưu tiên hướng dẫn trên bao bì hoặc tờ hướng dẫn sử dụng của đúng thành phẩm, không tự đông lạnh hỗn dịch nếu nhãn không cho phép.
Giữ thuốc ngoài tầm nhìn và tầm với của trẻ em. ([DailyMed])
Đối tượng đặc biệt
Nhãn DailyMed đã xác lập liều hỗn dịch cho một số chỉ định ở trẻ từ 2 tháng đến 12 tuổi. Độ an toàn và hiệu quả ở trẻ dưới 2 tháng chưa được xác lập.
Các chỉ định nhi khoa trong nhãn gồm viêm tai giữa cấp, viêm họng hoặc amidan và viêm xoang hàm cấp. Liều được tính theo cân nặng và có giới hạn tối đa khác nhau theo từng bệnh.
Không tự quy đổi giữa gói bột, cốm, hỗn dịch và viên nén. Cần kiểm tra lượng cefpodoxime thực tế trong mỗi mL hoặc mỗi gói sau pha. Trẻ tiêu chảy nhiều, bỏ bú, mất nước, phát ban hoặc khó thở phải được đánh giá y tế. ([DailyMed])
Không cần điều chỉnh liều chỉ dựa trên tuổi nếu chức năng thận bình thường. Trong thử nghiệm, không ghi nhận khác biệt tổng thể rõ ràng về hiệu quả hoặc độ an toàn giữa người cao tuổi và người trẻ.
Tuy nhiên, chức năng thận thường giảm theo tuổi. Cần đánh giá độ thanh thải creatinin, thuốc dùng kèm và nguy cơ mất nước trước khi chọn liều, đặc biệt khi có tiêu chảy hoặc đang dùng thuốc gây độc thận. ([DailyMed])
Nghiên cứu trên chuột và thỏ không ghi nhận cefpodoxime proxetil gây quái thai hoặc độc phôi ở các liều được thử nghiệm. Tuy nhiên, chưa có nghiên cứu đầy đủ và có đối chứng tốt ở phụ nữ mang thai.
Nhãn khuyến cáo chỉ sử dụng trong thai kỳ khi thực sự cần thiết. Việc lựa chọn phải dựa trên chẩn đoán nhiễm khuẩn, kháng sinh đồ khi có, tuổi thai, tiền sử dị ứng và lựa chọn thay thế phù hợp. Không tự dùng kháng sinh khi mang thai. ([DailyMed])
Cefpodoxime được bài tiết vào sữa mẹ với nồng độ thấp. Nhãn DailyMed khuyến nghị cân nhắc giữa tiếp tục cho con bú và tiếp tục dùng thuốc do khả năng gây phản ứng ở trẻ.
LactMed đánh giá cefpodoxime có nồng độ thấp trong sữa và có thể chấp nhận ở phụ nữ cho con bú. Trẻ bú mẹ nên được theo dõi tiêu chảy, tưa miệng, hăm tã hoặc phát ban do khả năng thay đổi hệ vi khuẩn đường ruột.
Hai nguồn có cách diễn đạt khác nhau: nhãn quản lý thận trọng hơn, còn LactMed dựa trên mức phơi nhiễm thấp. Quyết định sử dụng cần do bác sĩ cân nhắc theo tình trạng của mẹ và trẻ. ([DailyMed])
Ở người xơ gan có hoặc không có cổ trướng, dược động học cefpodoxime trong nghiên cứu được ghi trên nhãn tương tự người khỏe mạnh; nhãn không yêu cầu điều chỉnh liều chỉ do xơ gan.
Dữ liệu ở suy gan cấp, suy gan mất bù nặng hoặc đồng thời suy nhiều cơ quan. Liều vẫn cần được đánh giá theo chức năng thận và tình trạng nhiễm khuẩn. ([DailyMed])
Cefpodoxime được đào thải chủ yếu qua thận. Theo nhãn DailyMed:
- Độ thanh thải creatinin từ 30 mL/phút trở lên: dùng khoảng cách liều theo chỉ định cụ thể.
- Độ thanh thải creatinin dưới 30 mL/phút: kéo dài khoảng cách dùng thành mỗi 24 giờ.
- Người đang thẩm phân máu: dùng ba lần mỗi tuần sau buổi thẩm phân .
Thời gian bán thải tăng đến khoảng 9,8 giờ ở người có độ thanh thải creatinin 5–29 mL/phút. Không tự ước tính hoặc điều chỉnh liều chỉ dựa trên một kết quả creatinin đơn lẻ. ([DailyMed])
Nhãn không cung cấp nghiên cứu chuyên biệt về ảnh hưởng của cefpodoxime lên khả năng lái xe. Chóng mặt, buồn ngủ, lú lẫn và ngất đã được báo cáo với tần suất thấp.
Không lái xe, vận hành máy hoặc làm việc trên cao nếu xuất hiện chóng mặt, buồn ngủ, yếu, lú lẫn hoặc phản ứng dị ứng. ([DailyMed])
Tương tác thuốc của Cefpodoxime
- Thuốc kháng acid liều cao chứa natri bicarbonat hoặc nhôm hydroxid có thể làm Cmax giảm khoảng 24–42% và mức hấp thu giảm khoảng 27–32% .
- Thuốc đối kháng thụ thể H2 làm giảm hấp thu cefpodoxime .
- Probenecid ức chế thải trừ qua thận, làm AUC tăng khoảng 31% và Cmax tăng khoảng 20% .
- Thuốc có nguy cơ độc thận cần được phối hợp thận trọng và theo dõi chức năng thận .
- Thuốc kháng cholinergic đường uống có thể làm chậm thời gian đạt nồng độ đỉnh nhưng không làm thay đổi đáng kể AUC .
- Cephalosporin có thể gây phản ứng Coombs trực tiếp dương tính và ảnh hưởng một số phương pháp xét nghiệm glucose niệu .
Nhãn không cung cấp một khoảng cách dùng chung phù hợp cho mọi thuốc giảm acid. Người bệnh nên hỏi bác sĩ hoặc dược sĩ về thời điểm uống của từng sản phẩm cụ thể. ([DailyMed])
Thắc mắc về hoạt chất Cefpodoxime
Cefpodoxime là kháng sinh cephalosporin thế hệ ba dùng đường uống. Thuốc thường được bào chế dưới dạng tiền dược cefpodoxime proxetil và được dùng điều trị một số nhiễm khuẩn do vi khuẩn nhạy cảm. Thuốc không điều trị bệnh do virus. ([DailyMed])
Viên nén cefpodoxime proxetil nên uống cùng thức ăn vì thức ăn làm tăng hấp thu. Hỗn dịch có thể dùng cùng hoặc không cùng thức ăn, nhưng phải lắc kỹ và đo đúng liều. ([DailyMed])
Nhãn DailyMed có liều hỗn dịch cho một số chỉ định ở trẻ từ 2 tháng đến 12 tuổi. Độ an toàn và hiệu quả ở trẻ dưới 2 tháng chưa được xác lập. Liều trẻ em được tính theo cân nặng và phụ thuộc bệnh đang điều trị; không tự chia viên hoặc quy đổi giữa các nồng độ hỗn dịch. ([DailyMed])
Một nhãn cefpodoxime tại Hoa Kỳ vẫn liệt kê liều điều trị lậu không biến chứng. Tuy nhiên, hướng dẫn CDC hiện không khuyến nghị cefpodoxime vì hiệu quả thấp hơn và đặc tính dược lực học kém thuận lợi hơn. CDC ưu tiên ceftriaxone tiêm cho bệnh lậu không biến chứng.
Không tự dùng cefpodoxime khi nghi mắc bệnh lây truyền qua đường tình dục; cần xét nghiệm, điều trị đúng phác đồ và đánh giá bạn tình. ([DailyMed])
Có đối với các thành phẩm đã được xác minh. Theo cấu trúc số đăng ký hiện hành, chữ số thứ năm là 1 thể hiện thuốc kê đơn. Nabzen, Mebicefpo 50, Mebicefpo PO 100, Cebest 50 và Cebest 100 đều có mã này trong số đăng ký được công bố.
Cefpodoxime không nên được tự mua hoặc dùng theo đơn cũ vì lựa chọn liều và thời gian điều trị phụ thuộc vị trí nhiễm khuẩn, chức năng thận và tình hình đề kháng.

