Bệnh Gaucher (Gaucher disease)

Bệnh Gaucher là rối loạn tích trữ lysosome di truyền do thiếu beta-glucocerebrosidase, làm chất béo tích tụ chủ yếu trong lách, gan, tủy xương và xương. Người bệnh có thể lách to, thiếu máu, giảm tiểu cầu, dễ bầm tím, đau xương hoặc chậm tăng trưởng; type 2 và 3 còn có biểu hiện thần kinh. Mức độ thay đổi từ ít triệu chứng đến tổn thương đa cơ quan. Chẩn đoán cần đo hoạt tính enzyme và xác nhận gen GBA1, không dựa riêng vào hình ảnh tế bào Gaucher. Phát hiện sớm giúp lựa chọn liệu pháp đặc hiệu, phòng biến chứng xương và theo dõi đúng cơ quan.

Chịu trách nhiệm chuyên môn: BS. Dung (BSCKI - Chuyên ngành Cơ xương khớp) Cập nhật lần cuối: 20/07/2026

Bệnh Gaucher là bệnh gì?

Bệnh Gaucher (Gaucher disease) thuộc nhóm rối loạn chuyển hóa di truyền. Trong phần định nghĩa của Bệnh Gaucher, hai biến thể gây bệnh trong gen GBA1 làm giảm hoạt tính enzyme beta-glucocerebrosidase. Cha mẹ thường là người mang gen không có triệu chứng. Điểm cốt lõi của bệnh là: Thiếu beta-glucocerebrosidase khiến glucosylceramide và glucosylsphingosine tích tụ trong lysosome, đặc biệt ở đại thực bào. Trong phần định nghĩa của Bệnh Gaucher, các tế bào Gaucher xâm nhập lách, gan và tủy xương, gây phì đại cơ quan, giảm tế bào máu, viêm mạn và tổn thương xương; ở thể neuronopathic, hệ thần kinh cũng bị tổn thương. Trong phần định nghĩa của Bệnh Gaucher, khái niệm này cần được phân biệt với các tình trạng có triệu chứng tương tự nhưng không cùng cơ chế; chẩn đoán không thể chỉ dựa vào một dấu hiệu như gan to, yếu cơ, đau đầu chi hoặc một kết quả xét nghiệm sàng lọc. Trong phần định nghĩa của Bệnh Gaucher, việc gọi đúng type hoặc kiểu hình có ý nghĩa thực tế vì lựa chọn điều trị, cơ quan cần theo dõi và tư vấn di truyền không giống nhau.

Tên bệnh

Bệnh Gaucher

Tên tiếng Anh

Gaucher disease

Tên khác / tên đồng nghĩa

Bệnh tích trữ glucocerebroside; thiếu beta-glucocerebrosidase; Gaucher type 1, 2 hoặc 3

Mã ICD-10

E75.22 (ICD-10-CM; mã phân loại chi tiết cho bệnh Gaucher)

Nhóm bệnh / chuyên khoa

Nội tiết - Chuyển hóa; bệnh chuyển hóa di truyền/ bệnh tích trữ hoặc rối loạn chuyển hóa acid amin.

Cơ quan ảnh hưởng

Lách, gan, tủy xương và hệ xương là các cơ quan chính; phổi và hệ thần kinh trung ương có thể bị ảnh hưởng ở một số thể.

Tính chất bệnh

Bệnh di truyền lặn trên nhiễm sắc thể thường, mạn tính, không lây; mức độ tiến triển rất khác nhau giữa các kiểu hình.

Mức độ phổ biến

Hiếm gặp trên toàn cầu; tần suất cao hơn ở một số quần thể, nhưng chưa có số liệu đại diện toàn quốc đáng tin cậy tại Việt Nam.

Bệnh có lây không?

Không

Đường lây

Không áp dụng

Tổng quan chuyên môn về Bệnh Gaucher

Nguyên nhân và yếu tố nguy cơ của Bệnh Gaucher

Triệu chứng và dấu hiệu của Bệnh Gaucher

Chẩn đoán Bệnh Gaucher

Điều trị Bệnh Gaucher

Biến chứng, tiên lượng và phòng ngừa

Chăm sóc và sinh hoạt khi mắc Bệnh Gaucher

Lưu ý cho các nhóm đối tượng đặc biệt

Câu hỏi thường gặp về Bệnh Gaucher

Thông tin trong bài viết chỉ nhằm mục đích cung cấp kiến thức tham khảo, không thay thế cho việc thăm khám, chẩn đoán hoặc điều trị của bác sĩ và nhân viên y tế có chuyên môn. Người đọc không nên tự ý dùng thuốc, thay đổi liều dùng hoặc trì hoãn việc đi khám dựa trên nội dung của bài viết. Khi có dấu hiệu nghiêm trọng hoặc tình trạng sức khỏe diễn biến xấu, hãy liên hệ cơ sở y tế hoặc gọi cấp cứu 115.

Đã có 1 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *