Acid Mandelic

Acid Mandelic, còn gọi là Mandelic acid hoặc axit mandelic, là một alpha hydroxy acid — AHA — có cấu trúc thơm, thường được nhắc đến trong các sản phẩm chăm sóc da và peel nông. Hoạt chất này được sử dụng chủ yếu theo đường dùng ngoài da với mục tiêu hỗ trợ bong lớp tế bào sừng bề mặt, cải thiện bề mặt da, tình trạng da xỉn màu, mụn nhẹ hoặc tăng sắc tố sau viêm trong một số bối cảnh da liễu thẩm mỹ. Tuy nhiên, Acid Mandelic không nên được hiểu là hoạt chất “chữa khỏi” mụn, nám hay rối loạn sắc tố. Hiệu quả và độ an toàn phụ thuộc vào nồng độ, pH, nền công thức, tần suất sử dụng, tình trạng da và hướng dẫn của chuyên gia y tế. Người dùng nên thận trọng với kích ứng, nhạy cảm ánh nắng và không tự dùng peel nồng độ cao.

✍️ Chịu trách nhiệm chuyên môn: DS. Tuấn (Dược sĩ lâm sàng)🕘 Rà soát chuyên môn lần cuối: 08/07/2026

Nội dung chính

  • Acid Mandelic là AHA có nguồn gốc/đặc tính liên quan acid thơm.
  • Thường gặp trong sản phẩm chăm sóc da tẩy tế bào chết hoặc hỗ trợ làm sáng da.
  • Không dùng trên da đang tổn thương, sau thủ thuật hoặc cùng quá nhiều hoạt chất mạnh.
  • Có thể gây châm chích, khô, bong tróc, đỏ rát hoặc nhạy cảm ánh nắng.
  • Nên dùng chống nắng và giảm tần suất nếu kích ứng.

Hoạt chất Acid Mandelic là gì?

Acid Mandelic là một alpha hydroxy acid có nguồn gốc/đặc điểm hóa học liên quan acid hữu cơ thơm, thường được dùng ngoài da trong chăm sóc da và peel nông. PubChem ghi nhận mandelic acid là AHA thơm và được dùng trong mỹ phẩm cũng như một số sản phẩm dùng ngoài da. (PubChem)

CHUYÊN LUẬN DƯỢC CHẤT

Acid Mandelic

INN Mandelic acid

CAS 90-64-2 Công thức C8H8O3

Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển

Danh pháp

Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất

Tên hoạt chất

Acid Mandelic

Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN)

Mandelic acid

Tên IUPAC

2-hydroxy-2-phenylacetic acid

Tên hóa học khác

Phenylglycolic acid | Phenylhydroxyacetic acid

Tên khác / tên đồng nghĩa

Axit mandelic; 2-hydroxy-2-phenylacetic acid; DL-mandelic acid; phenylglycolic acid; amygdalic acid; almond acid. (Fisher Scientific)

Tên Latinh / tên dược điển

acidum mandelicum

Định danh & cấu trúc phân tử

Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử

Số đăng ký CAS

90-64-2

UNII

NH496X0UJX

PubChem CID

1292

RxNorm CUI

29256

Công thức phân tử

C8H8O3

Dược động học của Acid Mandelic

Dữ liệu dược động học chuẩn cho Acid Mandelic dùng ngoài da ở người còn hạn chế trong các nguồn công khai. Với sản phẩm bôi ngoài da, mức hấp thu toàn thân có thể phụ thuộc vào nồng độ, pH, nền công thức, diện tích bôi, tình trạng hàng rào da và thời gian tiếp xúc. Dữ liệu định lượng chắc chắn.

Yếu tố ảnh hưởng đến dược động học

Có thể liên quan đến nồng độ acid, pH công thức, nền tá dược, diện tích tiếp xúc, thời gian lưu trên da, tình trạng da tổn thương và hàng rào bảo vệ da. Dữ liệu định lượng cho Acid Mandelic đơn chất.

Thông số dược động học cần được đọc cùng đường dùng, liều, dạng bào chế, quần thể và nguồn dữ liệu. Hàng chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Dược lý và cơ chế của Acid Mandelic

AHA dùng ngoài da/hoạt chất tiêu sừng bề mặt trong bối cảnh chăm sóc da; đồng thời được WHO ATC/DDD xếp mã B05CA06 trong nhóm B05CA — antiinfectives thuộc dung dịch tưới rửa. (FHI)

Phần III: Cơ chế tác dụng

Trong dùng ngoài da, AHA nói chung làm giảm kết dính tế bào sừng ở lớp ngoài biểu bì, hỗ trợ bong sừng và tái tạo bề mặt da. Với peel nồng độ cao hơn, tác dụng có thể sâu hơn và nguy cơ kích ứng/tổn thương cũng tăng. Một nghiên cứu về peel trong mụn mô tả peel AHA nồng độ thấp làm giảm kết dính tế bào sừng, trong khi nồng độ cao có thể gây tách biểu bì và kích thích đáp ứng ở trung bì. (PMC)

Phần IV: Dược lực học và đáp ứng

Acid Mandelic có kích thước phân tử tương đối lớn trong nhóm AHA, được mô tả là thấm qua da chậm và đồng đều hơn, vì vậy thường được nhắc đến trong bối cảnh peel nông cho da nhạy cảm. Tuy nhiên, mức dung nạp vẫn phụ thuộc nồng độ, pH, nền công thức và cơ địa từng người. (PMC)

Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Chỉ định của Acid Mandelic

Liều dùng và cách sử dụng

Cảnh báo và lưu ý về Acid Mandelic

Đối tượng đặc biệt

Tương tác thuốc của Acid Mandelic

Tương tác toàn thân đặc hiệu. Tương tác tại chỗ/cộng gộp kích ứng có thể xảy ra khi dùng cùng retinoid, benzoyl peroxide, AHA/BHA khác, thuốc bôi trị mụn, sản phẩm chứa cồn/nước hoa hoặc sau laser/peel/vi kim nếu chưa hồi phục hàng rào da.

Thắc mắc về hoạt chất Acid Mandelic

Lưu ý: Nội dung chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo về hoạt chất/dược chất, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của bác sĩ. Người bệnh không tự ý dùng, ngừng thuốc hoặc thay đổi liều khi chưa có hướng dẫn từ nhân viên y tế.
Đã có 0 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *