Oxcarbazepine

Oxcarbazepine là thuốc chống động kinh cấu trúc liên quan carbamazepine, được dùng đơn trị hoặc phối hợp trong điều trị cơn động kinh khởi phát khu trú. Sau khi uống, oxcarbazepine nhanh chóng được chuyển thành dẫn chất monohydroxy có hoạt tính, chất này ổn định màng neuron chủ yếu thông qua ức chế các kênh natri phụ thuộc điện thế, làm giảm phóng điện lặp lại tần số cao và lan truyền xung động bệnh lý. Thuốc có ít tự cảm ứng chuyển hóa hơn carbamazepine nhưng vẫn có tương tác enzyme đáng chú ý và có thể làm giảm hiệu quả của một số thuốc tránh thai nội tiết. Hạ natri máu là cảnh báo quan trọng và cần cân nhắc theo dõi natri huyết, đặc biệt ở người có yếu tố nguy cơ hoặc dùng thuốc gây hạ natri khác. Oxcarbazepine còn có thể gây phản ứng da nghiêm trọng, DRESS và phản ứng quá mẫn chéo ở một tỷ lệ bệnh nhân dị ứng carbamazepine. Không nên ngừng thuốc chống động kinh đột ngột vì có thể làm tăng tần suất cơn co giật.

✍️ Chịu trách nhiệm chuyên môn: DS. Tuấn (Dược sĩ lâm sàng)🕘 Rà soát chuyên môn lần cuối: 02/08/2026

Nội dung chính

  • Hoạt chất: Oxcarbazepine
  • Nhóm thuốc: Chống động kinh; dẫn chất dibenzazepine
  • Đường dùng: Uống
  • Chỉ định chính: Cơn động kinh khởi phát khu trú, đơn trị hoặc phối hợp
  • Cơ chế: Chuyển thành chất monohydroxy có hoạt tính, chủ yếu ức chế kênh Na+ phụ thuộc điện thế
  • Cảnh báo chính: Hạ natri máu, phản ứng da nghiêm trọng, DRESS và quá mẫn chéo với carbamazepine
  • Tương tác: Có thể làm giảm hiệu quả một số thuốc tránh thai nội tiết
  • Lưu ý: Không ngừng thuốc chống động kinh đột ngột

Hoạt chất Oxcarbazepin là gì?

CHUYÊN LUẬN DƯỢC CHẤT

Oxcarbazepin

INN Oxcarbazepine

Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển

Danh pháp

Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất

Tên hoạt chất

Oxcarbazepin

Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN)

Oxcarbazepine

Tên IUPAC

5-oxo-6H-benzo[b][1]benzazepine-11-carboxamide

Tên khác / tên đồng nghĩa

GP-47680

Tên viết tắt

OXC

Tên Latinh / tên dược điển

Oxcarbazepinum

Tên USAN

oxcarbazepine

Tương tác thuốc của Oxcarbazepin

Tương tácMức độCơ chế / ảnh hưởngKhuyến nghị / xử tríTheo dõiBằng chứng / nguồn
Velpatasvir

Oxcarbazepine có thể làm giảm nồng độ velpatasvir và giảm hiệu quả điều trị.

Mức 3: Cân nhắc nguy cơ/lợi ích
Cơ chế:

Cảm ứng P-gp và CYP ở mức trung bình.

Ảnh hưởng:

Nguy cơ giảm đáp ứng virus học và thất bại điều trị.

Khuyến nghị:

use_alternative

Xử trí:

Không khuyến cáo phối hợp; chọn thuốc chống động kinh không cảm ứng.

Theo dõi HCV RNA nếu không thể tránh và hội chẩn chuyên gia.

Bằng chứng: moderate
Nguồn:

emc/Gilead | Sofosbuvir/Velpatasvir Gilead SmPC | Moderate P-gp/CYP inducers | https://www.medicines.org.uk/emc/product/7294/smpc | Kiểm tra ngày 2026-08-02
DailyMed/FDA | EPCLUSA Prescribing Information | Sections 7.1 and Table 4 | https://dailymed.nlm.nih.gov/dailymed/fda/fdaDrugXsl.cfm?setid=7f30631a-ee3b-4cfe-866b-964df3f0a44f | Kiểm tra ngày 2026-08-02

Voxilaprevir

Oxcarbazepine dự kiến làm giảm nồng độ voxilaprevir; SmPC không khuyến cáo phối hợp.

Mức 3: Cân nhắc nguy cơ/lợi ích
Cơ chế:

Tương tác dược động học dự đoán do cảm ứng P-gp và/hoặc CYP.

Ảnh hưởng:

Có thể làm giảm phơi nhiễm voxilaprevir và hiệu quả điều trị HCV; chưa có nghiên cứu trực tiếp.

Khuyến nghị:

avoid_combination

Xử trí:

Tránh phối hợp; chọn thuốc thay thế không cảm ứng các đường liên quan.

Nếu đã phối hợp, đánh giá thuốc dùng kèm và đáp ứng HCV. Không tự tăng liều voxilaprevir.

Bằng chứng: low
Nguồn:

electronic Medicines Compendium | Sofosbuvir/Velpatasvir/Voxilaprevir Gilead SmPC | Sections 4.3, 4.4, 4.5 and 5.2 | https://www.medicines.org.uk/emc/product/772/smpc | Kiểm tra ngày 2026-08-02
PubMed | Review of Clinically Relevant Drug Interactions with Next Generation Hepatitis C Direct-acting Antiviral Agents | Review of VOSEVI pharmacokinetics and clinically relevant interactions; PMID 33083256 | https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/33083256/ | Kiểm tra ngày 2026-08-02

Trimethoprim

Trimethoprim có thể gây thiếu folate ở bệnh nhân dễ thiếu folate đang dùng thuốc chống co giật; nguy cơ không nhất thiết đồng đều cho mọi thuốc trong nhóm.

Kế thừa từ nhóm:
Mức 2: Tương tác cần thận trọng
Cơ chế:

Tương tác dược lực học có điều kiện do giảm dự trữ folate trên nền tác dụng kháng folate của trimethoprim.

Ảnh hưởng:

Có thể tăng nguy cơ thiếu máu hồng cầu khổng lồ hoặc các giảm dòng tế bào máu, đặc biệt khi điều trị kéo dài hoặc có yếu tố nguy cơ thiếu folate.

Khuyến nghị:

monitor_closely

Xử trí:

Đánh giá nguy cơ folate và theo dõi huyết học ở bệnh nhân nguy cơ; không suy rộng mức độ tương tác giống nhau cho mọi thuốc chống co giật.

CBC, biểu hiện thiếu máu, viêm lưỡi/loét miệng và folate khi có chỉ định.

Bằng chứng: high
Nguồn:

[eMC/SmPC] | Trimethoprim 50 mg/5 ml Suspension — SmPC | Section 4.5 Drug interactions | https://www.medicines.org.uk/emc/product/4566/smpc | Kiểm tra ngày 2026-08-02

Chlorpromazine

Chlorpromazine có thể hạ ngưỡng co giật và làm thay đổi đáp ứng với thuốc chống co giật.

Kế thừa từ nhóm:
Mức 2: Tương tác cần thận trọng
Cơ chế:

Dược lực học: hạ ngưỡng co giật; một số tương tác dược động học riêng biệt có thể xảy ra tùy hoạt chất.

Ảnh hưởng:

Tăng nguy cơ co giật hoặc thay đổi kiểm soát động kinh.

Khuyến nghị:

monitor_closely

Xử trí:

Không tự động giảm liều thuốc chống co giật; đánh giá từng hoạt chất và chỉnh theo đáp ứng/nồng độ khi có chỉ định.

Tần suất co giật, dấu hiệu độc tính và nồng độ thuốc chống co giật khi có khoảng điều trị hẹp.

Bằng chứng: high
Nguồn:

[eMC SmPC] | Chlorpromazine 100mg Tablets | Mục 4.5 – Interactions | https://www.medicines.org.uk/emc/product/3476/smpc | Kiểm tra ngày 2026-08-01
[DailyMed] | Chlorpromazine Hydrochloride Tablets, USP | Warnings/Precautions – CNS depressants, anticoagulants, phenytoin, propranolol, thiazides, metrizamide, lithium, alcohol, guanethidine | https://dailymed.nlm.nih.gov/dailymed/drugInfo.cfm?setid=5ae79c1e-f523-4358-9f8b-7382a03d59bc | Kiểm tra ngày 2026-08-01

Lưu ý: Nội dung chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo về hoạt chất/dược chất, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của bác sĩ. Người bệnh không tự ý dùng, ngừng thuốc hoặc thay đổi liều khi chưa có hướng dẫn từ nhân viên y tế.
Đã có 0 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *