Sotalol

Sotalol là thuốc chống loạn nhịp có đồng thời đặc tính nhóm II và nhóm III theo phân loại Vaughan Williams. Thuốc chẹn không chọn lọc thụ thể beta-adrenergic, đồng thời kéo dài điện thế hoạt động và thời kỳ trơ của cơ tim. Sotalol được sử dụng để điều trị một số rối loạn nhịp thất đe dọa tính mạng và duy trì nhịp xoang ở người bị rung nhĩ hoặc cuồng nhĩ có triệu chứng rõ sau khi đã trở về nhịp xoang.

Sotalol có thể kéo dài khoảng QT và gây nhịp nhanh thất đa hình kiểu xoắn đỉnh, ngất hoặc đột tử. Nhãn thuốc Hoa Kỳ yêu cầu bắt đầu hoặc bắt đầu lại sotalol tại cơ sở có khả năng hồi sức tim và theo dõi điện tâm đồ liên tục, thường trong ít nhất ba ngày. Thuốc được thải chủ yếu dưới dạng không đổi qua thận, vì vậy khoảng cách dùng phải được điều chỉnh theo độ thanh thải creatinin. Người bệnh không được tự dùng sotalol hoặc tự uống lại đơn thuốc cũ sau thời gian gián đoạn.

✍️ Chịu trách nhiệm chuyên môn: DS. Tuấn (Dược sĩ lâm sàng)🕘 Rà soát chuyên môn lần cuối: 10/07/2026

Nội dung chính

  • Nhóm thuốc: Thuốc chống loạn nhịp nhóm II và III; chẹn beta không chọn lọc.
  • Mã ATC: C07AA07.
  • Chỉ định chính: Loạn nhịp thất đe dọa tính mạng và duy trì nhịp xoang ở rung nhĩ hoặc cuồng nhĩ có triệu chứng rõ.
  • Cảnh báo quan trọng nhất: Kéo dài QT, xoắn đỉnh và các loạn nhịp thất có thể tử vong.
  • Khởi trị: Thường phải thực hiện tại cơ sở có điện tâm đồ liên tục và khả năng hồi sức tim.
  • Theo dõi: QT/QTc, nhịp tim, kali, magnesi, creatinin và độ thanh thải creatinin.
  • Thải trừ: Chủ yếu qua thận dưới dạng không đổi; thời gian bán thải trung bình khoảng 12 giờ.
  • Suy thận: Phải giảm tần suất dùng hoặc điều chỉnh liều theo chức năng thận.
  • Cho con bú: Nhãn Hoa Kỳ khuyến cáo không cho con bú; LactMed ưu tiên thuốc chẹn beta khác.
  • Nguyên tắc sử dụng: Không tự khởi trị, uống lại, tăng liều, giảm liều hoặc ngừng thuốc đột ngột.

Hoạt chất Sotalol là gì?

Sotalol là thuốc chống loạn nhịp có hai cơ chế chính: chẹn beta không chọn lọc và kéo dài tái cực cơ tim. Thuốc làm chậm nhịp xoang, giảm dẫn truyền qua nút nhĩ thất, đồng thời kéo dài khoảng QT và thời kỳ trơ của tâm nhĩ, tâm thất và đường dẫn truyền phụ.

Do có thể gây chính những rối loạn nhịp nguy hiểm mà thuốc được dùng để điều trị, sotalol chỉ được sử dụng khi lợi ích dự kiến vượt trội nguy cơ và có điều kiện theo dõi thích hợp.

CHUYÊN LUẬN DƯỢC CHẤT

Sotalol

CAS 3930-20-9

Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển

Danh pháp

Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất

Tên hoạt chất

Sotalol

Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN)

Sotalol

Tên IUPAC

N-[4-[1-hydroxy-2-(propan-2-ylamino)ethyl]phenyl]methanesulfonamide

Tên khác / tên đồng nghĩa

Sotalol hydrochloride; sotalol hydroclorid; d,l-sotalol.

Sotalol hydrochloride là dạng muối được sử dụng trong viên uống và dung dịch tiêm tĩnh mạch.

Tên Latinh / tên dược điển

Sotalolum

Định danh & cấu trúc phân tử

Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử

Số đăng ký CAS

3930-20-9

UNII

A6D97U294I

PubChem CID

5253

RxNorm CUI

9947

Dược động học của Sotalol

Sotalol có sinh khả dụng đường uống khoảng 90–100%. Nồng độ đỉnh trong huyết tương thường đạt sau 2,5–4 giờ và trạng thái ổn định đạt trong khoảng 2–3 ngày khi dùng mỗi 12 giờ.

Thuốc không gắn đáng kể với protein huyết tương, qua hàng rào máu–não kém, không được chuyển hóa và được thải chủ yếu dưới dạng không đổi qua thận. Thời gian bán thải trung bình khoảng 12 giờ nhưng kéo dài đáng kể khi suy thận.

Giai đoạn I: Hấp thu

Sotalol được hấp thu nhanh và gần như hoàn toàn qua đường tiêu hóa. Nồng độ đỉnh trong huyết tương đạt sau khoảng 2,5–4 giờ.

Thức ăn có thể làm giảm mức hấp thu khoảng 20%. Thuốc kháng acid chứa nhôm oxyd hoặc magnesi hydroxyd làm giảm phơi nhiễm sotalol nếu dùng gần nhau.

Các thông số hấp thu và phơi nhiễm
F · Sinh khả dụng

Sinh khả dụng đường uống của sotalol khoảng 90–100% ở người khỏe mạnh.

Một bữa ăn tiêu chuẩn có thể làm giảm hấp thu sotalol khoảng 20% so với khi đói. Người bệnh nên dùng thuốc nhất quán theo cùng một mối liên hệ với bữa ăn mỗi ngày, theo hướng dẫn của bác sĩ và nhãn sản phẩm.

Giai đoạn II: Phân bố

Sotalol không gắn với protein huyết tương. Thuốc phân bố vào khoang huyết tương và mô ngoại biên nhưng qua hàng rào máu–não kém.

Sotalol qua được nhau thai, có trong nước ối và được bài tiết với nồng độ cao vào sữa mẹ.

Giai đoạn III: Chuyển hóa

Sotalol không được chuyển hóa đáng kể và không được dự kiến gây cảm ứng hoặc ức chế enzym CYP450.

Đặc điểm này làm cho chức năng thận, thay vì chức năng gan, trở thành yếu tố chính quyết định tốc độ thải trừ thuốc.

Giai đoạn IV: Thải trừ

Sotalol được đào thải chủ yếu qua thận dưới dạng không đổi, chủ yếu bằng lọc cầu thận và một phần nhỏ qua bài tiết ống thận.

Khoảng 80–90% liều được bài tiết nguyên dạng trong nước tiểu theo SmPC được tham khảo. Sotalol có thể được loại khỏi tuần hoàn bằng thẩm tách máu.

Các thông số và đường thải trừ
t½ · Thời gian bán thải

Thời gian bán thải trung bình của sotalol ở người có chức năng thận bình thường khoảng 12 giờ.

Ở người vô niệu, thời gian bán thải có thể kéo dài tới khoảng 69 giờ. Vì vậy, khoảng cách liều phải được điều chỉnh theo chức năng thận.

CL · Độ thanh thải toàn phần

Tốc độ thải trừ sotalol liên quan trực tiếp với chức năng thận và độ thanh thải creatinin. Khi chức năng thận giảm, độ thanh thải thuốc giảm, thời gian bán thải tăng và nguy cơ tích lũy, kéo dài QT cũng tăng.

Giá trị độ thanh thải toàn thân chuẩn hóa áp dụng cho mọi nhóm người bệnh.

Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học

Các yếu tố đáng chú ý gồm:

  • Suy thận: làm giảm thải trừ và kéo dài thời gian bán thải.
  • Người cao tuổi: tuổi tự nó không làm thay đổi đáng kể dược động học, nhưng suy giảm chức năng thận làm tăng tích lũy.
  • Thức ăn: bữa ăn tiêu chuẩn làm giảm hấp thu khoảng 20%.
  • Thuốc kháng acid chứa nhôm hoặc magnesi: làm giảm nồng độ đỉnh và diện tích dưới đường cong nếu dùng trong vòng hai giờ.
  • Trẻ em: diện tích bề mặt cơ thể có ảnh hưởng quan trọng; trẻ có diện tích cơ thể rất nhỏ có thể có mức phơi nhiễm cao hơn.
  • Suy gan: không làm thay đổi đáng kể độ thanh thải sotalol.
  • Thẩm tách máu: có thể làm giảm nồng độ sotalol trong huyết tương.

Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Dược lý và cơ chế của Sotalol

Sotalol thuộc nhóm thuốc chẹn beta không chọn lọc, mã ATC C07AA07, đồng thời có hoạt tính chống loạn nhịp nhóm III.

  • Hoạt tính nhóm II: chẹn beta-1 tại tim làm giảm nhịp tim, dẫn truyền nhĩ thất và sức co bóp; chẹn beta-2 có thể gây co thắt phế quản.
  • Hoạt tính nhóm III: ức chế dòng kali tái cực, kéo dài điện thế hoạt động, thời kỳ trơ và khoảng QT.
  • Thuốc không có hoạt tính giống giao cảm nội tại và không có tác dụng ổn định màng đáng kể.

Phần III: Cơ chế tác dụng

Sotalol đối kháng thụ thể beta-adrenergic không chọn lọc, làm giảm nhịp tim, giảm dẫn truyền qua nút nhĩ thất và kéo dài thời gian trơ của nút nhĩ thất.

Đồng thời, thuốc kéo dài pha tái cực của điện thế hoạt động cơ tim, làm tăng thời kỳ trơ hiệu quả của cơ nhĩ, cơ thất và đường dẫn truyền phụ. Trên điện tâm đồ, tác dụng này có thể biểu hiện bằng kéo dài PR, QT và QTc nhưng thường không làm thay đổi đáng kể QRS.

Phần IV: Dược lực học và đáp ứng

Tác dụng chẹn beta có thể xuất hiện ở liều uống thấp, trong khi hoạt tính nhóm III rõ hơn ở tổng liều khoảng 160 mg/ngày trở lên.

Trong khoảng liều 160–640 mg/ngày, nhãn thuốc ghi nhận QT tăng trung bình khoảng 40–100 mili giây và QTc tăng khoảng 10–40 mili giây theo liều. Mức độ kéo dài QT và nguy cơ xoắn đỉnh tăng khi liều cao, nhịp chậm, suy thận, hạ kali, hạ magnesi hoặc phối hợp thuốc kéo dài QT.

Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Chỉ định của Sotalol

Liều dùng và cách sử dụng

Cảnh báo và lưu ý về Sotalol

Đối tượng đặc biệt

Tương tác thuốc của Sotalol

Các tương tác quan trọng gồm:

  • Thuốc chống loạn nhịp nhóm IA như quinidine, procainamide, disopyramide và nhóm III như amiodarone: tăng kéo dài QT và nguy cơ loạn nhịp; thường không khuyến nghị phối hợp.
  • Các thuốc khác kéo dài QT: tăng nguy cơ xoắn đỉnh; cần tránh hoặc giám sát đặc biệt.
  • Digoxin, verapamil, diltiazem, thuốc chẹn beta khác: tăng nguy cơ nhịp chậm, block tim, hạ huyết áp hoặc suy tim.
  • Reserpine, guanethidine và thuốc làm cạn catecholamine: tăng nguy cơ nhịp chậm, hạ huyết áp và ngất.
  • Insulin hoặc thuốc hạ đường huyết: có thể cần điều chỉnh liều; sotalol che lấp nhịp nhanh cảnh báo hạ đường huyết.
  • Thuốc chủ vận beta-2 như salbutamol hoặc terbutaline: sotalol đối kháng tác dụng giãn phế quản và có thể làm tăng liều cần thiết.
  • Clonidine: phối hợp tăng nguy cơ nhịp chậm và block; trình tự ngừng thuốc phải được bác sĩ kiểm soát để tránh tăng huyết áp bật lại.
  • Thuốc lợi tiểu mất kali, corticosteroid toàn thân, amphotericin B hoặc thuốc nhuận tràng gây mất kali: làm tăng nguy cơ xoắn đỉnh do hạ kali hoặc hạ magnesi.
  • Thuốc kháng acid chứa nhôm hoặc magnesi: giảm hấp thu sotalol nếu dùng trong vòng hai giờ.
  • Sotalol có thể gây tăng giả metanephrine niệu khi xét nghiệm bằng một số phương pháp quang học.

Thắc mắc về hoạt chất Sotalol

Lưu ý: Nội dung chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo về hoạt chất/dược chất, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của bác sĩ. Người bệnh không tự ý dùng, ngừng thuốc hoặc thay đổi liều khi chưa có hướng dẫn từ nhân viên y tế.
Đã có 12 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *