Esdepallethrin

Esdepallethrin, còn được gọi là S-bioallethrin hoặc esbiol, là một pyrethroid tổng hợp có tác dụng lên hệ thần kinh của côn trùng và động vật chân đốt. WHO mô tả chất này là hỗn hợp đồng phân allethrin chứa chủ yếu đồng phân có cấu hình (S)(1R,3R), với công thức C19H26O3 và số CAS 28434-00-6. Trong lĩnh vực thuốc, esdepallethrin từng được phối hợp với piperonyl butoxide dưới dạng lotion xịt ngoài da để điều trị tại chỗ bệnh ghẻ; dữ liệu chỉ định và liều được nêu trong bài thuộc chế phẩm phối hợp, không được ngoại suy cho esdepallethrin đơn chất.

Nhãn SPREGAL của Pháp ghi một lần bôi/xịt toàn thân, có thể lặp lại sau 8–10 ngày khi thực sự cần thiết, nhưng sản phẩm dạng 112 g đã ngừng thương mại tại Pháp từ tháng 12 năm 2017. Tình trạng đăng ký, lưu hành hiện tại của sản phẩm chứa esdepallethrin tại Việt Nam.

✍️ Chịu trách nhiệm chuyên môn: DS. Tuấn (Dược sĩ lâm sàng)🕘 Rà soát chuyên môn lần cuối: 10/07/2026

Nội dung chính

  • Esdepallethrin là gì?: Pyrethroid tổng hợp, còn gọi là S-bioallethrin hoặc esbiol.
  • Công dụng y khoa đã được ghi nhận: Từng phối hợp piperonyl butoxide trong thuốc dùng ngoài điều trị tại chỗ bệnh ghẻ.
  • Cơ chế: Làm thay đổi hoạt động của kênh natri phụ thuộc điện thế, gây rối loạn dẫn truyền thần kinh và bất động ký sinh trùng.
  • Mã ATC: P03AC02 đối với bioallethrin; P03AC52 đối với bioallethrin phối hợp.
  • Tác dụng phụ thường được ghi nhận: Cảm giác châm chích và kích ứng da.
  • Cảnh báo chính: Tránh hít khí dung; chống chỉ định theo nhãn ở người hen và trẻ có tiền sử viêm phế quản khó thở, khò khè.
  • Tình trạng sản phẩm: SPREGAL đã ngừng thương mại tại Pháp từ ngày 12/12/2017; tình trạng hiện tại tại Việt Nam.

Hoạt chất Esdepallethrin là gì?

Esdepallethrin là một pyrethroid tổng hợp có hoạt tính diệt côn trùng và động vật chân đốt. Trong y khoa, dữ liệu nhãn thuốc đã xác minh chủ yếu liên quan đến esdepallethrin phối hợp piperonyl butoxide dùng ngoài điều trị bệnh ghẻ, không phải esdepallethrin đơn chất.

CHUYÊN LUẬN DƯỢC CHẤT

Esdepallethrin

INN Esdepallethrin; S-bioallethrin

CAS 28434-00-6 Công thức C19H26O3

Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển

Danh pháp

Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất

Tên hoạt chất

Esdepallethrin

Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN)

Esdepallethrin; S-bioallethrin

Tên IUPAC

cis-[(1S)-2-methyl-4-oxo-3-prop-2-enylcyclopent-2-en-1-yl] (1R,3R)-2,2-dimethyl-3-(2-methylprop-1-enyl)cyclopropane-1-carboxylate

Tên khác / tên đồng nghĩa

Esdépalléthrine theo tên tiếng Pháp AFNOR; esbiol; bioallethrin S-cyclopentenyl isomer. WHO lưu ý S-bioallethrin chưa có tên chung ISO và được định nghĩa trong chuyên luận là hỗn hợp đồng phân allethrin chứa chủ yếu đồng phân (S)(1R,3R).

Định danh & cấu trúc phân tử

Mã định danh và biểu diễn cấu trúc phân tử

Số đăng ký CAS

28434-00-6

UNII

GFF4AL7FRM

PubChem CID

62829

RxNorm CUI

Không tìm thấy

Công thức phân tử

C19H26O3

Dược lý và cơ chế của Esdepallethrin

Nghiên cứu điện sinh lý phân loại S-bioallethrin là pyrethroid cấu trúc Type I. Hoạt chất thuộc nhóm pyrethrin và dẫn chất tổng hợp dùng chống ngoại ký sinh trùng.

Phần III: Cơ chế tác dụng

S-bioallethrin làm thay đổi động học đóng, mở và bất hoạt của kênh natri phụ thuộc điện thế. Điều này kéo dài dòng natri qua màng tế bào thần kinh, gây kích thích lặp lại, mất điều hòa dẫn truyền và cuối cùng làm bất động động vật chân đốt.

Trong chế phẩm SPREGAL, piperonyl butoxide đóng vai trò chất hiệp đồng, làm tăng tác dụng của pyrethroid; đây là cơ chế của phối hợp, không phải bằng chứng rằng esdepallethrin đơn chất có hiệu quả lâm sàng tương đương.

Phần IV: Dược lực học và đáp ứng

Esdepallethrin thể hiện tác dụng độc thần kinh có chọn lọc đối với động vật chân đốt thông qua kênh natri. Trong chế phẩm trị ghẻ, kết quả dược lực học mong muốn là bất động và tiêu diệt Sarcoptes scabiei. Dữ liệu quan hệ nồng độ–đáp ứng trên người đối với esdepallethrin đơn chất.

Ki, Kd, IC50, EC50 và ED50 chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đúng đích, loài, assay, đơn vị và nguồn. Field chưa có dữ liệu sẽ tự động được ẩn.

Chỉ định của Esdepallethrin

Liều dùng và cách sử dụng

Cảnh báo và lưu ý về Esdepallethrin

Đối tượng đặc biệt

Tương tác thuốc của Esdepallethrin

RCP SPREGAL ghi nhận dữ liệu hiện có không gợi ý tương tác thuốc có ý nghĩa lâm sàng. Piperonyl butoxide là chất hiệp đồng trong chính công thức thuốc, nhưng không nên suy diễn điều này thành kết luận về tương tác với mọi thuốc người bệnh đang sử dụng.

Thắc mắc về hoạt chất Esdepallethrin

Lưu ý: Nội dung chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo về hoạt chất/dược chất, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của bác sĩ. Người bệnh không tự ý dùng, ngừng thuốc hoặc thay đổi liều khi chưa có hướng dẫn từ nhân viên y tế.
Đã có 0 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *