Zavegepant là thuốc đối kháng thụ thể peptide liên quan gen calcitonin, gọi tắt là CGRP, được bào chế dưới dạng xịt mũi đơn liều. FDA phê duyệt ZAVZPRET để điều trị cấp cơn migraine có hoặc không có aura ở người lớn; thuốc không được chỉ định để phòng ngừa migraine. Liều trên nhãn là một lần xịt 10 mg vào một bên mũi khi cần, tối đa một lần xịt trong 24 giờ. Độ an toàn khi điều trị hơn tám cơn trong 30 ngày chưa được xác lập. Tác dụng phụ thường gặp nhất là rối loạn vị giác, buồn nôn, khó chịu ở mũi và nôn. Nhãn cập nhật năm 2025 bổ sung hoặc làm rõ cảnh báo về phản ứng quá mẫn nghiêm trọng, tăng huyết áp mới xuất hiện hoặc nặng hơn và hiện tượng Raynaud. Zavegepant là thuốc kê đơn; người bệnh không tự tăng số lần xịt hoặc dùng cho mục đích dự phòng.
Nội dung chính
- Zavegepant là gì?: Thuốc đối kháng thụ thể CGRP thuộc nhóm gepant.
- Chỉ định được FDA phê duyệt: Điều trị cấp cơn migraine có hoặc không có aura ở người lớn.
- Có dùng để dự phòng không?: Không. Dạng ZAVZPRET hiện không được chỉ định phòng ngừa migraine.
- Liều trên nhãn: Một lần xịt 10 mg vào một bên mũi khi cần; tối đa 10 mg trong 24 giờ.
- Giới hạn dữ liệu sử dụng: Độ an toàn khi điều trị hơn tám cơn migraine trong 30 ngày chưa được xác lập.
- Tác dụng phụ thường gặp: Rối loạn vị giác, buồn nôn, khó chịu ở mũi và nôn.
- Cảnh báo nghiêm trọng: Phản vệ hoặc quá mẫn, tăng huyết áp và hiện tượng Raynaud.
- Nhóm cần tránh dùng: Người suy gan nặng hoặc có độ thanh thải creatinin dưới 30 ml/phút.
- Nguyên tắc sử dụng: Mỗi thiết bị chỉ dùng một lần; không thử xịt hoặc mồi bơm trước khi dùng.
Hoạt chất Zavegepant là gì?
Zavegepant là thuốc phân tử nhỏ đối kháng thụ thể CGRP, được dùng dưới dạng xịt mũi để điều trị cấp cơn migraine ở người lớn. Thuốc không phải thuốc dự phòng và không được sử dụng hằng ngày với mục đích ngăn cơn theo chỉ định hiện hành.
Zavegepant
Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển
Danh pháp
Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất
| Tên hoạt chất | Zavegepant |
|---|---|
| Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN) | Zavegepant |
| Tên IUPAC | N-[(2R)-3-(7-methyl-1H-indazol-5-yl)-1-[4-(1-methylpiperidin-4-yl)piperazin-1-yl]-1-oxopropan-2-yl]-4-(2-oxo-1H-quinolin-3-yl)piperidine-1-carboxamide |
| Tên khác / tên đồng nghĩa | Zavegepant hydrochloride là dạng muối có trong ZAVZPRET. BHV-3500 và PF-07930207 là các mã được sử dụng trong chương trình nghiên cứu lâm sàng. |
| Tên Latinh / tên dược điển | Zavegepantum |
Định danh & cấu trúc phân tử
Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử
| Số đăng ký CAS | 1337918-83-8 |
|---|---|
| UNII | ODU3ZAZ94J |
| PubChem CID | 53472683 |
| RxNorm CUI | Chưa xác minh |
Dược động học của Zavegepant
Sau một lần xịt mũi 10 mg, Zavegepant đạt nồng độ đỉnh trong huyết tương sau khoảng 30 phút và có sinh khả dụng tuyệt đối khoảng 5%. Thuốc phân bố rộng, gắn protein huyết tương khoảng 90%, được chuyển hóa chủ yếu bởi CYP3A4 và ở mức thấp hơn bởi CYP2D6. Thời gian bán thải hiệu dụng khoảng 6,55 giờ; thuốc được thải chủ yếu qua mật và phân.
Không ghi nhận tích lũy sau khi dùng một lần mỗi ngày trong 14 ngày ở nghiên cứu dược động học.
Giai đoạn I: Hấp thu
Nồng độ đỉnh trong huyết tương thường đạt sau khoảng 30 phút kể từ một lần xịt mũi 10 mg. Dược động học tăng hơi thấp hơn tỷ lệ thuận với liều trong khoảng đến 40 mg đã được nghiên cứu.
Thuốc thông mũi sử dụng trong mũi có thể làm giảm hấp thu và mức phơi nhiễm Zavegepant.
| F · Sinh khả dụng | Sinh khả dụng tuyệt đối của Zavegepant sau khi xịt mũi khoảng 5%. |
|---|
Giai đoạn II: Phân bố
Thể tích phân bố biểu kiến trung bình sau dùng trong mũi khoảng 1.774 lít. Zavegepant gắn với protein huyết tương khoảng 90%.
Giai đoạn III: Chuyển hóa
Zavegepant được chuyển hóa chủ yếu bởi CYP3A4 và ở mức thấp hơn bởi CYP2D6 trong nghiên cứu in vitro. Sau một liều Zavegepant đánh dấu phóng xạ đường tĩnh mạch, thuốc không đổi chiếm khoảng 90% thành phần lưu hành trong huyết tương và không phát hiện chất chuyển hóa chính chiếm trên 10%.
Giai đoạn IV: Thải trừ
Zavegepant được thải chủ yếu qua đường mật và phân; đường thận đóng vai trò nhỏ. Sau một liều 5 mg đánh dấu phóng xạ đường tĩnh mạch, khoảng 80% liều được thu hồi dưới dạng thuốc không đổi trong phân và 11% trong nước tiểu.
| t½ · Thời gian bán thải | Thời gian bán thải hiệu dụng sau một liều xịt mũi 10 mg khoảng 6,55 giờ. |
|---|---|
| CL · Độ thanh thải toàn phần | Độ thanh thải biểu kiến trung bình của Zavegepant dùng trong mũi khoảng 266 lít/giờ. |
Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học
Ở người suy gan trung bình, Cmax tăng khoảng 16% và AUC tăng khoảng 1,9 lần; nhãn đánh giá thay đổi này không có ý nghĩa lâm sàng dự kiến. Suy gan nặng chưa được nghiên cứu.
Ở người có độ thanh thải creatinin từ 15 đến 29 ml/phút, các chất hòa tan do urê huyết có thể ức chế chất vận chuyển OATP và làm tăng mức phơi nhiễm. Thuốc chưa được nghiên cứu ở độ thanh thải creatinin dưới 15 ml/phút.
Tuổi, giới, chủng tộc, dân tộc, cân nặng không tạo ảnh hưởng dược động học có ý nghĩa lâm sàng trong phân tích của nhãn.
Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Dược lý và cơ chế của Zavegepant
Zavegepant thuộc nhóm gepant — các thuốc phân tử nhỏ đối kháng thụ thể CGRP. Mã ATC là N02CD08, trong phân nhóm thuốc đối kháng peptide liên quan gen calcitonin.
Zavegepant khác với kháng thể đơn dòng chống CGRP về cấu trúc phân tử, dạng bào chế và mục đích sử dụng được phê duyệt. ZAVZPRET hiện chỉ được phê duyệt cho điều trị cấp, không phải dự phòng.
Phần III: Cơ chế tác dụng
Zavegepant gắn và đối kháng thụ thể CGRP. CGRP là một chất truyền tin thần kinh có liên quan đến sinh lý bệnh migraine. Tuy nhiên, nhãn FDA ghi nhận mối liên hệ đầy đủ giữa hoạt tính dược lực học và cơ chế tạo ra hiệu quả lâm sàng của Zavegepant vẫn chưa được xác định.
Phần IV: Dược lực học và đáp ứng
Zavegepant là chất đối kháng thụ thể CGRP. Ở liều cao gấp bốn lần liều khuyến cáo, thuốc không làm kéo dài khoảng QT ở mức có ý nghĩa lâm sàng.
Trong nghiên cứu trên người khỏe mạnh, phối hợp Zavegepant với sumatriptan không tạo khác biệt có ý nghĩa lâm sàng về huyết áp lúc nghỉ so với sumatriptan đơn độc. Kết quả này không loại trừ nguy cơ tăng huyết áp được ghi nhận sau lưu hành ở người sử dụng thuốc đối kháng CGRP.
Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.
Chỉ định của Zavegepant
Theo nhãn FDA, ZAVZPRET được chỉ định điều trị cấp cơn migraine có hoặc không có aura ở người lớn.
Giới hạn sử dụng: ZAVZPRET không được chỉ định để điều trị dự phòng migraine. An toàn và hiệu quả ở trẻ em chưa được xác lập.
Các ứng dụng hoặc quần thể đang được nghiên cứu gồm:
- Dạng Zavegepant đường uống để dự phòng migraine trong nghiên cứu NCT04804033. Đây là ứng dụng nghiên cứu và không phải chỉ định của ZAVZPRET dạng xịt mũi.
- Zavegepant dạng xịt mũi ở trẻ em mắc migraine, gồm nghiên cứu dược động học và an toàn NCT06995729. Thuốc chưa được phê duyệt cho trẻ em.
- An toàn khi phơi nhiễm trong thai kỳ đang được theo dõi trong nghiên cứu thuần tập hậu mãi do cơ quan quản lý yêu cầu; báo cáo cuối cùng dự kiến năm 2032.
Không trình bày các nghiên cứu trên như chỉ định đã được xác lập.
Liều dùng và cách sử dụng
Theo nhãn FDA:
- Liều khuyến cáo: 10 mg, tương đương một lần xịt vào một bên mũi khi cần.
- Liều tối đa trong 24 giờ: 10 mg, tương đương một lần xịt.
- Không sử dụng thiết bị lần thứ hai.
- Độ an toàn khi điều trị hơn tám cơn migraine trong 30 ngày chưa được xác lập.
Đây là liều tham khảo từ nhãn thuốc, không phải liều cá nhân hóa. Người bệnh không tự xịt thêm nếu thuốc chưa đạt hiệu quả mong muốn và không dùng hằng ngày để dự phòng.
ZAVZPRET chỉ dùng trong mũi. Mỗi thiết bị chứa một liều hoàn chỉnh và chỉ xịt được một lần.
- Không thử xịt, mồi bơm hoặc ấn pít-tông trước khi sử dụng.
- Chỉ lấy thiết bị khỏi bao bì khi chuẩn bị dùng.
- Xịt toàn bộ liều vào một bên mũi theo hướng dẫn sử dụng đi kèm.
- Không tái sử dụng thiết bị.
- Tránh dùng đồng thời thuốc thông mũi dạng xịt. Nếu không thể tránh, thuốc thông mũi phải được dùng ít nhất một giờ sau ZAVZPRET.
Người bệnh cần được bác sĩ hoặc dược sĩ hướng dẫn kỹ thuật sử dụng trước lần dùng đầu tiên.
Cần theo dõi:
- Huyết áp mới tăng hoặc tình trạng tăng huyết áp có sẵn nặng hơn.
- Tê, lạnh, đau hoặc đổi màu ngón tay, ngón chân gợi ý hiện tượng Raynaud.
- Sưng mặt, môi, lưỡi hoặc họng; khó thở, mày đay hoặc phát ban gợi ý phản ứng quá mẫn.
- Tần suất cần điều trị cơn migraine. Nếu phải điều trị trên tám cơn trong 30 ngày, độ an toàn chưa được xác lập và kế hoạch điều trị cần được bác sĩ đánh giá lại.
- Khó chịu mũi, thay đổi vị giác, buồn nôn hoặc nôn.
Không có yêu cầu theo dõi nồng độ Zavegepant trong máu thường quy trên nhãn.
Cảnh báo và lưu ý về Zavegepant
ZAVZPRET chống chỉ định ở người có tiền sử phản ứng quá mẫn với Zavegepant hoặc bất kỳ thành phần nào của thuốc. Các phản ứng đã ghi nhận gồm phản vệ.
Suy gan nặng và độ thanh thải creatinin dưới 30 ml/phút được nhãn hướng dẫn tránh sử dụng, nhưng không được liệt kê trong mục chống chỉ định chính thức.
Trong hai thử nghiệm đối chứng dùng một liều 10 mg, các phản ứng thường gặp hơn giả dược gồm:
- Rối loạn vị giác, bao gồm vị giác bất thường hoặc mất vị giác: 18%.
- Buồn nôn: 4%.
- Khó chịu ở mũi: 3%.
- Nôn: 2%.
Phản ứng quá mẫn, gồm sưng mặt và mày đay, xảy ra ở dưới 1% người sử dụng trong dữ liệu thử nghiệm.
Các phản ứng nghiêm trọng hoặc cần được đánh giá y tế gồm:
- Phản ứng quá mẫn nghiêm trọng, gồm phản vệ, sưng mặt và mày đay.
- Tăng huyết áp mới xuất hiện hoặc tăng huyết áp có sẵn nặng hơn. Một số trường hợp cần dùng thuốc điều trị hoặc nhập viện.
- Hiện tượng Raynaud mới xuất hiện, tái phát hoặc nặng hơn. Một số trường hợp hậu mãi liên quan đau nghiêm trọng, nhập viện hoặc khuyết tật.
Phải ngừng thuốc và được cấp cứu khi có khó thở, sưng mặt–họng hoặc dấu hiệu phản vệ. Khi xuất hiện triệu chứng Raynaud, nhãn yêu cầu ngừng thuốc và liên hệ nhân viên y tế.
Cần thận trọng đặc biệt ở người:
- Có tăng huyết áp hoặc huyết áp chưa được kiểm soát.
- Có tiền sử hiện tượng Raynaud hoặc rối loạn tuần hoàn ở ngón tay, ngón chân.
- Có tiền sử dị ứng thuốc hoặc từng phản vệ.
- Có suy gan nặng.
- Có độ thanh thải creatinin dưới 30 ml/phút.
- Đang sử dụng thuốc ảnh hưởng chất vận chuyển OATP1B3, NTCP hoặc thuốc thông mũi dạng xịt.
Tăng huyết áp có thể xảy ra vào bất kỳ thời điểm nào nhưng được báo cáo thường xuyên nhất trong vòng bảy ngày sau khi bắt đầu điều trị bằng thuốc đối kháng CGRP. Người có Raynaud từ trước cần được theo dõi nguy cơ tái phát hoặc nặng hơn.
Bảo quản ZAVZPRET ở nhiệt độ phòng có kiểm soát từ 20°C đến 25°C; cho phép dao động từ 15°C đến 30°C. Không để đông lạnh.
Giữ thiết bị trong bao bì vỉ cho đến khi sử dụng. Không thử xịt, mồi bơm hoặc ấn pít-tông trước khi dùng. Để thuốc ngoài tầm với của trẻ em.
Đối tượng đặc biệt
An toàn và hiệu quả của Zavegepant ở người bệnh nhi chưa được xác lập; thuốc hiện chỉ được FDA phê duyệt cho người lớn.
Nghiên cứu NCT06995729 đang đánh giá dược động học và an toàn của Zavegepant dạng xịt mũi ở trẻ có tiền sử migraine. Đây là sử dụng trong nghiên cứu, không phải căn cứ để áp dụng liều người lớn cho trẻ em.
Các nghiên cứu ZAVZPRET không có đủ số người từ 65 tuổi trở lên để xác định chắc chắn liệu đáp ứng có khác người trẻ hơn hay không. Trong số lượng hạn chế đã nghiên cứu, không ghi nhận khác biệt dược động học có ý nghĩa lâm sàng.
Không cần chỉnh liều chỉ dựa trên tuổi theo nhãn, nhưng vẫn phải xem xét chức năng gan, thận, huyết áp và thuốc dùng đồng thời.
Chưa có dữ liệu đầy đủ để xác định nguy cơ phát triển của Zavegepant ở phụ nữ mang thai. Nghiên cứu động vật không ghi nhận ảnh hưởng bất lợi lên phát triển phôi thai hoặc trước và sau sinh ở mức phơi nhiễm cao hơn nhiều so với người, nhưng dữ liệu này không chứng minh thuốc an toàn trong thai kỳ người.
Một nghiên cứu an toàn hậu mãi đang theo dõi nguy cơ dị tật bẩm sinh, sẩy thai, biến chứng thai kỳ, thai chết lưu, sinh non và trẻ nhỏ so với tuổi thai; báo cáo cuối dự kiến năm 2032.
Người mang thai hoặc dự định mang thai không tự sử dụng thuốc; bác sĩ cần cân nhắc nhu cầu điều trị và dữ liệu an toàn còn hạn chế.
Chưa có dữ liệu về sự hiện diện của Zavegepant hoặc chất chuyển hóa trong sữa mẹ, ảnh hưởng đối với trẻ bú mẹ hoặc ảnh hưởng đến lượng sữa.
Quyết định sử dụng cần cân nhắc lợi ích phát triển và sức khỏe của việc cho bú, nhu cầu điều trị của người mẹ và nguy cơ tiềm tàng đối với trẻ. Không tự sử dụng khi đang cho con bú.
- Suy gan nhẹ, Child-Pugh A: không cần chỉnh liều theo nhãn.
- Suy gan trung bình, Child-Pugh B: không cần chỉnh liều theo nhãn.
- Suy gan nặng, Child-Pugh C: chưa được nghiên cứu và phải tránh sử dụng.
Ở người suy gan trung bình, AUC tăng khoảng 1,9 lần nhưng nhãn không xem đây là thay đổi có ý nghĩa lâm sàng dự kiến.
Khuyến cáo riêng cho người đồng thời suy gan và suy thận.
Theo nhãn, phải tránh Zavegepant khi người bệnh suy gan nặng hoặc có độ thanh thải creatinin dưới 30 ml/phút. Với mức suy chức năng nhẹ hơn, việc sử dụng cần căn cứ vào đánh giá tổng thể của bác sĩ và các thuốc dùng đồng thời.
Tương tác thuốc của Zavegepant
- Tránh phối hợp với thuốc ức chế OATP1B3 hoặc NTCP vì có thể làm tăng đáng kể mức phơi nhiễm Zavegepant.
- Tránh phối hợp với thuốc cảm ứng OATP1B3 hoặc NTCP vì có thể làm giảm mức phơi nhiễm và hiệu lực của Zavegepant.
- Tránh dùng đồng thời thuốc thông mũi dạng xịt. Nếu không thể tránh, dùng thuốc thông mũi ít nhất một giờ sau ZAVZPRET.
- Itraconazole, một chất ức chế mạnh CYP3A4 và P-glycoprotein, không làm thay đổi mức phơi nhiễm Zavegepant ở mức có ý nghĩa lâm sàng trong nghiên cứu được ghi trên nhãn.
- Không ghi nhận tương tác dược động học đáng kể với thuốc tránh thai chứa ethinyl estradiol hoặc sumatriptan trong các nghiên cứu được nêu trên nhãn.
Người bệnh phải cung cấp đầy đủ danh sách thuốc kê đơn, thuốc không kê đơn, vitamin và dược liệu cho bác sĩ hoặc dược sĩ để kiểm tra các chất vận chuyển OATP1B3 và NTCP.
Thắc mắc về hoạt chất Zavegepant
Zavegepant là thuốc phân tử nhỏ đối kháng thụ thể CGRP, thuộc nhóm gepant. ZAVZPRET chứa Zavegepant dạng xịt mũi và được FDA phê duyệt để điều trị cấp cơn migraine có hoặc không có aura ở người lớn.
Không theo chỉ định hiện hành của ZAVZPRET. Nhãn FDA nêu rõ thuốc không được chỉ định để phòng ngừa migraine. Dạng Zavegepant đường uống đang được nghiên cứu cho dự phòng nhưng chưa được xem là chỉ định đã được phê duyệt.
Không. Liều tối đa theo nhãn là một lần xịt 10 mg vào một bên mũi trong 24 giờ. Người bệnh không xịt thêm nếu cơn chưa hết và không tái sử dụng thiết bị đơn liều.
Tác dụng phụ thường gặp gồm thay đổi hoặc mất vị giác, buồn nôn, khó chịu ở mũi và nôn. Trong thử nghiệm, rối loạn vị giác được báo cáo ở khoảng 18% người dùng ZAVZPRET 10 mg.
Tăng huyết áp và hiện tượng Raynaud không được liệt kê là chống chỉ định tuyệt đối, nhưng nhãn cảnh báo thuốc đối kháng CGRP có thể gây tăng huyết áp mới, làm huyết áp nặng hơn hoặc gây Raynaud mới xuất hiện, tái phát hay nặng hơn.
Người có các tình trạng này cần báo bác sĩ trước khi dùng, theo dõi huyết áp và triệu chứng tuần hoàn. Khi xuất hiện triệu chứng Raynaud, nhãn yêu cầu ngừng ZAVZPRET và liên hệ nhân viên y tế.

