Topotecan là thuốc chống ung thư thuộc nhóm ức chế topoisomerase I. Hoạt chất gắn với phức hợp topoisomerase I–DNA sau khi enzyme tạo đứt gãy một sợi DNA, ngăn quá trình nối lại và làm tăng tổn thương DNA khi tế bào nhân đôi. Topotecan được sử dụng trong một số ung thư như ung thư buồng trứng di căn, ung thư phổi tế bào nhỏ tái phát và một số trường hợp ung thư cổ tử cung tiến triển, tùy phác đồ và nhãn thuốc. Cần phân biệt topotecan với topotecan hydrochloride: nhiều chế phẩm chứa dạng hydrochloride nhưng hàm lượng được biểu thị tương đương topotecan base. Độc tính giới hạn liều quan trọng là ức chế tủy xương, đặc biệt giảm bạch cầu trung tính, giảm tiểu cầu và thiếu máu; vì vậy công thức máu phải được theo dõi trong điều trị. Thuốc cũng có thể gây tiêu chảy và các độc tính khác, và việc sử dụng cần được quản lý trong chuyên khoa ung thư.
Nội dung chính
- Hoạt chất: Topotecan
- Nhóm thuốc: Thuốc chống ung thư ức chế topoisomerase I
- Mã ATC: L01CE01
- Đường dùng: Tĩnh mạch; có chế phẩm đường uống tại một số thị trường
- Chỉ định chính: Một số ung thư buồng trứng, phổi tế bào nhỏ và cổ tử cung theo nhãn/phác đồ
- Cơ chế: Ổn định phức hợp topoisomerase I–DNA và ngăn nối lại đứt gãy một sợi DNA
- Cảnh báo chính: Ức chế tủy xương nặng; cần theo dõi công thức máu
- Lưu ý identity: Chế phẩm có thể chứa topotecan hydrochloride nhưng quy đổi theo topotecan base
Hoạt chất Topotecan là gì?
Topotecan
Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển
Danh pháp
Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất
| Tên hoạt chất | Topotecan |
|---|---|
| Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN) | Topotecan |
| Tên IUPAC | (19S)-8-[(dimethylamino)methyl]-19-ethyl-7,19-dihydroxy-17-oxa-3,13-diazapentacyclo[11.8.0.0^{2,11}.0^{4,9}.0^{15,20}]henicosa-1(21),2,4(9),5,7,10,15(20)-heptaene-14,18-dione |
| Tên hóa học khác | (S)-10-((Dimethylamino)methyl)-4-ethyl-4,9-dihydroxy-1H-pyrano(3',4':6,7)indolizino(1,2-b)quinoline-3,14(4H,12H)-dione |
| Tên khác / tên đồng nghĩa | SK&F 104864A |
| Tên viết tắt | TPT |
| Tên Latinh / tên dược điển | Topotecanum |
Tương tác thuốc của Topotecan
| Tương tác | Mức độ | Cơ chế / ảnh hưởng | Khuyến nghị / xử trí | Theo dõi | Bằng chứng / nguồn |
|---|---|---|---|---|---|
|
Velpatasvir
Velpatasvir có thể làm tăng nồng độ topotecan; nhãn FDA không khuyến cáo phối hợp. | Mức 3: Cân nhắc nguy cơ/lợi ích | Cơ chế: Velpatasvir ức chế BCRP; topotecan là cơ chất nhạy của BCRP. Ảnh hưởng: Tăng phơi nhiễm topotecan có thể làm tăng độc tính huyết học và tiêu hóa. | Khuyến nghị: avoid_combination Xử trí: Tránh phối hợp; chọn thuốc chống ung thư thay thế hoặc hội chẩn chuyên gia. | CBC, bạch cầu trung tính, tiểu cầu, hemoglobin và dấu hiệu độc tính tiêu hóa nếu đã phơi nhiễm. | Bằng chứng: moderate Nguồn: DailyMed/FDA | EPCLUSA Prescribing Information | Table 4: topotecan | https://dailymed.nlm.nih.gov/dailymed/fda/fdaDrugXsl.cfm?setid=7f30631a-ee3b-4cfe-866b-964df3f0a44f | Kiểm tra ngày 2026-08-02 |

