4-dimethylaminophenol

4-dimethylaminophenol (4-DMAP) là một aminophenol có vai trò chất giải độc cyanide trong một số hệ thống điều trị và được WHO ATC/DDD xếp vào V03AB27 – nhóm antidotes. Cơ chế giải độc đặc trưng là oxy hóa hemoglobin để tạo methemoglobin nhanh; methemoglobin có thể gắn cyanide, qua đó làm giảm lượng cyanide tự do tác động lên cytochrome oxidase. Tuy nhiên chính cơ chế này cũng tạo nguy cơ độc tính đáng kể vì methemoglobinemia làm giảm khả năng vận chuyển oxy, và 4-DMAP còn có thể làm thay đổi chức năng hemoglobin. Các tổng quan về xử trí ngộ độc cyanide hiện đại ghi nhận độc tính của các chất tạo methemoglobin và thường ưu tiên hydroxocobalamin trong nhiều bối cảnh khi sẵn có. Vì vậy, 4-DMAP không phù hợp để tự sử dụng hay dùng kinh nghiệm ngoài môi trường cấp cứu độc chất có giám sát. Nội dung nên nhấn mạnh vai trò antidote chuyên biệt, lợi ích phụ thuộc tình huống và nguy cơ methemoglobinemia.

✍️ Chịu trách nhiệm chuyên môn: DS. Tuấn (Dược sĩ lâm sàng)

Nội dung chính

  • Hoạt chất: 4-dimethylaminophenol (4-DMAP)
  • Nhóm thuốc: Thuốc giải độc cyanide
  • Mã ATC: V03AB27
  • Cơ chế: Tạo methemoglobin nhanh để tăng khả năng gắn giữ cyanide
  • Vai trò: Antidote chuyên biệt trong ngộ độc cyanide
  • Cảnh báo chính: Có thể gây methemoglobinemia và làm giảm khả năng vận chuyển oxy
  • Lưu ý thực hành: Không phù hợp tự sử dụng; cần môi trường cấp cứu độc chất và theo dõi chặt
  • Lưu ý: Hydroxocobalamin thường được ưu tiên hơn trong nhiều hướng tiếp cận hiện đại do hồ sơ an toàn

Hoạt chất 4-Dimethylaminophenol là gì?

CHUYÊN LUẬN DƯỢC CHẤT

4-Dimethylaminophenol

Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển

Danh pháp

Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất

Tên hoạt chất

4-Dimethylaminophenol

Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN)

4-Dimethylaminophenol

Tên IUPAC

4-(dimethylamino)phenol

Tên hóa học khác

p-Dimethylaminophenol

Tên viết tắt

4-DMAP

Tên Latinh / tên dược điển

4-Dimethylaminophenolum

Lưu ý: Nội dung chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo về hoạt chất/dược chất, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của bác sĩ. Người bệnh không tự ý dùng, ngừng thuốc hoặc thay đổi liều khi chưa có hướng dẫn từ nhân viên y tế.
Đã có 0 lượt đọc bài viết này

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *