Cefpodoxime

Cefpodoxime là kháng sinh cephalosporin thế hệ ba dùng đường uống. Trong thành phẩm, thuốc thường tồn tại dưới dạng tiền dược cefpodoxime proxetil; sau khi hấp thu, tiền dược được chuyển thành cefpodoxime có hoạt tính kháng khuẩn. Nhãn DailyMed chỉ định thuốc cho một số nhiễm khuẩn nhẹ đến vừa do vi khuẩn nhạy cảm, gồm viêm họng hoặc amidan, viêm tai giữa cấp, viêm xoang hàm cấp, viêm phổi cộng đồng, đợt cấp viêm phế quản mạn, nhiễm khuẩn da và viêm bàng quang không biến chứng. Viên nén nên uống cùng thức ăn để tăng hấp thu, trong khi hỗn dịch có thể dùng cùng hoặc không cùng thức ăn. Thuốc không điều trị cảm lạnh, cúm hoặc bệnh do virus. Người suy thận nặng cần kéo dài khoảng cách dùng thuốc. Không tự mua hoặc dùng lại đơn cũ vì lựa chọn kháng sinh phải dựa trên vị trí nhiễm khuẩn, mức độ bệnh, tiền sử dị ứng và dữ liệu nhạy cảm của vi khuẩn. ([DailyMed])

✍️ Chịu trách nhiệm chuyên môn: DS. Tuấn (Dược sĩ lâm sàng)🕘 Rà soát chuyên môn lần cuối: 10/07/2026

Nội dung chính

  • Hoạt chất có tác dụng: Cefpodoxime
  • Dạng thường có trong thuốc uống: Cefpodoxime proxetil, tiền dược được chuyển thành cefpodoxime sau hấp thu
  • Nhóm thuốc: Kháng sinh beta-lactam, cephalosporin thế hệ ba dùng toàn thân
  • Mã ATC: J01DD13
  • Công dụng: Điều trị một số nhiễm khuẩn do vi khuẩn nhạy cảm; không có tác dụng với virus
  • Cách dùng theo dạng thuốc: Viên nén uống cùng thức ăn; hỗn dịch có thể dùng không phụ thuộc bữa ăn
  • Tác dụng thường gặp: Tiêu chảy, buồn nôn, đau bụng, đau đầu, nhiễm nấm âm đạo hoặc phát ban
  • Cảnh báo nghiêm trọng: Phản vệ, tiêu chảy liên quan C. difficile, phản ứng da nặng, rối loạn huyết học và co giật khi tích lũy thuốc
  • Suy thận: Nếu độ thanh thải creatinin dưới 30 mL/phút, nhãn Hoa Kỳ kéo dài khoảng cách dùng thành mỗi 24 giờ
  • Quản lý tại Việt Nam: Các thành phẩm được xác minh mang mã phân loại thuốc kê đơn

Hoạt chất Cefpodoxime là gì?

Cefpodoxime là kháng sinh cephalosporin thế hệ ba có tác dụng diệt khuẩn. Thuốc đường uống thường chứa cefpodoxime proxetil, một tiền dược được chuyển thành cefpodoxime sau khi hấp thu.

Cefpodoxime chỉ có tác dụng với các vi khuẩn nhạy cảm. Thuốc không điều trị cảm lạnh, cúm hoặc các bệnh nhiễm virus khác. ([DailyMed])

CHUYÊN LUẬN DƯỢC CHẤT

Cefpodoxime

CAS 80210-62-4

Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển

Danh pháp

Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất

Tên hoạt chất

Cefpodoxime

Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN)

Cefpodoxime

Tên IUPAC

(6R,7R)-7-[[(2Z)-2-(2-amino-1,3-thiazol-4-yl)-2-methoxyiminoacetyl]amino]-3-(methoxymethyl)-8-oxo-5-thia-1-azabicyclo[4.2.0]oct-2-ene-2-carboxylic acid

Tên khác / tên đồng nghĩa

Cefpodoxim là cách viết thường gặp trong hồ sơ thuốc tại Việt Nam. Cefpodoxime proxetil là tiền dược dạng ester dùng trong các thành phẩm đường uống; hàm lượng trên nhãn thường được biểu thị theo lượng cefpodoxime có hoạt tính tương đương . ([DailyMed])

Tên viết tắt

CPD

Tên Latinh / tên dược điển

Cefpodoximum

Định danh & cấu trúc phân tử

Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử

Số đăng ký CAS

80210-62-4

UNII

7R4F94TVGY

PubChem CID

6335986

RxNorm CUI

20489

Dược động học của Cefpodoxime

Cefpodoxime proxetil được hấp thu qua đường tiêu hóa rồi khử ester thành cefpodoxime có hoạt tính. Khoảng 50% liều cefpodoxime được hấp thu toàn thân khi dùng một liều 100 mg lúc đói. Nồng độ đỉnh thường đạt sau khoảng 2–3 giờ, thời gian bán thải ở người có chức năng thận bình thường khoảng 2,09–2,84 giờ và tỷ lệ gắn protein khoảng 22–33%.

Thuốc ít chuyển hóa thêm trong cơ thể và được đào thải chủ yếu qua thận dưới dạng cefpodoxime không đổi. Suy thận làm kéo dài đáng kể thời gian bán thải. ([DailyMed])

Giai đoạn I: Hấp thu

Cefpodoxime proxetil được hấp thu từ đường tiêu hóa và nhanh chóng chuyển thành cefpodoxime. Thời gian đạt nồng độ đỉnh của viên nén khoảng 2–3 giờ.

Sau viên 200 mg dùng cùng thức ăn, AUC cao hơn khoảng 21–33% so với khi dùng lúc đói và nồng độ đỉnh trung bình tăng từ khoảng 2,6 lên 3,1 microgam/mL. Với hỗn dịch, thức ăn không ảnh hưởng đáng kể đến AUC hoặc nồng độ đỉnh nhưng làm Tmax tăng khoảng 48%. ([DailyMed])

Các thông số hấp thu và phơi nhiễm
F · Sinh khả dụng

Sau liều cefpodoxime proxetil tương đương 100 mg cefpodoxime dùng lúc đói, khoảng 50% liều được hấp thu toàn thân.

Đối với viên nén, thức ăn làm tăng AUC khoảng 21–33% và tăng nồng độ đỉnh, vì vậy viên nên uống cùng thức ăn. Thức ăn không làm thay đổi đáng kể tổng mức hấp thu của hỗn dịch, nhưng có thể làm chậm tốc độ hấp thu. ([DailyMed])

Giai đoạn II: Phân bố

Cefpodoxime gắn protein huyết thanh khoảng 22–33% và protein huyết tương khoảng 21–29%. Thuốc đã được ghi nhận phân bố vào mô amidan, mô phổi và dịch bóng nước da ở các nồng độ khác nhau.

Dữ liệu về nồng độ cefpodoxime trong dịch não tủy chưa đầy đủ. Không nên dùng cefpodoxime đường uống để điều trị viêm màng não nếu không có hướng dẫn chuyên khoa cụ thể. ([DailyMed])

Giai đoạn III: Chuyển hóa

Cefpodoxime proxetil được các esterase thủy phân thành cefpodoxime có hoạt tính sau hấp thu. Cefpodoxime chỉ bị chuyển hóa thêm ở mức tối thiểu trong cơ thể. ([DailyMed])

Giai đoạn IV: Thải trừ

Khoảng 29–33% liều cefpodoxime được bài tiết dưới dạng không đổi trong nước tiểu trong vòng 12 giờ ở khoảng liều khuyến cáo được nghiên cứu. Thải trừ giảm khi chức năng thận suy giảm. ([DailyMed])

Các thông số và đường thải trừ
t½ · Thời gian bán thải

Ở người trưởng thành có chức năng thận bình thường, thời gian bán thải khoảng 2,09–2,84 giờ.

Thời gian bán thải trung bình tăng lên:

  • Khoảng 3,5 giờ khi độ thanh thải creatinin 50–80 mL/phút.
  • Khoảng 5,9 giờ khi độ thanh thải creatinin 30–49 mL/phút.
  • Khoảng 9,8 giờ khi độ thanh thải creatinin 5–29 mL/phút .

Ở người cao tuổi khỏe mạnh có chức năng thận bình thường, nhãn ghi thời gian bán thải trung bình khoảng 4,2 giờ. ([DailyMed])

CL · Độ thanh thải toàn phần

Giá trị độ thanh thải toàn thân định lượng.

Cefpodoxime được thanh thải chủ yếu qua thận. Probenecid ức chế bài tiết qua thận, làm AUC tăng khoảng 31% và nồng độ đỉnh tăng khoảng 20%. Thẩm phân máu ba giờ loại bỏ khoảng 23% liều đã dùng trong nghiên cứu được ghi trên nhãn. ([DailyMed])

Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học
  • Thức ăn làm tăng hấp thu viên nén nhưng không làm tăng đáng kể tổng mức hấp thu hỗn dịch .
  • Suy thận làm giảm thải trừ và kéo dài thời gian bán thải .
  • Thuốc kháng acid liều cao và thuốc đối kháng thụ thể H2 làm giảm hấp thu .
  • Probenecid làm giảm bài tiết qua thận và tăng mức phơi nhiễm cefpodoxime .
  • Xơ gan có hoặc không có cổ trướng không làm thay đổi đáng kể thải trừ trong nghiên cứu được ghi trên nhãn .
  • Tuổi cao không nhất thiết đòi hỏi chỉnh liều nếu chức năng thận còn bình thường . ([DailyMed])

Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Dược lý và cơ chế của Cefpodoxime

Cefpodoxime thuộc nhóm kháng sinh beta-lactam, phân nhóm cephalosporin thế hệ ba dùng toàn thân. So với nhiều cephalosporin thế hệ trước, nhóm này thường có hoạt tính mở rộng hơn đối với một số vi khuẩn Gram âm, nhưng phổ tác dụng thực tế phụ thuộc chủng vi khuẩn và cơ chế đề kháng.

Cefpodoxime không được xem là có hiệu lực đáng tin cậy với mọi vi khuẩn Gram âm hoặc mọi chủng sinh beta-lactamase. Kết quả nuôi cấy, kháng sinh đồ và dữ liệu đề kháng tại địa phương cần được ưu tiên khi có sẵn. ([DailyMed])

Phần III: Cơ chế tác dụng

Cefpodoxime gắn vào các protein gắn penicillin của vi khuẩn, làm gián đoạn quá trình tổng hợp peptidoglycan của thành tế bào và dẫn đến tiêu diệt vi khuẩn.

Các cơ chế đề kháng chính gồm:

  • Thủy phân thuốc bởi beta-lactamase.
  • Thay đổi protein gắn penicillin.
  • Giảm tính thấm của màng tế bào vi khuẩn . ([DailyMed])

Phần IV: Dược lực học và đáp ứng

Cefpodoxime là thuốc diệt khuẩn phụ thuộc thời gian. Hiệu quả của kháng sinh beta-lactam liên quan đến thời gian nồng độ thuốc tự do duy trì trên nồng độ ức chế tối thiểu của vi khuẩn.

Nhãn ghi nhận hoạt tính lâm sàng đối với một số chủng nhạy cảm của Streptococcus pyogenes, Streptococcus pneumoniae, Haemophilus influenzae, Moraxella catarrhalis, Escherichia coli, Klebsiella pneumoniae, Proteus mirabilis, Staphylococcus saprophyticus và một số chủng Staphylococcus aureus nhạy methicillin. Việc liệt kê vi khuẩn không có nghĩa mọi chủng hiện nay đều nhạy cảm. ([DailyMed])

Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Chỉ định của Cefpodoxime

Liều dùng và cách sử dụng

Cảnh báo và lưu ý về Cefpodoxime

Đối tượng đặc biệt

Tương tác thuốc của Cefpodoxime

  • Thuốc kháng acid liều cao chứa natri bicarbonat hoặc nhôm hydroxid có thể làm Cmax giảm khoảng 24–42% và mức hấp thu giảm khoảng 27–32% .
  • Thuốc đối kháng thụ thể H2 làm giảm hấp thu cefpodoxime .
  • Probenecid ức chế thải trừ qua thận, làm AUC tăng khoảng 31% và Cmax tăng khoảng 20% .
  • Thuốc có nguy cơ độc thận cần được phối hợp thận trọng và theo dõi chức năng thận .
  • Thuốc kháng cholinergic đường uống có thể làm chậm thời gian đạt nồng độ đỉnh nhưng không làm thay đổi đáng kể AUC .
  • Cephalosporin có thể gây phản ứng Coombs trực tiếp dương tính và ảnh hưởng một số phương pháp xét nghiệm glucose niệu .

Nhãn không cung cấp một khoảng cách dùng chung phù hợp cho mọi thuốc giảm acid. Người bệnh nên hỏi bác sĩ hoặc dược sĩ về thời điểm uống của từng sản phẩm cụ thể. ([DailyMed])

Thắc mắc về hoạt chất Cefpodoxime

Lưu ý: Nội dung chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo về hoạt chất/dược chất, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của bác sĩ. Người bệnh không tự ý dùng, ngừng thuốc hoặc thay đổi liều khi chưa có hướng dẫn từ nhân viên y tế.
Đã có 8 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *