Mivacurium

Mivacurium là thuốc chẹn thần kinh cơ không khử cực, tác dụng ngắn, được tiêm tĩnh mạch như một thuốc hỗ trợ trong gây mê toàn thân. Thuốc cạnh tranh với acetylcholine tại thụ thể nicotinic ở bản vận động, gây giãn hoặc liệt cơ xương để tạo thuận lợi cho đặt nội khí quản, phẫu thuật và thông khí cơ học. Mivacurium không gây mất ý thức và không giảm đau, vì vậy chỉ được sử dụng sau khi người bệnh đã được gây mê hoặc an thần đầy đủ. Thuốc bị thủy phân nhanh bởi cholinesterase huyết tương; người thiếu enzym này do di truyền, bệnh lý hoặc thuốc phối hợp có thể bị liệt cơ kéo dài. Việc sử dụng phải do bác sĩ gây mê có kinh nghiệm thực hiện tại nơi có phương tiện đặt nội khí quản, hỗ trợ hô hấp và hồi sức. Chức năng thần kinh cơ cần được theo dõi định lượng, đồng thời phải xác nhận tỷ số train-of-four đạt ít nhất 0,9 trước khi rút ống nội khí quản.

✍️ Chịu trách nhiệm chuyên môn: DS. Tuấn (Dược sĩ lâm sàng)🕘 Rà soát chuyên môn lần cuối: 10/07/2026

Nội dung chính

  • Mivacurium là gì: Thuốc chẹn thần kinh cơ không khử cực, tác dụng ngắn, dùng đường tĩnh mạch.
  • Vai trò: Hỗ trợ gây mê toàn thân để đặt nội khí quản, giãn cơ khi phẫu thuật hoặc thông khí cơ học.
  • Không có tác dụng: Không gây ngủ, không làm mất ý thức và không giảm đau.
  • Cơ chế: Đối kháng cạnh tranh acetylcholine tại thụ thể nicotinic ở bản vận động thần kinh–cơ.
  • Chuyển hóa: Chủ yếu bị thủy phân bởi cholinesterase huyết tương.
  • Nguy cơ chính: Liệt cơ và ngừng thở; phong bế kéo dài khi giảm hoạt tính cholinesterase huyết tương; phản vệ và phản ứng do giải phóng histamine.
  • Theo dõi: Theo dõi định lượng thần kinh cơ; xác nhận train-of-four ≥0,9 trước khi rút ống nội khí quản.
  • Điều kiện sử dụng: Chỉ dùng bởi hoặc dưới giám sát của bác sĩ gây mê, khi có sẵn thiết bị thông khí và hồi sức.
  • Tự sử dụng: Tuyệt đối không sử dụng ngoài cơ sở y tế hoặc tự áp dụng liều tham khảo.

Hoạt chất Mivacurium là gì?

Mivacurium là thuốc gây liệt cơ xương tác dụng ngắn, thuộc nhóm chẹn thần kinh cơ không khử cực. Thuốc được dùng như một thành phần hỗ trợ của gây mê toàn thân, không phải thuốc gây mê, thuốc an thần hoặc thuốc giảm đau. Người dùng thuốc vẫn có thể còn ý thức nếu không được gây mê đầy đủ.

CHUYÊN LUẬN DƯỢC CHẤT

Mivacurium

CAS 133814-19-4

Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển

Danh pháp

Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất

Tên hoạt chất

Mivacurium

Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN)

Mivacurium

Tên IUPAC

bis[3-[(1R)-6,7-dimethoxy-2-methyl-1-[(3,4,5-trimethoxyphenyl)methyl]-3,4-dihydro-1H-isoquinolin-2-ium-2-yl]propyl] (E)-oct-4-enedioate

Tên khác / tên đồng nghĩa

Mivacurium chloride là dạng muối của hoạt chất dùng trong chế phẩm tiêm. Mivacron là tên biệt dược được ghi trong nhãn FDA, không phải tên đồng nghĩa hóa học của hoạt chất.

Tên viết tắt

MIV

Định danh & cấu trúc phân tử

Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử

Số đăng ký CAS

133814-19-4

UNII

77D66S9Q93

PubChem CID

5281042

RxNorm CUI

30077

Dược động học của Mivacurium

Mivacurium được đưa trực tiếp vào tuần hoàn bằng đường tĩnh mạch và có thể tích phân bố tương đối nhỏ. Thuốc bị bất hoạt chủ yếu bằng thủy phân enzym bởi cholinesterase huyết tương, tạo thành một alcohol amoni bậc bốn và một chất chuyển hóa monoester amoni bậc bốn. Hai đồng phân có hoạt lực chính được thanh thải rất nhanh, với thời gian bán thải khoảng 2 phút. Đào thải mivacurium nguyên dạng qua thận và mật chỉ là con đường phụ; nước tiểu và mật là những đường đào thải quan trọng của các chất chuyển hóa.

Giai đoạn I: Hấp thu

Không áp dụng giai đoạn hấp thu qua biểu mô vì thuốc chỉ được dùng đường tĩnh mạch. Thời gian đạt mức phong bế thần kinh cơ tối đa phụ thuộc liều, tốc độ tiêm, tuổi, thuốc mê phối hợp và tình trạng người bệnh; với các phác đồ đặt nội khí quản được khuyến nghị, mức phong bế tối đa thường xuất hiện trong khoảng 1,5–2,5 phút.

Các thông số hấp thu và phơi nhiễm
F · Sinh khả dụng

Do được tiêm trực tiếp vào tĩnh mạch, sinh khả dụng hệ thống của liều đã vào tuần hoàn được quy ước là 100%. Không có giai đoạn hấp thu qua đường tiêu hóa.

Giai đoạn II: Phân bố

Thể tích phân bố ở người trưởng thành khỏe mạnh trong phẫu thuật tương đối nhỏ:

  • Đồng phân trans-trans: trung bình khoảng 147 mL/kg.
  • Đồng phân cis-trans: trung bình khoảng 276 mL/kg.
  • Đồng phân cis-cis: trung bình khoảng 335 mL/kg.

Mức gắn protein huyết tương chưa được xác định do thuốc bị thủy phân rất nhanh bởi cholinesterase huyết tương.

Giai đoạn III: Chuyển hóa

Con đường bất hoạt chính là thủy phân enzym bởi cholinesterase huyết tương, còn gọi là pseudocholinesterase hoặc butyrylcholinesterase. Quá trình này tạo thành một alcohol amoni bậc bốn và một monoester amoni bậc bốn; dữ liệu tiền lâm sàng cho thấy các chất chuyển hóa có hoạt tính thần kinh cơ, tự chủ hoặc tim mạch không đáng kể ở nồng độ liên quan.

Giai đoạn IV: Thải trừ

Đào thải mivacurium nguyên dạng qua thận và mật là con đường thứ yếu. Nước tiểu và mật có vai trò quan trọng hơn trong việc đào thải hai chất chuyển hóa sau thủy phân. Hiệu lực của thuốc không phụ thuộc chủ yếu vào bài tiết thận, nhưng suy thận có thể làm giảm hoạt tính cholinesterase huyết tương và kéo dài phong bế.

Các thông số và đường thải trừ
t½ · Thời gian bán thải
  • Đồng phân trans-trans: trung bình khoảng 2,0 phút.
  • Đồng phân cis-trans: trung bình khoảng 1,8 phút.
  • Đồng phân cis-cis ít hoạt lực hơn: trung bình khoảng 53 phút.

Thời gian bán thải ngắn của hai đồng phân có hoạt lực chính phù hợp với thời gian phong bế thần kinh cơ ngắn của Mivacurium.

CL · Độ thanh thải toàn phần

Trong dữ liệu người trưởng thành khỏe mạnh:

  • Độ thanh thải huyết tương của đồng phân trans-trans: trung bình khoảng 53 mL/phút/kg.
  • Độ thanh thải huyết tương của đồng phân cis-trans: trung bình khoảng 99 mL/phút/kg.
  • Độ thanh thải đồng phân cis-cis: khoảng 4,6 mL/phút/kg trong dữ liệu FDA.

Độ thanh thải của hai đồng phân có hoạt lực chính phụ thuộc hoạt tính cholinesterase huyết tương.

Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học

Các yếu tố có thể làm giảm hoạt tính cholinesterase huyết tương và kéo dài tác dụng của Mivacurium gồm:

  • Biến thể di truyền của enzym cholinesterase huyết tương.
  • Thai kỳ và thời kỳ hậu sản.
  • Suy gan giai đoạn cuối.
  • Suy thận cấp, mạn hoặc giai đoạn cuối.
  • Nhiễm trùng nặng hoặc kéo dài, lao, uốn ván toàn thể.
  • Ung thư, thiếu máu mạn, suy dinh dưỡng hoặc bệnh suy kiệt.
  • Suy tim mất bù, phù niêm, bệnh mô liên kết và loét dạ dày.
  • Bỏng.
  • Trao đổi huyết tương, lọc huyết tương hoặc tuần hoàn ngoài cơ thể.
  • Thuốc làm giảm hoặc ức chế cholinesterase huyết tương.

Người cao tuổi có thể có thời gian khởi phát, thời gian tác dụng và hồi phục kéo dài hơn khoảng 20–30%.

Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Dược lý và cơ chế của Mivacurium

Mivacurium thuộc nhóm thuốc giãn cơ ngoại biên chứa amoni bậc bốn. Đây là thuốc chẹn thần kinh cơ cạnh tranh, không khử cực và có thời gian tác dụng ngắn nhờ được cholinesterase huyết tương thủy phân nhanh.

Phần III: Cơ chế tác dụng

Mivacurium cạnh tranh với acetylcholine tại thụ thể nicotinic ở bản vận động của cơ xương. Việc ngăn acetylcholine gắn với thụ thể làm gián đoạn dẫn truyền thần kinh–cơ và gây liệt cơ mềm, bao gồm cả cơ hô hấp. Tác dụng này có thể được đối kháng bằng thuốc ức chế acetylcholinesterase như neostigmine hoặc edrophonium khi đã xuất hiện dấu hiệu hồi phục tự phát.

Phần IV: Dược lực học và đáp ứng

Liều ED95 ở người lớn được gây mê bằng opioid vào khoảng 0,07 mg/kg. Thời gian phong bế hiệu quả tăng theo liều; SmPC ghi nhận các liều 0,07; 0,15; 0,20 và 0,25 mg/kg tạo phong bế hiệu quả tương ứng khoảng 13; 16; 20 và 23 phút. Khi hồi phục tự phát đã bắt đầu, quá trình hồi phục hoàn toàn thường diễn ra trong khoảng 15 phút ở người lớn.

Liều từ 0,2 mg/kg trở lên, đặc biệt khi tiêm nhanh, có thể gây giải phóng histamine, đỏ bừng, hạ huyết áp, nhịp nhanh hoặc co thắt phế quản. Tiêm chậm trong 30–60 giây hoặc chia liều giúp giảm các tác động này.

Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Chỉ định của Mivacurium

Liều dùng và cách sử dụng

Cảnh báo và lưu ý về Mivacurium

Đối tượng đặc biệt

Tương tác thuốc của Mivacurium

Các thuốc hoặc nhóm thuốc có thể làm tăng mức độ hoặc thời gian phong bế thần kinh cơ gồm:

  • Thuốc mê đường hô hấp: enflurane, isoflurane, sevoflurane và halothane.
  • Kháng sinh aminoglycoside, polymyxin, spectinomycin, tetracycline, lincomycin và clindamycin.
  • Thuốc chống loạn nhịp hoặc tim mạch: propranolol, thuốc chẹn kênh calci, lidocaine, procainamide và quinidine.
  • Thuốc lợi tiểu: furosemide; có thể gồm thiazide, mannitol và acetazolamide.
  • Muối magnesium.
  • Ketamine và lithium.
  • Thuốc chẹn hạch.
  • Thuốc làm giảm cholinesterase huyết tương: thuốc chống phân bào, thuốc ức chế monoamine oxidase, echothiophate, organophosphate, thuốc kháng cholinesterase, một số hormon, bambuterol và thuốc ức chế tái hấp thu serotonin chọn lọc.
  • Các thuốc chẹn thần kinh cơ không khử cực khác có thể tạo tác dụng cộng hợp hoặc hiệp đồng.

Nếu đã dùng succinylcholine để đặt nội khí quản, cần quan sát thấy hồi phục tự phát khỏi tác dụng của succinylcholine trước khi dùng Mivacurium. Không dùng succinylcholine chỉ để kéo dài tác dụng của thuốc chẹn không khử cực vì có thể tạo phong bế phức tạp và khó đảo ngược. Điều trị phenytoin hoặc carbamazepine kéo dài có thể làm giảm đáp ứng với thuốc chẹn thần kinh cơ không khử cực.

Thắc mắc về hoạt chất Mivacurium

Lưu ý: Nội dung chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo về hoạt chất/dược chất, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của bác sĩ. Người bệnh không tự ý dùng, ngừng thuốc hoặc thay đổi liều khi chưa có hướng dẫn từ nhân viên y tế.
Đã có 1 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *