Basiliximab

Basiliximab là thuốc ức chế miễn dịch sinh học, thuộc nhóm kháng thể đơn dòng khảm chuột/người IgG1 kappa, được thiết kế để gắn vào chuỗi alpha của thụ thể interleukin-2, còn gọi là CD25, trên tế bào lympho T hoạt hóa. Thuốc được dùng để dự phòng thải ghép cấp ở người ghép thận mới, phối hợp với phác đồ ức chế miễn dịch như ciclosporin/cyclosporine và corticosteroid; một số phác đồ có thể thêm azathioprine hoặc mycophenolate mofetil. Basiliximab không phải thuốc tự sử dụng tại nhà, không dùng để điều trị mọi loại ghép tạng và phải được chỉ định, pha, truyền hoặc tiêm tĩnh mạch bởi nhân viên y tế có kinh nghiệm trong ghép tạng. Người bệnh không nên tự ý tìm mua, dùng hoặc thay đổi bất kỳ thuốc chống thải ghép nào nếu chưa có hướng dẫn của bác sĩ chuyên khoa.

✍️ Chịu trách nhiệm chuyên môn: DS. Tuấn (Dược sĩ lâm sàng)🕘 Rà soát chuyên môn lần cuối: 09/07/2026

Nội dung chính

  • Basiliximab là kháng thể đơn dòng ức chế hoạt hóa tế bào T qua thụ thể IL-2.
  • Bối cảnh dùng thường là dự phòng thải ghép cấp sau ghép thận.
  • Chỉ dùng trong chương trình ghép tạng và kế hoạch ức chế miễn dịch chuyên khoa.
  • Có thể liên quan nhiễm trùng, phản ứng quá mẫn hoặc biến cố do ức chế miễn dịch.
  • Báo bác sĩ về nhiễm trùng hiện tại, vaccine, thuốc ức chế miễn dịch và thai kỳ.

Hoạt chất Basiliximab là gì?

Basiliximab là kháng thể đơn dòng ức chế miễn dịch, nhắm vào CD25/chuỗi alpha của thụ thể interleukin-2 trên tế bào lympho T hoạt hóa. Thuốc được dùng để giảm nguy cơ thải ghép cấp sau ghép thận khi phối hợp với phác đồ ức chế miễn dịch phù hợp.

CHUYÊN LUẬN DƯỢC CHẤT

Basiliximab

CAS 179045-86-4

Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển

Danh pháp

Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất

Tên hoạt chất

Basiliximab

Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN)

Basiliximab

Tên khác / tên đồng nghĩa

Basiliximab; Simulect là biệt dược chứa basiliximab; recombinant murine/human chimeric monoclonal antibody directed against the interleukin-2 receptor alpha-chain; anti-CD25 monoclonal antibody; IL-2 receptor antagonist.

Tên Latinh / tên dược điển

basiliximabum

Tên USAN

basiliximab

Định danh & cấu trúc phân tử

Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử

Số đăng ký CAS

179045-86-4

UNII

9927MT646M

PubChem CID

Không có

RxNorm CUI

196102

Dược động học của Basiliximab

Basiliximab được dùng đường tĩnh mạch nên không có pha hấp thu qua đường tiêu hóa. Ở người lớn ghép thận, sau truyền tĩnh mạch 20 mg trong 30 phút, nồng độ đỉnh trung bình khoảng 7,1 ± 5,1 mg/L; thể tích phân bố ở trạng thái ổn định khoảng 8,6 ± 4,1 L; thời gian bán thải cuối khoảng 7,2 ± 3,2 ngày; độ thanh thải toàn thân khoảng 41 ± 19 mL/giờ.

Giai đoạn I: Hấp thu

Không áp dụng theo nghĩa hấp thu qua đường tiêu hóa vì thuốc được dùng đường tĩnh mạch. Sau truyền 20 mg trong 30 phút ở người lớn ghép thận, nồng độ đỉnh trung bình khoảng 7,1 ± 5,1 mg/L.

Các thông số hấp thu và phơi nhiễm
F · Sinh khả dụng

Vì Basiliximab được dùng đường tĩnh mạch, sinh khả dụng theo đường dùng này được xem là trực tiếp vào tuần hoàn. Dữ liệu sinh khả dụng tuyệt đối theo các đường dùng khác.

Giai đoạn II: Phân bố

Ở người lớn ghép thận, thể tích phân bố ở trạng thái ổn định khoảng 8,6 ± 4,1 L. Mức độ phân bố đến các khoang cơ thể khác chưa được nghiên cứu đầy đủ; nghiên cứu in vitro trên mô người cho thấy basiliximab chỉ gắn với lympho bào hoạt hóa và đại thực bào/mono bào.

Giai đoạn III: Chuyển hóa

Dữ liệu chuyển hóa chi tiết theo kiểu thuốc phân tử nhỏ không áp dụng đầy đủ cho kháng thể đơn dòng. Vì basiliximab là immunoglobulin, SmPC nêu không dự kiến có tương tác thuốc-thuốc do chuyển hóa. Cơ chế phân giải protein/kháng thể cụ thể trong nhãn tham khảo.

Giai đoạn IV: Thải trừ

Đường thải trừ định lượng chi tiết chưa được mô tả đầy đủ trong nhãn tham khảo. Ở người lớn ghép thận, thời gian bán thải cuối khoảng 7,2 ± 3,2 ngày và độ thanh thải toàn thân khoảng 41 ± 19 mL/giờ.

Các thông số và đường thải trừ
t½ · Thời gian bán thải

Ở người lớn ghép thận, thời gian bán thải cuối khoảng 7,2 ± 3,2 ngày. Ở trẻ 1–11 tuổi, thời gian bán thải khoảng 9,5 ± 4,5 ngày; ở thanh thiếu niên 12–16 tuổi, khoảng 9,1 ± 3,9 ngày.

CL · Độ thanh thải toàn phần

Ở người lớn ghép thận, độ thanh thải toàn thân khoảng 41 ± 19 mL/giờ. Ở trẻ 1–11 tuổi, độ thanh thải khoảng 17 ± 6 mL/giờ; ở thanh thiếu niên 12–16 tuổi, khoảng 31 ± 19 mL/giờ.

Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học

Ở người lớn, nhãn DailyMed và SmPC ghi nhận không thấy ảnh hưởng lâm sàng đáng kể của cân nặng hoặc giới tính lên thể tích phân bố hay độ thanh thải; thời gian bán thải không bị ảnh hưởng bởi tuổi, giới hoặc chủng tộc trong dữ liệu người lớn. Khi phối hợp azathioprine hoặc mycophenolate mofetil với ciclosporin/corticosteroid, độ thanh thải toàn thân của basiliximab giảm trung bình lần lượt khoảng 22% và 51%, nhưng SmPC không ghi nhận tăng phản ứng bất lợi hoặc nhiễm trùng so với giả dược trong bối cảnh nghiên cứu.

Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Dược lý và cơ chế của Basiliximab

Basiliximab thuộc nhóm ức chế interleukin, mã ATC L04AC02. Về bản chất, đây là thuốc sinh học kháng thể đơn dòng, hoạt động như chất đối kháng thụ thể IL-2 bằng cách ngăn tín hiệu IL-2 cần thiết cho tăng sinh tế bào T trong đáp ứng miễn dịch tế bào liên quan đến thải ghép.

Phần III: Cơ chế tác dụng

Basiliximab gắn ái lực cao vào kháng nguyên CD25 trên tế bào lympho T hoạt hóa, từ đó ngăn interleukin-2 gắn vào thụ thể IL-2 ái lực cao. Việc chặn tín hiệu IL-2 làm giảm tăng sinh lympho bào T hoạt hóa, qua đó giảm nguy cơ phản ứng miễn dịch tế bào gây thải ghép.

Phần IV: Dược lực học và đáp ứng

Tác dụng dược lực học chính là phong bế thụ thể IL-2 alpha/CD25 trên tế bào T hoạt hóa. Theo SmPC, sự phong bế hoàn toàn và ổn định thụ thể IL-2 được duy trì khi nồng độ basiliximab huyết thanh trên 0,2 microgam/mL, thường kéo dài khoảng 4–6 tuần sau khi dùng; basiliximab không gây ức chế tủy xương trong mô tả SmPC.

Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Chỉ định của Basiliximab

Liều dùng và cách sử dụng

Cảnh báo và lưu ý về Basiliximab

Đối tượng đặc biệt

Tương tác thuốc của Basiliximab

Vì basiliximab là immunoglobulin, SmPC nêu không dự kiến có tương tác chuyển hóa thuốc-thuốc. Trong thử nghiệm, các thuốc thường dùng sau ghép như thuốc kháng virus, kháng khuẩn, kháng nấm toàn thân, thuốc giảm đau, thuốc hạ huyết áp, thuốc chẹn beta, thuốc chẹn kênh calci và thuốc lợi tiểu đã được dùng kèm mà không ghi nhận tăng phản ứng bất lợi. Tuy vậy, phối hợp nhiều thuốc ức chế miễn dịch làm tăng tổng tải ức chế miễn dịch và tăng nguy cơ nhiễm trùng; vắc xin sống giảm độc lực nên tránh ở người đang ức chế miễn dịch, còn đáp ứng với vắc xin bất hoạt có thể giảm.

Thắc mắc về hoạt chất Basiliximab

Lưu ý: Nội dung chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo về hoạt chất/dược chất, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của bác sĩ. Người bệnh không tự ý dùng, ngừng thuốc hoặc thay đổi liều khi chưa có hướng dẫn từ nhân viên y tế.
Đã có 6 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *